II SA/Ol 925/06

WyrokWSA w Olsztynie2006-12-21

Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk, Adam Matuszak, Irena Szczepkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając postanowienie organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, prawidłowo zastosował art. 138 § 2 Kpa, jeśli nie uzasadnił wystarczająco konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może uchylić postanowienia organu pierwszej instancji i przekazać sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 Kpa, jeśli nie wykaże, że organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego lub przeprowadzone postępowanie jest niewystarczające. Samo dostrzeżenie wadliwości nie wymaga obligatoryjnie ponownego postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji, a organ odwoławczy może rozpoznać sprawę merytorycznie w ramach art. 138 § 1 Kpa. Ponadto, organ odwoławczy nie może wyjść poza zakres sprawy rozstrzygniętej przez organ pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia PINB nakazującego J. H. przedłożenie protokołu z okresowej kontroli przewodów kominowych, w związku z zarzutami B. H. o nieszczelności komina i zagrożeniu zaczadem. WINB uchylił to postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając, że organ pierwszej instancji nieprawidłowo zastosował art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego i nałożył obowiązek nieodpowiadający treści tego przepisu. B. H. zaskarżył postanowienie WINB, zarzucając m.in. nadinterpretację wyroku WSA i nierozstrzygnięcie kwestii legalności budowy komina.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zasądził od WINB na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego i orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak Asesor WSA Irena Szczepkowska (spr.) Protokolant Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2006 roku sprawy ze skargi B. H. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie przedłożenia protokołu z okresowej kontroli przewodów kominowych 1/ uchyla zaskarżone postanowienie; 2/ zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego B. H. kwotę 100 złotych (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3/ orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. WSA/wyr.1 - sentencja wyroku Postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego "[...]", na podstawie art. 81 c ust. 2, 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 2016, z późn. zm.) oraz art. 123 Kpa, po rozpatrzeniu sprawy stanu technicznego komina w budynku mieszkalnym dwurodzinnym zlokalizowanym w B. przy ul. "[...]" - nakazano J. H. wykonanie obowiązku polegającego na przedłożeniu protokołu z okresowej kontroli corocznej przewodów kominowych obsługujących lokal mieszkalny w budynku przy ul. "[...]" w B., z zaleceniem odniesienia się w protokole do złego stanu technicznego komina stwierdzonego w protokole z kontroli inspektorów PINB w dniu 23 marca 2006 r. oraz możliwości zadymienia pomieszczeń w mieszkaniu nr "[...]" tego samego budynku. W uzasadnieniu tego postanowienia podano, że B. H. wskazał, iż w jego lokalu mieszkalnym przy ul. "[...]" w B. "przez nieszczelną ścianę, której nie można wyremontować z powodu istnienia komina, czad dostaje się do pokoju". Z uwagi na zagrożenie życia ludzi organ podjął niezwłocznie działania w celu zbadania sprawy i usunięcia nieprawidłowości. W dniu 23 marca 2006 r. inspektorzy PINB przeprowadzili oględziny komina obsługującego mieszkanie nr "[...]" stanowiące własność J. H. Podczas dokonanych czynności stwierdzono przepalenie się dwóch rur stalowych stanowiących przedłużenie murowanych przewodów dymowych, wykruszenia blachy, poziome pęknięcie w spoinie części murowanej komina nad tarasem. W trakcie prowadzonych oględzin nie stwierdzono zadymienia pokoju w mieszkaniu nr "[...]". Oględzin dokonano wzrokowo bez użycia fachowych urządzeń do badania szczelności i pomiaru dwutlenku węgla w pomieszczeniach. W ocenie organu I instancji, biorąc pod uwagę konieczność dokładnego ocenienia zagrożenia oraz brak protokołu z przeglądu rocznego przewodów kominowych, należało zobowiązać J. H. do przedłożenia takiego protokołu. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł B. H., zarzucając że wydanie postanowienia nakazującego J. H. przedłożenie protokołu z okresowej kontroli corocznej przewodów kominowych w przypadku, gdy taki protokół należało okazać już w czasie przeprowadzanej w dniu 23 marca 2006 r. kontroli, świadczy o stronniczym postępowaniu osób przeprowadzających kontrolę. Nadmienił, iż wszystkie swoje zarzuty dotyczące kontroli przedstawił w skardze z dnia 24 marca 2006 r. W przekonaniu odwołującego się sporny komin stanowi samowolę budowlaną zagrażającą życiu i zdrowiu jego oraz jego rodziny, przy czym użytkowany jest jeszcze z pominięciem wszelkich obowiązujących przepisów, jako że nie ma żadnych ekspertyz środowiskowych, wysokościowych i wytrzymałościowych. Odwołujący się zażądał przedstawienia takich ekspertyz, a także atestu na materiały zużyte do budowy komina. B. H. zarzucił także, że roboty związane z podwyższeniem komina i zamontowaniem rur stalowych do przewodów dymowych stanowią nie tylko nadużycie prawa, ale wręcz samowolę budowlaną. Poinformował nadto, iż uzyskał pozwolenie na przebudowę komina w zamieszkiwanym budynku, wobec czego żąda wydania decyzji nakazującej J. H. rozebranie komina, jako wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem "[...]", wydanym na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 Kpa, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ zaznaczył, iż w postępowaniu zażaleniowym rozpatrzył zarówno zarzuty podniesione w zażaleniu jak i w skardze wniesionej przez B. H. na sposób przeprowadzenia kontroli lokalu mieszkalnego nr "[...]" przy ul. "[...]" w B., co znajduje oparcie w dyspozycji art. 234 § 1 Kpa. W motywach postanowienia organu odwoławczego podniesiono, iż przepis art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, na podstawie którego wydano zaskarżone postanowienie, nie stanowi samodzielnej podstawy prowadzenia postępowania - jest normą, która ma na celu zebranie dowodów niezbędnych do wyjaśnienia czy istnieją podstawy do wszczęcia postępowania, a nie rozstrzygnięcia sprawy. Stanowi on, że w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, organ nadzoru budowlanego może nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w art. 81c ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Organ odwoławczy stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji wydając postanowienie na podstawie art. 81c ust. 2 uznał tym samym, że dowód w postaci oceny technicznej lub ekspertyzy jest niezbędny do wyjaśnienia okoliczności sprawy. Jednakże ten sam organ nałożył obowiązek, który nie odpowiada treści art. 81 c ust. 2, a mianowicie nakazał przedłożenie protokołu z okresowej kontroli rocznej przewodów kominowych z odniesieniem się do stanu technicznego komina oraz powodów zadymiania pomieszczeń w mieszkaniu nr "[...]" budynku przy ul. "[...]" w B. Organ II instancji zwrócił uwagę, że ustawa Prawo budowlane nie definiuje pojęć "ocena techniczna", ani "ekspertyza techniczna". Można przyjąć, że ocena techniczna to opracowanie, które odnosi się do stanu istniejącego i opisuje jego techniczne aspekty. Natomiast ekspertyza, obok elementów oceny, powinna zawierać propozycje rozwiązań ujawnionych problemów i usunięcia zagrożeń, wad czy nieprawidłowości. Do dokonywania ocen zjawisk technicznych występujących w budownictwie w procesie budowlanym w postaci opinii, orzeczeń, ekspertyz itp. uprawnione są jedynie osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane oraz rzeczoznawcy budowlani. Wskazano nadto, iż zgodnie z § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych z dnia 16 sierpnia 1999 r. (Dz. U. Nr 74, poz. 836) protokół sporządzany w wyniku okresowej kontroli stanu technicznego budynku mieszkalnego powinien zawierać określenie: stanu technicznego elementów budynku objętych kontrolą (pkt 1), rozmiarów zużycia lub uszkodzenia elementów objętych kontrolą (pkt 2), zakresu robót remontowych i kolejności ich wykonywania (pkt 3), metod i środków użytkowania elementów budynku narażonych na szkodliwe działanie wpływów atmosferycznych i niszczące działanie innych czynników (pkt 4), zakresu niewykonanych robót remontowych zaleconych do realizacji w protokołach z poprzednich kontroli okresowych (pkt 5). Uwzględniając powyższe uwagi Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że zakres opracowania jaki zawiera protokół jest niewystarczający, gdyż nie odpowie czy zadymianie mieszkania spowodowane było niewłaściwym stanem technicznym komina, nie przedstawi rozwiązań ujawnionych problemów i sposobu ich usunięcia, oraz nie odpowie czy wykonane wkłady z rur stalowych wysokości około 3 m. nad częścią murowaną komina zostały wykonane zgodnie z warunkami technicznymi. Dlatego też zdaniem organu II instancji, nałożony obowiązek jest nie tylko niezgodny z treścią art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, ale również jego wąski zakres opracowania nie wyjaśni istotnych okoliczność w sprawie. Z tych względów uznano za słuszne uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Mając zaś na uwadze zarzuty B. H. podkreślono, iż naruszenie wskazanego w art. 62 ust. 1 ustawy Prawo budowlane obowiązku przeprowadzania okresowych kontroli stanu technicznego obiektu budowlanego ciążącego na właścicielu zagrożone jest karą grzywny (art. 93 pkt 8 ustawy Prawo budowlane). Brak protokołu z rocznej kontroli instalacji gazowych oraz przewodów kominowy (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych) obliguje organ do podjęcia czynności przewidzianych w art. 93 ustawy Prawo budowlane oraz do żądania przeprowadzenia kontroli o której mowa w art. 62 ust. 1 pkt l c. Zdaniem organu odwoławczego winna zostać również wyjaśniona sprawa czy podwyższenie komina w postaci rur stalowych było wykonane w warunkach samowoli budowlanej, czyli po uchyleniu decyzji "[...]" przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 stycznia 2002 r. sygn. akt IV SA 401/00, decyzji nakazującej podwyższenie komina do wysokości 60 cm ponad poziom kalenicy głównej bryły budynku mieszkalnego, czy też w okresie gdy decyzja ta funkcjonowała w obrocie prawnym. Ponadto organ II instancji wskazał na bezzasadność zarzutu zażalenia podważającego legalność murowanego komina wybudowanego przez J. H. argumentując, że inwestor realizując modernizację i rozbudowę budynku mieszkalnego przy ul. "[...]" w B. na podstawie decyzji nr "[...]" z dnia "[...]" wykonał komin (wpis w dzienniku budowy z dnia 06.05.1996 r. str. 7), natomiast w dniu 15 grudnia 1998 r. inwestor zakończył rozbudowę i modernizację budynku, o czym zawiadomił w dniu 21 grudnia 1998 r. organ administracji architektoniczno-budowlanej. Organ administracji architektoniczno-budowlanej, jak wynika z pisma z dnia 25 sierpnia 2003 r., przyjął zawiadomienie o zakończeniu budowy bez sprzeciwu potwierdzając tym samym legalność wykonanych robót budowlanych w tym i komina, którego budowa została potwierdzona wpisem do dziennika budowy. W ocenie organu II instancji zaprezentowane stanowisko potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny Olsztynie wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2004 r. sygn. akt 2 IV SA 3863/03. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie B. H. wskazał, iż zaskarża powyższe postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w części dotyczącej jego uzasadnienia i wnosi o jego uchylenie w tej części oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W obszernym uzasadnieniu skargi Skarżący skoncentrował się przede wszystkim na wykazaniu, że wbrew stanowisku przedstawionemu w uzasadnieniu postanowienia organu II instancji, wybudowanie przez J. H. komina w budynku, który wspólnie zamieszkują, było nielegalne i winno skutkować nakazem jego rozbiórki. Zarzucił m.in., że uzasadnienie postanowienia zawiera sformułowania nieprawdziwe i rażąco naruszające jego prawa. Naruszenie to polega na tym, że organ II instancji dokonując nadinterpretacji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 26 sierpnia 2004r., sygn. akt. 2 IV SA 3863/03 uniemożliwia mu obronę jego praw oraz zamyka jakąkolwiek drogę i możliwość ich ochrony. Zdaniem B. H. przedmiotem rozstrzygania przez Wojewódzki Sądu Administracyjny w Olsztynie w sprawie o sygn. akt 2 IV SA3863/03 było umorzenie postępowania w sprawie stwierdzonych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego w postaci podwyższenia płyty tarasu, wybudowania balustrady poprzecznej – dzielącej taras oraz osadzenia płyty tarasu parterowego w ścianie budynku głównego. Natomiast nie były przedmiotem rozstrzygania Sądu decyzje organów dotyczące nielegalnie wybudowanego komina (bez pozwolenia budowlanego). Ponadto B. H. zasygnalizował, iż stan faktyczny, który był podstawą wydania przez NSA wyroku z dnia 22 stycznia 1999 r., tj. brak możliwości wyremontowania starego komina przez J. H., uległ istotnej zmianie. Mianowicie, na mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia "[...]" nakazano jemu i J. H. (współwłaścicielowi części wspólnych budynku) rozbiórkę wspólnego komina i wybudowanie na jego miejsce nowego komina według projektu uwzględniającego normy prawa budowlanego. Na rozprawie sądowej w dniu 19 września 2006 r. B. H. oświadczył, iż złożył wniosek o wykładnię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Olsztynie z dnia 26 sierpnia 2004 r. w sprawie o sygn. akt 2 IV SA 3863/03. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Olsztynie z dnia 19 września 2006 r. postępowanie sądowe w niniejszej sprawie zostało zawieszone do czasu rozpatrzenia przez Sąd wniosku B. H. o dokonanie wykładni powyżej wskazanego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 20 października 2006 r. odmówił wykładni wyroku z dnia 26 sierpnia 2004 r. sygn. akt 2 IV SA 3863/03. Postanowieniem z dnia 28 listopada 2006 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie sądowe. W trakcie rozprawy sądowej w dniu 21 grudnia 2006 r. pełnomocnik Skarżącego – B. H. zmieniła zakres żądania skargi i wniosła o uchylenie całego postanowienia, a nie - jak poprzednio wnoszono – o uchylenie tylko jego uzasadnienia. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, Sąd kontroluje zaskarżone akty (w tym postanowienia), pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi w granicach danej sprawy – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej P.p.s.a. Usunięcie zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego może nastąpić m. in. w przypadku, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jego wydawaniu organ naruszył prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że Sąd obowiązany jest uchylić zaskarżone postanowienie w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, jeżeli naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ustawa nie wymaga w tym przypadku, aby naruszenie przepisów postępowania miało wpływ na wynik sprawy. Wystarczy uznanie, że uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 337). A zatem Sąd może zastosować ten przepis w przypadku jednoznacznego stwierdzenia, że organ dopuścił się "innego naruszenia przepisów postępowania" i naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie taka sytuacja zachodzi. Oceniając legalność zaskarżonego postanowienia wskazać w pierwszej kolejności należy, iż stosownie do art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego w sprawach nie uregulowanych w rozdziale 11 do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Oznacza to, że organ II instancji rozpoznający zażalenie ma obowiązek stosować się do dyspozycji art. 138 Kpa. W świetle unormowań art. 138 § 1 Kpa kompetencje organu odwoławczego obejmują zarówno korygowanie wad prawnych decyzji pierwszoinstancyjnej polegających na niewłaściwie zastosowanym przepisie prawa materialnego, jak i polegających na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych. Z przepisu tego wynika, że organ odwoławczy jest wyposażony przede wszystkim w kompetencje do merytorycznego rozpoznania sprawy, a kompetencje kasacyjne posiada w ograniczonym zakresie. Zatem przedmiotem postępowania odwoławczego (zażaleniowego) powinno być rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej postanowieniem organu I instancji w oparciu o stan faktyczny i prawny obowiązujący w dniu wydania postanowienia ostatecznego. Wyjątkiem od powyższej zasady przewidzianej w art. 138 § 1 Kpa jest art. 138 § 2 Kpa. W rozpoznawanej sprawie, zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawiera rozstrzygnięcie kasacyjne, wobec czego przedmiotem kontroli Sądu jest przede wszystkim prawidłowe zastosowanie art. 138 § 2 Kpa. Przepis ten stanowi, iż organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości lub w części i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Organ odwoławczy może więc wydać decyzję kasacyjną tylko wówczas, gdy spełnione są przesłanki określone w art. 138 § 2 zdanie pierwsze Kpa, tj. wówczas, gdy zdaniem organu odwoławczego organ pierwszej instancji albo nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego lub przeprowadzone przez ten organ postępowanie wyjaśniające nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy i brak jest podstaw do zastosowania w postępowaniu odwoławczym art. 136 Kpa, tj. przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania dowodowego. Przy czym organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej powinien wskazać przyczyny niezastosowania art. 136 Kpa. Sąd podziela stanowisko prezentowane w doktrynie i orzecznictwie, że "decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji nie może być podjęta w sytuacjach innych niż te, które zostały określone w art. 138 § 2 Kpa. Żadne inne wady postępowania ani wady decyzji podjęte w pierwszej instancji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji kasacyjnej tego typu. Ten rodzaj decyzji organu odwoławczego jest dopuszczony wyjątkowo, stanowiąc wyłom od zasady merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ odwoławczy, nie jest zatem dopuszczalna wykładnia rozszerzająca" (tak B. Adamiak, J. Borkowski w komentarzu do Kodeksu postępowania administracyjnego Wydanie 7, str. 607, podobnie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 1981 r. II SA 400/81 ONSA 1981, Nr 2, poz. 88). W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie konieczność wydania orzeczenia kasacyjnego na podstawie art. 138 § 2 Kpa w żaden sposób nie została uzasadniona. Nie stanowi takiego uzasadnienia zawarte w zaskarżonym postanowieniu stwierdzenie, że zakres opracowania jaki zawiera protokół nie przyczyni się do wyjaśnienia, czy zadymienie mieszkania B. H. spowodowane było niewłaściwym stanem technicznym dobudowanego komina, jak również nie przedstawi rozwiązań ujawnionych problemów i sposobu ich usunięcia, oraz nie odpowie czy wykonane wkłady z rur stalowych wysokości około 3 metrów nad częścią murowaną komina zostały wykonane zgodnie z warunkami technicznymi. Należy także zauważyć, że organ odwoławczy nie wskazał o jakie dowody organ pierwszej instancji ma uzupełnić postępowanie. Z poczynionych przez organ II instancji wywodów co do rozumienia takich pojęć jak "opinia techniczna" i "ekspertyza" można pośrednio wnioskować, że organ odwoławczy dostrzega potrzebę zobowiązania J. H. do przedłożenia ekspertyzy, o której mowa w art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r., a nie protokołu z okresowej corocznej kontroli przewodów kominowych obsługujących lokal mieszkalny nr "[...]" przy ul. "[...]" w B. Jednak dostrzeżona przez organ II instancji wadliwość nie wymagała przeprowadzenia przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, a w konsekwencji tego nie mogła stanowić przesłanki uzasadniającej uchylenie zaskarżonego postanowienia organu I instancji i przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozparzenia. Rozstrzygnięcie w tej kwestii organ odwoławczy mógł podjąć w ramach przysługującej mu kompetencji ponownego rozpatrzenia sprawy i wydania postanowienia w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 Kpa. Podkreślić jeszcze raz należy, iż postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne i zgodnie z zasadą dwukrotnego merytorycznego rozstrzygnięcia tej samej sprawy przez organy obu instancji, organ odwoławczy winien ponownie rozpoznać sprawę w jej całokształcie, korygując ewentualne błędy popełnione przez organ niższego stopnia w orzeczeniu rozstrzygającym sprawę co do istoty. Organ II instancji nie może ograniczyć się natomiast tylko do kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia wydanego przez organ niższego stopnia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego marginesie 22 marca 1996r. SA/Wr 1996/95 ONSA 1997, Nr 1, poz. 35 oraz z 14 sierpnia 1987 r. IV SA 385/87 opublikowane: Kodeks postępowania administracyjnego z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego, pod redakcją R. Hausera, Warszawa 1995 str. 280). Zaskarżone postanowienie nie może się ostać w obrocie prawnym także z tej przyczyny, że organ II instancji z naruszeniem zasady dwuinstancyjności wyszedł poza granice jakie wyznaczało postanowienie organu I instancji wydane "w sprawie stanu technicznego komina w budynku mieszkalnym dwurodzinnym zlokalizowanym w B. przy ul. "[...]"" i wypowiedział się merytorycznie w kwestii dotyczącej legalności dobudowanego przez J. H. komina. W ten sposób organ II instancji rozstrzygnął w istocie swojej sprawę nową, gdyż niepoprzedzoną rozpoznaniem jej przez organ pierwszoinstancyjny. Zauważyć przy tym należy, iż wbrew stanowisku zaprezentowanemu w zaskarżonym postanowieniu, sprawa dobudowy spornego komina nie doczekała się jeszcze ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy w administracyjnym toku instancji. Rację ma też skarżący twierdząc, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 26 sierpnia 2004 r. sygn akt 2 IV SA 3863/03 nie rozstrzygał kwestii związanych z budową komina wybudowanego w 1996 r. przez J. H., co wynika z uzasadnienia tegoż wyroku i co zostało także stwierdzone w uzasadnieniu postanowienia tegoż Sądu z dnia 20 października 2006 r., sygn. akt 2 IV SA 3863/03, którym odmówiono wykładni wskazanego wyroku. Reasumując stwierdzić należy, iż w związku z podnoszonymi przez B. H. w zażaleniu zarzutami co do nielegalnego wybudowania przez J. H. spornego komina, organ II instancji winien był ograniczyć się wyłącznie do poinformowania strony, że w kwestii tej organy nadzoru budowlanego wypowiedzą się w odrębnym postępowaniu administracyjnym. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia. Orzeczenie o niewykonywaniu zaskarżonego postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego Sąd podjął na podstawie art. 152 i 200 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło