II OZ 797/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Gorczycka - Muszyńska po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 18 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Op 109/06 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E. i R. D. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 20 stycznia 2006 r., Nr [...] w przedmiocie wznowienia robót budowlanych postanawia : oddalić zażalenie Pismem z dnia 16 lutego 2006 r. E. i R. D. wnieśli skargę na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 20 stycznia 2006 r., Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie oleskim z dnia 1 grudnia 2005 r. Nr SIO.7355-16/05, zatwierdzającą projekt budowlany zamienny i udzielającą E. i J. N. pozwolenia na wznowienie robót przy budowie pawilonu handlowego. W skardze E. i R. D. zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji organu. W skardze, powołując się na opinię biegłych, przedstawiono liczne szkody jakie wywołała w ich nieruchomości budowa pawilonu. W odpowiedzi na skargę z dnia 17 marca 2006 r. organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i wniósł o jej oddalenie nie ustosunkowując się do wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2006 r. , sygn. akt II SA/Op 109/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wstrzymał wykonanie zaskarżonego aktu wskazując, iż zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania decyzji. Wyjątek od tej zasady uregulowano w art. 61 § 3 ppsa, na mocy, którego Sąd na wniosek skarżącego może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu strona skarżąca wykazała, że kontynuowanie budowy pawilonu handlowego może mieć niekorzystny wpływ na jej budynek, znajdujący się w bezpośrednim sąsiedztwie z tym obiektem. Może on zatem stwarzać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w postaci osiadania gruntu oraz pęknięcia ścian. Wykazanie przez stronę okoliczności wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji odpowiadają przesłankom określonym w art. 61 § 3 ppsa. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł J. N. podnosząc, iż straty finansowe spowodowane wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji obejmą wypłacenie wykonawcom odszkodowania za przerwanie prac budowlanych oraz utracone dochody z powodu nieoddania do użytku obiektu budowlanego. Ponieważ w ocenie skarżącego straty finansowe muszą pokryć skarżący, Sąd powinien nałożyć kaucję na zabezpieczenie jego roszczeń. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zażalenie nie jest oparte na usprawiedliwionych podstawach. Przepis art. 61 § 3 ppsa daje Sądowi możliwość wstrzymania wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu bądź czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Przesłanka w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody jest utożsamiana z zagrożeniem dla już istniejącej, aktualnej sytuacji ekonomicznej (gospodarczej) strony postępowania administracyjnego. Trudne do odwrócenia skutki powstają zwykle tam, gdzie po wykonaniu decyzji lub postanowienia jest niemożliwy powrót do pierwotnego stanu sprawy. W obu sytuacjach chodzi o wyjątkowe zagrożenie odpowiadające szczególnej kategorii ochrony tymczasowej strony postępowania. Tam natomiast, gdzie ich wzruszenie w postępowaniu sądowym przywraca stan zgodny z prawem bez powyższych zagrożeń, sięganie po środki ochrony tymczasowej nie jest uzasadnione. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 ppsa, w myśl którego wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że stanowisko Sądu I instancji jest w pełni zasadne. Przesłanki wstrzymania wykonania aktu zostały określone w art. 61 § 3 ppsa, którego przepisy z racji swego charakteru nie należy interpretować w drodze wykładni rozszerzającej, mając na uwadze interes jednej i drugiej strony postępowania. Jak wynika z akt sprawy prowadzenie inwestycji budowlanej sąsiadującej bezpośrednio z nieruchomością skarżących może stwarzać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i te okoliczności miał na uwadze Sąd pierwszej instancji, wydając zaskarżone postanowienie. Podnoszone w zażaleniu okoliczności, takie jak poniesienie ewentualnych strat finansowych na skutek wstrzymania realizacji inwestycji do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy nie mogą zmienić stanowiska zajętego przez Sąd I instancji. W odniesieniu zaś do kwestii związanej z zasądzeniem kaucji przeznaczonej na zaspokojenie roszczeń inwestora należy podkreślić, iż Sąd nie jest zobowiązany lecz jedynie uprawniony do ustalenia kaucji, o jakiej mowa w art. 35 a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2003 nr 207 poz. 2016 ze zm./. W okolicznościach sprawy niniejszej nie skorzystanie z tego uprawnienia nie budzi wątpliwości Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i z tej przyczyny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 ppsa.