VI SA/Wa 1134/06
WyrokWSA w Warszawie2006-08-31
Skład orzekający: Maria Jagielska, Magdalena Bosakirska, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skazanie za przestępstwo inne niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu uzasadnia obligatoryjne cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, czy też organ ma obowiązek przeprowadzenia oceny istnienia "uzasadnionej obawy" użycia broni w celu sprzecznym z porządkiem publicznym?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, cofając pozwolenie na broń palną myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nie może działać w sposób automatyczny, opierając się wyłącznie na fakcie skazania za przestępstwo inne niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. W takim przypadku organ ma obowiązek przeprowadzić postępowanie dowodowe i ocenić całokształt materiału dowodowego, w tym wyjaśnienia strony i opinie, aby ustalić, czy istnieje uzasadniona obawa, że broń zostanie użyta w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.Stan faktyczny
Skarżący B. K. złożył skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o cofnięciu mu pozwolenia na broń palną myśliwską. Powodem cofnięcia pozwolenia było skazanie skarżącego prawomocnym wyrokiem za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości oraz za bezprawny połów ryb. Skarżący kwestionował zasadność cofnięcia pozwolenia, argumentując, że popełnione czyny nie były przestępstwami przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu i nie istniała uzasadniona obawa użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym. Organy administracji uznały, że skazanie za te czyny uzasadnia obligatoryjne cofnięcie pozwolenia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji i stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.
B. K., zwany dalej skarżącym, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2006r. o nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] lutego 2006r. cofającą skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich.
Skarżący dysponował bronią myśliwską od dnia [...] października 1996r. tj. od dnia wydania decyzji w tym przedmiocie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. W związku z pozyskaniem przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] informacji o skazaniu B. K. wyrokiem Sądu Rejonowego w N. za czyny określone w art. 178a § 1 K.k. oraz art. 27a ust. 1 pkt 3 ustawy o rybactwie śródlądowym, organ zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia mu pozwolenia na broń palną myśliwską. Skarżący w złożonych organowi wyjaśnieniach powoływał się na niską szkodliwość społeczną czynów za które został skazany i na fakt, iż nigdy nie został skazany za kłusownictwo, a jego wkład pracy na rzecz Polskiego Związku Łowieckiego jest ogromny. Prosił o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka – Prezesa Koła H. K., a dodatkowo złożył pozytywną opinię, która wystawiło na jego rzecz Koło Łowieckie "[...]" w Z.
Decyzja z dnia [...] lutego 2006r. wydana została z upoważnienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] decyzja cofająca na podstawie art. 20 oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004r. Nr 52, poz. 525) B. K. pozwolenie na broń palną myśliwską. Organ podał w uzasadnieniu, że skarżący swoim zachowaniem wyczerpał znamiona art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Uprawnienie do posiadania broni jest uprawnieniem szczególnym, obligującym jego posiadacza do nienagannego postępowania. Popełnienie przestępstwa polegającego na prowadzeniu samochodu w stanie nietrzeźwości (0,24mg/dm3) podważa wiarygodność posiadacza broni jako osoby, która może bezpiecznie dysponować bronią. Dokonywanie bezprawnego połowu ryb za pomocą sieci rybackiej jest również dowodem na brak poszanowania norm prawnych.
W odwołaniu od decyzji skarżący twierdził., że wobec niego nie znajduje zastosowania żaden z punktów określonych w art. 15 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Fakt zatrzymania skarżącego przez funkcjonariuszy Policji gdy prowadził samochód i stwierdzenie, iż był on pod wpływem alkoholu nie oznacza, że skarżący jest uzależniony od alkoholu. Prawo jazdy skarżący posiada od 43 lat i nigdy nie zdarzyło mu wsiąść do samochodu w stanie nietrzeźwym. W dniu zatrzymania, skarżący był pewien, że ponieważ od wypicia alkoholu upłynął jakiś czas, to już może spokojnie prowadzić pojazd, okazało się jednak że minimalne przekroczenie dopuszczalnych norm zostało wykazane. Ponadto, skarżący podkreślił, że organ powinien był wykazać, że z czynu popełnionego przez skarżącego wynika uzasadniona obawa, że broń zostanie użyta w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, a tak się nie stało. Skarżący uznał zastosowanie wobec niego normy art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 za niesprawiedliwe. Skarżący poluje od 36 lat, to zajęcie wraz z pracą na rzecz Polskiego Związku Łowieckiego jest jego jedyną pasją, zaś decyzja Komendanta Policji w [...] odbiera mu to. Skarżący do odwołania dołączył ponownie opinię koła Łowieckiego w Z. oraz pismo podpisane przez Prezesa, Sekretarza i Skarbnika tego Koła co do braku zagrożeń ze strony B. K. jako dysponenta broni palnej myśliwskiej.
