VI SA/Wa 243/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Asesor WSA Piotr Borowiecki (spr.) Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 października 2006 r. sprawy ze skarg F. S.A. z siedzibą w K. na decyzje Urzędu Patentowego RP z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa z rejestracji wzorów przemysłowych: [...], [...], [...] "Opakowanie kartonowe do napoju" oddala skargi Zaskarżonymi decyzjami z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...], z dnia [...] listopada 2005 r., nr[...], oraz z dnia [...] listopada 2005 r., nr[...], Urząd Patentowy RP, po rozpoznaniu wniosków skarżącej spółki F. S.A. z siedzibą w K. o ponowne rozpatrzenie spraw zakończonych odpowiednio decyzjami tego organu z dnia [...] marca 2005 r. nr [...], z dnia [...] marca 2005 r. nr [...], oraz z dnia [...] marca 2005 r. nr [...], stwierdzających wygaśnięcie praw z rejestracji wzorów przemysłowych: [...], [...], [...] "Opakowanie kartonowe do napoju", udzielonych na rzecz strony skarżącej – działając na podstawie art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 oraz art. 224 ust. 4 i art. 245 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm. - dalej także p.w.p.) - utrzymał w mocy w/w decyzje z dnia [...] marca 2005 r. Z akt sprawy wynika, iż decyzjami z dnia [...] października 2001 r. Urząd Patentowy RP udzielił skarżącej spółce praw z rejestracji na w/w wzory przemysłowe pt.:"Opakowanie kartonowe do napoju", z mocą od [...] marca 1999 r., przyjmując w uzasadnieniu decyzji, iż strona skarżąca uiściła stosowne opłaty za I okres ochrony (obejmujący 1-5 rok). Decyzjami z dnia [...] marca 2005 r. nr [...], nr [...], oraz nr [...], Urząd Patentowy RP - działając na podstawie art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 ust. 1 oraz art. 224 ust. 1 p.w.p. – stwierdził wygaśnięcie z dniem [...] marca 2004 r. praw z rejestracji wzorów przemysłowych o numerach odpowiednio: [...], [...], i [...] na wzory pt.:"Opakowania kartonowe do napoju", udzielonych na rzecz skarżącej spółki F. S.A. z siedzibą w K.. W uzasadnieniu decyzji Urząd Patentowy RP wskazał, iż powodem stwierdzenia wygaśnięcia w/w praw z rejestracji jest nieuiszczenie w przewidzianym terminie opłat za II okres ochrony (obejmujący 6-10 rok). Pismami z dnia [...] maja 2005 r. skarżąca spółka złożyła wnioski o ponowne rozpatrzenie przez Urząd Patentowy RP spraw zakończonych w/w decyzjami tego organu z dnia [...] marca 2005 r. Strona wniosła jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty za II okres ochrony w/w wzorów przemysłowych. W uzasadnieniu środków zaskarżenia strona stwierdziła, iż brak wniesienia opłat za II okres ochrony spowodowany był nieobecnością w siedzibie skarżącej spółki osoby odpowiedzialnej za kontakty z Urzędem Patentowym. Skarżąca wskazała, że powodem tej nieobecności była przedłużająca się choroba połączona z koniecznością hospitalizacji. Strona podniosła ponadto, iż załącza do swoich wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy kopię dowodu uiszczenia opłaty okresowej oraz kopię dowodu uiszczenia opłaty od wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z akt sprawy wynika jednakże, iż skarżąca spółka nie załączyła do w/w środków zaskarżenia z dnia [...] maja 2005 r. wspomnianych dowodów uiszczenia zaległych opłat okresowych za II okres ochrony, które zostały opłacone przez stronę skarżącą dopiero w dniu [...] sierpnia 2005 r. W wyniku rozpoznania wniosków skarżącej spółki F. S.A. o ponowne rozpatrzenie spraw zakończonych decyzjami tego organu z dnia [...] marca 2005 r. - Urząd Patentowy RP decyzjami z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...], nr [...], oraz nr [...], utrzymał w mocy w/w rozstrzygnięcia z dnia [...] marca 2005 r. wydane w przedmiocie wygaśnięcia praw z rejestracji wzorów przemysłowych: [...], [...], [...] "Opakowanie kartonowe do napoju". Powołując się na przepisy art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 oraz art. 224 ust. 4 i art. 245 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej – organ stwierdził w uzasadnieniu decyzji, iż w przedmiotowych sprawach ostatnim dniem I okresu ochrony był [...] marca 2004 r., a więc termin do wniesienia opłaty za kolejny II okres ochrony upływał w tymże dniu. Ponadto – jak wskazał organ – w/w opłata, powiększona o 30%, mogła być wniesiona w dodatkowym 6 miesięcznym terminie, tj. do [...] września 2004 r. Urząd Patentowy RP stwierdził, iż skarżąca spółka nie wniosła wymaganych opłat za II okres ochrony w żadnym z powyższych terminów. Organ podniósł, iż aktualnie obowiązujące przepisy prawa (art. 224 ust. 4 p.w.p.) nie przewidują możliwości przywrócenia terminu do wniesienia opłaty za ochronę po upływie sześciu miesięcy od dnia upływu poprzedniego okresu ochrony. Zdaniem organu powyższy termin należy do terminów prawa materialnego i z tego względu nie podlega przywróceniu bez względu na przyczynę uchybienia. Jednocześnie organ stwierdził, że w przedmiotowych sprawach nie wystąpiły nadzwyczajne okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do uwzględnienia uchybienia terminu, zgodnie z art. 243 ust. 6 ustawy – Prawo własności przemysłowej, albowiem choroba pracownika uprawnionej spółki nie może być uznana za nadzwyczajną okoliczność. Od powyższych decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] listopada 2005r. skarżąca spółka wniosła w dniu [...] stycznia 2006 r. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które zostały zarejestrowane pod sygnaturami akt: VI SA/Wa 243/06 (skarga na decyzję nr [...]), VI SA/Wa 244/06 (skarga na decyzję nr [...]), oraz VI SA/Wa 245/06 (skarga na decyzję nr [...]). Wnosząc o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz poprzedzających je decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] marca 2005 r., strona skarżąca podniosła w uzasadnieniu skarg, iż organ błędnie zarzucił skarżącej spółce naruszenie art. 225 ust. 1 p.w.p., albowiem stosowne wnioski o przywrócenie terminu zostały przez stronę złożone w okresie krótszym, niż liczony od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu dwumiesięcznego, zakreślonego w powołanym przepisie ustawy, zaś dokonane wpłaty w wysokości zgodnej z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów dotyczącymi opłat związanych m.in. z ochroną wzorów przemysłowych. W odpowiedziach na skargi Urząd Patentowy RP – podtrzymując dotychczasowe stanowisko - wniósł o ich oddalenie. Na rozprawie w dniu 31 października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił połączyć sprawy prowadzone pod sygnaturami akt: VI SA/Wa 243/06 (skarga na decyzję nr [...]), VI SA/Wa 244/06 (skarga na decyzję nr [...]), oraz VI SA/Wa 245/06 (skarga na decyzję nr [...]) do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygnaturą VI SA/Wa 243/06. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga spółki F. S.A. z siedzibą w K. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone decyzje Urzędu Patentowego RP z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...], nr [...], oraz nr[...], a także utrzymane nimi w mocy decyzje z dnia [...] marca 2005 r. nr [...], nr [...] i nr [...] – nie naruszają prawa. Przedmiotowe decyzje Urzędu Patentowego RP nie naruszają – zdaniem Sądu - zarówno przepisów ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej, w tym przede wszystkim art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 p.w.p. oraz art. 224 ust. 2 i ust. 4 p.w.p., jak również nie uchybiają przepisom postępowania, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu stwierdzając wygaśnięcie z dniem [...] marca 2004 r. praw z rejestracji wzorów przemysłowych o numerach:[...], [...], i [...], udzielonych na rzecz spółki F. S.A. - Urząd Patentowy RP prawidłowo zastosował obowiązujące przepisy prawa materialnego, tj. art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 ust. 1 p.w.p., uzasadniając swoje rozstrzygnięcia faktem nieuiszczenia przez stronę skarżącą opłat za II okres ochrony (obejmujący 6-10 rok), w ustawowym terminie, wskazanym w art. 224 ust. 2 oraz ust. 4 cyt. ustawy. Zgodnie z przepisem art. 90 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 118 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej, prawo z rejestracji wzoru przemysłowego wygasa na skutek nieuiszczenia w przewidzianym terminie opłaty okresowej. Zgodnie z art. 224 ust. 1 p.w.p. termin do uiszczenia opłaty za pierwszy okres ochrony, określonej w decyzji o udzieleniu patentu, prawa ochronnego lub odpowiednio prawa z rejestracji, wynosi trzy miesiące od daty doręczenia wezwania. Jednocześnie – jak stanowi zdanie drugie ust. 1 art. 224 - zgłaszający może uiścić opłatę za dalsze rozpoczęte okresy ochrony. Według art. 224 ust. 2 p.w.p. opłaty za dalsze okresy ochrony są uiszczane, z zastrzeżeniem ust. 1, z góry, nie później niż w dniu, w którym upływa poprzedni okres ochrony. Z kolei, jak stanowi przepis art. 224 ust. 4 cyt. ustawy, opłaty , o których mowa w ust. 2, można uiszczać również w terminie sześciu miesięcy po upływie terminu określonego w ust. 2, przy równoczesnym uiszczeniu opłaty dodatkowej w wysokości 30% opłaty należnej. Termin ten nie podlega przywróceniu. Jeśli chodzi o opłaty okresowe za udzieloną przez Urząd Patentowy RP ochronę, to należy zauważyć, iż w przypadku wzorów przemysłowych pierwszy okres ochrony obejmuje 1, 2, 3, 4 i 5 rok ochrony wzoru (vide: Załącznik Nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2001 r. w sprawie opłat związanych z ochroną wynalazków, wzorów użytkowych, wzorów przemysłowych, znaków towarowych, oznaczeń geograficznych i topografii układów scalonych – Dz.U. z 2001 r. Nr 90, poz. 1000 ze zm.) W niniejszej sprawie, z uwagi na fakt, iż I okres ochrony wzorów nr [...], [...], i [...], udzielonych na rzecz skarżącej spółki, rozpoczynał się w dniu [...] marca 1999 r. (data zgłoszenia, a zarazem data pierwszeństwa tych wzorów), należało przyjąć, że – zgodnie z art. 224 ust. 2 p.w.p. - ustawowy termin do uiszczenia opłaty za II okres ochrony upływał w ostatnim dniu poprzedniego okresu ochrony, a więc w dniu [...] marca 2004 r. W tej sytuacji – zdaniem Sądu - uznać trzeba, że organ zasadnie przyjął, iż termin do wniesienia opłaty za kolejny, II okres ochrony upływał w przypadku w/w wzorów w dniu [...] marca 2004 r. Ponadto – jak zasadnie wskazał organ – zgodnie z przepisem art. 224 ust. 4 p.w.p. - w/w opłata za II okres ochrony, powiększona o 30%, mogła być ewentualnie wniesiona w dodatkowym, 6-miesięcznym terminie, a więc wyłącznie najpóźniej do dnia [...] września 2004 r. Należy zauważyć, iż w niniejszej sprawie skarżąca spółka uiściła opłatę za II okres ochrony wzorów w wysokości 1.000,- złotych, tj. w stawce podstawowej (a więc nawet nie w stawce powiększonej, o której mowa w art. 224 ust. 4 cyt. ustawy) dopiero w dniu [...] sierpnia 2005 r., czyli po upływie ponad 10 miesięcy od upływu dodatkowego sześciomiesięcznego terminu, a zarazem już po wydaniu przez organ decyzji stwierdzających wygaśnięcie przedmiotowych praw z rejestracji wzorów nr [...], [...], i [...]. Mając to na względzie przyjąć trzeba, iż skarżąca spółka nie wywiązała się z jasno określonych obowiązków ustawowych, nałożonych na podmiot uprawniony z rejestracji wzoru przemysłowego. Niemniej, niezależnie od powyższego, wyraźnie należy podkreślić, iż Urząd Patentowy RP prawidłowo wskazał w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji, że – zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy – brak jest również jakichkolwiek podstaw do przywrócenia stronie skarżącej terminu do uiszczenia należnej opłaty za udzieloną ochronę. Zdaniem Sądu przede wszystkim nie ulega wątpliwości, że w świetle unormowań p.w.p. nie podlega przywróceniu termin do uiszczenia spornej opłaty w sytuacji, w której upłynęło sześć miesięcy od dnia upływu poprzedniego okresu ochrony, albowiem jak wyraźnie stanowi przepis art. 224 ust. 4 p.w.p. termin do uiszczenia podwyższonej opłaty nie podlega przywróceniu. W konsekwencji należy uznać, iż termin, o którym mowa w tym przepisie należy do terminów prawa materialnego, które nie podlegają przywróceniu bez względu na przyczyny uchybienia. Ponadto – w ocenie Sądu – w niniejszej sprawie nie mógł mieć również zastosowania powołany przez stronę skarżącą przepis art. 225 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej. Zgodnie z art. 225 ust. 1 p.w.p. termin do uiszczenia opłaty, o którym mowa w art. 223 ust. 2 lub art. 224 ust. 1, może być, z zastrzeżeniem ust. 3, przywrócony na wniosek zgłaszającego, jeżeli w ciągu dwóch miesięcy od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, nie później jednak niż w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym termin ten upłynął, uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Jednocześnie ze złożeniem takiego wniosku zgłaszający powinien uiścić zaległą opłatę. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu, przywrócenie terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, jest niedopuszczalne. Jak stanowi z kolei art. 225 ust. 3, jeżeli została wydana decyzja o umorzeniu postępowania z powodu nieuiszczenia opłaty, o której mowa w art. 223 ust. 2, albo decyzja stwierdzająca wygaśnięcie decyzji o udzieleniu patentu, prawa ochronnego lub odpowiednio prawa z rejestracji z powodu nieuiszczenia opłaty, o której mowa w art. 224 ust. 1, decyzja taka może zostać uchylona na wniosek zgłaszającego o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, i po jednoczesnym uiszczeniu zaległej opłaty. Art. 225 ust. 4 cyt. ustawy stanowi, że przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio w przypadku nieuiszczenia, w terminie wskazanym w art. 224 ust. 1 zdanie drugie, opłaty za dalsze rozpoczęte okresy ochrony lub opłaty wymaganej do przedłużenia ochrony na okresy rozpoczęte przed tym terminem. Mając na względzie w/w przepis art. 225 ust. 1-4 ustawy - Prawo własności przemysłowej należy uznać, iż nie miał on zastosowania w przypadku skarżącej spółki, gdyż dotyczy on wyłącznie przywracania terminu do uiszczenia opłat za pierwszy okres ochrony (art. 224 ust. 1 zdanie pierwsze) lub opłat za dalsze, rozpoczęte przed tym terminem - okresy ochrony, o których mowa w art. 224 ust. 1 zdanie 2 cyt. ustawy, nie zaś opłat wymienionych w art. 224 ust. 2 i ust.4 p.w.p. Warto zauważyć, iż gdyby nawet unormowania przepisu art. 225 p.w.p. miały zastosowanie do strony skarżącej, to i tak nie spełniony został bezwzględny warunek ustawowy, wskazany w art. 225 ust. 3 in fine, albowiem skarżąca spółka nie uiściła wraz ze złożeniem wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] maja 2005 r. zaległych opłat za II okres ochrony, wpłacając należne kwoty na rachunek organu dopiero w dniu [...] sierpnia 2005 r. Według Sądu w niniejszej sprawie nie mógł mieć zastosowania także wskazany przez Urząd Patentowy RP przepis art. 243 ust. 6 ustawy – Prawo własności przemysłowej, odnoszący się do terminów uchybionych z powodu nadzwyczajnych okoliczności. W tej sytuacji - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – należy uznać, iż Urząd Patentowy RP, prawidłowo stosując normy p.w.p. - doprowadził do zgodnego z prawem pozbawienia skarżącej spółki praw z rejestracji wzorów przemysłowych. Według Sądu należy stwierdzić, iż w zaskarżonych decyzjach brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, mających wpływ na ostateczny wynik sprawy, których Urząd Patentowy RP miałby się dopuścić w toku postępowania, a które uniemożliwiłyby Sądowi dokonanie prawidłowej oceny legalności podjętych rozstrzygnięć. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie uznał ponadto, że uzasadnienia zaskarżonych decyzji Urzędu Patentowego RP spełniają wszelkie wymogi stawiane przez art. 107 § 3 k.p.a., albowiem organ w swych rozstrzygnięciach dostatecznie wyraźnie wskazał, dlaczego stwierdził wygaśnięcie praw z rejestracji spornych wzorów przemysłowych, powołując się przy tym na prawidłowo ustalony stan faktyczny i prawny. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.