VII SA/Wa 933/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Asesor WSA Anna Tarnowska- Mieliwodzka, Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2005 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Skargę oddala. Decyzją z dnia [...] lipca 1999 r. znak: [...] Burmistrz Gminy [...] udzielił R. K. pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego, zlokalizowanego na działce nr [...], przy ulicy B. w B., na ubojnię drobiu o małej zdolności produkcyjnej. Do wniosku o udzielenie pozwolenia dołączono potwierdzenie prawa do nieruchomości, będącej przedmiotem inwestycji, przez właścicielki nieruchomości B. K. i J. L., które wyraziły pisemną zgodę na zmianę sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu. Do wniosku dołączono także zawiadomienie Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] października 1998 r. zawierające informację, iż na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] października 1998 r. nr [...] przy księdze wieczystej nr [...] wpisano ostrzeżenie o toczącym się postępowaniu w sprawie uzgodnienia treści KW z rzeczywistym stanem prawnym. Pozwolenie na zmianą sposobu użytkowania stało się ostateczne. W dniu [...] grudnia 2002 r. J. K. wystąpił o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji zarzucając, że decyzja ta została wydana bez wyjaśnienia prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2003 r. znak: [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji uznając, iż wnioskodawca nie jest stroną postępowania, a po uchyleniu jego decyzji i ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. odmówił stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji z dnia [...] lipca 1999 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołania od decyzji Wojewody z dnia [...] stycznia 2004 r., decyzją z dnia [...] marca 2004 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podał, że zarzucony przez wnioskodawcę brak tytułu do nieruchomości nie miał miejsca, gdyż w dacie składania wniosku i rozstrzygania sprawy budowlanej właścicielkami nieruchomości były B. K. i J. L., które w piśmie z dnia [...] lipca 1999 r. wyraziły zgodę na zamierzoną zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego na ubojnię drobiu. Organ wyjaśnił też, że prawo dotknięte wpisem ostrzeżenia może być przedmiotem rozporządzeń, lecz skutki rozporządzeń dokonanych po wpisaniu ostrzeżenia zależą od wyniku sporu o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Stan prawny nieruchomości zmienił się dopiero po wydaniu kwestionowanej decyzji, tj. po wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] kwietnia 2000 r. Okoliczność ta nie wyczerpuje jednak przesłanki rażącego naruszenia prawa opisanej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., nie ma zatem podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji. Nowa okoliczność (wyrok z dnia [...] kwietnia 2000 r.) mogłaby stanowić przesłankę wznowienia postępowania, nie może ona podlegać jednak rozpoznaniu w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji. J. K. złożył skargę na tę decyzję, ponawiając argumenty przytaczane we wcześniejszych pismach, organ zaś w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skargę należało oddalić, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Zarzuty kierowane przez skarżącego nie mogły zostać uwzględnione z dwóch względów. Przede wszystkim, jak wynika z akt sprawy, potwierdzonych na rozprawie przez skarżącego, nie posiadał on interesu prawnego a przez to legitymacji materialnoprawnej do udziału w sprawie o stwierdzenie nieważności kontrolowanej decyzji, gdyż nie był on ani inwestorem, ani też właścicielem zainwestowanej działki albo działki sąsiedniej. Jedynym tytułem, którym legitymował się, podważając pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania, a następnie zaskarżając do Sądu decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności tego pozwolenia było to, że w 2000 r., a zatem po wydaniu kwestionowanej decyzji, został wspólnikiem syna z zamiarem eksploatacji przebudowanej ubojni, chociaż sam nie brał udziału w procesie inwestycyjnym, a działania w tym zakresie były prowadzone wyłącznie przez jego syna R.. Sytuacja tak nie dawała zatem skarżącemu żadnego tytułu do kwestionowania aktów administracyjnych wydawanych w postępowaniu, w którym nie brał udziału. Niezależnie od powyższego, organy administracji prowadzące postępowanie nadzorcze dokonały prawidłowej oceny zdarzeń prawnych prowadzących do wydania pozwolenia na użytkowanie ubojni, w kwestiach prawa do zainwestowania nieruchomości. Zasadą jest bowiem, iż decyzję administracyjną, w tym przypadku pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego, należało wydać z uwzględnieniem stanu prawnego istniejącego w dacie wydawania decyzji. W dacie zaś wydawania pozwolenia właściciele działki wpisani do księgi wieczystej udzielili inwestorowi pisemnej zgody na zmianę przeznaczenia budynku. Zgoda taka była wystarczająca do wydania pozwolenia i to mimo wpisu ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu w sprawie uzgodnienia treści KW z rzeczywistym stanem prawnym. Organ wydający pozwolenie budowlane jest bowiem związany domniemaniem wynikającym z wpisu prawa do księgi wieczystej i nie posiada jakiegokolwiek tytułu do podważania czy kwestionowania takiego wpisu. Poglądy doktryny na temat zasięgu domniemań wynikających z art. 3 ustawy z 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece są jednolite i wskazują, że zasięg ten ,jest ograniczony wyłącznie do praw wpisanych i praw wykreślonych. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia dodatkowo argument, że domniemaniem zgodności ze stanem rzeczywistym może być objęte tylko prawo konkretnie, wskazane w treści wpisu, a nie prawa w ogóle." Agata Menes Domniemania wynikające z wpisów do ksiąg wieczystych "Rejent" 1994/5/53. Podobnie też Adam Szpunar Roszczenie o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. "Rejent" 1997/12/9. Wpis ostrzeżenia dokumentuje zatem tylko uprawdopodobnienie wiarygodności dochodzonego roszczenia o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, nie obala jednak domniemania wyrażonego w art. 3 ustawy 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece. Skład orzekający Sądu w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 6 kwietnia 1999 r., sygn. akt IV SA 2338/98 (LEX nr 47173), że stan taki wyklucza jakąkolwiek kontrolę w postępowaniu administracyjnym, dotyczącą treści wpisów własności w tychże księgach. Konsekwencje obalenia wpisu prawa własności do księgi wieczystej nieruchomości, które ujawnią się po wydaniu pozwolenia budowlanego mogą zatem stanowić ewentualną podstawę do złożenia wniosku o wznowienie postępowania przez uprawnione strony i zachowaniem warunków określonych w art. 148 k.p.a., nie mogą natomiast stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności pozwolenia budowlanego. Dodać trzeba, że ujawniony we wstępnych fazach sprawy nadzorczej brak interesu prawnego wnioskodawcy powinien spowodować jej zakończenie na etapie badania formalnego co do legitymacji strony. Organ II instancji zainicjował jednak merytoryczną próbę wyjaśnienia stanu rzeczy, co w okolicznościach tej sprawy było zbędne, naruszone zostały więc normy postępowania administracyjnego, uchybienia te nie mogą jednak, jako "inne naruszenie przepisów postępowania" w rozumieniu art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji, skoro znaczenie mają tylko takie uchybienia, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy, skargę oddalił.