II SA/Sz 873/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak -Siuda Sędziowie: Sędzia NSA Grzegorz Jankowski /spr./ Asesor WSA Joanna Wojciechowska Protokolant Aneta Kukla po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2006 r. sprawy ze skargi S. G. na rozkaz personalny Komendanta Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby o d d a l a skargę Rozkazem personalnym z dnia [...] Nr [...] Komendant Policji na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2002r., nr 7, poz. 58 ze zm.) oraz § 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 czerwca 2002r. w sprawie warunków przyznawania policjantom nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. z 20002r. Nr 86, poz. 789 ze zm.) zwolnił ze służby S. G. bez prawa do świadczeń pieniężnych określonych w art. 114 ustawy o Policji oraz bez prawa do nagrody za [...]. W uzasadnieniu wyjaśniono, iż policjant w dniu [...] został skazany przez Sąd Rejonowy , kraju sygnatariusza Konwencji z Schengen prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne, tj. [...]. W związku z powyższym stało się zasadne zwolnienie go ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji. W odwołaniu S. G. wniósł o uchylenie powyższego rozkazu personalnego. Zarzucił naruszenie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji. W ocenie skarżącego ten przepis nie stanowi podstawy do zwolnienie ze służby w związku ze skazaniem prawomocnym wyrokiem sądu niemieckiego, gdyż w świetle prawa polskiego nie jest osobą skazaną, o czym świadczy treść informacji z Krajowego Rejestru Karnego. Nadto podniósł, iż przestępstwo "[...]" nie ma odpowiednika w polskim prawie karnym. W ocenie skarżącego Konwencja z Schengen jak też prawo polskie nie stanowią, iż "wyrok skazujący sądu państwa obcego będącego sygnatariuszem Konwencji z Schengen jest tożsamy z wyrokiem skazującym sądu polskiego". W dalszej części uzasadnienia zaznaczył, iż nigdy nie popełnił czynu, który doprowadziłby do naruszenia autorytetu Policji również nie popełnił przestępstwa za które został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego . Komendant Policji rozkazem personalnym z dnia [...] Nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 Nr 98, poz. 1071 ze zm.) utrzymał zaskarżony rozkaz personalny w mocy. Odnosząc się do treści odwołania organ podkreślił, iż skazanie prawomocnym wyrokiem sądu niemieckiego za przestępstwo umyślne stanowi przesłankę obligatoryjnego zwolnienia ze służby, gdyż organy administracji mają obowiązek uwzględniania orzeczenia państwa członkowskiego Unii Europejskiej. Na potwierdzenie reprezentowanego stanowiska powołano się na art. 54 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985r. oraz art. 114 Kodeksu karnego. Na mocy tych uregulowań orzeczenie zapadłe za granicami kraju stanowi przesłankę negatywną do wszczęcia i prowadzenia postępowania o ten sam czyn zabroniony przed sądem polskim. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie S. G. działając przez pełnomocnika zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji. W ocenie skarżącego wyrok sądu zagranicznego nie może być podstawą do obligatoryjnego zwolnienia ze służby, co najwyżej fakultatywnego w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 8 ww ustawy. Ponownie powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu, iż nieprawne jest traktowanie go na terenie Polski jako osobę skazaną. W odpowiedzi na skargę Komendant wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Mając na uwadze zakres kompetencji oraz stan faktyczny i prawny należy uznać, że skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy o Policji przełożony policjanta tj. Komendant Główny Policji, komendant wojewódzki i powiatowy (miejski) Policji oraz komendant szkoły policyjnej ma obowiązek zwolnić policjanta, który został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego. W tym przepisie mamy do czynienia z konstrukcją obligatoryjnego zwolnienia ze służby. W związku z powyższym właściwy komendant w tym względzie nie ma żadnej dowolności postępowania. W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie zarzut, sformułowany w skardze naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie ww. przepisu. Naruszenie prawa, według skarżącego miało polegać na dokonaniu nieprawidłowej wykładni przepisu poprzez przyjęcie, że podstawą zwolnienia ze służby policjanta może być również prawomocny wyrok sądu niemieckiego. Sąd wyjaśnia, iż interpretację art. 41 ust. 1 pkt 4 ustawy należy dokonać z uwzględnieniem konstytucyjnej zasady równości wobec prawa, wyrażonej w art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej (Dz. U. z 1997r. Nr 78, poz. 483). Zasada ta w rozpoznawanej sprawie wyraża się tym, że nie można różnicować sytuacji prawnej policjanta, który został skazany wyrokiem sądu krajowego od tego, który został skazany wyrokiem sądu państwa obcego. Zdaniem Sądu na gruncie prawa administracyjnego powinny zapaść takie same rozstrzygnięcia orzekające o zwolnieniu ze służby, bez względu na to czy wyrok zapadł w Polsce czy poza granicami kraju. Żadne względy w tej sytuacji nie przemawiają za różnym ich traktowaniem, tak jak to sugeruje skarżący. Przyjęcie innej interpretacji przepisu, niż przedstawione wyżej prowadziłoby do kuriozalnej sytuacji, w której w policji mogłyby pracować osoby skazane za przestępstwo. Ponadto należy zaznaczyć, iż ustawodawca w art. 114 § 3 Kodeksu karnego (Dz. U. z 1997r. Nr 88 poz. 553 ze zm.) wyraził zasadę niepodważalności powagi rzeczy osądzonej wyroków państw obcych, jeżeli wynika to w umowy międzynarodowej wiążącej Polskę. Umową, o której mowa w tym artykule jest m. in. Konwencja Wykonawcza do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985r., podpisana dnia 19 czerwca 1990r. (Dz. U. UE L 239, z dnia 22 września 2000r.). Protokół dodatkowy dołączony do Traktatu Amsterdamskiego stanowi, że z dniem 1 maja 1999r. ustalenia z Schengen zostały włączone do dorobku wspólnotowego (acquis communautaire) Unii Europejskiej. Wobec czego konwencja jako akt prawny Unii wiąże wszystkie państwa członkowskie oraz dodatkowo Islandię i Norwegię jako państwa stowarzyszeniowe. Konsekwencją wstąpienia Polski do Unii Europejskiej jest to , iż normy prawa wspólnotowego stały się automatycznie częścią systemu prawa polskiego. W świetle art. 54 ww. konwencji "osoba, której proces zakończył się wydaniem prawomocnego wyroku na obszarze jednej umawiającej się Strony, nie może być ścigana na obszarze innej Umawiającej się Strony za ten sam czyn, pod warunkiem że została nałożona i wykonywana kara lub jest ona w trakcie wykonywania, lub nie może być już wykonywana na mocy przepisów prawnych skazującej Umawiającej się strony". Przy czym, "(...) dla określenia tożsamości czynu należy uwzględnić zarówno podstawę faktyczną , jak i normatywną" (Barbara Nita "O zasadzie ne bis in idem w świetle art. 54 Konwencji wykonawczej z Schengen", Europejski Przegląd Sądowy lipiec 2006r.) z uwzględnieniem, iż kwalifikacja prawna czynu w systemach prawnych jest rozbieżna. Sąd nie podziela poglądu, że skoro w polskim kodeksie karnym nie ma przestępstwa łapownictwa zbiorowego to skarżący nie może być uznany za osobę skazaną na gruncie prawa polskiego. Zgodnie bowiem z art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji obowiązek zwolnienia policjanta dotyczy skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwa umyślne ścigane z oskarżenia publicznego. Wyrok Sadu Rejonowego nie pozostawia wątpliwości, że mamy do czynienia z przestępstwem umyślnym o znamionach przekupstwa. Z zasady ne bis in idem wyrażonej w art. 54 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985r. wynikają dwie zasadnicze konsekwencje. Pierwsza dotyczy sfery prawa karnego i skutkuje tym, iż obywatel skazany wyrokiem państwa obcego nie może być ponownie ścigany ani sądzony na terenie państwa kraju. Natomiast druga konsekwencja polega na tym, że skutki realizacji zasady wpłyną również na inne dziedziny prawa np. administracyjnego czy jak w powyższym stanie faktycznym stosunku pracy. Z zasady tej wynikają zarówno prawa jak i obowiązki po stronie osoby skazanej jak i organów państwowych . Sąd nie podziela poglądu skarżącego, iż nie figurowanie w Krajowym Rejestrze Karnym, zwanym dalej "rejestrem" oznacza, że osoba nie jest skazana. Sąd wyjaśnia, że rejestr nie statuuje nowego stanu faktycznego, tylko potwierdza istnienie pewnych faktów. Ma więc charakter deklaratoryjny i porządkowy. Ponadto stanowisko skarżącego, iż w rozumieniu ww. ustawy za skazaną uważa się osobę, wobec której zapadł prawomocny wyrok sądu polskiego jest nietrafne. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym ( Dz. U. z 2000, Nr 50 poz. 580 ze zm.) w rejestrze gromadzi się dane osobowe również skazanych prawomocnie przez sądy państw obcych. W związku z powyższym należy stwierdzić, że wyrok skazujący Sądu Rejonowego jest dla strony Polskiej wiążący wraz ze wszystkimi konsekwencjami wynikającymi z tego faktu, a więc również stanowi podstawę do obligatoryjnego zwolnienia ze służby na mocy ustawy o Policji. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.