Działając z upoważnienia Komendanta Głównego Policji, Ekspert Wydziału Postępowań Administracyjnych Biura Prawnego KGP, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 268a Kpa. decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006r. utrzymał w mocy decyzję, od której skarżący wniósł odwołanie. Skarżący został prawomocnie skazany za popełnienie dwóch przestępstw, a zatem za świadome naruszenie porządku prawnego. Ze względu, jak to podkreślił organ, charakter prawa do posiadania broni, posiadacz broni musi wykazywać się nieskazitelną postawą. Obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wynika wyłącznie z faktu, że skarżący popełnił czyny prawem zabronione. Czyny te nie zostały wprawdzie wymienione w powołanym przepisie jako przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń, jednak wymieniony w tym artykule katalog przesłanek jest przykładowy. Ma więc również zastosowanie w przypadku popełnienia przez posiadacza broni czynu z art. 178a K.k. oraz czynu z art. 27a ust. 1 pkt 3 ustawy o rybactwie śródlądowym. Przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji ma charakter obligatoryjny, co w związku z treścią wyroku sądowego musiało skutkować cofnięciem pozwolenia na broń.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze, B. K. domagał się jej uchylenia w całości. Twierdził, iż została wydana z naruszeniem art. 107 § 3 Kpa, art. 18 ust. 1 pkt 2 i art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Uzasadnienie decyzji nie zostało oparte, zdaniem skarżącego, o udokumentowane fakty mające znaczenie w sprawie, lecz o bezprawne domniemania, a w postępowaniu pominięto jego wyjaśnienia. Skarżący podniósł, iż nie został nigdy skazany za przestępstwo z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej, nie toczy się również przeciwko niemu żadne postępowanie za takie przestępstwo, nie istnieją żadne udokumentowane zdarzenia mogące sugerować, że istnieje uzasadniona obawa użycia przez skarżącego broni myśliwskiej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W dniu kontroli skarżącego przez Policję, skarżący był nieznacznie pod wpływem alkoholu, lecz broni myśliwskiej ze sobą nie miał. Dodatkowo został ukarany za złowienie dwóch węgorzy o łącznej wadze 1 kg ; połów miał miejsce w rowie graniczącym z posesja córki skarżącego. Organ, utrzymując w mocy decyzję cofającą skarżącemu pozwolenie na broń, oparł się wyłącznie o prawomocne wyroki skazujące B. K. za przestępstwa, o których mowa wyżej, a przecież nie były to przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Pominięto całkowicie przedstawione przez skarżącego wyjaśnienia i opinię Koła Łowieckiego w Z. Nie było więc podstaw do wysnuwania wniosków, że skarżący należy do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Jako poniżające określił skarżący uznanie go przez organ administracji za "patologicznie ukształtowany podmiot zagrażający życiu, zdrowiu i mieniu ludzi".
W odpowiedzi na skargę, Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko, zgodnie z którym skazanie B. K. za kierowanie samochodem osobowo-ciężarowym na drodze publicznej w stanie nietrzeźwości (0,5prom. alkoholu we krwi) oraz za połów węgorza (wartości 36zł) za pomocą sieci rybackiej bez posiadania uprawnień na karę 30 stawek po 10 zł z zakazem prowadzenia pojazdów mechanicznych z wyłączeniem kat. B na okres 1 roku i świadczenie pieniężne na rzecz SPZOZ w N. w kwocie 100zł uzasadniał cofnięcie skarżącemu pozwolenia na broń palna myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Zarzut zatem skarżącego, ze organ nie wskazał faktów będących podstawą cofnięcia pozwolenia na broń nie jest zasadny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc m.in. kontrolę decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Badając pod tym kątem zaskarżone decyzje, Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja narusza prawo, a zatem skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 18 ust.1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. Zgodnie z treścią przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji są to osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd jest decyzja Komendanta Głównego Policji utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] cofającą skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W sprawie nie jest sporne, ze skarżący został ukarany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w N. za przestępstwa, z których żadne nie było przestępstwem przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu.
W tym miejscu warto przypomnieć, że decyzja wydana w oparciu o art.18 ust. 1 pkt 2 ustawy o b.i a. jest decyzją mającą charakter związania administracyjnego, które charakteryzuje się tym, że organ administracji w przypadku stwierdzenia
określonego stanu faktycznego przewidzianego ustawą (w przedmiotowej sprawie jest to stan opisany w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o b. I a.) ma obowiązek cofnąć pozwolenie na broń. Należy jednak dodać, iż art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy nie formułuje stanu faktycznego, będącego podstawą wydania decyzji związanej, w sposób jednoznaczny, lecz w sposób stwarzający w dużej mierze właściwemu organowi administracji pole do oceny, czy stan faktyczny, od którego uzależnione jest zastosowanie normy prawa (tu – cofnięcie pozwolenia na broń) istnieje, czy nie.
Ocena czy posiadacz broni wobec którego toczy się postępowanie administracyjne o cofnięcie tej broni na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o b. i a., jest osobą co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wydana zostać musi w oparciu o zebrane w trakcie postępowania administracyjnego dowody. Do jednych z takich dowodów należą orzeczenia sądowe, w szczególności dotyczące skazania za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu lub informacje o toczących się postępowaniach karnych w takich sprawach. Można uznać, iż przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o b. I a. eksponując fakt skazania za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu (lub toczącego się postępowania w takich sprawach), a więc precyzując stan faktyczny, od którego zależy zastosowanie normy prawnej wobec osoby – posiadacza broni, której skazanie dotyczy, przesądził o tym, iż co do takich osób obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, jest uzasadniona, a to z kolei skutkować musi cofnięciem pozwolenia na broń. Inna jest sytuacja w przypadku, gdy osoba posiadająca broń zostaje skazana za przestępstwo inne, niż wskazane w przepisie art. 15 ust.1 pkt 6 cyt. ustawy. W takim przypadku organ ma obowiązek przeprowadzić postępowanie dowodowe umożliwiające dokonanie oceny istnienia bądź nieistnienia "uzasadnionej obawy", o której traktuje powołany przepis, przy czym wyroki skazujące za czyny nie będące tymi, o których stanowi powoływany przepis, należy uznać za jeden z dowodów koniecznych dla wydania wspomnianej oceny. W rozpoznawanej sprawie, organ powinien zebrać i ocenić wszystkie dowody istotne w sprawie, a więc także opinię Koła Łowieckiego o skarżącym z dnia [...] marca 2006r. (k. 42 akt adm.) wraz z pismem władz Koła z tego samego dnia adresowanym do Komendanta Głównego Policji stanowiącym uzupełnienie opinii (k. 41 akt adm.), rozważyć wyjaśnienia skarżącego oraz wziąć pod uwagę fakty, które powinny być mu znane z urzędu np. dotychczasowe zachowanie skarżącego jako posiadacza broni – adresata decyzji o pozwoleniu na broń i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 Kpa.) dokonać ostatecznego podsumowania w kwestii ewentualnego istnienia przesłanki, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o b. i a. Działania takiego zabrakło, a organ zastosował niejako zasadę automatyzmu wyrażającą się przekonaniem, że skoro wobec skarżącego zapadł wyrok skazujący – zastosowanie art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy było obligatoryjne (k. 47 str. 2 zaskarżonej decyzji).
Jak już wypowiadał się Wojewódzki Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 28 kwietnia 2004r. sygn. akt III SA 2258/02) przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można jedynie powoływać się na fakt skazania wyrokiem skazującym; w takich przypadkach niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Organ odwoławczy, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy uzupełni materiał dowodowy i dokona kompleksowej tzn. na podstawie całokształtu materiału dowodowego, oceny postawy skarżącego jako osoby korzystającej z pozwolenia na broń, co do której nie może zachodzić obawa, iż użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub z porządkiem publicznym.
Mając na uwadze, iż organ odwoławczy naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 80 Kpa., co skutkowało naruszeniem art. 15 ust. ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a. (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. O niewykonalności uchylonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło