II SA/Rz 206/06

WyrokWSA w Rzeszowie2006-10-12

Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Jerzy Solarski, Stanisław Śliwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie opiniujące wstępny projekt podziału nieruchomości, wydane na podstawie przepisów o gospodarce nieruchomościami i decyzji o warunkach zabudowy, powinno uwzględniać przepisy techniczne dotyczące dróg publicznych oraz czy brak udziału strony w postępowaniu przed organem II instancji stanowi podstawę do uchylenia postanowienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie może się ostać, ponieważ naruszono prawo procesowe, a konkretnie art. 28 KPA, poprzez brak zapewnienia udziału strony (wnioskodawcy - Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad) w postępowaniu przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym. Brak doręczenia postanowienia pełnomocnikowi wnioskodawcy stanowił podstawę do uchylenia postanowienia, co uniemożliwiło merytoryczne ustosunkowanie się do zarzutów skargi.
Stan faktyczny
Skarżący M. M. zaskarżył postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta opiniujące wstępny projekt podziału nieruchomości przeznaczonej pod pas drogowy obwodnicy. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów technicznych dotyczących dróg publicznych oraz przepisów postępowania administracyjnego, wskazując na nielogiczny i niekorzystny dla niego podział działek. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie z powodu naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie braku zapewnienia udziału strony w postępowaniu przed organem II instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska Sędziowie NSA Jerzy Solarski NSA Stanisław Śliwa /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 12 października 2006 r. sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie wstępnego projektu podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego M. M. kwotę 355 zł /słownie: trzysta pięćdziesiąt pięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. do wyroku z dnia 12 października 2006 r. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 KPA oraz art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) po rozpatrzeniu zażalenia M. M. na postanowienie Burmistrza Miasta z dnia [...].06.2005 r., Nr [...] w sprawie zaopiniowania wstępnego projektu podziału nieruchomości oznaczonej jako działki nr 16 i 17 obręb nr [...] m. J. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W jego uzasadnieniu podano, że Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział [...] wystąpiła do Burmistrza Miasta z wnioskiem o wydanie opinii o zgodności wstępnego podziału m.in. nieruchomości oznaczonej jako działki nr 16 i 17 obręb nr [...] m. J. i stanowiącej własność M. M. przeznaczonej pod pas drogowy obwodnicy Miasta J. z ustaleniami decyzji z dnia [...].12.2003 r., Nr [...]. Powyższą decyzją Burmistrz Miasta ustalił warunki zabudowy dla przedsięwzięcia polegającego na budowie drogi obwodowej Miasta J. w ciągu drogi krajowej nr [...], na odcinku od km 632 x 593 do km 564 + 830 wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, budowlami i urządzeniami budowlanymi - przewidzianej do realizacji w granicach województwa . Postanowieniem z dnia [...].06.2005 r., Nr [...] Burmistrz Miasta pozytywnie zaopiniował przedłożony wstępny projekt podziału wyżej opisanej nieruchomości. W uzasadnieniu powołał się na jego zgodność z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy. W zażaleniu na powyższe postanowienie M. M. zarzucił, że poprowadzenie linii podziału na jego działce nr 16 jest niezgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Linia podziału działki nr 16 wytyczona została w odległości 2 m od istniejącego tarasu jego domu oraz w odległości 8,9 m od budynków towarzyszących likwidując plac manewrowy oraz dojazd do tych budynków. Za niewłaściwy uważa również podział działki nr 17. Organ II instancji uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do przepisu art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Na podstawie art. 94 ust. 1 ustawy, w przypadku braku planu miejscowego - jeżeli nieruchomość jest położona w obszarze nieobjętym obowiązkiem sporządzenia tego planu, a gmina nie ogłosiła o przystąpieniu do sporządzenia planu - podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z przepisami odrębnymi, a jeżeli przed dniem złożenia wniosku o podział była wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, obowiązująca w dniu złożenia wniosku, jeżeli jest on zgodny z warunkami określonymi w tej decyzji. W przedmiotowej sprawie w dniu [...].12.2003 r. wydana została decyzja z dnia [...].12.2003r., Nr [...] obejmująca swoim zakresem przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne. W uzasadnieniu tej decyzji Burmistrz Miasta wskazuje na treść pisma M. M. z dnia 27.12.2000 r. dotyczącego uwag i zastrzeżeń do podziału działek nr 16 i 17 nieruchomości przy ul. K. [...], w którym to piśmie strona wnosi, aby zjazd z drogi obwodowej przebiegał min. 40 m od zabudowań i aby droga dojazdowa łączyła się ze zjazdem z obwodnicy, w przypadku nieuwzględnienia uwag - wykup całej działki nr 17. W oparciu o treść przepisu art. 93 ust. 4 ustawy, zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W przypadku podziału nieruchomości położonej w obszarze, dla którego brak jest planu miejscowego, opinia dotyczy spełnienia warunków, o których mowa w art. 94 ust. 1. Celem niniejszego postępowania jest wyłącznie porównanie treści założeń decyzji lokalizacyjnej z warunkami występnego projektu podziału nieruchomości zaproponowanej przez inwestora. Obowiązek zaopiniowania przez Burmistrza Miasta wstępnego podziału nieruchomości w formie postanowienia wynika z art. 93 ust. 4 i 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i poprzedza wydanie decyzji o podziale nieruchomości, która jest podstawą dokonania tego podziału. Postanowienie Burmistrza Miasta opiniujące wstępny podział działek nr 16 i 17 obręb nr [...] m. J. nie załatwia ostatecznie sprawy, bowiem ostateczny podział zostanie zatwierdzony decyzją od której będzie służyło odwołanie. Powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zaskarżył M. M. i zarzucając mu naruszenie prawa materialnego, a to rozporządzenia MTiGM z 2.03.1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie w zw. z art. 93 i 94 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu postanowienia do tych przepisów, a także naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 10, 77, 107 § 3 kpa oraz art. 6, 8, 106 § 2 kpa domagał się uchylenia postanowienia organów obu instancji i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowanie wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podano, że postanowienie Burmistrza Miasta praktycznie nie zawiera żadnego uzasadnienia, ani faktycznego ani prawnego i nie odnosi się w żadnej swojej części do szczegółowych zarzutów skarżącego składanych na piśmie w dniu 2.05.2005 r. i 14.06.2005 r. Skarżący podnosi w nich że projektowany podział nieruchomości nie odpowiada przepisom rozporządzenia z 2.03.1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, a ponadto, że dokonany podział jest zupełnie nielogiczny i sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem nieruchomości. Sporna droga ma przebiegać w odległości 2 m od tarasu domu mieszkalnego i w odległości 8 m od krawędzi rampy załadunkowo - wyładunkowej funkcjonującej u skarżącego, prowadzącego działalność gospodarczą w postaci handlu napojami. Dokonany podział jest absurdalny, gdyż niektóre z nowo utworzonych działek "pozostawione" skarżącemu mają od kilku do kilkunastu metrów kwadratowych powierzchni i z tego względu jakiekolwiek ich wykorzystanie gospodarcze jest niemożliwe. Powyższe postanowienia wydane są w granicach tzw. uznania administracyjnego (art. 7 kpa), nie są jednak wyłączone spod obowiązku ich uzasadnienia na zasadach ogólnych określonych w kpa. Każda decyzja uznaniowa, wymaga wnikliwego i logicznego uzasadnienia, tym bardziej że kształtuje uprawnienia właścicielskie strony. W niniejszej sprawie nie odniesiono się do żadnego z zarzutów skarżącego i nie poczyniono jakichkolwiek ustaleń przyjmując, tak w I jak i w II instancji, że sprawa przebiegu spornej obwodnicy została przesądzona decyzją o jej lokalizacji, zaś postanowienie opiniujące podział nieruchomości ma jedynie charakter wtórny i techniczny. Zdaniem skarżącego decyzja o lokalizacji inwestycji nie przesądza w jaki sposób droga powinna być wybudowana, ani w którym miejscu i w jaki sposób powinny być zaprojektowane zjazdy z takiej drogi. Gdyby tak było, to postanowienie opiniujące podział nieruchomości, jak i sam podział byłyby czynnościami zbędnymi. W niniejszej sprawie nadal w sposób sprzeczny z interesem społeczno-gospodarczym skarżącego ulokowano tzw. drogę wewnętrzną dojazdową do projektowanej obwodnicy, umieszczając ją w bezpośrednim sąsiedztwie zabudowań mieszkalnych skarżącego i nie uwzględniono wskazanego przez niego innego rozwiązania, na które wyrażali zgodę mieszkańcy wszystkich nieruchomości sąsiednich i sam skarżący. Dla skarżącego jest oczywiste, że sporna droga musi być wybudowana i jest niezbędna dla prawidłowego dostępu nieruchomości sąsiednich do obwodnicy, jednakże jej przebieg nie może być przedmiotem arbitralnych rozstrzygnięć organów administracji, które to rozstrzygnięcia są wyjątkowo niekorzystne i uciążliwe dla skarżącego. Zdaniem skarżącego decyzja o warunkach zabudowy nie może rodzić żadnych praw do jego terenu i nie rozstrzyga kwestii technicznych związanych ze szczegółowym usytuowaniem inwestycji. Sprawy dotyczące oceny zgodności projektowanej inwestycji z przepisami techniczno - budowlanymi winny być rozstrzygnięte już na etapie opiniowania projektu podziału, gdyż jest to fragment postępowania zmierzającego do wydania pozwolenia na budowę. Sama inwestycja nie może zostać wzniesiona niezgodnie z tymi przepisami. Zdaniem skarżącego, jeżeli sporna droga rzeczywiście musi przebiegać dokładnie tak jak to zostało zaopiniowane na planie podziału, to zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem nieruchomości - należałoby negatywnie zaopiniować podział i objąć planowanym wykupem całą nieruchomość. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Kontrola zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny sprowadza się do badania go pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz. 1269) przy czym sąd - z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli aktu administracyjnego we wskazanych wyżej granicach Sąd uznał, że zaskarżona decyzja w obrocie prawnym ostać się nie może z przyczyny innej, niż te, które zostały podniesione w skardze. Zgodnie z przepisem art. 28 KPA stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku postępowanie dotyczy albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Objęte kontrolą sądowoadministracyjną postępowanie toczyło się z wniosku Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad. Wnioskodawca udzielił pełnomocnictwa do występowania w jego imieniu P. M. Nie budzi żadnych wątpliwości Sądu, że wnioskodawca Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział [...], jako wnioskodawca ma interes prawny w toczącym się postępowaniu dotyczącym budowy obwodnicy miasta J., dlatego musi być stroną niniejszego postępowania. W postępowaniu przed organem I instancji wziął udział zarówno sam wnioskodawca, jak i jego pełnomocnik. Natomiast w postępowaniu przed organem II instancji nie wziął udziału ani pełnomocnik wnioskodawcy, ani sam wnioskodawca. W szczególności nie doręczono pełnomocnikowi zaskarżonego postanowienia z dnia [...].11.2005 r., co wynika w sposób jednoznaczny z wykazu podmiotów, którym akt doręczono, jak i z faktu braku dowodu doręczenia postanowienia P. M. Brak uczestnictwa strony bez jej winy w postępowaniu może być przyczyną jego wznowienia, dlatego postanowienie musiało zostać uchylone. Charakter stwierdzonego naruszenia prawa (brak udziału strony w postępowaniu) nie pozwala Sądowi na merytoryczne ustosunkowanie się do zarzutów skargi. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ II instancji umożliwi udział w postępowaniu pełnomocnikowi wnioskodawcy. Mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło