I SA/Po 62/06

WyrokWSA w Poznaniu2006-09-28

Skład orzekający: Maria Skwierzyńska, Jerzy Małecki, Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o sprostowaniu błędu pisarskiego w tytule wykonawczym, wydane na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) o sprostowaniu omyłek, jest zgodne z prawem, jeśli tytuł wykonawczy nie jest aktem administracyjnym rozstrzygającym sprawę co do istoty?
Ratio decidendi
Tytuł wykonawczy, będący dokumentem urzędowym wszczynającym egzekucję administracyjną i określającym jej ramy, nie posiada przymiotu aktu administracyjnego w rozumieniu art. 104 k.p.a. W związku z tym, przepisy k.p.a. dotyczące sprostowania błędów i omyłek (w tym art. 113 k.p.a.) nie mogą być stosowane do tytułu wykonawczego. Postanowienia o sprostowaniu błędu pisarskiego w tytule wykonawczym, wydane na podstawie tych przepisów, są dotknięte wadą nieważności z powodu braku podstawy prawnej.
Stan faktyczny
Organ egzekucyjny I instancji sprostował błąd pisarski w tytule wykonawczym dotyczącym podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r., wskazując prawidłową datę orzeczenia. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał to postanowienie w mocy, uznając możliwość zastosowania przepisów k.p.a. o sprostowaniu omyłek. Strona skarżąca zarzuciła brak podstawy prawnej dla takiego sprostowania, argumentując, że tytuł wykonawczy nie jest postanowieniem i że sprostowanie nastąpiło po terminie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Małecki Asesor sądowy Katarzyna Nikodem Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2006r. sprawy ze skargi C.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w tytule wykonawczym I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] 2005r. nr [...], II. zasadza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz C.S. kwotę 100,00 zł ( sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. /-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ J. Małecki Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] 2005r., wydanym na podstawie art. 113 w związku z art. 123 kpa, sprostował błąd pisarski w tytule wykonawczym wystawionym przez tegoż Naczelnika Urzędu Skarbowego na nazwisko C.S.– zobowiązanego do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1998 – w ten sposób, że w poz. 30 dotyczącej podstawy prawnej należności zamiast "orzeczenie z dnia [...] 2004." winno być "orzeczenie z dnia [...] 2004.". W uzasadnieniu wskazano, że wobec zaistnienia błędu pisarskiego w dacie orzeczenia należało błąd ten sprostować. Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia C. S., postanowieniem z dnia [...] 2005r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ II instancji nie podzielił stanowiska zobowiązanego, że w odniesieniu do tytułu wykonawczego brak możliwości zastosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego o sprostowaniu omyłek. Skoro postępowanie egzekucyjne prowadzone jest na podstawie ustawy w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, która przewiduje w art. 18 możliwość odpowiedniego stosowania przepisów kpa w przypadkach nieuregulowanych wskazaną ustawą, to sprostowanie tytułu wykonawczego z urzędu było uzasadnione. Wskazana w tytule wykonawczym treść rubryki 30 zawierała oczywisty błąd co do daty wydania decyzji określającej podatek dochodowy od osób fizycznych za 1998r., w związku z czym sprostowanie tego błędu było uzasadnione i nie wpłynęło na zmianę wystawionego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w. w. tytułu. Postanowienie to C. S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podnosząc w skardze w szczególności, że zostało ono wydane bez podstawy prawnej. Zdaniem skarżącego w kodeksie postępowania administracyjnego brak przepisu pozwalającego odnieść przepisy o sprostowaniu decyzji czy postanowień do tytułu wykonawczego. Tytuł wykonawczy nie jest bowiem postanowieniem. Wskazuje poza tym, że sprostowanie treści tego tytułu przez organ egzekucyjny I instancji nastąpiło po upływie roku od jego wystawienia. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wnosi o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprawując kontrolę administracji publicznej w myśl przepisu art. 1 i 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonych decyzji bądź postanowień z przepisami prawa zarówno materialnego jak i regulującymi postępowanie. Zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu egzekucyjnego I instancji zostały wydane w toku postępowania egzekucyjnego. Zasady prowadzenia tego postępowania określone zostały w przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2002r. Nr 110, poz. 968 ze m.) Art. 18 tej ustawy zawiera odesłanie do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w przypadkach, gdy przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei przepis art. 17 § 1 powołanej ustawy z 17 czerwca 1986r. stanowi, że rozstrzygnięcia w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego zapadają w formie postanowień. W tym miejscy rozważyć należy jaki charakter w postępowaniu egzekucyjnym ma tytuł wykonawczy. Zgodnie z art. 26 § 1 upsa wystawiony jest przez wierzyciela i skutkuje wszczęcie egzekucji. Tytuł wykonawczy jest wiec dokumentem urzędowym wszczynającym egzekucję administracyjną i określającym jej ramy. Tym samym nie ma on przymiotu aktu administracyjnego w rozumieniu art. 104 kpa i innymi słowy nie rozstrzyga sprawy co do istoty, ani nie kończy postępowania. Podobny pogląd wyraził już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25.X.1996 sygn. akt I SAB/Wr 1/96 oraz z dnia 30.X.1998r. sygn. akt I SA//Wr 1249/96. Jest on także prezentowany w komentarzu do Postępowania egzekucyjnego w administracji autorstwa prof. Romana Hausera, prof. Zbigniewa Leońskiego i dr Andrzeja Skoczylasa – wydanie 3 – 2005r. str. 96. W konsekwencji skoro tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym, w tym przypadku wystawianym przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, nie można do niego stosować przepisów kpa traktujących o sprostowaniu błędów i omyłek tj. art. 113 kpa i wydawać postanowienia o sprostowaniu błędu pisarskiego. Błąd w treści tytułu wykonawczego, który w myśl przepisu art. 29 w. w. ustawy z 17.VI.1966r. podlega kontroli organu egzekucyjnego w aspekcie jego formalnej prawidłowości, a więc pod kątem treści przepisu art. 27, określającego jaki element winien on zawierać, powinien być dostrzeżony w toku postępowania przewidzianego przepisem art. 29 § 1 i skutkować na podstawie § 2 tegoż artykułu zwrot tytułu wykonawczego do wierzyciela, a więc w niniejszej sprawie do komórki merytorycznej Urzędu Skarbowego, która go sporządziła działając w imieniu Naczelnika. Z tego względu wydane przez organy obu instancji postanowienia w sprawie sprostowania błędu wydane zostały bez podstawy prawnej, wobec czego zgodnie z postanowieniem art. 156 § 1 pkt 2 kpa dotknięte są wadą nieważności. Wobec powyższego podzielając stanowisko strony skarżącej, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji. /-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ J. Małecki

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło