II SA/Lu 953/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 stycznia 2007r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...]., znak: [...] wydaną na podstawie art. 138§1pkt.1 kpa oraz art.1pkt.2, art. 10ust.6, art.18ust.2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz.732 ze zm.) w zw. z art. 3pkt.10 i 17a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. nr 139, poz.992 ze zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania T. K. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] Nr [...] o odmowie przyznania jej zaliczki alimentacyjnej na synów- K. K. i M. K. Organy administracyjne ustaliły, że T. K. prowadzi wspólne gospodarstwo wraz z byłym mężem, z którym jest rozwiedziona od 1985r., swoją matką oraz dwoma synami- K. i M. w mieszkaniu składającym się z pokoju i kuchni, a zatem nie jest osobą samotnie wychowującą dzieci w rozumieniu przepisów ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej i z tego powodu nie spełnia przesłanek do przyznania jej zaliczki alimentacyjnej. T. K. w odwołaniu podnosiła, że jej były mąż nie wychowuje wraz z nią dzieci i nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, a zamieszkuje w jej mieszkaniu wbrew jej woli. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podzieliło zarzutów skarżącej stwierdzając, że skoro przez cały czas od rozwodu tj. ponad 20 lat skarżąca mieszka razem z mężem w małym mieszkaniu, i w tym czasie urodzili się ich dwaj synowie, a brak jednocześnie negatywnych opinii środowiska o ich małżeństwie, to nie można dać wiary skarżącej, że jej mąż nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego. Zdaniem Kolegium złożony przez skarżącą dopiero w lutym 2006r. wniosek do Wójta o przyznanie jej lokalu zastępczego w celu wykonania eksmisji orzeczonej już w wyroku rozwodowym ma na celu jedynie przekonanie organów, że jest osobą samotnie wychowującą dzieci, a więc spełnia przesłanki do przyznania jej zaliczki alimentacyjnej. Skargę do sądu administracyjnego wniosła T. K., domagając się uchylenia decyzji Kolegium. W skardze podniosła, że wbrew ustaleniom organów administracyjnych nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego wraz z mężem, który zamieszkuje z nią wbrew jej woli i w ogóle nie interesuje się wychowaniem i utrzymaniem dzieci, ale przeciwnie - pije, przynosząc wstyd rodzinie, a nie dokładając się do gospodarstwa domowego niejednokrotnie wykrada z lodówki pożywienie przeznaczone dla dzieci. Skarżąca wyjaśniła, że zaraz po rozwodzie mąż zmienił się i przyczyniał się do utrzymania rodziny, ale obecnie tego zaprzestał. Żyje na własny rachunek za pieniądze z prac dorywczych na wsi i pomaga jednemu z synów (skarżąca posiada z byłym mężem dziewięciu synów i jedną córkę, przy czym tylko dwaj – M. i K. mieszkają razem z rodzicami) w gospodarstwie rolnym, w zamian za co dostaje od niego wyżywienie. Obiecywał, że wyprowadzi się, dlatego skarżąca nie występowała wcześniej o eksmisję. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1§1i2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Zasady przyznawania zaliczki alimentacyjnej określa ustawa z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz.732 ze zm.) Przepis art. 7ust.1 tej ustawy stanowi, że zaliczka alimentacyjna przysługuje osobie uprawnionej do ukończenia 18 roku życia albo w przypadku, gdy uczy się w szkole lub w szkole wyższej do ukończenia 24 roku życia. Jednocześnie art. 2pkt. 5 definiuje "osobę uprawnioną" jako osobę uprawnioną do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna, jeżeli: a) osoba uprawniona jest wychowywana przez osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych; b) osoba uprawniona jest wychowywana przez osobę pozostającą w związku małżeńskim z osobą, która przebywa w zakładzie karnym powyżej 3 miesięcy albo jest całkowicie ubezwłasnowolniona; c) jest osobą uczącą się w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Przyznanie zaliczki alimentacyjnej jest zatem możliwe jedynie wtedy, gdy wystąpi o nią osoba uprawniona w rozumieniu powołanego przepisu. Prawidłowo ustaliły organy administracyjne, że w rozpatrywanej sprawie nie ma podstaw do przyjęcia, iż M i K. K., w imieniu których działa ich matka T. K. są osobami uprawnionymi do otrzymania zaliczki: nie należą oni bowiem do kręgu podmiotów wskazanych w cyt. przepisie. W szczególności, jak słusznie uznały organy administracyjne, nie są oni wychowywani przez osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2003r., Nr 228, poz.2255 ze zm.), która w art. 17a określa, że osoba samotnie wychowująca dziecko to panna, kawaler, wdowa, wdowiec, osoba pozostająca w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. W świetle zebranych dowodów skarżąca T. K. nie jest osobą samotnie wychowującą dziecko, ponieważ pomimo rozwodu, zamieszkuje z ojcem jej małoletnich synów (K. i M.) i prowadzi razem z nim gospodarstwo domowe. Wprawdzie mąż S. K. jest osobą bezrobotną i nie posiada środków finansowych, to jednak uczestniczy w życiu rodzinnym w inny sposób: wspólnie z rodziną spożywa posiłki (z wywiadów środowiskowych nie wynika, by prowadził odrębną kuchnię) i pomaga w gospodarstwie domowym (podczas kilku wizyt pracowników Ośrodka Pomocy Rodzinie pracował przy uprawie szparagów). Podkreślić należy, że sama skarżąca we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego zgłosiła byłego męża jako członka rodziny, co potwierdza, że prowadzą oni wspólne gospodarstwo domowe i razem jako rodzice zajmują się dziećmi. Jak wynika z zebranego materiału odwodowego skarżąca nie wnosiła nigdy o ograniczenie władzy rodzicielskiej jej męża w stosunku do dwóch najmłodszych narodzonych już po rozwodzie synów, a w wywiadzie środowiskowym z dnia 25 stycznia 2005r. oświadczyła, że od 2002r. w rodzinie jest już dobrze, a w ostatnich latach nie było interwencji policji w związku z awanturami. Powyższe okoliczności wskazują na to, że S.K. zajmuje się rodziną, a więc także wychowaniem dzieci. Wychowywanie jest bowiem pojęciem szerszym niż "łożenie" na dziecko i przejawia się już w codziennym, bezpośrednim kontakcie z dzieckiem. W sprawie nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że były mąż skarżącej nie wychowuje wraz z nią ich dwóch synów, skoro mieszka z nimi na co dzień w jednym pokoju i wykonuje czynności związane z gospodarstwem domowym. Słusznie zatem organy administracyjne ustaliły, że skarżąca nie jest osobą samotnie wychowującą dziecko, a zatem nie spełnia przesłanek uzasadniających przyznanie na rzecz jej synów zaliczki alimentacyjnej. Skarżąca ma jednak prawo ubiegać się o inną pomoc przewidzianą w ustawie o pomocy społecznej dla osób znajdujących się trudnej sytuacji życiowej. Z powyższych względów, skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270)