IV SA/Wr 746/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w IV Wydziale w dniu 21 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi A. F. na postanowienie Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz A. F. kwotę 100 złotych słownie (sto) tytułem zwrotu kosztów sądowych. Uzasadnienie: Postanowieniem Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. nr [...] podjętym na podstawie art. 134 z związku z art.127 §3 i art. 129 §1 i 2 k.p.a. stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy A. F.. W motywach tego postanowienia podniesiono, że w dniu [...]r. strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. Nr [...]o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich. Organ rozpatrując sprawę stwierdził, że strona została prawidłowo pouczona w wymienionej decyzji o prawie do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 Kpa do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w terminie 14 dni od jej otrzymania. Jak wynika za zwrotnego potwierdzenia odbioru w/w decyzja została doręczona pełnomocnikowi strony w dniu [...]r. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został nadany w Urzędzie Pocztowym B. ( R-[...]) w dniu [...]r., a więc z uchybieniem terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona nie wystąpiła również z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W skardze do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie A. F. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, podając że [...]r. listonosz doręczył jej pełnomocnikowi decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich. Przesyłka ta została odebrana przez osobę nie mającą upoważnienia do załatwiania tego rodzaju spraw oraz udzielania odpowiedzi na korespondencje, natomiast jej pełnomocnik przebywał w tym czasie na leczeniu w Sanatorium Uzdrowiskowym- Kołobrzeg. W tej sytuacji decyzja Kierownika Urzędu dotarła do niej po terminie przewidzianym ustawą do złożenia odwołania w wyżej wymienionej sprawie w Urzędzie do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W.. W jej odczuciu zaistniało również pewne nieporozumienie, gdyż decyzja Kierownika Urzędu zamiast do niej, jako osoby, której bezpośrednio dotyczy sprawa, została przekazana jej pełnomocnikowi, który z podanego wyżej powodu nie mógł odebrać przesyłki i przekazać na jej adres. Z tych względów nie wystąpiła w przewidzianym ustawą terminie z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy i przyznanie jej uprawnień kombatanckich z wnioskowanego tytułu. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób represjonowanych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje wcześniejsze stanowisko. Dodał ponadto, że zgodnie z art. 40 § 2 kpa, w przypadku jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Tak więc, decyzja z dnia [...]r. została prawidłowo doręczona na adres pełnomocnika strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym ( art. 3 §1 w związku z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm. -zwanej dalej p.p.s.a.). Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno postanowienia uchybiającego prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy ( art.145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), jak też dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (art.145 § 1 pkt 1 lit.b p.p.s.a.), a także rozstrzygnięcia wydanego z naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a.). Na wstępie należy wyjaśnić, że stosownie do przepisu art.59§ 2 kpa, o przywróceniu terminu do wniesienia środka odwoławczego postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia tego środka. Od tego postanowienia służy wyłącznie skarga do sądu administracyjnego. Sąd nie jest zatem władny do przywrócenia stronie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie spawy ( odwołania) albowiem kompetencja ta przysługuje organowi odwoławczemu. Z akt sprawy niespornie wynika, że A. F. udzieliła w dniu [...]r. F. K. pełnomocnictwa do zastępowania i reprezentowania a także działania w jej imieniu i na jej rzecz wobec wszelkich władz, urzędów administracji państwowej i samorządowej, sądów, osób prawnych i fizycznych, do składania w jej imieniu oświadczeń i wniosków, jak również do odbioru i kwitowania dokumentów, korespondencji, przesyłek. Istotną w niniejszej sprawie jest kwestia doręczenia decyzji stronie działającej w postępowaniu administracyjnym przez pełnomocnika. Zgodnie z art. 40 §2 k.p.a, jeżeli strona ustanowi pełnomocnika pisma doręcza się pełnomocnikowi. Z dołączonego do akt sprawy duplikatu potwierdzenia odbioru decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. wynika, że istotnie decyzję tą doręczono na adres pełnomocnika strony w dniu [...]r. Obok tej daty zamieszczono adnotację pełnomocnika wraz z jego podpisem: "otrzymałem dnia [...]r". Z powyższego można wywnioskować ( gdyż nie da się tego ustalić na postawie analizy duplikatu przedmiotowego potwierdzenia odbioru decyzji), że sporna decyzja została w dniu [...]r. doręczona na adres pełnomocnika, lecz odebrana przez inną osobę nie będącą pełnomocnikiem strony. Pełnomocnik, zgodnie ze swoim oświadczeniem otrzymał tą decyzję dopiero w dniu [...]r. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że o doręczeniu pisma decyduje potwierdzenie tego doręczenia poprzez podpis osoby odbierającej pismo, ze wskazaniem daty odbioru, jak to wynika z art. 46 § 1 kpa. Skoro art. 40 §2 k.p.a nakazuje doręczenie pisma pełnomocnikowi strony, z potwierdzenia odbioru powinno wynikać, że osoba taka otrzymała kierowaną do niej korespondencję. Doręczenie pisma osobie nie będącej pełnomocnikiem strony postępowania, choćby to był członek rodziny pełnomocnika, nie może być uznane za doręczenie zgodne z art. 40 §2 k.p.a. Pismo doręczone zatem osobie nie będącej pełnomocnikiem strony nie może wywołać skutków prawnych, jakie przepisy procedury administracyjnej wiążą z doręczeniami, bowiem doręczenie osobie uprawnionej do odbioru pisma, jaką jest, z mocy art. 40§2 kpa, pełnomocnik, nie nastąpiło (por. wyrok NSA z 15.05.2001r., I SA 2605/99, Lex nr 54139). W niniejszej sprawie organ winien zatem ustalić, komu została doręczona w dniu [...]r. decyzja z dnia [...]r.. Jeżeli nie był to pełnomocnik strony, to doręczenie takie nie może być uznane za prawidłowe, a termin do wniesienia środka odwoławczego od tej decyzji nie rozpoczął biegu. Nie ma natomiast racji skarżąca zarzucając, że decyzję, zamiast jej, jako stronie postępowania, przekazano pełnomocnikowi. W literaturze i orzecznictwie przyjmuje się, że kompetencje pełnomocnika obejmują uprawnienia czynne i bierne strony postępowania. Pełnomocnik powinien być zatem adresatem wszystkich pism kierowanych przez organ do strony postępowania. Przepis art. 40 §2 k.p.a. nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy administracyjne prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie. W przypadku ustanowienia pełnomocnika doręczanie pisma stronie nie rodzi żadnych skutków prawnych (por. W. Siedlecki, glosa do orzeczenia SN z dnia 21 maja 1961r. 3 CR 953/60, NP 1963, nr 1, s. 123). Według poglądów wyrażonych w orzecznictwie NSA, jednoczesne doręczanie pisma stronie i pełnomocnikowi wywołuje jedynie ten skutek, że strona jest poinformowana o treści pisma, natomiast bieg terminu do wniesienia środka odwoławczego rozpoczyna się z datą skutecznego doręczenia pisma pełnomocnikowi (post. NSA z dnia 11 marca 1997r., I SA/Po 1333/96, niepubl.). Podobne stanowisko prezentuje SN przyjmując, że jeśli strona ustanowiła pełnomocnika, to termin dla wniesienia skargi do Sądu liczy się od dnia, w którym temu pełnomocnikowi doręczone zostało rozstrzygnięcie w sprawie (post. SN z dnia 24 kwietnia 1997., III RN 19/97, OSNP nr 21 poz.415). Wobec powyższego, na podstawie art. 145 §1 pkt. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy. Ze względu na istotę zaskarżonego postanowienia, Sąd nie orzekł w przedmiocie jego wykonalności.