VII SA/Wa 1272/06
WyrokWSA w Warszawie2006-12-08
Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Jolanta Zdanowicz, Mariola Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę może zostać wydana bez należytego wyjaśnienia kwestii odstępstwa od warunków technicznych oraz bez zapewnienia czynnego udziału stron w postępowaniu dotyczącym tego odstępstwa?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów proceduralnych. Kluczowe naruszenia obejmowały brak należytego wyjaśnienia przez organy obu instancji kwestii odstępstwa od warunków technicznych, w tym braku oceny jego zasadności i wpływu na bezpieczeństwo, a także niezapewnienie czynnego udziału stron w postępowaniu dotyczącym tego odstępstwa. Sąd wskazał, że organy nie dokonały pełnego sprawdzenia rozwiązań projektowych i nie ustosunkowały się do wszystkich żądań stron, co stanowi naruszenie art. 7, 9, 10, 35 i 77 Prawa budowlanego oraz k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania, brak czynnego udziału w części postępowania dotyczącej zgody na odstępstwo od warunków technicznych, nieprawidłowości w projekcie budowlanym oraz błędne zastosowanie przepisów prawa budowlanego. Sąd uznał skargę za zasadną z uwagi na naruszenia proceduralne.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty, a także stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Protokolant Marcin Grabowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2006 r. sprawy ze skarg A. P., H. S., R. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Wojewoda [...] decyzją nr [...]z dnia [...] czerwca 2006 r., po rozpatrzeniu odwołań zainteresowanych, utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego na działkach o nr ew. [...],[...] i [...] w [...] przy ul. [...].
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż w związku z wniesieniem uwag przez zainteresowanych do planowanej inwestycji organ I instancji zobowiązał inwestora postanowieniem z dnia [...] października 2005 r. oraz postanowieniem z dnia
[...] października 2005 r., do uzupełnienia projektu budowlanego. Następnie postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r. postępowanie zostało zawieszone na żądanie strony. Podjęcie postępowania nastąpiło zawiadomieniem z dnia 5.04.2006 r.
Starosta [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na rozbudowę przedmiotowego budynku. Rozpoznając odwołanie od tej decyzji Wojewoda [...] powołując treść art. 35 oraz art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994 r. stwierdził, w oparciu o dokumentację sprawy, iż planowana inwestycja jest zgodna z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, a na mocy postanowienia organu I instancji nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. inwestor uzyskał zgodę na odstępstwo od warunków technicznych przy rozbudowie i modernizacji budynku umożliwiające wykonanie ściany z otworami okiennymi w odległości 1,5m od granicy z działką [...] przy ul. [...]. Z opisu technicznego do projektu wynika, iż kominy usytuowane w granicy ściany szczytowej budynku nie naruszają istniejącego stanu budynku sąsiadów bezpośrednio przylegających. Również przyjęte w projekcie rozwiązania obejmujące odprowadzanie wód opadowych projektowanej przebudowy mają własny system odwadniający niezależnie od przyległej zabudowy. Jedyne uchybienie jakiego dopatrzył się organ odwoławczy, to użycie formy zawiadomienia o wszczęciu postępowania zamiast wymaganego prawem postanowienia, jednakże z uwagi na fakt, że użyta forma nie miała wpływu na rozstrzygnięcie, organ II instancji potraktował jako uchybienie proceduralne pozostające bez znaczenia.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli zainteresowani właściciele sąsiedniej działki, wnosząc o jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Skarżący zarzucili, że: 1) nie brali czynnego udziału w części prowadzonego postępowania udzielającego zgodę na zbliżenie budowanego obiektu do ich granicy, 2) że całe postępowanie poprzedzające wydanie pozwolenia na budowę było prowadzone z naruszeniem zasad określonych w art. 7-9 kpa, 3) że komin usytuowany w granicy ściany szczytowej budynku nie spełnia wymogów ściany oddzielenia p.pożarowego, 4) że w końcu nie wiadomo na jakich działkach ma być ta rozbudowa i na jakie działki uzyskano zgodę Ministra na odstępstwa od warunków technicznych, 5) że decyzja o pozwoleniu wskazuje złą podstawę prawną, bo nie zawiera zmian prawa budowlanego od 2003 r., 6) że w dniu wydawania postanowienia Starosty z dnia [...] stycznia 2002 r. o odstępstwach w wyniku nowelizacji nie istniało już pojęcie "modernizacji" i 7) że w zatwierdzonym projekcie nie rozstrzygnięto precyzyjnie odprowadzania wód opadowych – wychodzą one na sąsiednią posesję. Reasumując skarżący zarzucili naruszenie w całym postępowaniu art. 7, 9, 10, 39, 73 i 77 kpa.
W uzupełnieniu skargi strona skarżąca podniosła zarzuty co do projektu budowlanego (brak informacji określającej przedmiot inwestycji, problem odprowadzania wód opadowych, wpływu inwestycji na sąsiednie budynki, obowiązującej linii zabudowy i granic działki budowlanej, ekspertyzy biegłego, określenia przeznaczenia lokalu usługowego) i niedopełnienia przez organ I instancji podstawowych obowiązków, tj. niezapewnienia czynnego udziału stronom i braku informacji o treści zgody na odstępstwo, a także niedokonanie sprawdzenia kwalifikacji zespołu projektowego, który nie wypowiedział się o bezpieczeństwie konstrukcji, bezpieczeństwie pożarowym, warunkach higieniczno-zdrowotnych, ochrony przed hałasem i drganiami i istniejących przyłączach.
Organowi II instancji strona skarżąca zarzuciła całkowite pominięcie oceny kwalifikacji osób opracowujących projekt, które zaprojektowały budynek na granicy działki niezgodnie z postanowieniem Starosty.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podnosząc że wszelkie uwagi i żądania skarżących zostały uwzględnione w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji i nie są one nowymi okolicznościami, które miałyby wpływ na wydane rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez Sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.
Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.
Skarga zasługuje na uwzględnienie z uwagi na naruszenie przepisów proceduralnych.
Jak wynika z akt administracyjnych organ I instancji wydając decyzję o pozwoleniu na budowę i wskazując obszar oddziaływania obiektu na sąsiednie działki skarżących, powołał się na zgodę na odstępstwo od przepisów § 12 ust. 4 pkt 1 warunków technicznych z 14.12.1994 r.
Postanowienie Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. udzielające zgody na odstępstwo nie zostało doręczone skarżącym, choć są oni stronami postępowania. Aczkolwiek postanowienie wydane na podstawie art. 9 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nie podlega zaskarżeniu to tym bardziej organ administracji powinien się w decyzji wypowiedzieć dlaczego możliwe jest to odstępstwo, wypowiadając się co do warunków pożarowych, kwestii zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, pogorszenia warunków sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska. Ocena bowiem czy w danej sytuacji zachodzi przypadek szczególnie uzasadniony dla odstępstwa należy do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Projekt budowlany musi spełniać wymogi określone w art. 35 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 35 Prawa budowlanego badanie przez organ administracji architektoniczno-budowlanej projektu zagospodarowania działki lub terenu, kompletności projektu budowlanego oraz wykonania jego sprawdzenia, o którym mowa w art. 20 ust. 2 a także posiadania przez projektanta uprawnień budowlanych, jest obowiązkowe.
Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą kontrolowaną decyzją, a więc nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji objętej odwołaniem, ale obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę merytorycznie w jej całokształcie, z czym wiąże się obowiązek rozpatrzenia wszystkich żądań strony i ustosunkowania się do nich w uzasadnieniu decyzji II instancji.
Skoro więc strona odwoływała się od decyzji I instancji, organ odwoławczy powinien był odnieść się do przepisów technicznych, uzasadnić odstępstwo od warunków technicznych.
Analiza treści uzasadnienia decyzji organu odwoławczego przywołującego zapis art. 35 Prawa budowlanego oraz decyzji organu I instancji pozwala stwierdzić, że organy obu instancji nie dokonały w pełni sprawdzenia rozwiązań projektowych i nie przedstawiły własnej oceny, dlaczego odstępstwo od warunków technicznych traktują jako szczególny przypadek oraz czy może mieć ono zastosowanie z uwagi na istnienie warunków określonych w art. 9 Prawa budowlanego, jak również nie wypowiedziały się co do sprawdzenia projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.
Stanowi to naruszenie powyższego przepisu a brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy stanowi o naruszeniu art. 7 i art. 77 kpa. Zgodzić się też należy ze stanowiskiem skarżących, ze doszło do naruszenia art. 10 kpa, skoro nie brali oni czynnego udziału w części postępowania administracyjnego obejmującego udzielenie zgody na odstępstwo od warunków technicznych.
Rozpoznając ponownie sprawę organ administracji architektoniczno-budowlanej dokona sprawdzenia rozwiązań projektowych zgodnie z art. 35 Prawa budowlanego, przedstawi swoją ocenę – na podstawie całokształtu zebranego materiału – czy odstępstwo może mieć zastosowanie a także wyjaśni dlaczego w postanowieniu o odstępstwie jest mowa o działce nr ew. [...], skoro nie jest ona objęta obszarem oddziaływania obiektu wskazanym w decyzji o pozwoleniu na budowę.
Wskazane wyżej naruszenia przepisów, jako mogące mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, stanowią o uchyleniu decyzji organów obu instancji stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Przy orzekaniu zastosowano art. 152 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło