I SA/Po 951/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Gorzan Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont As. sąd. WSA Karol Pawlicki (spr.) Protokolant sekr. sąd. Ewa Szydłowska po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2006 r. na rozprawie przy udziale sprawy ze skargi M.G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. /-/ K. Pawlicki /-/ G. Gorzan /-/ W Zygmont Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 17 § 1 w związku z art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, odmówił M. G. uznania zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu wskazano, że wierzyciel i organ egzekucyjny zajął wynagrodzenie za pracę na zaległości z tytułu składek za okres od sierpnia do grudnia 1999r., od stycznia do marca 2000r. oraz za styczeń 2004r. Zarzut podniesiony przez zobowiązanego dotyczył przedawnienia obowiązku zapłaty zaległych składek dotyczących okresu od sierpnia do marca 2000r. Zdaniem Dyrektora ZUS znowelizowany od 1 stycznia 2003r. przepis art. 24 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych wprowadził generalną zasadę, iż należności z tytułu składek przedawniają się po upływie 10 lat. Nowy okres przedawnienia dotyczy tym samym zarówno zobowiązań powstałych do 31 grudnia 2002r. (o ile nie wygasły), jak i zobowiązań powstałych po 1 stycznia 2003r. W przedmiotowej sprawie należności dotyczą okresu od sierpnia 1999r. do marca 2000r. i na dzień 1 stycznia 2003r. nie uległy przedawnieniu. W zażaleniu z dnia [...] czerwca 2006r. M.G. podniósł, że zmiana terminu przedawnienia na 10 lat weszła w życie z dniem 1 stycznia 2003r. i stosuje się do niej zasadę niedziałania prawa wstecz. Powyższe wynika również z treści art. 23 ustawy nowelizacyjnej, który wyraźnie określa chwilę wejścia w życie zmienianych przepisów. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora ZUS. Organ wyjaśnił, że ustawą z dnia 18 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 241, poz. 2074 ze zm.) ustawodawca dokonał zmiany art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998r., ustanawiając 10-letni okres przedawnienia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Ustawa nowelizacyjna nie zawiera przepisów przejściowych odnoszących się do należności wymagalnych przed wejściem tejże ustawy, co oznacza, że z dniem 1 stycznia 2003r. dziesięcioletni okres przedawnienia dotyczy należności wymagalnych po wejściu ustawy, jak i należności, które były wymagalne przed wejściem ustawy, a nie uległy przedawnieniu. Potwierdzenie tej tezy znajduje się w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 5 kwietnia 2005r. sygn. akt I UK 232/04, w którym to Sąd stwierdził, że: "Zmiana art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.), dokonana ustawą z dnia 18 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 241, poz. 2074 ze zm.), ustanawiająca dziesięcioletni okres przedawnienia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, która weszła w życie w dniu 1 stycznia 2003r., nie stosuje się do należności przedawnionych przed tym dniem". W skardze z dnia [...] sierpnia 2006r. M.G. podtrzymał zarzut zawarty w zażaleniu, a ponadto zarzucił postanowieniu niewłaściwą interpretację ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i pominięcie konstytucyjnej gwarancji niedziałania prawa wstecz. Zdaniem skarżącego dopiero należności powstałe po 1 stycznia 2003r. objęte są 10-letnim terminem przedawnienia. Z powyższego wynika więc, że w jego przypadku składki przedawniły się w kwietniu 2005r. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W przedmiotowej spawie skarga okazała się bezzasadna. Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczyła zastosowania do zaległości powstałych w okresie od sierpnia 1999r. do marca 2000r. przepisów art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z dnia 18 grudnia 2002r. Organy prawidłowo uznały, że wobec braku w ustawie nowelizującej przepisów przejściowych, a dotyczących określenia terminu przedawnienia dla należności powstałych i wymagalnych przed dniem wejścia tejże ustawy, należało zastosować zasadę, że przepisy wydane później uchylają przepisy wcześniejsze. Brak zaś przepisów przejściowych powoduje, że od dnia wejścia w życie nowych uregulowań należy stosować bez wyjątku przepisy ustawy w brzmieniu nadanym w/w nowelizacją. Powyższy sposób rozumienia zmienionego przepisu art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych potwierdził powołany w zaskarżonym postanowieniu wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 kwietnia 2005r. o sygn. I UK 232/04, opublikowany w "Orzecznictwie Sądu Najwyższego. Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych" z 2006r., nr 1-2, poz. 26. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd Najwyższy, odnosząc się do zmienionej treści art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998r., stwierdził, że nowelizacja tego przepisu, ustanawiająca dziesięcioletni okres przedawnienia, weszła w życie z dniem 1 stycznia 2003r., a więc przepis ten nie może mieć zastosowania do zobowiązania z tytułu składek, które uległo przedawnieniu przed tym dniem. Należy mieć przy tym na uwadze, że w sprawie, w której zapadło powyższe orzeczenie, zobowiązanie przedawniło się 31 grudnia 2002r. Natomiast w sprawie będącej przedmiotem rozważań w niniejszej sprawie termin przedawnienia zobowiązania w chwili wejścia w życie znowelizowanego art. 24 ust. 4 w/w ustawy jeszcze nie upłynął. W konsekwencji - wobec braku w ustawie nowelizującej innych rozstrzygnięć - prawidłowo należało uznać, że do zobowiązań powstałych przed dniem 1 stycznia 2003r., wobec których nie nastąpił 5-letni termin przedawnienia, stosuje się 10-letni termin przedawnienia. W tych okolicznościach skargę należało oddalić na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/ K. Pawlicki /-/ G. Gorzan /-/ W. Zygmont p.b.