II SA/Kr 2991/03
WyrokWSA w Krakowie2007-01-26
Skład orzekający: Małgorzata Brachel – Ziaja, Joanna Tuszyńska, Mariusz Kotulski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie uzgadniające warunki zabudowy może zostać utrzymane w mocy, jeśli zostało wydane na podstawie wniosku złożonego przez podmiot nieposiadający uprawnień do reprezentowania inwestora, a także czy organ odwoławczy prawidłowo rozpoznał zażalenie podmiotu, który nie był stroną postępowania?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, uznając, że postępowanie zostało wszczęte na podstawie wniosku złożonego przez podmiot niebędący pełnomocnikiem w rozumieniu art. 33 § 1 k.p.a. Ponadto, organ odwoławczy naruszył przepisy proceduralne, utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji, mimo że zażalenie wniosła strona, która nie posiadała statusu strony w postępowaniu administracyjnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o uzgodnienie warunków zabudowy dla budowy stacji pomiarowej gazu. Starosta B. pozytywnie uzgodnił warunki zabudowy, uznając, że przedsięwzięcie nie wpłynie negatywnie na środowisko. Zakład [...] B. Spółka Jawna złożył zażalenie, podnosząc zarzuty formalne dotyczące pełnomocnictwa oraz merytoryczne dotyczące braku raportu oddziaływania na środowisko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Starosty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji oraz zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel – Ziaja Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska WSA Mariusz Kotulski (spr) Protokolant: Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi Zakładu [...] B. Spółka Jawna w O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 17 listopada 2003 r., nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego Zakładu [...] B. Spółka Jawna w O. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte na wniosek Biura Projektów B. K. Spółka Akcyjna w K. działającego w imieniu i na rzecz P. G. N. i G. Spółka Akcyjna Regionalnego Oddziału Przesyłu w T., w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy stacji pomiarowej gazu wysokiego ciśnienia na działkach nr ewid. [...]/2, [...]/3 i [...]/5 w P.
Urząd Miasta i Gminy w B. pismem znak: [...] z dnia [...].09.2003 r. zwrócił się do Starostwa B. o uzgodnienie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla w/w przedsięwzięcia inwestycyjnego.
Postanowieniem z dnia [...].10.2003r., nr [...] Starosta B. uzgodnił pozytywnie, pod względem oddziaływania na środowisko, warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji pomiarowej gazu wysokiego ciśnienia wraz z niezbędnymi urządzeniami budowlanymi działkach nr ewid. [...]/2, [...]/3 i [...]/5 w P. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdzono, po przeanalizowaniu przedłożonych dokumentów, że stacja pomiarowa jest urządzeniem niezbędnym do funkcjonowania gazociągu wysokiego ciśnienia, dla którego był sporządzony raport o oddziaływaniu na środowisko oraz, iż przeprowadzone zostało postępowanie w sprawie oddziaływania na środowisko, a więc wszelkie zagrożenia dla środowiska zostały rozpatrzone. Organ uznał, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie będzie miało wpływu na zmianę warunków środowiska.
Na powyższe postanowienie zażalenie złożył Zakład [...] B. Spółka Jawna, wnosząc o jego uchylenie oraz o umorzenie postępowania. Uzasadniono to tym, że niniejsze postępowanie toczy się na wniosek złożony przez Biuro Projektów B. K. S.A. w K., działające w imieniu i na rzecz P. G. N. i G. S.A. w W., Regionalny Oddział Przesyłu w T. Zdaniem strony żalącej wniosek ten obarczony został błędem formalnym, gdyż zgodnie z przepisem art. 33 § 1 k.p.a. pełnomocnikiem strony może być wyłącznie fizyczna. Żalący podaje, iż P. G. N. i G. S.A. w W., Regionalny Oddział Przesyłu w T. wystawił dokument o nazwie "pełnomocnictwo" z dnia [...].05.2002 r. dla osoby prawnej, tj. BPBK S.A w K.
Strona żaląca z ostrożności procesowej podniosła również zarzuty merytoryczne dotyczące w/w postanowienia, wskazując m.in. na brak przesłanek do odstąpienia od obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia 17.11.2003r., znak: [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu l instancji. W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, że stacja pomiarowa gazu (zabudowa kontenerowa 50 m2 o charakterze bezobsługowym) jest częścią składową gazociągu wysokiego ciśnienia dla którego sporządzony został raport oraz przeprowadzone zostało postępowanie w sprawie oddziaływania na środowisko. Organ II instancji podzielił zajęte przez organ l instancji stanowisko, iż brak jest uzasadnionych przesłanek do sporządzania raportu dla przedmiotowej stacji pomiarowej, a wynika to z postanowienia Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...].05.2003 r., które wydane zostało po zasięgnięciu opinii Starosty Powiatu i Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Przedmiotem rozstrzygnięcia zaskarżonego postanowienia było zbadanie czy organ l instancji nie naruszył obowiązujących przepisów w zakresie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska dotyczących oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia.
Organ odwoławczy stwierdził, iż w postępowaniu pierwszoinstancyjnym nie zostały naruszone przepisy prawa.
Organ II instancji uznał podnoszony przez stronę przeciwną zarzut naruszenia przez organ administracyjny przepisu art. 33 § 1 k.p.a. za bezpodstawny, gdyż stwierdzenie, że pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna, nie oznacza obligatoryjności jej udziału w tym charakterze.
Postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na skutek skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie -Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skargi Zakładu [...] B. Spółka Jawna w O., z daty [...].12.2003r. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 17.11.2003r., znak: [...].
W treści skargi strona skarżąca powtórzyła zarzuty zawarte w zażaleniu od postanowienia organu l instancji z dnia [...].10.2003 r.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie i potrzymał swoje stanowisko oraz argumentację zastosowaną w uzasadnieniu zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co wynika z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269).
Z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wynika, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd ma prawo, a także obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy taki zarzut nie został podniesiony w skardze. Nie będąc związany granicami skargi, sąd zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także wszystkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.
Ocena Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ogranicza się w niniejszej sprawie do zbadania kwestii proceduralnych.
Skarga jest zasadna.
W przedmiotowej sprawie postępowanie zostało wszczęte na pełnomocnika - Biura Projektów B. K. S.A w K., działającego w imieniu P. G. N. i G. SA w W., Regionalnego Oddziału Przesyłu w T. Organy administracyjne przyjęły powyższe umocowanie do działania za skuteczne i doręczały orzeczenia na adres w/w Biura. Zgodnie z art. 33 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych, a więc Biuro Projektów B. K. S.A. w K. nie może pełnić funkcji pełnomocnika.
W aktach administracyjnych brak jest wyciągu z Krajowego Rejestru Sądowego, dotyczącego Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa S.A. w W., Regionalnego Oddziału Przesyłu w T. Nie wiadomo zatem na jakiej podstawie organy administracyjne ustaliły zasady reprezentacji inwestora, jako osoby prawnej oraz uznały skuteczność znajdującego się z aktach pełnomocnictwa z dnia 22 maja 2002r.
Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes lub obowiązek. Wśród podmiotów, które mogą mieć status strony, art. 29 k.p.a. wymienia osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne - również jednostki nie posiadające osobowości prawnej.
P. G. N. i G. S.A. w W., Regionalny Oddział Przesyłu w T. jest spółką kapitałową, uregulowaną w kodeksie spółek handlowych, mającą osobowość prawną. Z racji posiadanej osobowości prawnej spółki kapitałowe mogą być stronami postępowania administracyjnego w każdej sprawie.
Podzielić należy zarzut, iż w aktach sprawy brak jest raportu oddziaływania na środowisko dla gazociągu wysokiego ciśnienia, którego częścią jest planowana inwestycja, a o którym to raporcie wspominają w uzasadnieniach swoich postanowień oba organy administracyjne. Uniemożliwia stwierdzenie, czy planowana inwestycja oraz działki, na których na być ona zlokalizowana objęte zostały owym raportem.
Co więcej, jak wynika z treści skargi i załączników do niej, zażalenie na postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy B., z dnia [...].05.2003r., nr [...] w przedmiocie odstąpienia od obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia inwestycyjnego zostało zaskarżone przez Zakład [...] B. Spółka Jawna w O. - wbrew odmiennym twierdzeniom organu odwoławczego.
Jednocześnie organy administracyjne za stronę niniejszego postępowania administracyjnego uznały Zakłady [...] B. Spółka Jawna w O. Spółka jawna jest spółką osobową uregulowaną w k.s.h., nie mającą osobowości prawne. Spółki osobowe jako podmioty prawa mają zdolność sądową, mogą być stronami postępowania administracyjnego z mocy przepisów odrębnych.
Ustawodawca, definiując pojęcie strony postępowania administracyjnego, wskazał wyraźnie na powiązanie danego podmiotu z konkretnym interesem prawnym. Chodzi zatem nie tyle o interes faktyczny, dający się nawet racjonalnie uzasadnić, ile o interes, który wynika z określonego przepisu prawnego odnoszącego się wprost do sytuacji tego podmiotu (interes prawny). Ponadto interes ten musi być interesem indywidualnym strony, czyli dotyczyć jej bezpośrednio. Tak więc o tym, czy określonemu podmiotowi będzie służyło prawo strony decydować będzie norma prawna, z której dla tego podmiotu będą wynikały wprost określone prawa lub obowiązki. Chodzi przy tym o normę konkretną, którą można wskazać jako źródło interesu prawnego podmiotu jako strony postępowania. Źródeł zdolności administracyjnoprawnej należy zatem poszukiwać w sferze przepisów materialnego prawa administracyjnego.
Omówione przesłanki rzutujące na kwestię posiadania przymiotu strony nie zostały spełnione w odniesieniu do w/w Spółki Jawnej - Zakłady [...] B. W niniejszej sprawie brak regulacji szczególnej przyznającej w/w spółce jawnej status strony.
Z treści art. 124 § 1 k.p.a. wynika, że jednym z podstawowych elementów postanowienia jest prawidłowe oznaczenie strony lub stron. W niniejszym postępowaniu administracyjnym organ administracyjny nie uczynił zadość wskazanemu obowiązkowi czym rażąco naruszył przepisy proceduralne.
Natomiast obowiązkiem organu odwoławczego rozpatrującego tą sprawę było zbadanie czy zażalenie pochodzi od strony i czy postanowienie wydane w wyniku postępowania pierwszoinstancyjnego zostało skierowana do podmiotu będącego stroną w sprawie.
Zatem rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym organ II instancji naruszył też art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Wskazane przez Sąd uchybienia organów administracyjnych miały wpływ na wynik sprawy.
Wobec powyższego, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło