II OZ 809/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Włodzimierz Ryms po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji w Warszawie od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1211/04 w zakresie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] na postanowienie Ministra Kultury z dnia 31 maja 2004 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia tabel wynagrodzeń autorskich postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 29 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji w Warszawie w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] na postanowienie Ministra Kultury z dnia 31 maja 2004 r. w przedmiocie zatwierdzenia tabel. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że Krajowa Izba Gospodarcza Elektroniki i Telekomunikacji nie ma interesu prawnego do występowania w charakterze uczestnika w niniejszym postępowaniu sądowym. Działalność Izby związana jest z prowadzeniem działań w ramach współpracy producentów, eksporterów, importerów i sprzedawców sprzętu elektronicznego i telekomunikacyjnego. Statut zaś nie odnosi się w żaden sposób do współpracy czy reprezentowania wobec osób trzecich nadawców radiowych bądź telewizyjnych, na których interes prawny powołuje się Izba zgłaszając swój akces do toczącego się postępowania. W zażaleniu na to postanowienie Krajowa Izba Gospodarcza Elektroniki i Telekomunikacji podniosła, że istnieje ścisły związek pomiędzy zakresem statutowej działalności Izby a rozpoznawaną sprawą. Wbrew twierdzeniom Sądu I instancji, zakres statutowej działalności Izby nie jest ograniczony wyłącznie do działalności związanej z prowadzeniem działań w ramach współpracy producentów, eksporterów, importerów i sprzedawców sprzętu elektronicznego i telekomunikacyjnego. Do statutowych zadań Izby należy bowiem m. in.: współdziałanie przy tworzeniu programu restrukturyzacji przemysłu, rynku elektronicznego i telekomunikacyjnego w Polsce (§ 3 pkt 1 Statutu Izby), reprezentowanie członków Izby w szczególności wobec organów państwowych (§ 3 pkt 2 Statutu Izby), tworzenie warunków rozwoju rynku, przemysłu elektronicznego i telekomunikacyjnego w Polsce oraz wspieranie inicjatyw gospodarczych zrzeszonych członków Izby (§ 3 pkt 3 Statutu Izby). Działalność w zakresie telekomunikacji obejmuje także przekazywanie programów i wszelkiego rodzaju usługi w tym obszarze. Skoro zatem do statutowych zadań Izby należy reprezentowanie interesów członków Izby, a nadawcy radiowi są jej członkami, to niniejsza sprawa (której przedmiotem są minimalne stawki wynagrodzeń autorskich dla radiowych stacji lokalnych) dotyczy statutowej działalności Izby. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest oparte na usprawiedliwionych podstawach. Organizacja społeczna może zgłosić swój udział w postępowaniu sądowym, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności (art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Każdy cel działania określony w statucie nadanym czy przyjętym zgodnie z obowiązującym prawem może uzasadniać wystąpienie z żądaniem dopuszczenia do postępowania sądowego, jeżeli przedmiot postępowania wkracza w zakres działań organizacji społecznej czy to ze względu na czynności postępowania, czy też ze względu na jego wynik. Celem wymienionym w statucie organizacji, uzasadniającym dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu sądowym może być nie tylko obrona indywidualnych interesów i praw swoich członków, ale także na przykład propagowanie określonej działalności czy pewnych idei, ochrona wartości materialnych i niematerialnych, zapobieganie niekorzystnym zjawiskom społecznym lub ekonomicznym. Ponadto przepis art. 33 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stosuje się także w takich przypadkach, gdy prowadzi się postępowanie w sprawie jakiegoś podmiotu, a organizacja społeczna zabiega o udział w postępowaniu, nie dlatego ażeby wesprzeć stronę, ale żeby przeciwstawić się jej żądaniom i interesom. Organizacja społeczna może działać na rzecz jednej ze stron, wzmacniając jej pozycję w postępowaniu, a może też nie wiązać swoich czynności procesowych z interesami żadnej ze stron, mając na uwadze tylko zachowanie wymagań interesu społecznego. W tej sprawie Sąd I instancji nie odniósł się do tego, jakiego typu organizacją społeczną jest Krajowa Izba Gospodarcza Elektroniki i Telekomunikacji dla której podstawy działalności określa ustawa z dnia 30 maja 1989 r. o izbach gospodarczych (Dz. U. Nr 35, poz. 195 ze zm.). Według art. 5 ust. 2 pkt 4 tej ustawy izba gospodarcza może uczestniczyć na określonych zasadach w postępowaniu sądowym w związku z działalnością gospodarczą jej członków. Nie powinno ulegać wątpliwości, że zasady udziału izb gospodarczych w postępowaniu sądowoadministracyjnym określa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 5 ust. 2 pkt. 4 ustawy o izbach gospodarczych. Tak więc zakres statutowej działalności izby gospodarczej powinien być określany nie tylko przez postanowienia statutu, ale także powinien uwzględniać przepisy ustawy o izbach gospodarczych. Odmowa dopuszczenia do udziału w przedmiotowej sprawie Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji w Warszawie tylko na tej podstawie, że statut Izby nie odnosi się do współpracy czy reprezentowania wobec osób trzecich nadawców radiowych bądź telewizyjnych, na których interes prawny powołuje się Izba nie jest uzasadniona. Ustalenie przez Sąd I instancji, czy zakres działalności statutowej danej organizacji uzasadnia jej udział w postępowaniu, powinno sprowadzać się do porównania zakresu tej działalności z przedmiotem danej sprawy. Ponadto stwierdzenie Sądu I instancji, że Krajowa Izba Gospodarcza Elektroniki i Telekomunikacji nie ma interesu prawnego do występowania w charakterze uczestnika w niniejszym postępowaniu sądowym nie jest trafne, bowiem podstawą żądania dopuszczenia organizacji społecznej do udział w postępowaniu w sprawach innych osób nie jest interes prawny organizacji społecznej. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 192 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.