VII SA/Wa 1697/06

WyrokWSA w Warszawie2006-12-05

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Mariola Kowalska, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji, może powołać się na ocenę prawną wyrażoną w prawomocnym orzeczeniu sądu administracyjnego, które oddaliło skargę na tę decyzję?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji, może powołać się na ocenę prawną wyrażoną w prawomocnym orzeczeniu sądu administracyjnego, które oddaliło skargę na tę decyzję. Ocena prawna sądu administracyjnego wiąże organ administracji, a próba stwierdzenia nieważności decyzji, która była już przedmiotem kontroli sądowej, stanowi niedopuszczalną ingerencję w prawomocne orzeczenie sądu.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę muru oporowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności, powołując się na wcześniejszy wyrok WSA w Krakowie, który oddalił skargę na tę decyzję. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ utrzymał w mocy swoją decyzję. Strona skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i oderwanie decyzji od stanu faktycznego. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, , Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi B. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej nakazu rozbiórki skargę oddala Decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku B. C. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2001 r. utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r., nakazującą rozbiórkę muru oporowego wykonanego na działce nr [...] w [...] gm. [...], odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2001 r. została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 26 lipca 2005 r. sygn. akt. II SA/Kr 3556/01 oddalił skargę A. C. Ponadto zgodnie z przepisem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 270 ze zm.) – dalej zwaną p.p.s.a. – ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego wiąże w sprawie ten sąd oraz organ administracji państwowej. Wynika z tego, że sprawa zgodności decyzji z prawem nie może być odmiennie oceniona ani przez organ, ani przez sąd administracyjny. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Sądu może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego w drodze uchylenia tego wyroku w trybie określonym przez prawo. Z uwagi na powyższe organ ma zamkniętą drogę do stwierdzenia nieważności przedmiotowego rozstrzygnięcia, ze względu na związanie go oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu Sądu. Próba stwierdzenia nieważności byłaby niedopuszczalną ingerencją w prawomocne orzeczenie Sądu. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył B. C. Podniósł, że organ w ogóle nie odniósł się merytorycznie do zarzutów wniosku. Ponownie rozpatrując sprawę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ powtórzył argumenty zawarte w decyzji z dnia [...] maja 2006 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył B. C. Decyzji zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia a wynikający z ograniczenia zakresu badanych materiałów tylko i wyłącznie do kwestii formalnych. Podniósł, że decyzja o stwierdzenie nieważności której wnosił podjęta została w oderwaniu od stanu faktycznego sprawy i z tego powodu jest błędna. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga jest nieuzasadniona. Podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma fakt, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 26 lipca 2005 r. sygn. akt. II SA/Kr 3556/01 oddalił skargę A. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2001 r. Decyzja ta na gruncie rozpatrywanej sprawy była objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekając w sprawie legalności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2001 r. uwzględniając skargę, mógł uchylić zaskarżoną decyzję w całości lub w części, a w miarę potrzeby również decyzję wydaną przez organ pierwszej instancji, albo stwierdzić nieważność bądź niezgodność decyzji z prawem (art. 145 ustawy o p.p.s.a.). Zgodnie z art. 153 ustawy o p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ani żaden organ administracji państwowej, ani inny wojewódzki sąd administracyjny nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się temu poglądowi w pełnym zakresie. Bezwzględny obowiązek zastosowania się przez organ administracji do poglądu prawnego i wynikających z niego wytycznych co do dalszego biegu postępowania może być wyłączony tylko w razie istotnej zmiany (po wydaniu wyroku) stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także - po wzruszeniu wyroku w przewidzianym do tego trybie. W sprawie niniejszej taka okoliczność nie zachodzi. W tej sytuacji znaczenie powołanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy polega na jego wiążącej mocy co do braku podstaw do zarzucenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie tylko wadliwości kwalifikowanej, ale i jakiejkolwiek wadliwości branej pod uwagę w ramach wyznaczonej sądowi administracyjnemu kognicji. Bowiem zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 135 poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji/postanowień, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy o p.p.s.a.). Ewentualne próby stwierdzenia nieważności decyzji rozpoznawanej już wcześniej przez sąd są w istocie niedopuszczalną ingerencją w prawomocne orzeczenie sądu. Z tych względów argumenty podnoszone przez B. C. we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygnięcia organu administracyjnego, tym bardziej, że jak wyżej zaznaczono, kontrola sądu administracyjnego oparta jest na kryterium zgodności z prawem, a więc Sąd wcześniej badający decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2001 r. brał pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i prawne, które mogły mieć wpływ na ocenę zgodności decyzji z prawem. W tym stanie rzeczy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, działając w oparciu o prawomocne rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zajął słuszne stanowisko w sprawie – oddalenie przez sąd administracyjny skargi na niezgodność decyzji z prawem zamyka organowi administracyjnemu drogę do stwierdzenia nieważności tej decyzji, ze względu na związanie go oceną prawną zawartą w wyroku sądu w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego. Dlatego też decyzje wydane przez ten organ są zgodne z prawem. W tym stanie rzeczy zarzuty podniesione w skardze nie mogą być rozpatrywane, gdyż nie mają znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcia sprawy. Z powyższych względów, Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło