III SA/Wr 179/06

WyrokWSA we Wrocławiu2006-12-12

Skład orzekający: Bogumiła Kalinowska, Anna Moskała, Krystyna Anna Stec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej długu celnego, który powstał przed dniem przystąpienia Polski do Unii Europejskiej, należy stosować przepisy dotychczasowe (Kodeks celny z 1997 r.) czy przepisy wspólnotowe (Wspólnotowy Kodeks Celny)?
Ratio decidendi
W przypadku, gdy dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej, stosuje się przepisy dotychczasowe, w tym przepisy Kodeksu celnego z 1997 r. Złamanie warunków procedury odprawy czasowej, które nastąpiło przed akcesją, skutkuje powstaniem długu celnego na gruncie krajowych regulacji prawnych. Zmiany w wartości celnej towaru po dacie zgłoszenia w ramach procedury odprawy czasowej nie mogą być uwzględnione przy obliczaniu długu celnego, zgodnie z art. 150 Kodeksu celnego.
Stan faktyczny
Skarżący J. L. wprowadził samochód na polski obszar celny na zasadach odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła. Następnie, po oddaniu pojazdu do warsztatu w celu naprawy, wyjechał z Polski bez nadania towarowi odpowiedniego przeznaczenia celnego i wyrejestrował pojazd w Niemczech. Organy celne uznały, że doszło do naruszenia warunków odprawy czasowej i stwierdziły powstanie długu celnego wobec J. L. Skarżący kwestionował zastosowanie przepisów Kodeksu celnego z 1997 r. oraz sposób ustalenia długu celnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J. L.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia NSA Anna Moskała Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Protokolant Monika Mikołajczyk po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 12 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia kwoty wynikającej z długu celnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Celnej we W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w W. z dnia [...] Nr [...], określającą wobec J. L. kwotę długu celnego wraz z odsetkami [...] za zwłokę i opłatą depozytową - w związku ze złamaniem warunku odprawy czasowej samochodu osobowego marki BMW, nr [...], rok produkcji 1994, zarejestrowanego w Niemczech. W uzasadnieniu decyzji, odnośnie ustaleń stanu faktycznego sprawy, organ odwoławczy wskazał, że w trakcie przeprowadzonej w dniu [...] przez funkcjonariuszy Straży Granicznej kontroli w miejscowości L., ujawniono w warsztacie samochodowym E. P. opisany wyżej samochód marki BMW. Ustalono, że na podstawie pisemnej umowy zawartej między E. P. a J. L. zamieszkałym w Niemczech, w dniu [...] przedmiotowy pojazd został oddany do warsztatu samochodowego w celu przeprowadzenia naprawy wskutek jego uszkodzenia po kolizji drogowej, która miała miejsce w dniu [...]. Pojazd ten został przed kolizją, w 2002 r., wprowadzony przez J. L. na polski obszar celny na zasadach odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła. J. L. spełniał warunki do skorzystania z wymienionej procedury celnej. Jednakże po oddaniu auta do warsztatu J. L. wyjechał z Polski bez nadania wprowadzonemu na polski obszar celny towarowi odpowiedniego przeznaczenia celnego i [...] dokonał na terenie Niemiec wyrejestrowania pojazdu. Przez okres około pół roku pojazd pozostawał we władaniu właściciela warsztatu E. P. W dniu [...], to jest następnego dnia po przeprowadzonej kontroli, J. L. ponownie zarejestrował przedmiotowy samochód na terenie Niemiec. Wobec E. P. wszczęte zostało postępowanie karne skarbowe o popełnienie czynu z art. 91 § 3 Kodeksu Karnego Skarbowego. Wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2005 r. Sąd Okręgowy w J. G. VI Wydział Karny Odwoławczy uniewinnił E. P. od popełnienia zarzucanego mu czynu oraz zarządził zwrot zabezpieczonego pojazdu na rzecz interwenienta J. L. W dniu [...] Naczelnik Urzędu Celnego w W. wydał decyzję Nr [...], w której stwierdził powstanie długu celnego w związku ze złamaniem warunków odprawy czasowej za dłużnika uznając J. L. Postępowanie celne zaś wobec E. P. umorzył, ponieważ art. 212 Kodeksu celnego nie przewiduje odpowiedzialności solidarnej innych osób niż osoba zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar był objęty. Rozpatrując sprawę – wobec skutecznie wniesionego odwołania J. L. - Dyrektor Izby Celnej we W. stwierdził, że odwołujący się nie kwestionował ustalonego w przedmiotowej sprawie stanu faktycznego. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej – wbrew zarzutom strony - organ I instancji właściwie zastosował w sprawie przepisy ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy, chociaż rozstrzygnięcie wydane zostało po dniu 1 maja 2004 r. Wskazano bowiem na art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623) stanowiący, iż przepisy dotychczasowe stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej. W przedmiotowej sprawie dług celny powstał – jak podkreślił organ - przed dniem 1 maja 2004 r. W myśl postanowień art. 212 § 2 Kodeksu celnego dług celny powstaje w chwili niewykonania obowiązku bądź w chwili objęcia towaru procedurą celną, jeżeli stwierdzono, że nie został spełniony lub został naruszony jeden z warunków wymaganych do objęcia towaru tą procedurą lub udzielenia częściowego lub całkowitego zwolnienia z należności celnych przywozowych ze względu na jego przeznaczenie. W ocenie zarówno organu I, jak i II instancji w przedmiotowej sprawie dług celny powstał w dniu [...], to jest w najwcześniej ustalonym bezspornie dniu naruszenia obowiązku celnego, tym samym zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny. Jak wyjaśnił dalej w uzasadnieniu decyzji organ II instancji - postępowanie celne to postępowanie, którego celem jest uregulowanie sytuacji prawnej towarów będących przedmiotem obrotu towarowego z zagranicą, tym samym nie stanowi przeszkody w jego prowadzeniu wszczęcie postępowania karnego skarbowego. Ponadto organ II instancji zaznaczył, iż zmiana przepisów związana z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej powoduje depenalizację czynów na gruncie prawa karnego, depenalizacji takiej nie można jednak analogicznie zastosować na gruncie prawa administracyjnego. Odnosząc się do zarzutu, iż odwołujący się nie powinien być uznany za dłużnika celnego, organ argumentował, że z dowodów zgromadzonych w sprawie wynika, iż to J. L. dokonał wprowadzenia towaru na polski obszar celny na zasadach odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła i to J. L. był osobą uprawnioną do korzystania z tej procedury. Ewidentnie też to J. L. wyjechał z Polski bez nadania wprowadzonemu towarowi odpowiedniego przeznaczenia celnego. Naruszenie zasad odprawy czasowej ma miejsce – jak wywodził organ – niezależnie od tego, czy samochód pozostawiony został do dyspozycji prowadzącemu warsztat naprawczy E. P., siostrze S. S., czy też dowolnej innej osobie zamieszkałej na terenie Polski. Według oceny organu odwoławczego prawidłowo została również ustalona przez organ I instancji w oparciu o przepis art. 29 Kodeksu celnego wartość celna towaru. Co więcej, zgodnie z art. 69 Kodeksu datą właściwą do stosowania przepisów regulujących procedurę celną jest data przyjęcia przez organ celny zgłoszenia celnego, a nie data złamania tej procedury. Właściwie też zastosowano w ocenie organu stawkę przy obliczaniu tej wartości. Nie godząc się z ostateczną decyzją Dyrektora Izby Celnej we W. J. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę. Domagał się w niej zmiany zaskarżonej decyzji, ewentualnie jej uchylenia i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W ocenie skarżącego decyzja organu odwoławczego nie znajduje oparcia w przepisach prawa celnego oraz w zgromadzonym materiale dowodowym. Skarżący zarzuca rażące naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie przez organ art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne ( Dz. U. nr 68, poz. 623) i tym samym niezastosowanie przepisów art. 25, 27 ust.1 i 2 oraz art. 36 ustawy. W skardze sformułowano też zarzut wydania decyzji z naruszeniem art. 1 pkt 1 i art. 2 ustawy Prawo celne i przepisów Wspólnotowego Kodeksu Celnego oraz błędne zastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisów ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie norm postępowania przed organami administracji poprzez zaniechanie przez organ II instancji rozpoznania zażalenia na postanowienie w przedmiocie zajęcia przedmiotowego samochodu. Zdaniem strony skarżącej w dniu wydania decyzji o wszczęciu postępowania przez organ I instancji wygasła moc Kodeksu celnego z dnia 9 stycznia 19997 r. i zastosowanie w sprawie mają wyłącznie przepisy Prawa celnego z uwzględnieniem przepisów regulujących procedurę celną po przystąpieniu przez Polskę do Unii Europejskiej. Ponadto w uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż w aktach sprawy brak jest wniosku o objęcie towaru procedurą odprawy czasowej, a także to, że organ celny nie wydał pozwolenia na zastosowanie procedury odprawy czasowej, tym samym w ocenie skarżącego nie można mówić o złamaniu warunków takiego pozwolenia skoro nie zostały one określone. Ponadto w przeświadczeniu skarżącego z uwagi na brak stosownych przepisów wykonawczych regulujących szczególny tryb, warunki i terminy, które mają zastosowanie w stosunku do procedury odprawy czasowej, stanowisko organu, iż osobą uprawnioną do dysponowania towarem jest jedynie osoba ubiegająca się o wydanie pozwolenia, a nie np. ustanowiony pełnomocnik, pozbawione jest całkowicie podstaw prawych. Skarżący zarzucił także, iż organ I instancji nie doręczył mu kserokopii całości akt sprawy, w szczególności brak w nich pozwolenia, postanowienia o zatrzymaniu samochodu lub o jego zajęciu na potrzeby postępowania celnego oraz odpisu wyroku Sądu Okręgowego w J. G. nakazującego wydanie skarżącemu samochód. Nadto zarzucił naruszenie art. 212 , art. 39 i art. 145 oraz 147 Kodeksu celnego. Zdaniem skarżącego w towarze nie dokonał żadnych zmian poza zwykłym zużyciem, zaś 2 letni termin do powrotnego wywozu towaru, o którym mowa w § 2 art. 147 nie upłynął w dniu akcesji więc pozwolenie na dokonanie odprawy czasowej nie utraciło w dniu uzyskania członkostwa w UE swej ważności. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podniesiono uzupełniająco, iż procedura odprawy celnej czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła stosowana jest na podstawie zgłoszenia celnego dokonywanego w formie ustnej, tym samym zarzut braku wydania stosownego pozwolenia i dowodów w formie pisemnej jest bezzasadny. Organ II instancji podniósł także, iż wbrew twierdzeniom skarżącego, umożliwiono mu zapoznanie się z materiałem dowodowym i wypowiedzenie się co do zebranych dowodów stosownie do art. 200 Ordynacji podatkowej, z której to możliwości skarżący nie skorzystał. Ponadto Dyrektor Izby Celnej we W. przyznał, iż w postanowieniu z dnia [...] w sprawie zajęcia w postępowaniu celnym przedmiotowego samochodu błędnie pouczono skarżącego o braku możliwości złożenia zażalenia na powyższe postanowienie, jednakże merytoryczna ocena prawidłowości dokonanego zabezpieczenia została już rozstrzygnięta w trakcie prowadzonego postępowania, tym samym w niniejszej sprawie zbędnym stało się wydawanie odrębnego rozstrzygnięcia dotyczącego tej samej kwestii. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Po myśli art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1), a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przywoływanej w dalszych wywodach – skrótowo – jako "p.p.s.a.", sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Oznacza to, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 -150 ustawy). Skarga nie jest zasadna, gdyż organy celne nie naruszyły norm prawa procesowego ani nie uchybiły przepisom prawa materialnego. W szczególności bezzasadne są zarzuty niezastosowania przez organy regulacji zawartych we Wspólnotowym Kodeksie Celnym dotyczących odprawy czasowej oraz w związku z tym nie doszło do obrazy norm art. 25, 26, 27 ust.1 i 2 i art. 36 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo Celne (Dz. U. Nr 68 z 2004 r. poz. 623 ze zm.). Należy bowiem zauważyć, iż w akcie dotyczącym warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 236 z 23.9.2003) w załączniku IV tytule 5 "Unia celna" w pkt 10 określono, iż procedury dotyczące odprawy czasowej wymienione w artykułach 84 do 90 i 137 do 144 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny oraz w artykułach 496 do 523 i 553 do 584 rozporządzenia wykonawczego (EWG) nr 2454/93 mają zastosowanie do nowych Państw Członkowskich, ale z zastrzeżeniem postanowień szczególnych. A mianowicie - jeżeli taka procedura zostanie zakończona na warunkach przewidzianych przez ustawodawstwo wspólnotowe. Nadto, jeśli wysokość długu celnego jest ustalona w oparciu o klasyfikację taryfową, ilość, wartość celną oraz pochodzenie przywożonych towarów w momencie przyjęcia zgłoszenia o poddaniu towaru procedurze odprawy czasowej, a to zgłoszenie zostało przyjęte przed dniem przystąpienia, wówczas wymienione elementy wynikać będą z ustawodawstwa obowiązującego przed dniem przystąpienia w określonym nowym Państwie Członkowskim. W zgodzie z tą regulacją wspólnotową, w świetle wewnętrznego ustawodawstwa polskiego, stosownie do brzmienia powołanego art. 26 Przepisów wprowadzających ustawę Prawo celne - przepisy dotychczasowe stosuje się spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej. Tym samym, mimo treści art. 25 Przepisów wprowadzających i utraty mocy z dniem 1 maja 2004 r. ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny ( j.t. Dz. U. Nr 75 z 2001 r. poz. 802 ze zm.) w sprawach, w których dług celny powstał przed akcesją stosuje się nadal regulacje materialnoprawne, jakie obowiązywały do dnia 30 kwietnia 2004 r., czyli zawarte w polskim Kodeksie celnym, a także przepisach wykonawczych wydanych na podstawie tego Kodeksu. Te zaś właśnie unormowania określają okoliczności i datę powstania długu celnego, a decyzje organów celnych zapadłe w przedmiotowej sprawie mają walor decyzji deklaratoryjnych, a nie konstytutywnych. Bezsprzecznie dopuszczenie w 2002 r. spornego pojazdu do odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła oraz złamanie warunków tej odprawy, co wedle prawidłowych ustaleń organów celnych miało miejsce [...], nastąpiło na warunkach krajowych regulacji prawnych, a nie wspólnotowych, które przed akcesją nie obowiązywały. Z kolei wskazywana przez skarżącego norma art. 36 Przepisów wprowadzających ustawę – Prawo celne nie znajduje tu zastosowania z tej racji, że dotyczy sytuacji postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, a nie postępowań wszczętych po 1 maja 2004 r., jak w niniejszym przypadku. Również powoływanie się na art. 27 Przepisów wprowadzających ustawę Prawo celne jest bezprzedmiotowe skoro pozwolenie na dopuszczenie spornego pojazdu do procedury odprawy czasowej nie obowiązywało w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia wobec naruszenia warunków tej procedury na tle Kodeksu celnego oraz przepisów wykonawczych, o czym mowa poniżej. Według przepisów Kodeksu celnego odprawa czasowa, która należy do procedur zawieszających pobór cła (art. 145 § 1), polega na wykorzystywaniu na polskim obszarze celnym towarów niekrajowych przeznaczonych do powrotnego wywozu bez dokonywania żadnych zmian, z wyjątkiem zwykłego zużycia wynikającego z używania tych towarów, z całkowitym lub częściowym zwolnieniem od należności celnych przywozowych i bez stosowania wobec nich środków polityki handlowej. W ujęciu § 2 cytowanego artykułu pozwolenie na dokonanie odprawy czasowej udzielane jest na wniosek osoby, która ma użytkować towary lub organizować ich użytkowanie. Rozporządzenie wykonawcze wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 148 Kodeksu celnego, obowiązujące w dacie zdarzenia (wprowadzenia pojazdu na polski obszar celny, co miało miejsce w 2002 r.) – z dnia 8 marca 2001 r. w sprawie gospodarczych procedur celnych (Dz. U. 18 z 2001 r. poz. 214 ze zm.) przewidywało uproszczone zasady odnośnie pojazdów samochodowych objętych omawianą procedurą, analogicznie zresztą jak i późniejsze rozporządzenie w tej sprawie z 12 listopada 2003 r. (w § 139 ust.1; Dz. U. z 2003 r. Nr 201, poz. 1955 ze zm.) – tj. § 150 ust.1 stanowił, że jeżeli zgłoszenie celne o objęcie towaru procedurą odprawy czasowej może być dokonane w formie zgłoszenia ustnego lub w formie innej czynności niż forma ustna lub pisemna, to udzielenie pozwolenia na korzystanie z procedury odprawy czasowej następuje w formie ustnej. Tym samym, skoro w myśl § 29 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz § 30 ust.1 pkt 3 i ust.2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 7 września 2001 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz. U. z 2001r. Nr 117 poz.1250 ze zm.) jeżeli przedmiotem odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od należności celnych przywozowych lub powrotnego wywozu mają być pojazdy samochodowe - zgłoszenie celne może być dokonane w tym wypadku w formie zgłoszenia ustnego lub w formie innej czynności niż forma ustna lub pisemna (tzn. przez czynność przekroczenia odpowiednio oznaczonego przejścia granicznego) – a zatem pozwolenie na korzystanie z procedury czasowej następowało w formie ustnej. Na tym tle argumentację skargi dotyczącą braku w aktach wniosku tudzież zgłoszenia celnego oraz pozwolenia o objęcie pojazdu przedmiotową procedurą pozostaje ocenić jako całkowicie chybioną. Na tle zgromadzonego i kompletnego materiału dowodowego w sprawie słusznie organy celne uznały skarżącego za osobę wprowadzającą i użytkującą przedmiotowy towar na polskim obszarze celnym w ramach omawianej procedury. Wypada zauważyć, iż prezentując odmienne stanowisko w tej materii – z odwoływaniem się na treść art. 39 Kodeksu celnego - skarżący sformułował zarzuty ogólnikowej natury, nie poparte żadnym przeciwdowodem. W tej sytuacji, na podstawie akt sprawy odzwierciedlających pełny przebieg postępowania wyjaśniająco-dowodowego oraz wyczerpującego uzasadnienia co do stanu faktycznego w decyzjach obu instancji, trzeba przyjąć, iż ustalenia orzekających organów są prawidłowe. Z tych ustaleń wynika między innymi, iż skarżący w dacie [...] opuścił polski obszar celny i wyrejestrował pojazd w Niemczech - bez nadania uszkodzonemu podczas kolizji drogowej w dniu [...] pojazdowi innego przeznaczenia celnego. Słusznie organy celne uznały, że doszło w tych okolicznościach do naruszenia warunków odprawy czasowej albowiem stosownie do § 130 ust. 3 powołanego rozporządzenia pojazdy samochodowe objęte odprawą czasową powinny zostać powrotnie wywiezione lub otrzymać nowe przeznaczenie celne najpóźniej w dniu, w którym osoba, która je przywiozła, opuszcza polski obszar celny. Dla uznania zatem naruszenia warunków odprawy czasowej wystarczy sam fakt opuszczenia polskiego obszaru celnego bez jednoczesnego wywiezienia towaru będącego przedmiotem tej procedury lub nadania mu odmiennego przeznaczenia celnego (np. uszlachetniania czynnego, dopuszczenia do obrotu, składu celnego). Inne towarzyszące temu okoliczności nie mają natomiast znaczenia prawnego. Naruszenie zaś warunków tej procedury celnej przez niewykonanie opisanego obowiązku w postaci powrotnego wywozu tudzież zmiany przeznaczenia celnego najpóźniej w dniu opuszczenia polskiego obszaru celnego skutkuje z tą chwilą w rozumieniu art. 212 § 1 pkt 1 i § 2 Kodeksu celnego powstaniem długu celnego w przywozie. Trafnie wobec tego organy przyjęły, iż dług celny powstał w dniu [...]. W przedmiocie określenia wartości celnej pojazdu nie ma jednak podstaw prawnych do jej pomniejszenia z tytułu uszkodzeń pojazdu powstałych wskutek kolizji w dniu [...], która miała miejsce niewątpliwie po dacie zgłoszenia do odprawy czasowej. Wprawdzie bowiem zasadą jest, że elementy kalkulacyjne do obliczenia długu celnego, a więc elementy służące do naliczania należności celnych (art. 3 § 1 pkt 4 Kodeksu celnego) takie jak pochodzenie towarów, taryfa celna, a nade wszystko wartość celna – ustala się według daty powstania długu celnego, o czym stanowi art. 222 § 1 Kodeksu celnego, jednakże dla procedury odprawy czasowej obowiązuje przepis szczególny, zawarty w art. 150 Kodeksu celnego. Zgodnie z § 1 art. 150 - w razie powstania długu celnego w stosunku do towarów przywożonych, kwota takiego długu będzie obliczana według elementów kalkulacyjnych z dnia przyjęcia zgłoszenia o objęcie ich procedurą odprawy czasowej. W świetle brzmienia tego przepisu zmiany w wartości celnej towaru po dacie zgłoszenia w ramach procedury odprawy czasowej nie mogą być uwzględnione przy obliczaniu długu celnego. Tego rodzaju rozwiązanie prawne ma na celu stworzenie takiej samej sytuacji, w jakiej są importerzy, którzy od razu dopuścili do obrotu towary przywiezione i funkcjonuje ono także na gruncie Wspólnotowego Kodeksu Celnego (art. 144 ust.1 zdanie 1 WKC; por. Michael Lux "Prawo celne Unii Europejskiej. Podręcznik dla praktyków z przykładami i pożytecznymi wskazówkami", str. 412, Wydawnictwo "BW" Szczecin). Sąd nie stwierdził także z urzędu, poza zarzutami skargi - naruszeń prawa materialnego w pozostałym zakresie dotyczącym pochodzenia towaru, ustalania wartości celnej, stawki celnej, odsetek za zwłokę, podzielając w całej rozciągłości argumentację organów celnych przywołaną w uzasadnieniach decyzji pierwszej i drugiej instancji. Oceniając natomiast prawidłowość postanowienia o zajęciu pojazdu – z dnia [...] należy wskazać, iż zajęcia dokonano na potrzeby postępowania celnego, które jest postępowaniem administracyjnym, odrębnym od postępowania karnego. Art. 241 § 1 Kodeksu celnego wprost stanowi, że jeżeli nie zostało złożone zabezpieczenie albo gdyby kwota złożonego zabezpieczenia nie pokryła długu celnego, towar, na którym ciążą należności, może być przez organ celny zatrzymany lub zajęty w celu zabezpieczenia kwoty należności, do czasu ich uiszczenia. Zatrzymanie lub zajęcie takiego towaru może być dokonane bez względu na prawa osób trzecich i z pierwszeństwem przed wszystkimi obciążeniami i przywilejami. Instytucja zajęcia towaru, na którym ciążą należności, została wprowadzona celem zabezpieczenia kwoty należności celnych Skarbu Państwa w określonych sytuacjach, w których istnieje obawa, że należności te nie zostaną uiszczone, przy czym ustawa dając możliwość organom celnym dokonania zajęcia - warunkuje je wyłącznie stwierdzeniem, że zabezpieczenie na poczet należności celnych nie zostało złożone (bez względu na to z jakiego powodu) lub zostało złożone, lecz nie zdoła pokryć długu celnego. Działając w granicach uznania, albowiem ustawa nie obliguje organów do dokonania zajęcia w każdym przypadku spełnienia przesłanek przewidzianych w tym przepisie, należy zauważyć, iż w ocenie Sądu organy miały wystarczające podstawy do podjęcia takiego postanowienia. Przy niekwestionowanym braku zabezpieczenia należności celnych, ewidentnie naruszonym warunku odprawy czasowej także pozostałe okoliczności sprawy szczegółowo przedstawione w motywach postanowienia dostatecznie uzasadniały orzeczenie o zajęciu. W konsekwencji zaistniały również podstawy prawne do naliczenia przechowania pojazdu w depozycie w świetle art. 189 § 1 pkt 2 Kodeksu celnego oraz naliczenia opłat z tego tytułu. Sąd nie dopatrzył się naruszenia żadnych norm proceduralnych, w tym także w zakresie wyznaczonym artykułem 178 § 1 Ordynacji podatkowej odnośnie sporządzania odpisów akt. W aktach sprawy znajdują się dokumenty, których brak zarzucono w skardze i wynika z nich, że np. doręczenie odpisu postanowienia o zajęciu skarżący pokwitował osobiście w dniu [...] więc nawet jeśli przyjąć, iż w trybie art. 178 § 1 Op nie sporządzono dodatkowego odpisu, w niczym nie miało to wpływu na wynik rozstrzygnięcia. Podobnie akta administracyjne sprawy zawierają odpisy akt z postępowania karnego. W tym stanie rzeczy, wobec braku naruszeń norm postępowania oraz prawa materialnego – skarga podlegała oddaleniu po myśli art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło