IV SA/Gl 60/06

WyrokWSA w Gliwicach2006-12-12

Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Tadeusz Michalik, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie samotnie wychowującej dziecko przysługuje zasiłek rodzinny i dodatki do niego, jeżeli nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców, a drugi rodzic żyje, nie jest nieznany, a powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego nie zostało oddalone?
Ratio decidendi
Osobie samotnie wychowującej dziecko nie przysługuje zasiłek rodzinny ani dodatki do niego, jeżeli nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców, a nie zachodzą okoliczności wyłączające ten wymóg (śmierć drugiego rodzica, nieznany ojciec, oddalenie powództwa o alimenty). Brak zasądzenia alimentów stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczeń rodzinnych.
Stan faktyczny
A.K. złożyła wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków na trzy córki. Organ I instancji przyznał świadczenia na dwie córki, ale odmówił przyznania ich na trzecią córkę, A. K., z powodu braku zasądzonego świadczenia alimentacyjnego od jej ojca. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. A.K. wniosła skargę do WSA, podnosząc swoją trudną sytuację materialną i brak otrzymywania świadczeń od ojca A. K.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant Izabela Auguścik-Michułka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego oddala skargę Decyzją z dnia [...] r.. Nr [...] Kierownik Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Z. działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Z. przyznał A.K. zasiłek rodzinny oraz dodatki z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na I. S. i J. K.; dodatek z tytułu podjęcia nauki poza miejscem zamieszkania na I.S.; jednocześnie odmówiono przyznania świadczeń na A. K.. W uzasadnieniu podkreślono, że na córkę A.brak jest zasądzonego świadczenia alimentacyjnego. Od tej decyzji odwołała się wnioskodawczyni A. K. Kwestionowała zasadność wydanego rozstrzygnięcia w części dotyczącej córki A. K. Opisała sytuację swojej rodziny. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 1, art. 2, art. 17, art. 18 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. orzekło utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2003 r. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) reguluje kwestie m.in. warunków nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń. Zgodnie z art.6 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny przysługuje do ukończenia przez dziecko 18 roku życia, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 504 zł. W przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny nie przekracza kwoty 583,00 zł. Zatem ustawowo określonym warunkiem dopuszczalności przyznania świadczenia na podstawie w/w ustawy jest nie przekroczenie przez zainteresowaną i jej rodzinę kryterium dochodowego. Organ podkreslił przy tym , iż w myśl art. 7. zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli m.in. osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało zasadzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka. W tym względzie zauważono, iż z akt sprawy wynika, że organ I instancji wszczął postępowanie na wniosek strony złożony w dniu [...] r., w którym wystąpiła o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na trzy córki: I., J. i A. Analiza dokumentacji dotyczącej córek I. i J., prowadzi zdaniem organu odwoławczego do wniosku, że organ I instancji zasadnie uznał dopuszczalność przyznania zasiłku rodzinnego wraz z wnioskowanymi dodatkami z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na I. S. i J. K. oraz dodatek z tytułu podjęcia nauki , poza miejscem zamieszkania na I.S. Wskazano przy tym , iż trafnie odmówiono przyznania świadczeń na A. K., albowiem wobec braku zasądzenia alimentów na rzecz córki A. niemożliwym było przyznanie wnioskowanych świadczeń, zaś brak podstaw do przyznania zasiłku rodzinnego skutkuje odmową także dodatków do tego zasiłku. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A.K. ponownie odwołała się do swojej sytuacji rodzinnej i ciężkiej sytuacji materialnej. Skarżąca oświadczyła nadto, że od ojca A.K. nie otrzymuje teraz żadnych świadczeń. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska. Kolegium ponownie odwołało się do argumentacji podniesionej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotowa skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Oceniając legalność zapadłych w sprawie decyzji w tych granicach nie sposób dostrzec naruszenia jakiegokolwiek przepisu prawa, nie sposób też było podzielić zarzutów skargi. Wydając opisane wyżej decyzje organy działały zgodnie z przepisami procedury administracyjnej. W szczególności wyjaśniły sprawę w stopniu umożliwiającym jej rozstrzygnięcie, przeprowadzając potrzebne dowody. Nadto właściwie oceniając ich wiarygodność, dokonały pełnych i poprawnych ustaleń stanu faktycznego, poczyniły wszechstronne rozważania faktyczne i prawne, trafnie rozstrzygając występujące w sprawie zagadnienie, a swe stanowisko przekonująco umotywowały. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie pozostawia też wątpliwości co do jej zgodności z powołanym przepisem prawa materialnego. Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228 . poz. 2255 ze zm.) określa warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania przyznawania i wypłacania tych świadczeń. W myśl przepisu art. 2 tej ustawy świadczeniami rodzinnymi są m.in. zasiłek rodzinny oraz dodatki do zasiłku rodzinnego. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny wraz z dodatkami przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców, opiekunowi prawnemu dziecka oraz opiekunowi faktycznemu dziecka, do ukończenia przez dziecko: 1) 18 roku życia lub 2) nauki w szkole, jednak nie dłużej niż do ukończenia 21 roku życia, albo, 3) 24 roku życia, jeżeli kontynuuje naukę w szkole lub w szkole wyższej i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności. W świetle art. 7 tej ustawy (w jego brzmieniu na dzień wydania zaskarżonej decyzji) zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli: 1) dziecko lub osoba ucząca się pozostają w związku małżeńskim; 2) dziecko zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w rodzinie zastępczej; 3) osoba ucząca się została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie; 4) dziecko lub osoba ucząca się jest uprawniona do zasiłku rodzinnego na własne dziecko; 5) osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, chyba że: a) drugi z rodziców dziecka nie żyje, b) ojciec dziecka jest nieznany, c) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny przysługuje jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 504 zł. Analiza dokumentacji sprawy w odniesieniu do córek I. i J., prowadzi do wniosku, że organy procedujące w sprawie zasadnie przyznały zasiłek rodzinny wraz z wnioskowanymi dodatkami z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na I. S. i J.K. oraz dodatek z tytułu podjęcia nauki , poza miejscem zamieszkania na I.S.. Odnośnie zaś trzeciej córki skarżącej A. K. należy zauważyć, iż z oświadczeń samej skarżącej wynika, iż zna ojca dziecka, a na dziecko A. K. nie zostały zasądzone alimenty i nie występowała do Sądu o ich zasądzenie na rzecz dziecka. W tym stanie rzeczy skarżąca nie spełnia warunków do otrzymania świadczeń rodzinnych na córkę A. K. gdyż zaistniała przesłanka negatywna przewidziana w art. 7 pkt. 5 omawianej ustawy. Zatem w przedmiotowym przypadku skarżąca, aby otrzymać świadczenia rodzinne - zasiłek rodzinny oraz dodatki do niego - winna była wylegitymować się dokumentem potwierdzającym zasądzenie świadczeń alimentacyjnych na rzecz tego dziecka od drugiego z rodziców. Skoro zaś skarżąca nie dysponowała takim dokumentem (orzeczeniem sądu) , to tym samym skarżąca nie spełniała warunków do otrzymania świadczeń rodzinnych na córkę A. Wobec powyższego, skoro zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa, brak było podstaw do uwzględnienia skargi, a co za tym idzie podlegała ona oddaleniu, zgodnie z treścią art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło