I SA/Bk 269/05
WyrokWSA w Białymstoku2006-10-06
Skład orzekający: Janusz Lewkowicz, Sławomir Presnarowicz, Wojciech Stachurski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może wznowić postępowanie sądowe zakończone prawomocnym wyrokiem NSA, jeśli podstawą wznowienia są okoliczności dotyczące postępowania administracyjnego, a nie samego postępowania sądowego?Ratio decidendi
Instytucja wznowienia postępowania sądowo-administracyjnego, uregulowana w art. 270-285 PPSA, dotyczy wyłącznie postępowania sądowego. Podstawy wznowienia muszą wynikać ze zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, a nie w postępowaniu administracyjnym, które zostało rozstrzygnięte przez sąd. W sytuacji, gdy skarżący powołuje się na okoliczności związane z postępowaniem administracyjnym, sąd nie może wznowić postępowania sądowego.Stan faktyczny
Skarżąca M. W. wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem NSA z dnia 1 lutego 2001 r. sygn. akt SA/Bk 116/00. Jako podstawę wznowienia podała okoliczności związane z postępowaniem administracyjnym dotyczącym wymiaru cła, w tym rzekome przestępstwa popełnione przez funkcjonariuszy celnych, które miały skutkować wydaniem decyzji niezgodnie z prawem. Skarżąca powołała się na postanowienie Sądu Rejonowego w S. o odrzuceniu prywatnego aktu oskarżenia z powodu przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Janusz Lewkowicz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, asesor WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Urszula Zajko, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 06 października 2006 r. sprawy ze skargi M. W. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem NSA O/Zamiejscowy w Białymstoku z dnia 1 lutego 2001 r. sygn. akt SA/Bk 116/00 w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] grudnia 1999 r. nr [...] w przedmiocie wymiaru cła oddala skargę.
M. W. (poprzednie nazwisko K.) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku z dnia 1 lutego 2001 r. w sprawie sygn. akt SA/Bk 116/00.
Jako podstawę prawną podała przepis art. 273 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 274 tejże ustawy. Jednocześnie na podstawie art. 35 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, żądała uchylenia zaskarżonej decyzji ostatecznej Prezesa Głównego Urzędu Ceł w W. wydanej w dniu
[...] grudnia 1999 r. w sprawie o numerze [...] w całości.
W uzasadnieniu skargi podała, że w dniu 29 czerwca 2005 r. Sąd Rejonowy
w S. odrzucił prywatny akt oskarżenia sygn. akt [...] z uwagi na to,
że popełnione przestępstwa przez funkcjonariuszy celnych przy wydawaniu decyzji
z dnia 8 stycznia, 27 października oraz 21 grudnia 1999 r. uległy przedawnieniu, bowiem upłynęło 5 lat od chwili popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 kk. Funkcjonariusze celni dopuścili się szeregu przestępstw w stosunku do skarżącej M. W. – właścicielki firmy I[...] w S. Akta sprawy sygn. akt [...] Sądu Rejonowego w S. zawierają dowody świadczące, że w/w decyzje zostały wydane niezgodnie z prawem celnym i w wyniku przestępstwa, ponieważ:
– przedłożone dokumenty do zgłoszenia celnego były kompletne i wiarygodne,
– istniała możliwość ustalenia ceny transakcyjnej w oparciu o kontrakt zarejestrowany w Banku Narodowym R.i i fakturę oraz deklarację celną rosyjską z potwierdzoną wartością celną przez organa celne R.,
– podstawa do zakwestionowania wiarygodności przedłożonych dokumentów tranzytowych (informacja z bazy danych TWC Urzędu Celnego w B.) okazała się fałszywa – ponieważ, jeśli wskazywała na rażące zaniżenie wartości celnej marmuru, to celnicy powinni określić wartość celną marmuru w oparciu
o tę bazę TWC na podstawie art. 25-28 Kodeksu celnego,
– celnicy ukryli informację z komputerowej bazy danych TWC o zgłoszeniach celnych podobnego marmuru z firmy "O." z B. oraz nieprzypadkowo tydzień później wszczęli postępowanie, oskarżając ją o posługiwanie się podrobionymi dokumentami – obecnie firma ta została oczyszczona z zarzutów,
– nieprzypadkowo decyzja ta nie spełnia wymogów formalnych (brakuje pieczątki imiennej z określeniem stanowiska oraz podpisu – art. 210 § 1 pkt 8 Ordynacja podatkowa) i nie powinna posiadać mocy prawnej, ponieważ nie można ustalić osoby upoważnionej (przestępcy) do wydania decyzji,
– celnicy przy ustalaniu wartości celnej na podstawie art. 29 § 1 Kodeksu celnego dopuścili się pogwałcenia prawa celnego art. 29 § 2 pkt 2 i 7 – dowody w sprawie sygn. akt [...] w Sądzie Rejonowym w S. (załączone cenniki oraz materiał zebrany przez Sekcję do Zwalczania Przestępczości Gospodarczej przy KMP w S. oraz protokół z przesłuchania świadka Z. B.,
– decyzja ostateczna została wydana przez GUC po 11 miesiącach – wcześniej odbiorcy marmuru zerwali kontrakty, a więc z premedytacją Prezes Głównego Urzędu Ceł w W. działał na zwłokę niezgodnie z prawem ordynacji podatkowej – art. 139 § 3.
Zdaniem skarżącej, przy dwóch odprawach celnych jej firma była szantażowana. Kolejnym dowodem na bezpodstawne zawyżenie wartości celnej marmuru jest prawomocny wyrok Sądu Arbitrażowego w S., który potwierdził cenę transakcyjną i zasądził kary umowne za nie wywiązanie się z umów kontraktowych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając swoje stanowisko Dyrektor Izby Celnej w B. na wstępie przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego, z którego wynika, co następuje:
Na podstawie JDA SAD nr [...] z dnia [...].01.1999 r. strona zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu importowane z R. wyroby marmurowe – płyty obrobione, polerowane jednostronnie. Po przyjęciu zgłoszenia celnego odpowiadającego wymogom formalnym określonym w art. 64 § 1 i § 2 Kodeksu celnego, organ celny przystąpił do jego weryfikacji polegającej na badaniu dokumentów dołączonych do zgłoszenia.
Decyzją z dnia [...].01.1999 r. Dyrektor Urzędu Celnego w B. uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej ustalenia wartości celnej i kwoty długu celnego. Wartość celna towaru została ustalona
na podstawie art. 29 § 1 ustawy Kodeks celny z dnia 9 stycznia 1997 r. (Dz. U. nr 23, poz. 117 z późn. zmianami). Od powyższej decyzja strona złożyła odwołanie, podnosząc niezasadność zakwestionowania wartości celnej oraz zastosowanie niewłaściwego materiału porównawczego w charakterze materiału dowodowego. Decyzją nr [...] z dnia [...].12.1999 r. Prezes Głównego Urzędu Ceł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w B. Na powyższą decyzję strona wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Białymstoku. Wyrokiem z dnia 01.02.2001 r. sygn. akt SA/Bk 116/00 NSA O/Z w Białymstoku skargę oddalił. Pismem z dnia 28.02.2001 r., uzupełnionym pismem z dnia 11.04.2001 r. strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 240 § 1 pkt 1, 2, 5 i 7 Ordynacji podatkowej. Prezes Głównego Urzędu Ceł po wznowieniu postępowania i rozpatrzeniu sprawy decyzją nr [...] z dnia [...].06.2001 r. odmówił uchylenia swojej decyzji nr [...] z dnia [...].12.1999 r. Strona nie korzystając z przysługującego środka zaskarżenia (odwołania) na decyzję wydanej w pierwszej instancji, pismem z dnia 01.08.2001 r. złożyła skargę na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł nr [...] z [...].06.2001 r. Postanowieniem z dnia 08.03.2002 r. sygn. akt V SA 3019/01 Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę M. K., jako niedopuszczalną w związku z niezachowaniem instancyjności. W dniu 10.04.2002 r. strona złożyła odwołanie od decyzji Prezesa GUC nr [...] z dnia [...].06.2001 r. oraz wniosła
o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Z dniem 1 maja 2002 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 41, poz. 365), która przepisem art. 2 pkt 1 zniosła centralny organ administracji państwowej w sprawach celnych – Prezesa Głównego Urzędu Ceł. Jednocześnie, zgodnie z art. 3 pkt 1 w/w ustawy utworzony został organ administracji rządowej w sprawach celnych – Dyrektor Izby Celnej.
Do zakresu działania dyrektorów izb celnych, w myśl art. 4 ust. 1 ustawy przekazane zostały dotychczasowe zadania i kompetencje Prezesa Głównego Urzędu Ceł
w zakresie indywidualnych postępowań w sprawach celnych. Zatem, na mocy w/w przepisów właściwym organem do rozpatrzenia odwołania strony w przedmiotowej sprawie stał się Dyrektor Izby Celnej w O. jako organ II instancji. W związku
z powyższym, Dyrektor Izby Celnej w O. nie znajdując podstaw
do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezesa Głównego Urzędu ceł z dnia [...].06.2001 r. wydał postanowienie nr [...]
z dnia [...].08.2002 r., w którym stwierdził uchybienie terminowi do dokonania wyżej wspomnianej czynności. Pismem z dnia 20.12.2002 r. strona złożyła wniosek
o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Prezesa GUC z dnia [...].12.1999 r. nr [...]. Dyrektor Izby Celnej w O. stwierdził istnienie przeszkód formalnych – upływ terminu 3 lat od dnia powstania długu celnego (art. 2652 pkt 2 ustawy Kodeks celny – t.j. Dz. U. nr 75, poz. 802 z 2001 r.
z późn. zmianami) i w związku z tym decyzją z dnia [...].03.2003 r. nr [...] odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej w/w decyzją ostateczną z dnia [...].12.1999 r. Pismem z dnia 13.03.2003 r. strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i uchylenie w całości w/w decyzji Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia [...].03.2003 r. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Dyrektor Izby Celnej w O. decyzją z dnia [...].06.2003 r. nr [...] utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...].03.2003 r. Wyżej wymienioną decyzję organu odwoławczego strona zaskarżyła w dniu 05.07.2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzucając organowi celnemu bezpodstawną odmowę wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezesa GUC z dnia [...].12.1999 r. Wyrokiem z dnia 5 lutego 2004 r. sygn. akt 1 V SA 3025/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie skargę strony oddalił. W uzasadnieniu potwierdził zasadność stanowiska organu celnego, iż w przedmiotowej sprawie upłynął dopuszczalny termin do wznowienia postępowania ustanowiony przepisem art. 2652 Kodeksu celnego, który wszedł
w życie w dniu 21.06.1999 r. Od w/w wyroku strona złożyła w dniu 16.04.2004 r. skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 17 maja 2004 r. sygn. akt 1 V 3025/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie skargę kasacyjną od swego wyroku
z dnia 5 lutego 2004 r. odrzucił wobec nie wskazania przez stronę konkretnych przepisów, które miały ulec naruszeniu i istotnego wpływu naruszenia na wynik sprawy.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze Dyrektor Izby Celnej
w B. stwierdził, że strona nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających, iż wskazane przez nią orzeczenia organów celnych, czy też orzeczenie NSA z dnia 1 lutego 2001 r. uzyskane zostały w wyniku przestępstwa (wymóg określony art. 273 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 20.08.2002 r. p.p.s.a.). Odnosząc się natomiast do kwestionowanych ustaleń organów celnych pierwszej i drugiej instancji wyjaśnił, że poddane one zostały ocenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Białymstoku z dnia 1 lutego 2001 r. sygn. akt SA/Bk 116/00 oddalającym skargę strony na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...].12.1999 r. nr [...]. Również wniosek strony o wznowienie postępowania w sprawie skierowany do Dyrektora Izby Celnej w O., zawierający m.in. zarzuty naruszenia prawa przez funkcjonariuszy celnych, co zdaniem strony potwierdza prawomocny wyrok Sądu Arbitrażowego w S. z dnia [...].10.2002 r. i dokumentacja z Prokuratury Rejonowej w S. ze sprawy [...] był już przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu, rozstrzygniętym decyzją Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia [...].03.2003 r., którą odmówiono wznowienia postępowania w sprawie i decyzją Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia [...].06.2003 r. utrzymującą w mocy w/w decyzję z dnia [...].03.2003 r. Skargę strony, wniesioną na decyzję organu II instancji z dnia 03.06.2003 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił wyrokiem z dnia 5 lutego 2004 r. sygn. akt 1 V 3025/03. Nadmienił także, że strona już po raz drugi wnosi o wznowienie postępowania w sprawie, sugerując przy tym, iż akta sprawy z oskarżenia prywatnego Sądu Rejonowego w S. zawierają dowody przestępstw popełnionych przez funkcjonariuszy. Dowodów takich jednakże strona nie przedstawia. Dyrektor Izby Celnej w B. ponadto zauważył, że kwalifikacja określonego zachowania jako przestępstwa następuje w prawomocnym wyroku sądowym. W przedmiotowej sprawie brak jest takiego orzeczenia. Tym samym, zarzut strony jest niezasadny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga o wznowienie postępowania jest nieuzasadniona.
Zgodnie z przepisem art. 103 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.),
w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.
Rozpoznając tę sprawę należy przede wszystkim zwrócić uwagę,
iż uregulowana przepisami art. 270-285 p.p.s.a. instytucja wznowienia postępowania dotyczy postępowania sądowoadministracyjnego, a nie postępowania administracyjnego. Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego uzasadniają tylko te przesłanki wznowienia postępowania, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym, w którym ostatecznie rozstrzygnięto co do istoty sprawę administracyjną (por. wyrok NSA z 30 kwietnia 1986 r., SA/Wr 137/86, ONSA 1986, nr 1, poz. 29 z glosą J. Borkowskiego, OSP 1987, nr 4, poz. 82).
Na tle powyższego Sąd zauważa, że choć wnosząca skargę o wznowienie postępowania sądowego, zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku z dnia 1 lutego 2001 r. sygn. akt SA/Bk 116/00, oparła swoje żądanie na przepisach art. 273 § 1 pkt 2 i art. 274 p.p.s.a, to jednak okoliczności i zdarzenia, które zostały przywołane w uzasadnieniu skargi i w czasie rozprawy przed sądem nie odnoszą się do postępowania sądowego, lecz postępowania prowadzonego przez organy celne. Zdaniem autora skargi o wznowienie postępowania, to decyzja Dyrektora Urzędu Celnego wydana została niezgodnie z prawem celnym i w wyniku przestępstwa.
Na marginesie Sąd zauważa, że powoływane przez skarżącą postanowienie Sądu Rejonowego w S. II Wydział Karny z dnia [...] czerwca 2005 r.
w sprawie [...] nie jest orzeczeniem, o którym stanowią przepisy art. 273 § 1 pkt 2 i art. 274 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wszystko to sprawia, że zgłoszone przez stronę skarżącą podstawy wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku z dnia 1 lutego 2001 r. sygn. akt SA/Bk 116/00 są nieuzasadnione.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 103 § 1 cyt. ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz przepisu art. 282 § 2 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło