II SA/Sz 1152/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie Asesor WSA Arkadiusz Windak Asesor WSA Joanna Wojciechowska /spr./ Protokolant Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...], II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia niniejszego wyroku, III zasądza na rzecz skarżącego A. B. od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] kwotę [...] ([...] ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...]r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r., którą cofnięto diagnoście A. B. uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów. Kolegium podkreśliło, że zgodnie z art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2000 r. Nr 58 poz. 513 ze zm.) starosta cofa diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzi przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania, lub wydanie zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami. Z materiału dowodowego wynikało zaś, że u diagnosty A. B. stwierdzono nieprawidłowości w sposobie zaewidencjonowania w rejestrze czynności polegającej na nabiciu numeru na nadwoziu po kolizji drogowej. Organ wskazał, iż w przypadku popełnienia błędu przy nabijaniu numerów, diagnosta zobowiązany jest do dokonania czynności zgodnie z § 3 ust. 3 załącznika nr 7 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie zakresu i sposobu dokonywania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych (Dz. U. Nr 81 poz. 917, ze zm.). W myśl tego przepisu, w razie wybicia błędnej cyfry (litery) nie wolno w tym samym miejscu wybijać właściwej cyfry (litery); błędny znak powinien być przebity znakiem "X", a nad, lub pod nim, wybity właściwy znak. Należy wówczas zamieścić również odpowiednią adnotację w wydanym zaświadczeniu, według wzoru "określonego w niniejszym załączniku (§ 7 ust. 1 rozporządzenia). Diagnosta A. B. dokonał korekty przedmiotowego znaku poprzez przebicie go poziomą linią ciągłą co jest niezgodne z przytoczonym przepisem prawa, zaś zaświadczenie wystawione przez diagnostę, nie zawierało żadnej adnotacji o dokonanej korekcie. Ponadto pod pozycją [...] wystawił zaświadczenie z dodatkowego badania technicznego pojazdu, w którym dokonano zmian konstrukcyjnych bez wystawienia tzw. opisu, zmian, czym naruszył § 15 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej dnia 7 września 1999 r. Nadto, zdaniem Kolegium, trafnie Starosta [...] zakwalifikował jako nieprawidłowe dopuszczenie przez diagnostę do ruchu i wystawienie zaświadczenia z pozytywnym wynikiem dla pojazdu samochodowego marki H. C. o numerze rejestracyjnym [...], który posiadał niepełny [...] - znakowy numer [...]. Zgodnie bowiem z obowiązującymi przepisami ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, pojazd może być dopuszczony do ruchu, gdy spełnia odpowiednie warunki techniczne, między innymi posiada nadane przez producenta lub przez starostę (prezydenta miasta) odpowiednie numery [...] nadwozia, podwozia lub ramy oraz silnika (art. 66 ust. 3a i art. 66a ust. 1 i 2 ustawy). W ocenie organu odwoławczego [...] -znakowy numer [...], z którym spotkał się w samochodzie H. powinien uświadomić diagnoście, jako wyspecjalizowanemu specjaliście, że nie jest to numer prawidłowy. Zdaniem organu dla oceny tej sprawy nie powinien mieć znaczenia prawnego fakt, na który powoływał się A. B., zgodnie z którym w myśl § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. dla samochodów zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1995 r. nie wymaga się numeru identyfikacyjnego [...]. W takim bowiem przypadku, w myśl obowiązujących przepisów prawa, diagnosta winien wystawić zaświadczenie o nie dopuszczeniu pojazdu do ruchu, lub dopuścić pojazd do ruchu po nabiciu właściwych numerów, po wcześniejszym wydaniu decyzji zezwalającej na wybicie nowych cech identyfikacyjnych przez starostę właściwego w sprawach rejestracji pojazdu (art. 66a ust. 5 ustawy). W uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło również, że załączone do akt postępowania administracyjnego przez A. B. kserokopie dokumentów sądowych dowodziły jedynie tego, iż właściciel pojazdu marki H. posiadał prawomocne orzeczenie sądu rozstrzygające o prawie własności do przedmiotowego pojazdu. Dokumenty te nie mogły stanowić jednak dla diagnosty podstaw do wystawienia zaświadczenia dopuszczającego pojazd do ruchu. Powyższa decyzja została zaskarżona przez A. B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. We wniesionej skardze domagał się on jej uchylenia, powołując się w uzasadnieniu na naruszenie art. 7 i 75 § 1 Kpa. Jego zdaniem organ niezasadnie pominął dowód z zeznań świadka L. J. oraz pracowników Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w [...] filia w [...] odnośnie okoliczności związanych z konsultowaniem przez skarżącego kwestii dotyczących zasadności wydania zaświadczenia podczas badania samochodu V. T. nr rej. [...] dokonanego w dniu [...]. oraz konsultowania z Wydziałem Komunikacji Starostwa [...] w [...] w sprawie dopuszczenia do ruchu samochodu marki H. C. nr rej. [...]. Wskazał, że zaświadczenie nr [...] wystawił prawidłowo już po dokonaniu zmian konstrukcyjnych w pojeździe. Skarżący podkreślił, że jeżeli przy wykonywaniu przez niego czynności nastąpiło jakiekolwiek przeoczenie to tylko i wyłącznie na etapie wydawania pozwolenia czasowego, albowiem wydający je Wydział Komunikacji w [...] dysponował kompletem dokumentów, przedstawionych przez właściciela pojazdu, dotyczących jego pochodzenia oraz źródła jego nabycia. W związku z tym niesłusznie przyjęto, iż uchybienia w jego pracy mieszczą się w kategoriach uchybień, w rozumieniu art. 84 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia 22 czerwca 2005 r., sygn. akt II SA/Sz 207/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniesioną skargę. Sąd podzielił argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji, iż nieprawidłowości w działaniach A. B. wyczerpały dyspozycję art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z nim starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6 ustawy stwierdzono wydanie przez diagnostę zaświadczenia, albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym, lub przepisami. W ocenie Sądu zarzuty te, prawidłowo ustalone przez organ, tak I jaki II instancji dotyczyły: - błędnego nabicia numeru nadwozia oraz braku informacji o tym fakcie na zaświadczeniu nr [...] z dnia [...]r., - wystawienia zaświadczenia nr [...] z dodatkowego badania technicznego pojazdu w którym dokonano zmian konstrukcyjnych (zmiana pojazdu z ciężarowego na osobowy) bez wydania tzw. opisu zmian, - dopuszczenia do ruchu na podstawie zaświadczenia [...] pojazdu marki H. C., który posiadał [...] - znakowy numer [...]. Powyższy wyrok został zaskarżony w całości przez A. B. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. We wniesionej skardze kasacyjnej zarzucił on naruszenie przez Sąd materialnego instancji prawa materialnego tj.: 1) przepisu art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym w zw. z § 4 ust. 1 pkt 10 i § 15 ust. 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych (Dz. U. 1999 r. Nr 81 poz. 917) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie na skutek przyjęcia, iż wystawienie przez skarżącego zaświadczenia z dodatkowego badania technicznego pojazdu po dokonaniu w tym pojeździe zmian konstrukcyjnych bez jednoczesnego wystawienia dokumentu zawierającego opis tych zmian w sytuacji, gdy dokument taki został przez skarżącego wystawiony w związku z wcześniejszym o kilka tygodni badaniem tego samego pojazdu; 2) przepisu § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. Nr 44, poz. 432) w zw. z art. 66a ust. 3a pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, iż dopuszczenie przez skarżącego do ruchu pojazdu posiadającego [...] – sto znakowy numer [...], zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1995 r., stanowi zdarzenie objęte hipotezą przepisu art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym; 3) przepisu art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym w zw. z § 3 ust. 2 i 3 załącznika nr 7 do rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie zakresu sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych (Dz. U. Nr 81, poz. 917) poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, iż dokonana przez skarżącego korekta błędnie nabitego numeru VIN polegająca na przekreśleniu całego błędnego numeru wybitą linią ciągłą; A. B. wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie skargi i uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r., nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] r., nr [...] i rozstrzygnięcie o kosztach postępowania za wszystkie instancje, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych, ewentualnie o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 czerwca 2005 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu sądowi. Ponadto, działając na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Starosty [...] w [...] z dnia [...]r., znak [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów, z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w postaci pozbawienia jego oraz jego rodziny środków utrzymania i możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2006 r., sygn. akt I OSK 1151/05 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie. Sąd uznał zarzut skargi kasacyjnej, naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego, tj. art. 84 ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym za zasadny. Żadna bowiem z trzech sytuacji faktycznych, które stały się podstawą do wydania zaskarżonego wyroku, nie mieści się w hipotezie wskazanego przepisu. Zdaniem Sądu, przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji powinien rozważyć, czy ustalone nieprawidłowości w postępowaniu diagnosty wyczerpują, czy też nie hipotezę art. 84 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym i wziąć pod uwagę fakt kontaktowania się diagnosty z pracownikami Wydziału Komunikacji Starostwa [...] w [...] oraz kierowania się przez niego informacjami zawartymi w dokumentach urzędowych, wystawionych przez Starostę [...] w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowania przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm./ Sąd jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny zawartą w wyroku z dnia 31 sierpnia 2006 r. Skarga okazała się zasadna. W myśl art. 84 ust 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli zostanie stwierdzone: 1) przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania, 2) wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami prawa. Słuszne okazały się zarzuty skargi, naruszenia przez organ prawa materialnego, tj. art. 84 ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym. Żadna bowiem z trzech sytuacji faktycznych, które stały się podstawą do wydania zaskarżonych decyzji, nie mieści się w hipotezie wskazanego przepisu. W związku z wystawieniem przez A. B. zaświadczenia nr [...] z dodatkowego badania technicznego pojazdu, w którym dokonano zmian konstrukcyjnych (zmiana pojazdu z ciężarowego na osobowy) bez wydania tzw. opisu zmian, wskazać trzeba, iż skarżący przeprowadzał w dniu [...]r. badanie tego samego pojazdu kilka tygodni wcześniej, tj. w dniu [...]r., już po dokonaniu w nim zmian konstrukcyjnych. Wystawiając zaświadczenie z tamtego badania wystawił również dokument zawierający opis dokonanych w pojeździe zmian konstrukcyjnych. Zgodnie natomiast z § 15 ust. 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych, wymóg dołączenia przez diagnostę do protokołu z badania technicznego tzw. opisu zmian dotyczy jedynie sytuacji, w której pojazd (określony w § 3 pkt 4 lit.d rozporządzenia) został skierowany na dodatkowe badania w związku z dokonaniem w nim zmian stanu faktycznego, wymagających równoczesnej zmiany danych technicznych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym (tj. rodzaju pojazdu, rodzaju nadwozia, przeznaczenia, masy własnej, dopuszczalnej ładowności, liczby miejsc, pojemności silnika, dopuszczalnej masy całkowitej, dopuszczalnej masy całkowitej ciągniętej przyczepy, dopuszczalnego nacisku osi). Taka sytuacja w niniejszej sprawie w ogóle nie miała miejsca, albowiem dodatkowe badanie techniczne, które odbyło się w dniu [...] r. związane było z sytuacją, o której jest mowa w § 3 pkt. 3 lit.b rozporządzenia, tj. kolizją drogową. W takim przypadku, podczas dokonywania badania stanu technicznego pojazdu w dniu [...]r. A. B. w ogóle nie miał obowiązku wystawiania kolejnego dokumentu, tj. opisu zmian parametrów pojazdu, o którym jest mowa w § 15 ust. 3 rozporządzenia. Ponadto zgodnie z § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, [...]-cyfrowego numeru [...] nie wymagało się dla pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem [...] r. - a taki właśnie pojazd był w tym konkretnym przypadku przedmiotem badania. Jeżeli zatem A. B. w zaświadczeniu z kontroli technicznej pojazdu przepisał numer [...] taki jaki był, a mogło go przecież w świetle wskazanego przepisu wcale nie być, to nie wydał zaświadczenia niezgodnego ani ze stanem - prawnym, ani też ze stanem faktycznym. Podnoszony przez organy, obowiązek wydania przez diagnostę w takiej sytuacji zaświadczenia o niedopuszczeniu pojazdu do ruchu, bądź uzależnienia możliwości wydania pozwolenia od uprzedniego wydania decyzji przez starostę o nabiciu numerów w trybie art. 66a ust. 5 ustawy, może być przedmiotem ewentualnego rozpatrywania sprawy w kategorii uchybienia, o którym jest mowa w art. 84 ust. 3 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym. W związku z nabiciem przez A. B. numeru nadwozia przy równoczesnym braku informacji o tym fakcie w zaświadczeniu nr [...] z dnia [...]r., wskazać należy, iż w myśl § 3 ust. 3 załącznika nr 7 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999 r. w sprawie zakresu i sposobu dokonywania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych, w razie wybicia przez diagnostę błędnej cyfry (litery) nie wolno było w tym samym miejscu wybijać właściwej cyfry (litery). Błędny znak powinien był zostać przebity znakiem "X", a nad, lub pod nim, wybity właściwy znak. Należało wówczas zamieścić odpowiednią adnotację w wydanym zaświadczeniu, według wzoru określonego w § 7 załącznika. Tymczasem w niniejszej sprawie A. B. zastosował w sposób niezasadny procedurę zarezerwowaną dla przypadku, o którym jest mowa w § 3 ust. 2 załącznika nr 7 do rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 7 września 1999r. w sprawie zakresu i sposobu dokonywania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów przy tym stosowanych, w wyniku czego dokonał korekty przedmiotowego znaku poprzez przebicie go poziomą linią ciągłą. W tej sytuacji nie musiał wydawać odpowiedniej adnotacji w zaświadczeniu, czego zresztą nie uczynił. Okoliczność ta może być jedynie przedmiotem ewentualnego rozpatrywania sprawy w kategorii uchybienia, o którym jest mowa w art. 84 ust. 3 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym. Sąd uznał, że organ administracji niezasadnie przyjął, iż ustalone powyżej naruszenia prawa przez diagnostę wyczerpują treść art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wobec czego doszło do naruszenia prawa materialnego przez organ, które miało wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe wskazania, przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien rozważyć, czy ustalone nieprawidłowości w postępowaniu diagnosty wyczerpują, czy też nie hipotezę art. 84 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Należy wziąć pod uwagę także fakt kontaktowania się diagnosty z pracownikami Wydziału Komunikacji Starostwa [...] w [...] oraz kierowania się przez niego informacjami zawartymi w dokumentach urzędowych, wystawionych przez Starostę [...] w [...]. Zdaniem Sądu na gruncie art. 84 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, istnieje możliwość miarkowania przez organ konsekwencji wynikających z naruszeń prawa przez diagnostę ( czego nie przewiduje art. 84 ust. 3 pkt 2), co wynika z samej treści tego przepisu, iż istnieje "określony zakres i sposób wykonania" badania technicznego pojazdu, który to sposób i zakres może być różny w zależności od sytuacji i realiów konkretnej sprawy. Tym samym zdaniem organu administracyjnego jest w takiej sytuacji szczególnie wnikliwe zbadanie zakresu ewentualnych nieprawidłowości w wykonywaniu przez danego diagnostę funkcji i rozważenie, czy ciężar popełnionego przez niego uchybienia jest istotnie na tyle duży, że daje podstawę do wydania orzeczenia o cofnięcie uprawnień. Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie o niewykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku oparte zostało na podstawie art. 152 powyższej ustawy.