I GZ 199/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Zofia Borowicz po rozpoznaniu w dniu 4 października 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 23 lutego 2006 r. sygn. akt I SA/Go 2272/05 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie w sprawie ze skargi [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z dnia 26 września 2005 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty wynikającej z długu celnego postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z dnia 23 lutego 2006 r., sygn. akt I SA/Go 2272/05 oddalił wniosek [...] S.A. w Warszawie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z dnia 26 września 2005 r., Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty wynikającej z długu celnego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że strona skarżąca nie wykazała wystąpienia którejkolwiek z przesłanek wstrzymania wykonania decyzji wskazanych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Sąd wskazał, że skarżąca nie przedstawiła żadnego dokumentu świadczącego o tym, że wyasygnowanie kwoty egzekwowanej na podstawie zaskarżonej decyzji mogłoby spowodować wystąpienie jednego ze skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zdaniem Sądu, to że z udziałem skarżącej toczą się inne postępowania sądowe, nie dowodzi istnienia wspomnianych przesłanek. Wniosku spółki w żaden sposób nie uzasadniał fakt, że jedynym akcjonariuszem spółki jest Skarb Państwa. Skarżąca złożyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie. W uzasadnieniu zażalenia podniosła, że mimo, iż wartość przedmiotu sporu w sprawie wynosi 84.304,00 zł, to w innych sprawach, w których występuje niemal identyczny stan faktyczny i prawny, a prowadzonych przed WSA w Poznaniu oraz Gorzowie Wlkp. łączna wartość przedmiotu sporu wynosi 675.518,20 zł i dodatkowo odsetki. Natychmiastowa zapłata tak dużych kwot w obecnej sytuacji finansowej pozbawi Spółkę płynności finansowej i uniemożliwi prowadzenie dalszej działalności, a w konsekwencji spowoduje powstanie zatorów płatniczych i zaprzestania świadczenia usług celno – spedycyjnych, będących podstawowym źródłem dochodu. Sytuacja taka doprowadzi Spółkę do upadłości i likwidacji oraz będzie się wiązała ze zwolnieniem ponad 500 pracowników. Spółka wskazała, że powyższą bardzo trudną sytuację finansową potwierdzają, zdaniem skarżącej, załączone do zażalenia dokumenty, z których wynika, iż w roku 2004 poniosła straty netto w kwocie 8.340.421,00 zł, natomiast na dzień 30 listopada 2005 r. strata netto wyniosła 14.616.194,58 zł. Ponadto skarżąca podniosła, iż w innych sprawach prowadzonych przed WSA w Gorzowie Wlkp., tj. o sygn. akt: [...] wnioski Spółki o wstrzymanie wykonania decyzji zostały uwzględnione, oraz że we wskazanych sprawach, jak i w sprawie sygn. akt: I SA/Go 2272/05 występuje niemal identyczny stan faktyczny i prawny, w związku z czym odmowa uznania wniosku Spółki narusza jednolitość orzecznictwa WSA w Gorzowie Wlkp. i nie znajduje uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. daje Sądowi możliwość wstrzymania wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu bądź czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Przesłanka w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody jest utożsamiana z zagrożeniem dla już istniejącej, aktualnej sytuacji gospodarczej (ekonomicznej) strony postępowania administracyjnego. Trudne do odwrócenia skutki powstają zwykle tam, gdzie po wykonaniu decyzji jest niemożliwy powrót do pierwotnego stanu sprawy. W obu sytuacjach chodzi o wyjątkowe zagrożenie odpowiadające szczególnej kategorii ochrony tymczasowej strony postępowania. Tam natomiast, gdzie ich wzruszenie w postępowaniu sądowym przywraca stan zgodny z prawem bez powyższych zagrożeń, sięganie po środki ochrony tymczasowej nie jest uzasadnione. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z § 1 tego przepisu, w myśl którego wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skoro Sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to obowiązany jest on wykazać, że wykonanie aktu lub czynności przed rozpoznaniem w tym przypadku skargi może spowodować dla niego skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, że okoliczności przedstawione przez skarżącą nie wyczerpują przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie można bowiem przyjąć, że zapłata wymierzonych należności celnych może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia w przypadku wzruszenia decyzji, na podstawie której należności te zostaną wyegzekwowane. Z uwagi na to, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia, sytuacja skarżącej w niniejszej sprawie nie wymaga zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wykonanie decyzji organu celnego dotyczącej wymiaru należności celnych nie łączy się w każdym przypadku z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnymi do odwrócenia skutkami, gdyż w wypadku ewentualnego uwzględnienia przez Sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot cła. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego hipotetyczna możliwość utracenia płynności finansowej nie zawsze musi skutkować powstaniem trudnych do odwrócenia skutków, a tym samym bardziej skutkiem utracenia płynności finansowej nie zawsze musi być likwidacja podmiotu. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż w innych sprawach wymienionych WSA w Gorzowie Wlkp. uwzględnił jej wnioski o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji, należy wskazać, że odmienne rozstrzygnięcia WSA w Gorzowie Wielkopolskim w sprawach wymienionych w zażaleniu nie wiążą Naczelnego Sądu Administracyjnego i nie mają wpływu na ocenę stanu faktycznego i prawnego w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.