I SA/Wa 899/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie : WSA Gabriela Nowak asesor WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant Ilona Sułek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2006 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Rektora [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Rektora [...] na rzecz M. M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Rektor [...], po rozpatrzeniu odwołania M. M., decyzją (brak daty) nr [...] utrzymał w mocy decyzję Komisji Rekrutacyjnej Wydziału [...] z dnia [...] lipca 2005 r., nr [...] odmawiającą przyjęcia M. M. na I rok studiów w roku akademickim [...] na Wydziale [...]. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym sprawy. Komisja Rekrutacyjna Wydziału [...] decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. odmówiła przyjęcia M. M. na I rok studiów w roku akademickim [...] na Wydziale [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna przyjmuje kandydatów w kolejności ustalonej w postępowaniu kwalifikacyjnym w ramach limitu miejsc określonego przez senat [...]. W postępowaniu rekrutacyjnym M. M. uzyskał [...] punktów, natomiast przyjęcie na studia dzienne gwarantowało uzyskanie co najmniej [...] punktów. W dniu 15 lipca 2005 r. M. M. wniósł do Rektora [...] pismo z prośbą o poparcie jego osoby w przyjęciu na I rok dziennych studiów magisterskich na kierunku [...]. W uzasadnieniu podniósł, że pomimo, iż świadectwo dojrzałości nie gwarantuje satysfakcjonującej uczelnię ilości punktów posiada praktyczną wiedzę z [...], która jest o wiele wyższa niż liczba punktów wyliczona na podstawie świadectwa dojrzałości. Znajomość [...] w stopniu celującym potwierdzają zdane egzaminy i uzyskany certyfikat [...] ([...]). M. M. stwierdził także, iż przyczyn nie satysfakcjonujących go wyników egzaminu maturalnego należy upatrywać w niezależnych od niego okolicznościach, tj. zdawaniu egzaminu z [...] podczas choroby w stanie gorączki oraz w braku możliwości zapisania całej pracy z [...] na dyskietce, która była wymaganym na egzaminie nośnikiem. Z uwagi na zainteresowanie [...] i [...] chciałby studiować na Wydziale [...], ze względu na znakomitą kadrę naukowo – dydaktyczną oraz panującą na tej uczelni atmosferę i warunki do studiowania. Rektor [...] pismo to potraktował jako odwołanie od decyzji Komisji Rekrutacyjnej [...] z dnia [...] lipca 2005 r. i decyzją (brak daty) nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej [...]. W uzasadnieniu podał, że M. M. uzyskał niewystarczajacą liczbę punktów niezbędną do zakwalifikowania na studia. W dniu 14 października 2005 r. M. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rektora [...] (brak daty) nr [...] wnosząc o ponowne sprawdzenie napisanego testu predyspozycji oraz zweryfikowanie obliczonej liczby punktów za poszczególne zadania, ustalenie, czy przypisana przez uczelnię waga punktowa (oceny) testu predyspozycji, wynosząca 40% wszystkich punktów nie jest za wysoka w stosunku do pozostałych punktowanych przedmiotów maturalnych oraz ustalenie, czy test predyspozycji w ogóle powinien mieć wpływ na wynik na liście rankingowej, ponieważ jedynymi wyznacznikami przyjęcia na studia winny być egzaminy maturalne. W odpowiedzi na skargę Rektor [...] wniósł o oddalenie skargi i jednocześnie podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie. Dodatkowo wskazał, że skarżący dopiero na etapie skargi zgłosił zarzuty dotyczące zasadności i oceny testu. Natomiast zgodnie z § 24 uchwały Senatu [...] z dnia [...] marca 2004 r., nr [...] w sprawie ogólnych zasad i trybu postępowania rekrutacyjnego na pierwszy rok studiów w [...] na rok akademicki [...] M. M. mógł w terminie 3 dni od daty ogłoszenia wyniku postępowania kwalifikacyjnego kwestionować jego prawidłowość poprzez złożenie skargi do Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej. Z tego środka prawnego skarżący nie skorzystał. Nie podnosił również takich zarzutów w odwołaniu. Z tego względu zarzuty M. M. nie mogą być rozpatrzone przez Sąd, skoro termin ich zgłoszenia już upłynął. W piśmie z dnia 28 lipca 2006 r. M. M. dodatkowo podniósł, że przy ocenie jego pracy na "dodatkowym egzaminie wstępnym" oraz w toku organizacji tego egzaminu (jego podstawy prawnej) zaszły pewne pomyłki. Praca sporządzona podczas "dodatkowego egzaminu wstępnego" została za nisko oceniona lub punkty z niej uzyskane nie zostały doliczone do całości wyniku punktowego. Poza tym zorganizowanie "dodatkowych egzaminów wstępnych" nie było zgodne z prawem, ponieważ kwalifikacja kandydatów na studia miała odbywać się jedynie na podstawie punktów uzyskanych z egzaminu maturalnego tzw. "nowej matury". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza kontrolę prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny nie jest więc uprawniony do merytorycznej kontroli prawidłowości i zasadności pytań egzaminacyjnych, czy też ocen kwalifikacyjnych będących rezultatem oceniania wiadomości kandydata (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 1985 r., sygn. akt SA/Wr 644/84, Legalis; wyrok NSA z dnia 31 stycznia 1994 r., sygn. akt SA/Wr 1769/93, Wokanda 1994/6/37; wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2003 r., sygn. akt SA/Bd 1057/03, nie publikowany). Przedmiotem kognicji Sądu objęte są natomiast przepisy określające warunki, zasady i tryb sprawdzania i oceniania wiedzy kandydata (por. wyrok NSA z dnia 26 marca 1993 r., sygn. akt SA/Wr 1287/92, ONSA 1993/4/111. Oceny tej sąd dokonuje na podstawie akt sprawy i stanu prawnego, istniejących w dniu wydania decyzji. Sprawy przyjęcia na studia wyższe do dnia 1 września 2005 r. normowały przepisy art. 140 - art. 142 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 65, poz. 385 ze zm.), natomiast na mocy przepisu art. 277 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.) od dnia 1 września 2005 r. sprawy w tym przedmiocie regulują przepisy art. 169 - art. 170 tej ustawy, z tym, że z art. 259 ust. 1 pkt 3 ostatniej z wyżej wymienionych ustaw wynika, że wszczęte i niezakończone postępowania w sprawach, co do których postępowanie zostało zakończone wydaniem nieprawomocnej decyzji, są rozpatrywane według przepisów dotychczasowych. Z treści art. 141 ust. 1 i 1a poprzednio obowiązującej ustawy oraz stanowiącego jego odpowiednik w nowej ustawie art. 169 ust. 2 wynika, że warunki i tryb rekrutacji na studia wyższe ustalane są w uchwale senatu uczelni. Rekrutację przeprowadzają wydziałowe komisje rekrutacyjne (art. 141 ust. 3 i 5 oraz odpowiednio art. 169 ust. 7 i 8). Komisje jako organy pierwszej instancji wydają decyzję w sprawie przyjęcia na studia. Organem drugiej instancji jest rektor uczelni. Decyzje tego organu są wydawane przy odpowiednim zastosowaniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i są ostateczne (art. 161 ust. 1 i odpowiednio art. 207 ust. 1 i 2). Na podstawie art. 141 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 12 września 1990 r. uchwałą z dnia [...] marca 2004 r., nr [...] senat [...] ustalił ogólne zasady i tryb postępowania rekrutacyjnego na I rok studiów w roku akademickim [...]. Na podstawie § 3 ust. 1 wskazanej wyżej uchwały senat [...] określił szczegółowe zasady i tryb postępowania rekrutacyjnego na I rok studiów w roku akademickim [...] (uchwała z dnia [...] maja 2004 r., nr [...]). Z powyższych przepisów wynika, że sprawa przyjęcia kandydata na studia wyższe jest sprawą administracyjną. Zatem w postępowaniu tym znajdują również zastosowanie przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3 KPA. Z powołanych wyżej przepisów wynika, iż rektor obowiązany jest w postępowaniu wyjaśniającym podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela, w szczególności zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Dopiero ustalone w takich warunkach fakty mogą stanowić materiał dowodowy będący podstawą faktyczną, niezbędną do wydania i uzasadnienia decyzji administracyjnej. W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów postępowania administracyjnego, co nie pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Należy zauważyć, że decyzja rektora [...] nr [...] odmawia przyjęcia M. M. przyjęcia na studia, mimo, że w aktach sprawy brak dokumentacji z przebiegu postępowania kwalifikacyjnego. Z przepisów uchwały senatu [...] z dnia [...] marca 2004 r., nr [...] wynika, że w ramach postępowania kwalifikacyjnego posiedzenia komisji rekrutacyjnych są protokołowane, a na posiedzeniach organy te podejmują uchwały (§ 9 uchwały). Komisja rekrutacyjna w szczególności sporządza protokół z wyników postępowania kwalifikacyjnego, który następnie stanowi podstawę do oceny przez uczelnianą komisję rekrutacyjną prawidłowości jego przebiegu w formie uchwały. Uczelniana komisja rekrutacyjna również w formie uchwały wyraża swoje stanowisko w przedmiocie zasadności złożonego odwołania od decyzji wydziałowej komisji rekrutacyjnej (§ 11 pkt d,e, § 25 ust. 1, § 26 uchwały). Mimo skierowanego przez Sąd do pełnomocnika organu wezwania z dnia 19 lipca 2006 r. o przedłożenie kompletnych akt administracyjnych wskazane wyżej protokoły i uchwały komisji rekrutacyjnych nie zostały przedłożone, W aktach sprawy brak również innych dokumentów potwierdzających przyznane punkty kwalifikacyjne za wyniki z egzaminu maturalnego oraz pisemnego testu predyspozycji (percepcji). W ocenie Sądu zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stanowisko organu o uzyskaniu przez M. M. niewystarczającej liczby punktów niezbędnych do zakwalifikowania na studia jest więc tylko stwierdzeniem, nie popartym materiałem dowodowym z postępowania rekrutacyjnego. Taki stan rzeczy uniemożliwił sądową kontrolę decyzji organu administracji publicznej, w oparciu o wymogi formalne przewidziane w uchwałach senatu określających ogólne i szczegółowe zasady rekrutacji na I rok jednolitych studiów magisterskich na Wydziale [...] – kierunku [...], jak również odniesienie się do zarzutów skargi. W tej sytuacji Sąd uznał, że organ administracji nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, przez co naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 KPA, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując ponownie sprawę Rektor [...] winien zatem ocenić prawidłowość uzyskanych przez M. M. wyników egzaminacyjnych w oparciu o cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Ustalenia organu winny zostać omówione w uzasadnieniu decyzji. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.