VII SA/Wa 547/06

WyrokWSA w Warszawie2007-01-17

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Izabela Ostrowska, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny może wstrzymać postępowanie egzekucyjne na wniosek zobowiązanego, gdy powodem wniosku jest złożenie zażalenia na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, a sama decyzja nakazująca rozbiórkę jest prawomocna?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że złożenie zażalenia na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie stanowi szczególnie uzasadnionego przypadku uzasadniającego wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Ponadto, sąd podkreślił, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a zarzuty dotyczące samej decyzji nakazującej rozbiórkę powinny być podnoszone w postępowaniu dotyczącym tej decyzji, a nie na etapie postępowania egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. D. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające wstrzymania postępowania egzekucyjnego dotyczącego nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego. M. D. wnosił o wstrzymanie egzekucji do czasu rozpoznania przez NSA zażalenia na postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, który oddalił jego skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę. Organ egzekucyjny odmówił wstrzymania, a następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie organu I instancji i odmówił wstrzymania, uznając brak szczególnie uzasadnionego przypadku. M. D. zarzucił naruszenie przepisów Prawa budowlanego i k.p.a., w tym kwestionując swoją rolę jako inwestora i pominięcie innych następców prawnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. D. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2006 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi M. D. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2006r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego skargę oddala. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. znak [...], wydaną na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), nakazał M. D. rozbiórkę budynku gospodarczego o wymiarach 5,55 x 3,65 m. o konstrukcji murowanej, wybudowanego samowolnie na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w O. Decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania M. D., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) utrzymał w mocy w/w decyzję. Rozstrzygnięcie organu II instancji zostało zaskarżone przez M. D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 18 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 887/04 oddalił skargę. W dniu [...] lipca 2003 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. wystawił tytuł wykonawczy dotyczący obowiązku wykonania przez M. D. rozbiórki budynku gospodarczego (zgodnie z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] grudnia 2002 r. znak [...]) oraz postanowieniem znak [...] nałożył na M. D. na podstawie art. 20 § 1, art. 119, art. 120 § 1, art. 121 § 1 i 2 i art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968) grzywnę w wysokości 9720 zł. w celu przymuszenia. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] października 2005 r. znak [...], po rozpatrzeniu zażalenia M. D., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie w przedmiocie nałożenia grzywny. Pismem z dnia 25 listopada 2005 r. M. D. wniósł o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 sierpnia 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 887/04, odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wnioskodawca stwierdził, że otworzy to drogę do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 stycznia 2005 r., której uwzględnienie uczyni egzekucję bezprzedmiotową. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005 r. znak [...], po rozpatrzeniu wniosku M. D. z dnia [...] listopada 2005 r., na podstawie art. 23 § 6 i § 8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968) odmówił wstrzymania - do czasu rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie zażalenia M. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 sierpnia 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 887/0 - czynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. prowadzącego egzekucję administracyjną, zmierzającą do wykonania rozbiórki samowolnie wykonanego budynku gospodarczego o wymiarach 5,55 x 3,65 m. o konstrukcji murowanej, usytuowanego na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w O. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że M. D. zwrócił się w dniu 2 grudnia 2005 r. o wstrzymanie czynności egzekucyjnych. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż powody podane przez wnioskodawcę nie stanowią szczególnie uzasadnionego przypadku, o którym mowa w art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowiącego realną przeszkodę do wykonania nałożonego obowiązku. Ponadto organ dodał, że w przedmiotowej sprawie zapadł prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 stycznia 2005 r., oddalający skargę M. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. Na powyższe postanowienie złożył zażalenie M. D. Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podnosząc, że wnioskował o wstrzymanie wszelkich czynności egzekucyjnych (powołał się na treść dwóch wniosków, tj. z dnia 25 listopada 2005 r. i z dnia 2 grudnia 2005 r.). Ponadto, w piśmie z dnia 19 stycznia 2006 r. uzupełniającym zażalenie M. D. wskazał, że jest tylko współwłaścicielem działki nr [...] położonej przy ul. [...] w O. oraz nie jest właścicielem znajdującego się na niej budynku gospodarczego objętego nakazem rozbiórki. Wyjaśnił, iż działka stanowiła własność ojca wnioskodawcy F. D., który nie żyje, dlatego w przedmiotowym postępowaniu powinni być uwzględnieni również pozostali współwłaściciele działki, tj. brat J. D. oraz następcy prawni zmarłej siostry S. D. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lutego 2006 r. znak [...], wydanym po rozpatrzeniu zażalenia M. D., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. celem wyegzekwowania rozbiórki budynku, zgodnie z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] grudnia 2002 r. znak [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wskazał, że należy przede wszystkim wyjaśnić liczbę wniosków złożonych przez M. D., o których mowa w zażaleniu oraz w zaskarżonym postanowieniu. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż z akt sprawy wynika, że M. D. złożył tylko jeden wniosek (z dnia 25 listopada 2005 r.), wbrew twierdzeniom skarżącego oraz organu wojewódzkiego, powołującym się także na pismo z dnia 2 grudnia 2005 r. Organ dodał, że z treści wniosku z dnia 25 listopada 2005 r. wyraźnie wynika, iż dotyczy on wstrzymania postępowania egzekucyjnego, natomiast zaskarżonym postanowieniem odmówiono wstrzymania czynności egzekucyjnych. W ocenie organu II instancji, kwestionowane postanowienie wydano niezgodnie z wnioskiem, gdyż wstrzymanie czynności egzekucyjnych ma odmienny charakter, niż wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Oceniając zasadność wniosku M. D. z dnia 25 listopada 2005 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż wstrzymanie egzekucji zależy od uznania organu nadzoru i ogranicza się do szczególnie uzasadnionych przypadków. Zdaniem organu II instancji, w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki mogące skutkować wstrzymaniem postępowania egzekucyjnego. Organ wskazał także, iż w obiegu prawnym znajduje się prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 887/04 oddalający skargę M. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki, wiążący organ w danej sprawie. Ustosunkowując się do argumentów przedstawionych przez M. D. w piśmie z dnia 19 stycznia 2006 r. uzupełniającym zażalenie organ stwierdził, iż nie mogą one zostać uwzględnione, gdyż wykraczają poza zakres niniejszego postępowania oraz wyjaśnił, że w postępowaniu egzekucyjnym biorą udział tylko wierzyciel i zobowiązany. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł na powyższe postanowienie M. D., zarzucając kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 17 pkt 1 i art. 42 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (przez nieprawidłowe uznanie skarżącego za inwestora w sytuacji, gdy budynek objęty nakazem rozbiórki został wzniesiony przez siostrę M.D. – S. D.), naruszenie art. 28 k.p.a. (przez pominięcie w przedmiotowym postępowaniu pozostałych następców prawnych zmarłego właściciela działki – F. D.), a także naruszenie przepisów k.p.a. w związku z nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego sprawy, wynikającym z nieuwzględnienia okoliczności podnoszonych przez skarżącego w piśmie z dnia 19 stycznia 2006 r. uzupełniającym zażalenie. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w postępowaniu. Tego rodzaju wady i uchybienia w niniejszej sprawie nie wystąpiły. Art. 23 § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) umożliwia organowi sprawującemu nadzór nad egzekucją administracyjną w szczególnie uzasadnionych przypadkach wstrzymanie na czas określony czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez organ nadzorowany. Rozstrzygnięcie wydane w oparciu o wyżej wskazany przepis prawny zależy od uznania organu sprawującego nadzór oraz dotyczy dwóch różnych sytuacji, uregulowanych w art. 1a pkt 15 i 16 cytowanej ustawy. Zgodnie z art. 1a pkt 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przez wstrzymanie czynności egzekucyjnych należy rozumieć wstrzymanie wykonania wszystkich lub części zastosowanych środków egzekucyjnych, które nie powoduje uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych. Odrębną instytucję stanowi natomiast wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, o którym mowa w art. 1a pkt 16 w/w ustawy, oznaczające wstrzymanie wykonania zastosowanych środków egzekucyjnych, nie powodujące uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych oraz niepodejmowanie nowych środków egzekucyjnych. Z treści pisma skarżącego z dnia 25 listopada 2005 r. wynika, że wystąpił on o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego prowadzonego w sprawie przymuszenia go do rozbiórki budynku gospodarczego, usytuowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w O. - do czasu rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 sierpnia 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 887/04, odmawiające skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, oddalającego skargę M. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. W aktach sprawy brak jest wniosku skarżącego z dnia 2 grudnia 2005 r. o wstrzymanie czynności egzekucyjnych, na który powołał się w uzasadnieniu postanowienia organ I instancji - jedynym wnioskiem złożonym przez M. D. jest w/w pismo z dnia 25 listopada 2005 r. Należy więc podzielić stanowisko przedstawione przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż organ I instancji wydał rozstrzygnięcie niezgodnie z wnioskiem skarżącego, odmawiając wstrzymania czynności egzekucyjnych, a nie postępowania egzekucyjnego. W odniesieniu do zarzutów podniesionych w skardze należy stwierdzić, że wskazana przez skarżącego we wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego przyczyna w postaci złożenia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 31 sierpnia 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 887/04, odmawiające skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, nie stanowi szczególnie uzasadnionego przypadku, o którym mowa w art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jak zatem prawidłowo wskazał organ II instancji, w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka określona w cytowanym artykule, mogąca skutkować wstrzymaniem postępowania egzekucyjnego. Ponadto, przedstawione przez skarżącego argumenty, zgodnie z którymi niesłusznie został on uznany za inwestora budynku gospodarczego wzniesionego na działce nr [...] przy ul. [...] w O., jak również dotyczące zarzutu, iż nie tylko skarżący powinien być stroną postępowania należy uznać za chybione. Zarzuty te podniesiono względem decyzji w przedmiocie nakazu rozbiórki, która nie mogła podlegać badaniu przez organ sprawujący nadzór nad egzekucją administracyjną. Z tej przyczyny nie zasługują również na uwzględnienie argumenty zawarte w skierowanym do Sądu piśmie pełnomocnika skarżącego z dnia 12 stycznia 2007 r., w którym podniesiono, że przedmiotowa inwestycja nie wymagała pozwolenia na budowę, a budynek gospodarczy został usytuowany na nieruchomości nie będącej własnością zobowiązanego. Należy wyjaśnić, że nie jest dopuszczalne rozstrzyganie przez organ egzekucyjny w ramach postępowania egzekucyjnego wątpliwości dotyczących istnienia, rodzaju i zakresu egzekwowanego obowiązku, nawet jeżeli organ prowadzący postępowanie egzekucyjne jest uprawniony na podstawie odrębnych przepisów do podejmowania stosownych rozstrzygnięć. Rozstrzygnięcia dotyczące tych kwestii są podejmowane we właściwym trybie i nie stanowią części postępowania egzekucyjnego (wyrok NSA z 26 maja 1995 r., III SA 1101/94 - OSP 1996 nr 6, poz. 106; teza druga uchwały składu 7 sędziów SN z 28 maja 1992 r., III AZP 5/92 - OSNCP 1992 nr 10, poz. 175). Art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi jednoznacznie, iż organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, natomiast nie jest on uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Niesłuszne jest także twierdzenie pełnomocnika skarżącego, iż organy egzekucyjne nieprawidłowo wskazały M. D. jako osobę zobowiązaną. Art. 1a pkt 20 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym stanowi, że zobowiązanym jest m. in. osoba fizyczna, która nie wykonała obowiązku o charakterze niepieniężnym. W niniejszej sprawie skarżący był adresatem decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] grudnia 2002 r. znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki, zatem został on uwzględniony w dotyczącym tej decyzji tytule wykonawczym wystawionym w dniu [...] lipca 2003 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S., w oparciu o który postanowieniem z dnia [...] lipca 2003 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nałożył na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia do wykonania określonego w nim obowiązku w postaci rozbiórki budynku gospodarczego. Należy w tym miejscu nadmienić, że decyzja nakazująca skarżącemu rozbiórkę budynku gospodarczego była poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który prawomocnym wyrokiem z dnia 18 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 887/04 oddalił skargę M. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. znak [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia[...] grudnia 2002 r. znak [...]. Opisane powyżej zarzuty przeciwko decyzji w przedmiocie nakazu rozbiórki skarżący powinien był podnosić w postępowaniu dotyczącym tej decyzji, nie zaś na etapie postępowania egzekucyjnego. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło