IV SA/Wa 907/06
WyrokWSA w Warszawie2006-09-27
Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Marta Laskowska, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okres podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu w latach 1977-1988, przed wejściem w życie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników z 1990 r., może być zaliczony do wymaganego 5-letniego okresu ubezpieczenia przy ubieganiu się o rentę strukturalną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepis § 4 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie warunków przyznawania rent strukturalnych. Sąd stwierdził, że z treści przepisu nie wynika, iż 5-letni okres ubezpieczenia musi przypadać wyłącznie w okresie obowiązywania ustawy z 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na zmianę brzmienia tego przepisu od 11 listopada 2005 r., która zrezygnowała z wymogu, aby 5 lat ubezpieczenia przypadało w okresie 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku. W związku z tym, okres ubezpieczenia sprzed 1991 r. powinien zostać uwzględniony.Stan faktyczny
Skarżący T. K. złożył wniosek o przyznanie renty strukturalnej. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania renty, a Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał tę decyzję w mocy. Organ uznał, że skarżący nie spełnił warunku 5-letniego okresu podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, ponieważ zaliczył jedynie okres od listopada 2005 r. do stycznia 2006 r., ignorując okres ubezpieczenia od lipca 1977 r. do grudnia 1988 r. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa i konstytucyjnej zasady działania organów na podstawie prawa.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i orzekł, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska (spr.), sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant Katarzyna Tomiło, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2006 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania renty strukturalnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. po rozpatrzeniu odwołania T. K. utrzymał w mocy decyzję wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z siedzibą w R. nr [...] z dnia [...] lutego 2006 r. w sprawie odmowy przyznania renty strukturalnej.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przedstawił następujący stan sprawy.
Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 19 maja 2004 r., Nr 114, poz.1191) oraz rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 5 października 2005 r. (Dz.U. Nr 211, poz.1759), zmieniającym w/w rozporządzenie warunkami przyznania renty strukturalnej jest m.in prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym w okresie co najmniej 10 lat poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną i przez okres co najmniej 5- ciu lat podleganie ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników.
Jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, rolnicy ubiegający się o przyznanie renty strukturalnej mają możliwość wykazania się 5 letnim okresem podlegania ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu w okresie prowadzenia działalności rolniczej, ale od czasu wejścia w życie ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 1998 r., Nr 7, poz. 25 ze zm.), a więc od 1 stycznia 1991 r. uwzględniać można okresy podlegania ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu w ramach przyznawania rent strukturalnych.
W przedmiotowej sprawie - zdaniem organu - wnioskodawca nie spełnił tego warunku, ze względu na fakt, że z załączonego do wniosku zaświadczenia wydanego
przez KRUS - Placówka Terenowa w W., wynika, że w okresie od [...] stycznia 1991 r. wnioskodawca podlegał ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym od [...] listopada 2005 r. W związku z tym, na dzień składania wniosku okres podlegania temu ubezpieczeniu obejmował od [...] listopada 2005 r. do [...] stycznia 2006 r.
Na powyższą decyzje skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył T. K. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości z powodu jej niezgodności z prawem skarżący podniósł, że nie zaliczenie okresu ponad 5 - letniego podlegania przez skarżącego ubezpieczeniu emerytalno -rentowemu tj. od [...] lipca 1977 r. do [...] grudnia 1988 r. jako wymaganego, zgodnie z warunkami przyznawania rent strukturalnych określonymi w stanowisku Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi narusza konstytucyjną zasadę, zgodnie z którą organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.
Zdaniem skarżącego nieprawdziwe jest twierdzenie, że warunek zawarty w § 4 pkt 2 w/w rozporządzenia, dotyczy jedynie rolników, którzy wykazaliby się odpowiednim okresem podlegania ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu w okresie obowiązywania ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, bowiem w myśl przepisów w/w ustawy do okresów podlegania ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu zalicza się okresy podlegania ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu w okresie obowiązywania ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników i ich rodzin (Dz.U. z 1989 r., Nr 24, poz.133).
Skarżący wskazał, że ani w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej ( Dz.U. z 2003r., Nr 229, poz.2273 oraz z 2004 r., Nr 42, poz.386), ani w rozporządzeniu wydanym na podstawie art.3 ust.2 pkt 1 tej ustawy nie ma odesłania, które jednoznacznie wskazywałoby na ustawę z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników.
Szczególnego podkreślenia wymaga okoliczność, że od 11 listopada 2005 r. § 4 pkt 2 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 19 maja 2004 r., Nr 114, poz.1191) obowiązuje w nowym brzmieniu. Zakres zmiany tego przepisu wskazuje, że o ile w pierwotnym brzmieniu stawiono wymóg podlegania
ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu przez 5 lat w okresie 10 lat poprzedzających złożenie wniosku ( prawodawca użył zwrotu " w tym okresie"), o tyle po nowelizacji zrezygnowano z określenia, że 5 lat podlegania ubezpieczeniu ma przypadać w okresie 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:.
Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej, przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przyznawanie rent strukturalnych jest jedną z form wspierania rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej określonych m. in. przepisami Unii Europejskiej. Zgodnie § 4 rozporządzenia z dnia 30 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. 114, poz. 1191, ze zm.), oraz rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 5 października 2005 r. (Dz.U. Nr 211, poz. 1759), zmieniającym w/w rozporządzenie rentę strukturalną przyznaje się producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną prowadzącą na własny rachunek działalność rolniczą (produkcję roślinną i zwierzęcą) w gospodarstwie rolnym położonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli łącznie spełnia on warunki w nim wymienione w pkt 1-7. Jednym z tych warunków, unormowanym w pkt 2 rozporządzenie jest prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym w okresie co najmniej 10 lat poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną i przez okres co najmniej 5 - ciu lat podleganie ubezpieczeniu emerytalno -rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników. Jeżeli w wyniku weryfikacji wniosku o przyznanie renty strukturalnej zostanie ustalone m. in., że wnioskodawca nie spełnia warunków określonych w § 4 pkt 1-3, w tym warunku z pkt 2 - zgodnie z § 20 ust. 3 pkt 1 powołanego rozporządzenia -organ odmawia przyznania renty strukturalnej.
W niniejszej sprawie w pełni należy podzielać stanowisko wyrażone przez skarżącego w skardze. Zasadniczą kwestią w rozstrzygnięciu niniejszej sprawy jest ustalenie prawidłowej wykładni pkt 2 § 4 w/w rozporządzenia, z którego wynika, że rentę strukturalną przyznaje się producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną prowadzącą na własny rachunek działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym położonym na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej jeżeli spełnia m.in. następujący warunek - prowadził nieprzerwanie działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym w okresie co najmniej 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną i przez okres co najmniej 5 lat podlegał ubezpieczeniu emerytalno -rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników. O ile warunek dotyczący prowadzenia nieprzerwanie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym w okresie co najmniej 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku został spełniony, to zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie ma kwestia podlegania ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu. Organ drugiej instancji stanął na stanowisku prezentowanym przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, że 5 - letni okres podlegania ubezpieczeniu emerytalno - rentowemu na przypadać w okresie prowadzenia działalności rolniczej, ale od czasu wejścia w życie ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 1998 r., Nr 7, poz. 25 ze zm.), a więc od 1 stycznia 1991 r.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z treści w/w przepisu nie wynika - wbrew stanowisku organu - że okres 5 - letniego ubezpieczenia ma przypadać w okresie prowadzenia działalności gospodarczej określonej jako warunek do otrzymania renty strukturalnej. Co więcej od 11 listopada 2005 r. ( a więc przed złożeniem wniosku przez skarżącego) § 4 pkt 2 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich obowiązuje w nowym brzmieniu. Zakres zmiany tego przepisu wskazuje, że po nowelizacji zrezygnowano z określenia, że 5 lat podlegania ubezpieczeniu ma przypadać w okresie 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku.
Jak wynika z przedstawionego stanu sprawy skarżący złożył wniosek o przyznanie renty strukturalnej w dniu [...] stycznia 2006r. Do wniosku dołączone zostało zaświadczenie z KRUS Oddział Regionalny w W., że skarżący podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników od [...] lipca 1977r. do [...] grudnia1988 r.
Rozpoznając ponownie sprawę organ będzie zobowiązany do oceny wniosku zgodnie prawidłową interpretacją § 4 pkt 2 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 kwietnia 2004 r.
W tym stanie rzeczy - na podstawie art. 145§1 pkt. 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ) Sąd orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie z pkt. 2 wyroku zostało oparte o treść art. 152 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło