II OZ 238/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak, , , po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt II SO/Op 22/06 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi D. W. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] lutego 2006 r., nr [...] w przedmiocie zameldowania na pobyt czasowy postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt II SO/Op 22/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że skarżąca złożyła wniosek na formularzu określonym w art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zawierający jej oświadczenie o stanie rodzinnym, majątkowym, uzupełniony oświadczeniem z dnia 28 grudnia 2009 r., złożonym w trybie art. 255 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca prowadzi z mężem gospodarstwo domowe i tytułem emerytur otrzymują łącznie kwotę 2.345,00 złotych (dwa tysiące trzysta czterdzieści pięć). Określając stałe wydatki gospodarstwa domowego skarżąca wskazała na opłaty za gaz, energię elektryczną i leki w łącznej kwocie od 350,00 złotych (trzysta pięćdziesiąt) do 450,00 złotych (czterysta pięćdziesiąt). Skarżąca nie ma innych źródeł utrzymania, ani innych osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Twierdzi, że budżet domowy obciążają liczne wydatki na sprawy sądowe. Sąd I instancji wskazał ponadto, że z oświadczenia skarżącej wynika, iż jest ona współwłaścicielem gruntu o pow. 2500m². Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca ma możliwość opłacenia kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania wynoszą 100 złotych (sto) i dotyczą wpisu od zażalenia. Ponadto Sąd I instancji stwierdził, że nawet po odliczeniu od dochodu skarżącej i jej rodziny stałych wydatków miesięcznych (w tym niezbędnych, usprawiedliwionych kosztów wyżywienia, ubrania i innych potrzeb bytowych), strona dysponuje środkami finansowymi pozwalającymi uiścić wymaganą opłatę sądową. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca, zaskarżając postanowienie w całości i wnosząc o jego "uchylenie i zmianę". W zażaleniu skarżąca podniosła zarzuty, które nie dotyczą postanowienia Sądu I instancji z dnia 11 stycznia 2010 r., a będącej przedmiotem zaskarżenia w sprawie decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "Postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne". Z akt sprawy wynika, że sytuacja materialna skarżącej była już przedmiotem oceny Sądu I instancji pod kątem możliwości przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 16 lutego 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy. Sąd I instancji stwierdził wówczas, że skarżąca nie wykazała, iż jest osobą ubogą, źle sytuowaną materialnie, której nie stać na pokrycie – przynajmniej w określonej części – kosztów sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na powyższe postanowienie. Analiza obu wniosków o przyznanie prawa pomocy (z dnia 7 sierpnia 2007 r. i z dnia 30 listopada 2009 r.) oraz dołączonych do nich dodatkowych oświadczeń wskazuje, że dane w nich zawarte nie uległy istotnej zmianie. Tym samym, skoro sytuacja materialna skarżącej była już raz oceniana pod kątem przyznania prawa pomocy i zarówno Sąd I instancji, jak i Naczelny Sąd Administracyjny uznały, że skarżąca jest w stanie pokryć koszty postępowania, to biorąc pod uwagę, że sytuacja ta nie uległa zmianie, na co jednoznacznie wskazuje ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, należy uznać, że brak jest przesłanek do zmiany stanowiska Sądu w w/w kwestii i zastosowania trybu określonego w art. 165 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stanowisko powyższe potwierdza fakt, że zarówno na etapie rozpoznawania pierwszego wniosku skarżącej, jak i obecnie, koszty sądowe w sprawie to kwota 100 złotych (sto) i jest to kwota wpisu sądowego od – podobnie jak na etapie rozpoznawania pierwszego wniosku skarżącej – zażalenia skarżącej na postanowienie Sądu I instancji z dnia 4 grudnia 2006 r., sygn. akt II SO/Op 22/06. Wobec powyższego uznać należy, że okoliczności sprawy nie uległy zmianie na tyle, aby skarżącej przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a zatem postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt II SO/Op 22/06, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.