II SA/Wa 1973/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Asesor WSA, Przemysław Szustakiewicz, Protokolant Michał Sułkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania za osobę bezrobotną - oddala skargę - Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 10 ust. 2 pkt 6 i ust. 4 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f w związku z art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...], orzekającej o odmowie uznania za osobę bezrobotną z dniem 9 maja 2005 r., zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Z uzasadnienia wynikało, iż M. K. złożyła dnia [...] kwietnia 2005 r. w Urzędzie Pracy [...] wniosek o nadanie statusu osoby bezrobotnej. Następnie, dnia 9 maja 2005 r. zgłosiła się do urzędu celem rejestracji. Urząd Pracy [...] pismem z dnia 11 maja 2005 r. wezwał M. K. do przedstawienia zaświadczenia z Urzędu Skarbowego potwierdzającego fakt nieprowadzenia działalności gospodarczej. W dniu 23 maja 2005 r. zainteresowana dostarczyła do Urzędu zaświadczenie wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] maja 2005 r. o zawieszeniu działalności gospodarczej od dnia [...] listopada 2004 r. do odwołania. Z uwagi na ten fakt, Prezydent [...] decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] orzekł o odmowie nadania statusu osoby bezrobotnej z dniem 9 maja 2005 r. Od tej decyzji M. K. złożyła odwołanie do Wojewody [...], wnioskując o zmianę decyzji. Organ II instancji uznał, odwołanie za niezasadne z następującą argumentacją. Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f powołanej wyżej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, bezrobotnym jest osoba, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-d lub cudzoziemiec – członek rodziny obywatela polskiego, niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, bądź, jeśli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem szkół wyższych w systemie wieczorowym albo zaocznym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności albo nie podlega na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Z akt sprawy wynika, iż M. K. nie wyrejestrowała działalności gospodarczej, zarejestrowanej w dniu [...] września 1997 r. pod numerem [...] w prowadzonej przez Prezydenta [...] ewidencji działalności gospodarczej z dnia [...] września 2005 r., co jest konieczne do uznania za osobę bezrobotną. Samo zawieszenie prowadzonej działalności gospodarczej jest niewystarczające, tak interpretuje powołane wyżej przepisy Ministerstwo Gospodarki i Pracy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. K. zarzuciła powyższej decyzji naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 107 § 1 i 3 kpa, poprzez: ─ niewskazanie podstawy prawnej co do interpretacji przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001), dokonanej przez Ministerstwo Gospodarki i Pracy, na której oparł zaskarżoną decyzję Wojewoda [...], ─ brak należytej staranności organu w opisie dokumentów, na które jako dowody powołuje się on w decyzji i podaje niewłaściwą datę zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej – [...] września 2005 r., a właściwą datą jest [...] września 1997 r. ─ niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wszystkich faktów, które organ uznał za udowodnione, wszystkich dowodów, na których się oparł oraz wszystkich przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił mocy dowodowej – w szczególności nie odniósł się do przedstawionych dowodów z dokumentów. Wskazując na powyższe, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację przedstawioną w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Tylko w przypadku uchybień określonych w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd może zaskarżoną decyzję uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W sytuacji, gdy zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza w sposób istotny przepisów prawa materialnego lub procesowego, jego wzruszenie nie jest możliwe i skarga podlega oddaleniu. Skarga analizowana w tym aspekcie nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżąca dnia [...] września 1997 r. uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Prezydenta [...] z nazwą firmy: [...] , z określeniem przedmiotu działalności gospodarczej – usługi baz danych. Niesporne jest także, że M. K. powyższej działalności z ewidencji działalności gospodarczej nie wyrejestrowała, a jedynie działalność tę zawiesiła od dnia [...] listopada 2004 r., do odwołania. Zasadnie organ przyjmuje, iż samo zawieszenie działalności gospodarczej jest niewystarczające do uzyskania statusu osoby bezrobotnej. Przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) wiąże możliwość uzyskania (zachowania) statusu bezrobotnego nie tylko z występowaniem wielu przesłanek pozytywnych, ale także brakiem przesłanek negatywnych, określonych m.in. w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, statusu bezrobotnego nie mogła uzyskać osoba, która podjęła działalność gospodarczą od dnia wskazanego w zgłoszeniu do dnia wyrejestrowania tej działalności albo podlegała – na podstawie odrębnych przepisów – obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. W przypadku osób, które podjęły pozarolniczą działalność gospodarczą nieistotna jest ani skala, ani rodzaj, czy forma podjętej działalności, a ponadto to, czy działalność przynosiła dochody i w jakiej wysokości. Decydujące znaczenie miał jedynie fakt wpisania danej osoby do ewidencji podmiotów gospodarczych w okresie od dnia wskazanego jako dzień rozpoczęcia działalności do dnia jej wykreślenia. W związku z tym, status bezrobotnego mogła uzyskać osoba, która wprawdzie figurowała w ewidencji działalności gospodarczej, ale nie nadszedł jeszcze dzień wskazany w zgłoszeniu jako dzień rozpoczęcia tej działalności. Takie stanowisko zgodne było z przepisami ustawy z 23 grudnia 1988 r., o działalności gospodarczej, która w art. 18 nakładała na osobę uzyskującą wpis do ewidencji obowiązek zawiadamiania organu ewidencyjnego o przesunięciu terminu podjęcia działalności gospodarczej. Statusu bezrobotnego nie mogła uzyskać także osoba, która zgłosiła się do urzędu pracy po dacie wskazanej w ewidencji jako dzień podjęcia działalności i przed dniem jej wyrejestrowania. Dopiero po wyrejestrowaniu działalności gospodarczej możliwe bowiem było uzyskanie statusu bezrobotnego. Podobne stanowisko wyraził także Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z dnia 6 grudnia 1996 r. sygn. akt OPS 5/96 (opubl. ONSA z. 2 z 1997 r., poz. 47). W uzasadnieniu tej uchwały Sąd przyjął, że samo sformułowanie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f obowiązującej wówczas ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wskazuje, iż osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, musi wykazać nie tylko to, że nie podjęła działalności gospodarczej, ale także iż działalności tej nie podjęła do dnia jej wyrejestrowania, co oznacza, że wykazanie tych okoliczności związane jest z wykreśleniem wpisu z ewidencji. Ciężar dowodu wykazania tych okoliczności spoczywa na osobie, która jest zainteresowana utrzymaniem uzyskanego wcześniej statusu bezrobotnego. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził ponadto, że jeżeli, z różnych przyczyn, organ zatrudnienia dopiero w późniejszym czasie uzyska dowody – będące podstawą wznowienia postępowania – że określona osoba uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, to w wyniku wznowienia postępowania (po uchyleniu decyzji wcześniejszych) może pozbawić statusu bezrobotnego osobę, która nie wykaże, że od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji działalności gospodarczej do dnia jej wyrejestrowania, działalności tej nie podjęła. M. K. w dniu rejestracji w urzędzie pracy została pouczona, jakie warunki musi spełniać osoba ubiegająca się o status bezrobotnego, co potwierdziła podpisem złożonym w dniu 9 maja 2005 r. Pomimo, że z "informacji dla osób zgłaszających się do rejestracji" wynikało, iż w przypadku osób, które prowadziły własną działalność konieczne jest dostarczenie decyzji o wykreśleniu z ewidencji tejże działalności i wezwanie przez urząd o dostarczenie takiego dokumentu, skarżąca przedstawiła zaświadczenie o zawieszeniu działalności gospodarczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dostrzegł w zaskarżonej decyzji ani też utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta [...] naruszeń prawa wpływających na wynik sprawy. Podnoszona przez skarżącą błędna data podjęcia działalności gospodarczej została przez organ sprostowana postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r. Nie mogą też odnieść skutku pozostałe zarzuty skargi, gdyż podstawę materialnoprawną decyzji stanowił wskazany przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a nie jego interpretacja dokonana przez Ministerstwo Gospodarki i Pracy. Podstawę zastosowania tego przepisu organ uzasadnił, nie naruszając art. 107 kpa. Dlatego Sąd orzekł jak w wyroku, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.