VII SA/Wa 1117/06
WyrokWSA w Warszawie2006-10-05
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Ewa Machlejd, Jolanta Zdanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że strona wnosząca odwołanie nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 K.p.a., mimo że jej wniosek dotyczył również kontroli legalności prac budowlanych na działce sąsiadującej bezpośrednio z działką skarżącej?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 7 i 77 § 1 K.p.a., poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Sąd uznał, że organ odwoławczy powinien był zbadać, czy skarżąca posiada interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy, biorąc pod uwagę, że jej wniosek dotyczył również kontroli prac budowlanych na działce sąsiadującej bezpośrednio z jej nieruchomością, a nie tylko na działkach, które nie graniczą z jej działką. Organ odwoławczy nie mógł ograniczyć się jedynie do stwierdzenia braku przymiotu strony w rozumieniu art. 28 K.p.a., lecz winien był rozpoznać odwołanie i skontrolować, czy organ I instancji miał podstawy do stwierdzenia braku prowadzenia robót budowlanych na działce sąsiedniej.Stan faktyczny
Skarżąca T. B. wniosła o wstrzymanie robót budowlanych na działkach nr ew. [...],[...]i [...]przy ul. [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając, że skarżąca nie jest stroną w sprawie, ponieważ jej działka nie graniczy bezpośrednio z działkami, na których prowadzona jest inwestycja. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy, umarzając postępowanie odwoławcze z powodu braku przymiotu strony u skarżącej. Skarżąca zarzuciła organom brak wszechstronnej analizy sprawy i niewyjaśnienie legalności prac budowlanych na sąsiedniej działce nr [...].Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2006 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
VII SA/Wa 1117/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] lipca 2005 roku znak[...], nr [...][...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu wniosku T. B. w sprawie wstrzymania robót budowlanych na terenie działek nr ew. [...],[...]i [...]przy ul. [...] w [...] orzekł na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie jako "bezprzedmiotowego w organie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego".
W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu 23 czerwca 2005 roku do organu nadzoru budowlanego wpłynął pierwszy wniosek T. B. w sprawie wyjaśnienia legalności budowy na terenie ul. [...] od północnej strony posesji skarżącej a następnie zostały złożone kolejne wnioski w sprawie wstrzymania prowadzonych robót budowlanych na terenie działek ewidencyjnych nr [...],[...]i [...]przy ul. [...] w [...].
Na skutek powyższych wniosków pracownicy inspektoratu przeprowadzili inspekcję na terenie budowy w dniu 1 lipca 2005 roku na którą stawili się inwestorzy E. i J. G. Jak wynika z dokumentacji budowlanej przedłożonej przez inwestorów, budowa prowadzona jest na terenie działek ew. nr [...]i [...]na podstawie ostatecznej decyzji – pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 2004 roku nr [...]Starosty [...], natomiast przebieg robót budowlanych rejestrowany jest w dzienniku budowy przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane. Według przedłożonego projektu zagospodarowania terenu działki teren działek ewidencyjnych nr [...]i [...]nie graniczy bezpośrednio z terenem działki skarżącej – T. B. (działka ewidencyjna nr [...]). Teren działki stanowiącej własność skarżącej od północnej strony graniczy z terenem działki o nr ewidencyjnym [...], na której nie są prowadzone roboty budowlane jak również nie jest on objęty decyzją nr [...]Starosty [...].
Organ podniósł, iż w procesie budowlanym stroną w rozumieniu art. 28 K.p.a. są podmioty posiadające określony tytuł prawny do nieruchomości, znajdującej się w bezpośrednim sąsiedztwie z terenem (działką), na której jest realizowana konkretna inwestycja. Kryterium tego, zdaniem organu nie spełnia skarżąca – T. B.
Odwołanie od tej decyzji w dniu 8 marca 2005 roku wniosła T. B.
Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak: [...]nr [...]wydaną dnia [...] kwietnia 2006 roku na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu decyzji organ uznał za niedopuszczalne rozpatrzenie w postępowaniu odwoławczym odwołania, które zostało złożone przez podmiot nie będący stroną w rozumieniu art. 28 K.p.a. Aby skutecznie mogło zostać wszczęte postępowanie odwoławcze, w postępowaniu tym musi zostać wykazane, iż podmiot który wniósł odwołanie posiada przymiot strony postępowania administracyjnego.
W celu ustalenia czy T. B. przysługuje przymiot strony niniejszego postępowania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...]z dnia [...] grudnia 2005 roku zlecił organowi I instancji przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego. Z ustaleń postępowania uzupełniającego wynika, iż działki na których realizowana jest inwestycja E. i J. G. nie graniczą bezpośrednio z działką [...]należącą do T. B., gdyż rozdziela je działka nr ew. [...], stanowiąca własność P. Ż.
Skargę na decyzję organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła T. B.
W uzasadnieniu skarżąca podaje, iż jej zdaniem organ odwoławczy nie przedstawił wystarczających materiałów dowodowych a te istniejące nie pokrywają się ze stanem faktycznym. W szczególności organ nie wyjaśnił legalności prac budowlanych prowadzonych od listopada 2005 roku na sąsiadującej z nią działce ewidencyjnej [...]stanowiącej własność P. Ż. Ponadto zarzuca [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego, iż uchylił się od obowiązku dokonania wszechstronnej analizy sprawy, co skutkuje niekorzystnym rozstrzygnięciem dla skarżącej.
Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Sąd Administracyjny stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z poźn. zm.), kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie zgodności z prawem i może decyzję taką uchylić tylko wówczas, gdy narusza ona prawo materialne lub procesowe w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania administracyjnego dlatego też skarga została uwzględniona.
[...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prowadził postępowanie nie z urzędu, ale na wniosek T. B., który dotyczył wstrzymania budowy na działkach ewidencyjnych [...],[...]i [...]co też zostało potwierdzone przez organ w osnowie decyzji. Z uzasadnienia decyzji wynika zaś, iż organ przeprowadził kontrolę działek ewidencyjnych [...]i [...].
Natomiast z załączonej do akt sprawy notatki służbowej dotyczącej inspekcji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 lipca 2005 roku na działkach ewidencyjnych [...]i [...]nie wynika by kontrola została przeprowadzona bezpośrednio na terenie tych działek. W treści notatki stwierdzono bowiem, że stawili się E. i J G., którzy okazali pozwolenie na budowę i inne dokumenty.
Tymczasem T. B. podnosi w skardze, iż na terenie działki o nr ewidencyjnym [...]właściciel P. Ż. od listopada 2005 roku z przerwą zimową prowadzi intensywne prace budowlane (m.in. nawiózł około 20 wywrotek ziemi w celu podwyższenia poziomu terenu działki).
Tak więc [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu wydawania decyzji tj. [...] kwietnia 2006 roku, po przeprowadzonym postępowaniu uzupełniającym przez organ I instancji powinien znać stan faktyczny na działkach ewidencyjnych [...]i [...], gdyby kontrola odbyła się bezpośrednio na terenie w/w działek.
Organ odwoławczy zaś ograniczył się w swojej decyzji jedynie do wskazania, iż wnosząca odwołanie – T. B. nie posiada w omawianym postępowaniu administracyjnym przymiotu strony w rozumieniu art. 28 K.p.a co musi skutkować umorzeniem postępowania wszczętego wniesionym przez nią odwołaniem.
Wniosek ten organ wyprowadził z ustaleń postępowania uzupełniającego stwierdzającego że działki na których realizowana jest inwestycja przez E. i J.G. nie graniczą bezpośrednio z działką . należącą do T. B., gdyż rozdziela je działka .stanowiąca własność P. Ż.
Organ nie wziął jednak pod uwagę faktu, że wniosek o wszczęcie postępowania w ramach nadzoru budowlanego złożony przez T.B. dotyczył także skontrolowania legalności prac budowlanych prowadzonych na działce nr [...] graniczącej bezpośrednio z działką skarżącej.
Organ II instancji winien więc wziąć tę okoliczność pod uwagę badając, czy skarżąca posiada interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy.
Podmiot dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 K.p.a. i nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. Gdyby zaś skarżąca legitymowała się przymiotem strony to organ II instancji powinien rozpoznać odwołanie i skontrolować, czy organ I instancji miał podstawy do stwierdzenia, że na działce [...]należącej do P. Ż. nie są prowadzone roboty budowlane, a w szczególności czy twierdzenie to wynika z przeprowadzonej przez organ nadzoru budowlanego kontroli w terenie.
W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzić dokładne ustalenie stanu faktycznego istniejącego w sprawie, stosownie do art. 7, 77 § 1 K.p.a. Obowiązek ten dotyczy również organu odwoławczego, gdyż celem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej co oznacza, iż organ ten ma obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji (wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 1987 roku IV SA 385/87).
Tak więc organ II instancji działając w oparciu o art. 138 K.p.a. miał obowiązek dokonania oceny decyzji organu I instancji i przeprowadzonego przez ten organ postępowania oraz wszechstronnego wyjaśnienia sprawy.
Ze względu na wyżej wskazane naruszenia przepisów postępowania Sąd uchylił zaskarżoną decyzję organu II instancji z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Na mocy art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt 2 wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło