II SA/Wa 1002/05
WyrokWSA w Warszawie2006-01-13
Skład orzekający: Maria Werpachowska, Joanna Kube, Ewa Kwiecińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nauczycielka zatrudniona na podstawie umowy o pracę w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela, która posiadała dyplom ukończenia studiów wyższych zawodowych na kierunku pedagogiki w zakresie pedagogiki opiekuńczo-wychowawczej, mogła uzyskać z mocy prawa stopień nauczyciela kontraktowego, jeśli dyrektor przedszkola nie dokonał przed tą datą ustalenia, że jej kierunek studiów jest zbliżony do prowadzonych zajęć?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nauczycielka nie mogła uzyskać z mocy prawa stopnia nauczyciela kontraktowego, ponieważ dyrektor przedszkola nie dokonał przed dniem 6 kwietnia 2000 r. ustalenia, że ukończony przez nią kierunek studiów jest zbliżony do prowadzonych zajęć. Brak takiego ustalenia uniemożliwiał uznanie jej kwalifikacji za odpowiednie w świetle przepisów obowiązujących w dniu wejścia w życie ustawy. Sam fakt zatrudnienia na czas nieokreślony nie stanowił potwierdzenia posiadania wymaganych kwalifikacji.Stan faktyczny
A.K. wystąpiła o nadanie stopnia nauczyciela kontraktowego, jednak dyrektor przedszkola odmówił, uznając, że nie posiada wymaganych kwalifikacji. Po kolejnych decyzjach organów administracyjnych i stwierdzeniu nieważności jednej z nich przez WSA, sprawa wróciła do ponownego rozpatrzenia. Ostatecznie organ odmówił nadania stopnia, co zostało zaskarżone do WSA. Skarżąca podnosiła, że posiada wymagane kwalifikacje, co potwierdza jej zatrudnienie na czas nieokreślony. WSA oddalił skargę, uznając, że brak było podstaw do nadania stopnia kontraktowego z mocy prawa.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska, Sędziowie WSA Joanna Kube, WSA, Ewa Kwiecińska (spr.), Protokolant Monika Niewińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Burmistrza [...] W., działającego z upoważnienia Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego - oddala skargę -
Pismem z dnia [...] września 2002 r. A.K. wystąpiła do dyrektora Przedszkola Publicznego nr [...] w W. o nadanie stopnia nauczyciela kontraktowego.
Decyzją z dnia [...] listopada 2002 r., dyrektor przedszkola odmówiła uwzględnienia wniosku, stwierdzając, że A. K. nie ma wymaganych kwalifikacji.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 19, poz. 239 ze zm.), nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie ustawy na podstawie umowy o pracę, którzy posiadali wymagane kwalifikacje, z tym dniem uzyskiwali z mocy prawa stopień nauczyciela kontraktowego.
Akt nadania stopnia nauczyciela kontraktowego nadawał nauczycielom dyrektor szkoły – art. 10 ust. 6 ustawy. Zdaniem dyrektora przedszkola, ponieważ w aktach osobowych A. K. brak jest pisma dyrektora sporządzonego przed dniem 6 kwietnia 2000 r., uznającego kierunek studiów ukończony przez ww. za zbliżony do prowadzonych zajęć w przedszkolu, zainteresowana nie posiada kwalifikacji do nadania jej stopnia awansu zawodowego. Jednocześnie dyrektor przedszkola poinformował A. K., że posiada stopień nauczyciela stażysty.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2003 r. zastępca Burmistrza [...], do którego nauczycielka wniosła odwołanie, poinformował ją, że po wnikliwym przeanalizowaniu sprawy przekazuje dokumenty do ponownego rozpatrzenia dyrektorowi przedszkola.
Decyzją z dnia [...] września 2003 r. Dyrektor Przedszkola nr [...] w W., utrzymała w mocy podjętą wcześniej decyzję.
Po rozpatrzeniu odwołania A. K. od powyższej decyzji, Zastępca Burmistrza [...] utrzymał ją w mocy decyzją z dnia [...] listopada 2003 r.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko dyrektora przedszkola, że wymieniona nie ma kwalifikacji wymaganych do nadania jej stopnia nauczyciela kontraktowego.
Decyzję tę A. K. zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 2 listopada 2004 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA 4566/03 stwierdził nieważność decyzji Burmistrza [...] W. z dnia [...] listopada 2003 r. i utrzymanej nią w mocy decyzji dyrektora Przedszkola Publicznego nr [...] w W. z dnia [...] września 2003 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd podkreślił, iż zaskarżona decyzja wydana została przez zastępcę Burmistrza [...] W., który nie posiadał upoważnienia do jej wydania, zaś decyzja z dnia [...] września 2003 r. wydana została w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją (art. 156 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego). Sąd wskazał nadto, iż w obrocie prawnym pozostaje decyzja dyrektora ww. Przedszkola z dnia [...] listopada 2002 r., od której to decyzji złożone zostało odwołanie.
W dniu [...] kwietnia 2005 r. Burmistrz [...] W. wydał decyzję, znak: [...], utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję dyrektora Przedszkola Publicznego Nr [...] w W. o odmowie nadania A. K. stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego.
Skargę na decyzję tę wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. K. W skardze podniesiono zarzut wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 6, 7, 8, 9, 10 § 1, 11, 77 § 1, 80, 86, 107 § 1 i 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Skarżąca podniosła, iż posiada wymagania kwalifikacyjne do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolu, co potwierdza fakt zatrudnienia jej w przedszkolu na stanowisku nauczyciela. Ocena kwalifikacji skarżącej wymaganych od nauczycieli odbyła się podczas rozmowy kwalifikacyjnej przed zatrudnieniem jej w przedszkolu, a potwierdzeniem uznania kwalifikacji jako odpowiednich jest zawarta umowa o pracę na czas nieokreślony. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) statuuje zasadę kontroli przez sąd administracyjny zaskarżonych decyzji pod względem zgodności z prawem.
Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych powyżej przepisów, należy stwierdzić, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
W myśl art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 19, poz. 239 ze zm.), nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie ustawy, tj. w dniu 6 kwietnia 2000 r., na podstawie umowy o pracę, którzy posiadają wymagane kwalifikacje, z tym dniem uzyskują z mocy prawa stopień nauczyciela kontraktowego i stają się nauczycielami zatrudnionymi na podstawie umowy o pracę, odpowiednio na czas określony lub nieokreślony.
Kwalifikacje, o których mowa w art. 7 ust. 3 cyt. ustawy, określone zostały w przepisie art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (t.j. Dz. U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu wejścia w życie cyt. ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw oraz w przepisach, wydanego na podstawie art. 9 ust. 2 Karty Nauczyciela, rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. Nr 98, poz. 433 ze zm.). Wskazać należy, iż do oceny kwalifikacji należy, zdaniem Sądu, stosować przepisy obowiązujące w dniu 6 kwietnia 2000 r., tj. w dniu wejścia w życie przywołanej ustawy z dnia 18 lutego 2000 r., bowiem stopień nauczyciela kontraktowego nabywają z mocy prawa tylko ci nauczyciele, którzy posiadali wymagane kwalifikacje w tym właśnie dniu.
Jak stanowił art. 9 ust. 1 pkt 1 Karty Nauczyciela, stanowisko nauczyciela może zajmować osoba, która posiada wyższe wykształcenie z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym lub ukończyła zakład kształcenia nauczycieli i podejmuje pracę na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje. Z kolei w myśl § 3 pkt 2 cyt. rozporządzenia wykonawczego Ministra Edukacji Narodowej, kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolu posiada osoba legitymująca się dyplomem ukończenia studiów wyższych zawodowych na kierunku (specjalności) zgodnym lub zbliżonym z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o kierunku (specjalności) studiów zbliżonym do nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć – należy przez to rozumieć kierunek (specjalność) dający dostateczną wiedzę merytoryczną z ich zakresu. Ustalenie, czy dany kierunek (specjalność) studiów jest zbliżony z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć, dokonuje dyrektor szkoły, a w odniesieniu do dyrektora szkoły – organ sprawujący nadzór pedagogiczny (§ 1 pkt 3 cyt. rozporządzenia).
Dyrektorzy szkół oraz organy, o których mowa w art. 9b ust. 4 pkt 2-4 Karty Nauczyciela, wydadzą nauczycielom akty nadania odpowiedniego stopnia awansu zawodowego w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie cyt. ustawy, zmieniającej ustawę – Karta Nauczyciela oraz niektóre inne ustawy (art. 7 ust. 9 cyt. ustawy).
Do nauczycieli zatrudnionych w przedszkolach stosuje się odpowiednio przepisy art. 7 ust. 1-6 i ust. 9 ustawy zamieniającej (art. 7 ust. 10).
Zgodnie z art. 9b ust. 7 pkt 1 Karty Nauczyciela, organem wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w sprawach, o których mowa w ust. 4 pkt 1 oraz ust. 6 jest w stosunku do dyrektora szkoły – organ prowadzący szkołę.
Badając zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, Sąd w pierwszej kolejności zbadał kwestię właściwości organów. Jak wynika z powyżej przywołanych przepisów, organem właściwym do wydania decyzji w przedmiocie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego w przedszkolu, na podstawie art. 7 ust. 3 cyt. ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, jest dyrektor przedszkola, w którym zatrudniony był w dniu 6 kwietnia 2000 r., tj. w dniu wejścia w życie tej ustawy, na podstawie umowy o pracę, nauczyciel ubiegający się o wydanie aktu nadania ww. stopnia awansu zawodowego. Organem wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, jest organ wykonujący zadania i kompetencje organu prowadzącego przedszkole, którym to organem w odniesieniu do Przedszkola Publicznego nr [...] w W. jest Prezydent W., co wynika między innymi z przepisu art. 3 pkt 5, art. 5 ust. 3 oraz ust. 5 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.). Przepis art. 5 ust. 5 tej ustawy stanowi bowiem, iż zakładanie i prowadzenie publicznych przedszkoli należy do zadań własnych gmin, zaś w myśl art. 3 pkt 5 ustawy, przez organ prowadzący szkołę lub placówkę należy rozumieć jednostkę samorządu terytorialnego.
W przypadku szkół i placówek prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego, zadania i kompetencje organu prowadzącego określone w art. 9b ust. 7 pkt 1 Karty Nauczyciela wykonuje odpowiednio wójt, burmistrz, prezydent miasta, starosta, marszałek województwa (art. 91d pkt 3 Karty Nauczyciela).
Decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2002 r. wydana została przez dyrektora Przedszkola Publicznego nr [...] w W. – a więc przez organ właściwy do jej wydania. Decyzja organu drugiej instancji wydana została przez Burmistrza [...] W. W decyzji tej organ odwoławczy nie powołał się na upoważnienie do wydawania decyzji, udzielone mu w oparciu o przepis art. 268a Kodeksu postępowania administracyjnego przez organ wykonujący zadania i kompetencje organu prowadzącego przedmiotowe przedszkole, tj. przez Prezydenta W. Jak jednak ustalono w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, w dniu [...] stycznia 2003 r. Prezydent W. wydał zarządzenie nr [...], mocą którego upoważnił A. B. – Burmistrza [...] W. do wydawania decyzji administracyjnych dotyczących ustalania stopni awansu zawodowego nauczycieli zatrudnionych w przedszkolach, szkołach i placówkach oświatowych prowadzonych do 27 października 2002 r. przez Gminę W. na ternie Dzielnicy. Upoważnienie to wydane zostało między innymi na podstawie art. 91d pkt 2 i 3 oraz art. 9b ust. 4 ustawy – Karta Nauczyciela oraz art. 7 i art. 10 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw.
Następnie w dniu [...] lutego 2003 r. Prezydent W. ponownie upoważnił A.B. do wydawania decyzji administracyjnych w zakresie uprawnień organu prowadzącego. Jako podstawę upoważnienia przywołano między innymi przepis art. 9b ust. 7 w związku z art. 91d pkt 2 i 3 ustawy – Karta Nauczyciela. Analiza powyższych upoważnień prowadzi do wniosku, iż A. B. legitymował się w dniu [...] kwietnia 2005 r., tj. w dacie wydania zaskarżonej decyzji, upoważnieniem do jej wydania, udzielonym na podstawie art. 268a Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis art. 9b ust. 7 ustawy – Karta Nauczyciela określa bowiem organy wyższego stopnia w rozumieniu k.p.a.
Skoro zatem zaskarżona decyzja wydana została przez osobę upoważnioną do jej wydania, to uznać należy, iż wydana została przez organ właściwy. Decyzja administracyjna nie jest nieważna z tego tylko powodu, że została podpisana przez burmistrza [...] bez wyraźnego powołania się na odpowiednie upoważnienie Prezydenta W. Niemniej jednak podkreślić należy, iż w systemie organów miasta W. burmistrz [...] nie jest upoważniony do wydawania decyzji administracyjnych bez wyraźnego upoważnienia, wydanego na podstawie art. 268a k.p.a. oraz art. 39 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym. Zwrócić też należy uwagę na niestaranny i chaotyczny sposób udzielania przez Prezydenta W. upoważnień do wydawania decyzji administracyjnych dotyczących ustalania stopnia awansu zawodowego nauczycieli, co w efekcie spowodowało znaczne przedłużenie przedmiotowego postępowania administracyjnego.
