VII SA/Wa 499/05

WyrokWSA w Warszawie2005-11-17

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Bogusław Moraczewski, Wojciech Mazur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy użytkownicy wieczyści nieruchomości sąsiednich, ubiegający się o zwrot nieruchomości, która stanowi część nieruchomości hipotecznej, mają status strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym robót budowlanych na sąsiedniej działce?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy bezpodstawnie uznał, że skarżący nie posiadają statusu strony w postępowaniu. Fakt, że postępowanie o zwrot nieruchomości nie zostało zakończone, nie wyklucza posiadania przez skarżących statusu strony, jeśli ich nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Nieuwzględnienie przez organ II instancji tytułu prawnego do nieruchomości sąsiedniej przy ocenie przymiotu strony stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, skutkujące uchyleniem decyzji.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie robót budowlanych, uznając, że skarżący (użytkownicy wieczyści sąsiedniej nieruchomości, ubiegający się o zwrot nieruchomości) nie posiadają statusu strony. Skarżący argumentowali, że inwestor nie miał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a ich nieruchomość sąsiaduje z terenem inwestycji. Sąd administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego, stwierdzając, że skarżący mogą posiadać status strony.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia, i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Protokolant Aleksandra Młyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2005 r. sprawy ze skargi R. P. i A. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]lutego 2005 r. Nr [...]w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących R. P. i A. S. kwotę 560 zł (pięćset sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...]grudnia 2004 r. nr [...]Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...].[...] nałożył na inwestora L. P. Polska Sp. z o.o. w [...] obowiązek sporządzenia i przedstawienia 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, przeprowadzonych w istniejącym budynku usytuowanym przy ul. [...] w [...] oraz na terenie wokół budynku - w terminie miesiąca od dnia otrzymania decyzji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w wyniku kontroli, przeprowadzonej przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w dniu [...] października 2004 r. na nieruchomości przy ul. [...]w [...], stwierdzono samowolne wykonywanie robót budowlano-remontowych. Roboty te polegały na wprowadzeniu nowego podziału funkcjonalnego w części południowo-wschodniej hali, zamontowaniu rusztu metalowego pod strop podwieszony, zamurowaniu wewnętrznym okien hali od poziomu parapetu + 70 m. do + 2,50 m., wykonaniu kanałów grzewczo-wentylacyjnych w przestrzeni nad stropem podwieszonym, wykonaniu na zewnątrz budynku – na terenie działki od strony wschodniej i południowej – nawierzchni z kostki brukowej na istniejącej płycie betonowej na powierzchni ok. 620 m². Ponadto rozpoczęto roboty remontowe elewacji od strony ulicy [...] Wydanie powyższej decyzji było poprzedzone rozstrzygnięciem Prezydenta Miasta [...][...] z dnia [...] września 2004 r. nr [...]w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania w/w robót budowlanych (w uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że na realizację przedmiotowej inwestycji należy uzyskać pozwolenie na budowę), a następnie - postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...].[...] z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...], wstrzymującym prowadzenie robót budowlanych oraz nakładającym na inwestora obowiązek przedłożenia oceny prawidłowości i zgodności ze sztuką budowlaną oraz polskimi normami wykonywanych robót budowlanych oraz oceny wpływu wykonanych robót na budynki usytuowane na działkach sąsiednich. Inwestor dostarczył wymagane oceny, co skutkowało wydaniem decyzji z dnia 10 grudnia 2004 r., zgodnie z art. 51 ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 z późn. zm.). Odwołanie od tej decyzji wnieśli R. P. i A. S. - użytkownicy wieczyści nieruchomości hipotecznej położonej przy ul. [...] w [...] - argumentując, że inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Działka nr [...]z obrębu [...], usytuowana obecnie przy ul. [...]w [...], podlega procedurze zwrotu przedwojennym właścicielom, prowadzonej przez Urząd Miasta [...][...]. Odwołujący się wnieśli o nakazanie inwestorowi doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu poprzedniego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]lutego 2005 r. nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że R. P. i A. S. nie mają przymiotu strony postępowania. W uzasadnieniu stwierdził, że o ile z akt sprawy wynika, iż z wniosku następców prawnych byłych współwłaścicieli działki nr ew. [...] (stanowiącej część nieruchomości hipotecznej położonej w [...] przy ul. [...], obecnie przy ul. [...]Prezydent [...][...] wszczął postępowanie w trybie art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. - o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. [...] okoliczność ta pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie. Postępowanie to nie zostało, bowiem zakończone, a zatem R. P. i A. S. nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości nr [...]Ubieganie się o jej zwrot nie stanowi przesłanki uzasadniającej przyjęcie, że zainteresowani mogą wykazać interes prawny w przedmiotowej sprawie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] wnieśli R. P. i A. S, zarzucając decyzji z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...]naruszenie prawa oraz interesu prawnego skarżących poprzez uchylanie się przez organ II instancji od wydania merytorycznego rozstrzygnięcia oraz pozbawienie skarżących statusu strony postępowania, wynikającego z przysługującego im prawa użytkowania wieczystego nieruchomości sąsiadującej. W odpowiedzi na skargę [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Zauważył brak podstaw do odmiennej oceny swego rozstrzygnięcia z dnia [...] lutego 2005 r. i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić. Zaskarżona decyzja jest sprzeczna z prawem, a w takim zakresie sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów administracji publicznej, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Organ odwoławczy bezpodstawnie uznał, że R. P. i A. S. nie są stroną postępowania w oparciu o argumentację, iż nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości objętej inwestycją. Jakkolwiek postępowanie przed Prezydentem [...][...] toczące się z wniosku następców prawnych dawnych współwłaścicieli nieruchomości, dotyczące działki nr [...]położonej przy ul. [...]w [...], nie zostało zakończone do dnia wydania zaskarżonej decyzji, uwzględnienia wymaga fakt, iż działka ta stanowi jedynie część nieruchomości hipotecznej, o zwrot, której ubiegali się skarżący. Z akt sprawy wynika, bowiem, że względem pozostałej części nieruchomości hipotecznej usytuowanej przy ul. [...]w [...], tj. wobec sąsiadujących działek nr [...] i [...], decyzją Prezydenta [...].[...] z dnia [...]sierpnia 2003 r. nr [...]zostało ustanowione na rzecz następców prawnych dawnych współwłaścicieli prawo użytkowania wieczystego. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 z późn. zm.), stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy musi rozważyć, czy mając powyższe na uwadze taki status przysługuje użytkownikom wieczystym nieruchomości nr [...] i [...], sąsiadujących z objętą inwestycją działką nr [...]– R. P. i A. S. Nieuwzględnienie przez organ II Instancji tego tytułu prawnego do nieruchomości sąsiedniej przy dokonaniu oceny posiadania przez odwołujących się przymiotu strony postępowania oraz umorzenie z tej przyczyny postępowania odwoławczego stanowi naruszenie wskazanego przepisu prawnego oraz przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy i musi skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ II instancji w przypadku uznania, iż nieruchomość skarżących znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji powinien orzec merytorycznie, oceniając legalność robót budowlanych wykonanych przez inwestora na działce nr [...]położonej przy ul. [...]w [...]. Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję. Na mocy art. 152 i art. 153 cytowanej ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku a przedstawiona ocena prawna wiąże organ administracyjny ponownie rozpoznający sprawę. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 209 wskazanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło