II SA/Ke 328/05

Sygnatura akt: II SA/Ke 328/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant: Referent stażysta Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2006 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz A. C. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Ke 328/05 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania A. C. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta przez St. Specjalistę Pracy Socjalnej w Dziale Pomocy Środowiskowej Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w K. z dnia [...]2004r. przyznającej pomoc społeczną w formie zasiłku okresowego w wysokości 93 zł miesięcznie w okresie od maja do czerwca 2004 r. na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż A.C. wystąpił w dniu 23.04.2004r. o przyznanie nowej formy pomocy w postaci zasiłku okresowego oraz kurtki wiosennej a także zasiłku celowego w kwocie 95 zł na bilety MPK oraz o przyznanie 80 zł na zakup białej koszuli w celu wzięcia udziału w komunii syna. Jak wynika z pisma dyrektora MOPR w K. z dnia 07.06.2004r. decyzją z dnia [...]2004r. przyznano wnioskodawcy zasiłek celowy w wysokości 250 zł na zakup żywności i koszuli natomiast odmówiono przyznania zasiłku na zakup biletów. Decyzją z dnia [...]2004r. przyznano mu także pomoc w formie rzeczowej tj. kurtki wiosennej a zaskarżoną decyzją zasiłek okresowy od maja do czerwca. A. C. spełnia kryteria do uzyskania tego zasiłku, bowiem jest osobą długotrwale bezrobotną, bez prawa do zasiłku i nie posiada żadnych własnych dochodów. Mieszka w jednym mieszkaniu z żoną i dziećmi , prowadzi jednak oddzielne jednoosobowe gospodarstwo domowe. Organ I instancji wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji, iż ze względu na ograniczone środki finansowe mógł wnioskodawcy przyznać świadczenie w minimalnej wysokości tj. 20 % różnicy między kryterium a dochodem wnioskodawcy. W odwołaniu od tej decyzji A. C. wnosił o jej zmianę i przyznanie zasiłku okresowego w kwocie 418 zł miesięcznie przez okres pół roku jako minimum socjalnego umożliwiającego biologiczną wegetację. Odwołujący zarzucił, że zarówno czasookres jak i kwota są żenująco niskie i nie wystarczają na bieżące potrzeby. Podniósł, że decyzja nie zawiera uzasadnienia, dlaczego zastosowano kryterium najniższego zasiłku przewidzianego art. 147 ustawy o pomocy społecznej ,zarzucił, że jest dyskryminowany i domagał się wyjaśnienia powyższych spraw na jawnej rozprawie. Odnosząc się do tego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej wynosi 461 zł. i taka też jest różnica między tym kryterium a dochodem A. C.. W 2004 r. ustalono, że świadczenie nie może być niższe niż 20 % w/w różnicy co odpowiada kwocie 93 zł. W powołanym piśmie Dyrektor MOPR poinformował, że roczny plan na pomoc finansową w ramach zadań własnych na 2004 r. wynosi 780.000 zł. Za I półrocze 2004r. wydatkowano już kwotę 531.303 zł z tego na zasiłki celowe i celowe specjalne kwotę 410.859 zł. Pomocą w formie zasiłków celowych objęto 2119 środowisk, a zasiłki celowe specjalne otrzymało 115 osób. Na zasiłki okresowe w miesiącach maj i czerwiec wydatkowano 120.444 zł dla 995 osób. Średni zasiłek okresowy wynosił 121 zł. Na drugie półrocze pozostało na zasiłki celowe i okresowe 248.697 zł co nie zabezpieczy potrzeb osób występujących o pomoc. W tej sytuacji organ pomocy nie mógł przyznać A. C. wyższej kwoty zasiłku okresowego. Jednakże faktycznie w miesiącu kwietniu A. C. otrzymał z pomocy społecznej świadczenia na kwotę 398 zł/ zasiłek celowy w kwocie 250 zł, kurtkę wiosenną o wartości 55 zł, zasiłek okresowy w wys. 93 zł/ a ponadto w kwietniu i maju korzystał z bezpłatnych obiadów. Organ II instancji wskazał, że nie znajduje w postępowaniu Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie żadnych działań, które byłyby niezgodne z prawem lub świadczyły o jego złej woli. Decyzja organu I instancji podjęta została w granicach prawa i nie może być zmieniona ani uchylona. Organ II instancji wskazał także, iż w sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające przeprowadzenie rozprawy, określone w art. 89 kpa. Skargę na tę decyzję wniósł A. C. zarzucając między innymi, że organ II instancji wydając swoje orzeczenie oparł się na niedostępnych dla niego danych i operuje liczbami, które są "najogólniejsze" i których prawdziwości w żaden sposób nie może sprawdzić. W związku z tym skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa a w szczególności art. 2,7,8,30,32 i 45 Konstytucji oraz zobowiązania SKO do merytorycznego rozpatrzenia odwołania z jego udziałem na jawnej rozprawie. W odpowiedzi na tę skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie wywodząc jak w uzasadnieniu swojej decyzji i dodatkowo wskazując, iż informację Dyrektora MOPR skarżący otrzymał na piśmie a ponadto ma możliwość sprawdzenia danych dotyczących środków bezpośrednio w dokumentach finansowych ośrodka, zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Z brzmienia przepisów art. 38 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej / Dz. U. Nr 64 poz. 593 ze zm./ wynika, że o ile samo przyznanie zasiłku okresowego nie zależy od uznania organu, o tyle kwestie jego wysokości- przy określonej przez ustawodawcę dolnej i górnej granicy - oraz okresu, na jaki zostaje przyznany, pozostawione zostały tzw. uznaniu administracyjnemu. Tego typu decyzje, jak każde inne, pozostają pod kontrolą sądu administracyjnego. Sąd badając legalność decyzji opartej na uznaniu administracyjnym bada, czy organ przy jej wydawaniu nie przekroczył granic uznania i czy uzasadnił swoje rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami. W ocenie sądu zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów art. 107 kpa a ponadto przy jej wydawaniu organ powołał się na dane zawarte w piśmie, którego nie ma w aktach sprawy. Brak jest także dowodu na to, aby pismo Dyrektora MOPR w K., na które powołało się Samorządowe Kolegium Odwoławcze, czyniąc ustalenia dotyczące sytuacji finansowej Ośrodka, zostało faktycznie doręczone skarżącemu. W znajdującym się w aktach sprawy piśmie z dnia 7.06.2004 r. zawarte są jedynie informacje dotyczące udzielonej A. C. pomocy. W tej sytuacji uzasadnione wydaje się postawienie organowi odwoławczemu zarzutu naruszenia także art. 10 kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu swojej decyzji nie wskazało, dlaczego za słuszne i prawidłowe uznało przyznanie A.C. zasiłku w najniższej wysokości podczas, gdy z uzasadnienie tej decyzji wynika, że średni zasiłek okresowy w I półroczu 2004 r. wynosił 121 zł co oznacza, że innym osobom takie zasiłki zostały przyznane w wyższej wysokości / mimo trudnej sytuacji ośrodka, na którą powoływały się organy obu instancji/. Decyzja nie zawiera żadnego uzasadnienia, dlaczego zasiłek okresowy został skarżącemu przyznany tylko na dwa miesiące. Co prawda, art. 38 § 5 ustawy o pomocy społecznej kwestię okresu pozostawiło w całości do uznania organu ale tym bardziej organ ten powinien był swoją decyzję w tej części uzasadnić, zwłaszcza, iż w odwołaniu A.C. kwestionował ten okres i wnosił o przyznanie mu zasiłku na pół roku. Brak właściwego uzasadnienia decyzji oraz nieumożliwienie zaznajomienia się z danymi, które legły u jej podstaw, powodują niepotrzebnie u skarżącego poczucie dyskryminacji i brak zaufania do organów administracji publicznej. Mając na uwadze to, iż stwierdzone naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. /. Stosownie do przepisu art. 152 tej samej ustawy Sąd orzekł, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana, zaś na podstawie art. 200 o zwrocie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.