IV SA/Gl 860/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki Asesor WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant sekr. sąd. Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2007r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Sanitarny w G. w oparciu o art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. i Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 1998 r. Nr 90 poz. 575 z późn. zm.) orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u J. S. choroby zawodowej - [...] wywołanego działaniem [...], która to choroba wymieniona została w poz. [...] wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132 poz. 1115). Z motywów wskazanego rozstrzygnięcia wynikało, iż J. S. pracował w latach [...]-[...] bez narażenia na [...], w latach [...]-[...] w kontakcie z [...] na [...] ( w przeliczeniu na ośmiogodzinny dzień pracy ) - [...], a dwie orzekające w sprawie kompetentne placówki medyczne nie rozpoznały u badanego choroby zawodowej - [...]. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. stwierdził bowiem u J. S. [...]. Powołując wyniki badań [...] wykonanych w [...] r. wykazujących wtedy [...] oraz fakt przebywania badanego od [...] r. na emeryturze oraz opierając się na ocenie środowiska pracy wskazującej brak narażenia na [...] stwarzający ryzyko [...] w całym okresie zatrudnienia, diagnozujący badanego lekarze orzekli o braku zawodowej etiologii [...]. Na skutek odwołania się od wydanego orzeczenia przez J. S., został on zbadany przez lekarzy Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., gdzie rozpoznano [...]. Placówka diagnostyczna II stopnia powołując się na przedstawioną jej ocenę narażenia zawodowego na [...], z której wynikać miało, iż badany nie był narażony na [...] stwarzające ryzyko [...], również wykluczyła możliwość uznania występującego u badanego schorzenia jako choroby zawodowej. J. S. zakwestionował, w złożonym przez siebie odwołaniu, stanowisko organu inspekcji sanitarnej podnosząc, iż pracował na stanowisku [...] i występuje u niego [...]. Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., działając na mocy art. 138 w § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji podzielając wyrażoną tam opinię o braku możności stwierdzenia u odwołującego choroby zawodowej w przypadku braku narażenia w środowisku pracy na [...] stwarzający ryzyko powstania przewlekłego [...] oraz braku rozpoznania choroby zawodowej narządu [...] przez dwie placówki medyczne właściwe do orzekania w sprawie. Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z definicją choroby zawodowej zawarta w § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132 poz. 1115 ) konieczną przesłanką do stwierdzenia choroby zawodowej jest rozpoznanie przez orzeczników kompetentnych placówek medycznych jednostki chorobowej wymienionej w wykazie, stanowiącym załącznik do tego aktu prawnego, co nie miało miejsca w sprawie. Nie godząc się ze stanowiskiem przedstawionym w przytoczonej decyzji, J. S. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której podniósł, iż zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca. Jego [...] ulega pogorszeniu, a przyczyną tego jest wykonywana przez trzydzieści lat praca, gdyż żadnych chorób ani operacji nie przechodził. Odpowiadając na skargę, organ inspekcji sanitarnej nie znalazł podstaw do jej uwzględnienia i przytoczył dotychczasowo podnoszone argumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Jak stanowi art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ) zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne w zakresie swoich kompetencji sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, w tym kontrole wydawanych przez organy administracji decyzji. Kontrola ta przeprowadzana jest pod względem zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym. Wyłącznie w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa sąd administracyjny kontrolujący daną decyzję, władny jest ją wzruszyć. Bierze przy tym pod uwagę zarzuty zawarte w skardze, a także bada sprawę z urzędu, jak stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach pozwoliła na stwierdzenie naruszenia przepisów procesowych co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tym samym uwzględniona została skarga złożona przez J. S.. Stosownie do § 2 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132 poz. 1115), zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie wykazu chorób zawodowych, chorobą zawodową jest choroba ujęta w wykazie, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanymi "narażeniem zawodowym". Bezspornym jest w sprawie, że skarżący pracował przez okres ponad 30 lat w warunkach, w których występował czynnik szkodliwy dla zdrowia w postaci [...]. Jak wynika z karty oceny narażenia zawodowego i dokumentacji zgromadzonej w aktach, [...] ten nie przekraczał dopuszczalnych norm. Zdaniem Sądu ta okoliczność nie może jednak przesądzać o braku narażenia zawodowego w środowisku pracy skarżącego. Wystąpienie szkodliwych czynników w środowisku nie musi bowiem wynikać z przekroczenia dopuszczalnych norm ( por. wyrok NSA z dnia 7 stycznia 1994 r. w sprawie I SA 1640/93 opubl. ONSA nr 1/1995 poz. 28 ). Minister Pracy i Polityki Socjalnej w rozporządzeniu z dnia 29 listopada 2002 r. ( Dz. U. z 1995 r., Nr 69, poz. 351 ) w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy ( Dz. U. Nr 217 poz. 183 ) wskazał jako dopuszczalne normy [...] . Są to normy, które w świetle § [...] pkt [...] powołanego rozporządzenia nie powinny spowodować ujemnych zmian w stanie zdrowia pracownika. Należy zauważyć, że regulacja zawarta w powyższym rozporządzeniu nie wyklucza jednak możliwości powstania [...] w warunkach [...]. Nie wyklucza również możliwości powstania [...] w warunkach [...] rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych. Dla zakwalifikowania schorzenia [...] wywołanego [...], jako choroby zawodowej opisanej w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych, ustawodawca nakazał jego zdiagnozowanie, jako [...]. Jak z powyższego wynika, pojęcie choroby zawodowej narządu [...] nie zostało związane z poziomem [...] występującego w środowisku pracy. Jeżeli zatem takiego ograniczenia omawianej choroby nie przewidują przepisy prawa materialnego, przyjęcie jako przesłanki uzasadniającej odmowę stwierdzenia choroby zawodowej, braku narażenia zawodowego ze względu na nieprzekroczenie dopuszczalnych norm [...] w środowisku pracy, pozostaje w sprzeczności z prawem. Odnosząc się do dalszych ustaleń poczynionych w toku postępowania przed organami inspekcji sanitarnej, także jak bezsporne należy uznać, iż przeprowadzone przez uprawnione jednostki orzecznicze badania pozwoliły na rozpoznanie u skarżącego [...]. Powracając w tym miejscu do opisu choroby zawodowej narządu [...] w poz. [...] wykazu chorób zawodowych zauważa się, iż rozpoznane u skarżącego schorzenie biologiczne spełnia przesłanki wymagane dla choroby zawodowej narządu [...] wywołanej [...]. Brak jest nadto jakiegokolwiek dowodu w sprawie, by [...] występujący u J. S. mógł być spowodowany zetknięciem się z [...] poza środowiskiem pracy. Organy inspekcji sanitarnej odmówiły stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej biorąc wyłącznie pod uwagę przedstawiony w orzeczeniach placówek diagnostycznych pogląd, iż skarżący nie był narażony na [...] stwarzające ryzyko [...]. Nie wzięły pod uwagę dokumentacji zgromadzonej w sprawie, a świadczącej o wystąpieniu w środowisku pracy skarżącego czynnika szkodliwego. Nie przedstawiły w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji rozumowania doprowadzającego do zawartej w niej konkluzji. Brzmienie § 2 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych, pozwala na odmowę uznania schorzenia biologicznego za chorobę zawodową, gdy w wyniku oceny warunków pracy nie można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem zawodowej etiologii tego schorzenia. Jak już wyżej wskazano, skarżący wykonywał przez wiele lat pracę w warunkach zagrożenia [...] w czasie wykonywanego przez niego [...] czy też w czasie wykonywanego przez niego [...]. Stwierdzenie, iż wyłącznie sporadycznie narażony był na [...] w czasie [...], nie może stanowić o braku wysokiego prawdopodobieństwa związku przyczynowego pomiędzy [...] przez niego [...] a pracą. Zwłaszcza, że badania [...], wskazywały u niego na [...], co jest charakterystyczne dla uszkodzenia [...] na tle zawodowym. Trzeba zauważyć, iż zarówno ocena medyczna, jak i ocena epidemiologiczna podlega kontroli organów inspekcji sanitarnej dokonywanej w oparciu o treść przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a to art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., gdyż jest to materiał dowodowy podlegający prawnej ocenie organów, przy czym trzeba podkreślić, iż w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim, wydanym w trybie rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych i nie są uprawnione do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Bezspornie natomiast mają obowiązek kontrolować, czy wydane orzeczenia wyjaśniły istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wymagające wiadomości specjalistycznych i czy są rzeczowo i przekonywająco uzasadnione. Bezsporne jest również, iż organ nie może oprzeć rozstrzygnięcia na orzeczeniu lekarskim, nie zawierającym przekonywającego uzasadnienia, bądź sprzecznym z przepisami prawa. Dysponując bowiem tak wadliwym orzeczeniem, organ, po myśli § 8 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych zobowiązany jest wezwać orzeczników do uzupełnienia wydanych orzeczeń w kierunku przez siebie wskazanym bądź z urzędu zasięgnąć opinii innej placówki naukowej służby zdrowia z zakreśleniem jej okoliczności, jakie winny być w opinii ustalone. W niniejszej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny, mając na względzie wyżej przytoczoną argumentację uznał, iż sprawa nie została należycie wyjaśniona, a organy inspekcji sanitarnej rozpoznały sprawę, z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. W ponownym postępowaniu, rolą organów będzie dokonanie weryfikacji stanowiska placówki medycznej przede wszystkim w celu uzyskania odpowiedzi, czy [...], jakie wystąpiło u skarżącego nosi cechy [...] wywołanego [...], przy uwzględnieniu indywidualnych cech skarżącego na czynniki szkodliwe występujące w pracy. Ten sam [...] może bowiem u jednych osób nie wywołać [...], u innych zaś osób może spowodować [...]. W tym stanie rzeczy - działając w granicach właściwości sądu ograniczonej do badania zgodności z prawem zaskarżonych decyzji administracyjnych, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.