Przechodząc do oceny merytorycznej zaskarżonej decyzji, stwierdzić należy, iż skarżąca legitymowała się w dniu 6 kwietnia 2000 r. dyplomem ukończenia studiów wyższych zawodowych na kierunku pedagogiki w zakresie pedagogiki opiekuńczo-wychowawczej.
W dniu 1 października 1999 r. skarżąca zawarła umowę o pracę na czas nieokreślony w Przedszkolu Publicznym nr [...] w W., na stanowisku nauczyciela w pełnym wymiarze zajęć dydaktyczno-wychowawczych.
Nie ulega zatem wątpliwości, iż skarżąca nie legitymowała się w dniu 6 kwietnia 2000 r. dyplomem ukończenia studiów wyższych zawodowych na kierunku zgodnym z nauczanym przedmiotem. Pytanie zatem, czy skarżąca legitymowała się w tym dniu dyplomem ukończenia studiów wyższych zawodowych na kierunku zbliżonym z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym. Jak już była o tym mowa powyżej, ustalenia, czy dany kierunek studiów jest zbliżony z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć dokonywał dyrektor szkoły (przedszkola), w którym dany nauczyciel był zatrudniony (§ 1 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego MEN z dnia 10 października 1991 r.).
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy oraz z akt osobowych skarżącej, dyrektor przedszkola nie dokonał do dnia 6 kwietnia 2000 r. ustalenia co do zbliżoności ukończonego kierunku studiów z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych przez skarżącą zajęć. Ustalenie to dokonane zostało dopiero w toku postępowania administracyjnego w dniu [...] stycznia 2003 r. Dyrektor Publicznego Przedszkola nr [...] w W. stwierdziła, iż na podstawie wglądu do indeksu skarżącej stwierdziła, że w programie nauczania nie było żadnego przedmiotu dotyczącego wychowania przedszkolnego, co wyklucza ustalenie, że kierunek studiów ukończony przez skarżącą jest zbliżony do rodzaju prowadzonych zajęć.
Skoro zatem, nie zostało przez dyrektora przedmiotowego przedszkola ustalone, iż kierunek studiów ukończony przez skarżącą jest zbliżony z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych przez nią zajęć, to brak było podstaw do wydania skarżącej aktu nadania stopnia nauczyciela kontraltowego w trybie art. 7 ust. 3 w związku z art. 7 ust. 9 i ust. 10 cyt. ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Zaskarżona decyzja z dnia [...] kwietnia 2005 r., utrzymująca w mocy decyzję dyrektora Przedszkola Publicznego nr [...] w W. o odmowie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego jest zgodna, w ocenie Sądu, z prawem.
Nie zasługuje, w ocenie Sądu, na uwzględnienie zarzut, iż sam fakt zawarcia ze skarżącą umowy o pracę na czas nieokreślony stanowi potwierdzenie, że posiada ona wymagane kwalifikacje do wykonywania zawodu nauczyciela w przedszkolu. Karta Nauczyciela dopuszczała bowiem możliwość zawarcia umowy o pracę z nauczycielem niespełniającym wszystkich warunków określonych w art. 10 ust. 2, w tym nieposiadających wymaganych kwalifikacji do zajmowania danego stanowiska (art. 10 ust. 3 Karty Nauczyciela ). Nauczyciele, którzy w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, nie posiadali wymaganych kwalifikacji, a byli zatrudnieni na podstawie umowy o pracę w wymiarze co najmniej ½ obowiązkowego wymiaru zajęć, uzyskiwali z dniem 6 kwietnia 2000 r. stopień nauczyciela stażysty.
Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut naruszenia przepisów k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie w niniejszej sprawie było, co prawda, prowadzone w sposób wadliwy, jednakże wady te zostały już ocenione przez Sąd w wyroku wydanym w dniu 2 listopada 2004 r., co doprowadziło do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji dotkniętych wadami kwalifikowanymi. W ocenie Sądu, organ zebrał i rozpatrzył w sposób prawidłowy cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i dał temu wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło