III SA/Kr 1316/05
WyrokWSA w Krakowie2007-01-24
Skład orzekający: Piotr Lechowski, Elżbieta Kremer, Kazimierz Bandarzewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze było organem właściwym do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie dotyczące niezałatwienia sprawy w terminie, gdy sprawa dotyczyła ewidencji gruntów i budynków, a organem pierwszej instancji był Wójt Gminy?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie było organem właściwym do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie dotyczące niezałatwienia sprawy w terminie w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków. Organem wyższego stopnia w takich sprawach jest Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, a nie Samorządowe Kolegium Odwoławcze. W związku z tym, zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie SKO, obarczone są wadą nieważności z powodu niewłaściwości rzeczowej organu.Stan faktyczny
Skarżąca A.M. złożyła zażalenie na niezałatwienie w terminie przez Wójta Gminy sprawy dotyczącej zmian w ewidencji gruntów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) postanowieniem z dnia 7 października 2005 r. stwierdziło niedopuszczalność tego zażalenia, uznając, że na postanowienie organu wyższego stopnia wydane w wyniku rozpoznania zażalenia nie przysługuje dalsze zażalenie. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując prawidłowość rozstrzygnięć SKO i podnosząc zarzuty dotyczące samej merytorycznej zmiany w ewidencji gruntów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 października 2005 r. oraz nieważność poprzedzającego go postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2005 r. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 10,50 zł tytułem zwrotu wydatków.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Kremer AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 7 października 2005r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz nieważność postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2005 r. nr [...] II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej A.M. kwotę 10,50 zł (słownie: dziesięć złotych pięćdziesiąt groszy) tytułem zwrotu wydatków.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] 2005 r , stwierdziło , że złożone przez A. M. w trybie art. 37 § 1 i 2 kpa zażalenie na niezałatwienie w terminie przez organ l instancji - Wójta Gminy [...] sprawy w przedmiocie dokonania w ewidencji gruntów zmiany dotyczącej działki [...] w obrębie [...] , nie jest uzasadnione.Za podstawę swego stanowiska Samorządowe Kolegium Odwoławcze przyjęto ustalenie , że uznając się za organ niewłaściwy Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] 2005r , wniosek A.M. złożony [...] 2005 r o wprowadzenie zmian w ewidencji , przekazał Wójtowi Gminy [...] jako organowi prowadzącemu ewidencję gruntów i budynków. Ustalono , że wniosek A.M. o zmianę użytków i klas gleboznawczych co do działki [...] został w całości uwzględniony , co potwierdził wypis z ewidencji rejestru gruntów z [...] 2005 r Na to postanowienie doręczone w dniu [...] 2005 r z pouczeniem , że jest ostateczne , A. M. złożyła w dniu [...] 2005 r ( data wpływu ) zażalenie adresowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia 7 Października 2005 r ( Kol. Odw. [...] ) , z powołaniem na przepis art.134 w zw. z art. 144 kodeksu postępowania administracyjnego , stwierdziło niedopuszczalność zażalenia z dnia 3 sierpnia 2005 r na postanowienie tego organu z dnia [...] 2005 r ([...]).
Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium wskazało , że zgodnie z art. 141 § 1 kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie , gdy kodeks tak stanowi. Podkreślono , że przepis art.37 § 1 kpa przewidując zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie , nie przewiduje już zażalenia na wydane w wyniku rozpatrzenia zażalenia , postanowienie organu wyższego stopnia , a taki charakter ma zażalenie z dnia 3 [...] 2005 r na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego ( organu wyższego stopnia ) z 24.05.2005 r.
W takiej sytuacji - zdaniem Kolegium Odwoławczego - obowiązane było na podstawie przepisu art. 134 kpa w zw. z art.144 kpa stwierdzić postanowieniem niedopuszczalność zażalenia od postanowienia z dnia [...] 2005 r.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 października 2005 r [...] wniosła A. M. .Nie wskazując naruszonego przepisu prawa , w skardze i jej uzupełnieniu pismem z [...]. 2007 r , skarżąca podtrzymała zarzuty podniesione w zażaleniu na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2005 r. Skarżąca twierdzi , że " żadnej decyzji ani informacji podatkowej na rok 2005 nie składała , ani też nie była powiadomiona o złożeniu wniosku " , oraz , że nie składała żadnego wniosku , a załączony wypis z rejestru ewidencji gruntów nie jest dowodem , ze zmiany dokonano na wniosek skarżącej.
Załączając do skargi odpisy postanowienia SKO z dnia [...] 2005 r , ( [...] ) oraz odpis decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2005 r ( [...] , utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z [...] 2005 r ustalającą wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za rok podatkowy 2005 , skarżąca wskazuje , że według uzasadnienia decyzji , wymiaru podatku dokonano w oparciu o dane z ewidencji według stanu na 2004 r , co pozostaje w sprzeczności , z przyjętym w uzasadnieniu postanowienia SKO twierdzeniu Wójta , ze zmiany wprowadził ( na jej wniosek ) [...] 2005 r i wydał nakaz płatniczy uwzględniający tę zmianę.
Nawiązując do otrzymanego pouczenia , skarżąca wniosła o przyznanie " kosztów w formie odszkodowania " w wysokości [...] zł , na które składają się opłaty pocztowe , wydatki na kserowanie , koszty dojazdów i odszkodowanie " za utratę zdrowia przy załatwianiu ".
Samorządowe Kolegium odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył :
Stosownie do przepisów art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U.Nr 153 , poz. 1270 z późn.zm. ) , sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów powszechnych , (Dz.U. Nr 153 , poz. 1269 ) , kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem .
Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , rozpoznając skargę sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonana na tej płaszczyźnie kontrola zaskarżonego postanowienia prowadzi do wniosku , iż skarga jest uzasadniona aczkolwiek z przyczyn całkowicie odmiennych niż przytoczone na jej poparcie.
Zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie , stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części , jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach .
Takie przyczyny określone przepisem art.156 § 1 pkt 1 kpa zachodzą w odniesieniu do zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 października 2005 r stwierdzającego niedopuszczalność zażalenia , jak i w odniesieniu do postanowienia tego organu z dnia [...] 2005 r , którym uznano za nieuzasadnione zażalenie skarżącej złożone w trybie art.37 kpa Zgodnie bowiem z przepisem art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzących w granicach sprawy , której dotyczy skarga , jeżeli jest to niezbędne do kończącego jej załatwienia .
Mimo zatem , że na postanowienie wydane w trybie rozpoznania zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie , wniesionego na podstawie art. 37 kpa zażalenie nie przysługuje , jego zgodność z prawem podlegała kontroli w związku z wniesioną skargą.
Przepis art.19 kodeksu postępowania administracyjnego nakłada na organy administracji publicznej obowiązek przestrzegania z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej.
Wydanie decyzji , czy postanowienia z naruszeniem przepisów o właściwości ( miejscowej lub rzeczowej ) zgodnie z przepisem art.156 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art.125 obwarowane jest sankcją nieważności.
Przepis art.37 § 1 kpa stanowi , że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art.35 lub ustalonym w myśl art. 36 stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia.
W myśl art. 17 pkt 1 kpa samorządowe kolegium odwoławcze , są w rozumieniu kpa organami wyższego stopnia w stosunku do organów samorządu terytorialnego , chyba , że ustawy szczególne stanowią inaczej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznając się za organ wyższego stopnia względem Wójta Gminy [...] w sprawach z zakresu ewidencji gruntów , pominięto przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjnej kartograficzne ( tj. Dz. U. 2005 r Nr 240 , poz. 2027 z późn. zm. ) .
Zgodnie z przepisem art. 7 " b" ust.2 pkt 2 tej ustawy , obowiązującym od 1 stycznia 1999 r , organem wyższego stopnia w stosunku do organów administracji geodezyjnej i kartograficznej jest wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego.
Przepis art. 6 a ust.1 pkt 2 lit a do organów administracji geodezyjnej i kartograficznej zalicza starostę wykonującego zadania przy pomocy geodety powiatowego wchodzącego skład starostwa powiatowego. Zadania te mają charakter zadań z zakresu administracji rządowej ( ust.3).
Przepis art. 22 ust.1 ustawy stanowi , że ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawcza klasyfikację gruntów prowadzą starostowie .Zarazem przepis art. 6 a ust.4 przewiduje powierzenie przez starostę na wniosek gminy Wójtowi ( burmistrzowi , prezydentowi miasta ) , w drodze porozumienia , prowadzenie spraw należących do zakresu jego zadań i kompetencji , w tym wydawania decyzji administracyjnych .
Na tym przepisie opiera się umocowanie Wójta Gminy [...] do załatwiania spraw z zakresu ewidencji gruntów oraz gleboznawczej klasyfikacji gruntów. Jednakże powierzenie prowadzenia spraw należących do Starosty [...], Wójtowi Gminy [...], nie zmieniło funkcjonalnie organu wyższego stopnia , którym nadal pozostał Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] , a nie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...].
Rozpatrzenie zatem postanowieniem z [...] 2005r przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze , złożonego trybie art.37 kpa zażalenia na bezczynność Wójta Gminy [...] ( zresztą niepodpisanego przez A. M. - k.35 ) , jak i rozpatrzenie zażalenia A.M. na to postanowienie , zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 października 2005 r , ( niezależnie od trafności rozstrzygnięcia ) , było dokonane przez organ rzeczowo niewłaściwy , gdyż nie mający przymiotu organu wyższego stopnia w rozumieniu art.37 § 1 kpa , w zw,. z art. 17 pkt 1 kpa w zw. z art. 7 "b" ust.2 pkt 2 i art.6 a ust.4 ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Z tych przyczyn orzeczono jak w punkcie l - szym sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Orzeczenie w przedmiocie zwrotu poniesionych w postępowaniu sądowo-administracyjnym kosztów postępowania oparto na przepisach art.200 , 2005 § 1 i 209 powołanej ustawy mając na uwadze , że skarżąca była zwolniona od wpisu sądowego i wykazała tylko wydatki w postaci kosztów wniesienia do Sądu skargi i uzupełniających ja pism z [...]. 2007 r , odpowiadające wartości opłat pocztowych Zgodnie z art. 211 ustawy koszty sądowe obejmują opłaty i zwrot wydatków. Do wydatków nie należy odszkodowanie .
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w punkcie ll-gim sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło