I OSK 332/06
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-01-18
Skład orzekający: Małgorzata Stahl, Elżbieta Stebnicka, Henryk Ożóg
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skierowanie na badanie lekarskie wydane przez Komendanta Powiatowego Policji po upływie 30 dni od zdarzenia (kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości) jest skuteczne i może stanowić podstawę do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że termin 30 dni na wydanie przez Komendanta Powiatowego Policji skierowania na badanie lekarskie, określony w § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia, ma charakter materialnoprawny i jest terminem zawitym. Jego upływ powoduje wygaśnięcie uprawnienia organu do wydania takiego skierowania. W związku z tym, niepoddanie się badaniu na podstawie nieskutecznego skierowania nie może stanowić podstawy do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami.Stan faktyczny
W. J. został skierowany przez Komendanta Powiatowego Policji na badania lekarskie i psychologiczne po tym, jak kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości. Starosta cofnął mu uprawnienia do kierowania pojazdami z powodu niepoddania się badaniu lekarskiemu w terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając, że skierowanie na badanie lekarskie zostało wydane po upływie 30-dniowego terminu, co czyni je nieskutecznym. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną SKO.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA: Małgorzata Stahl Sędziowie NSA Elżbieta Stebnicka Henryk Ożóg (spr.) Protokolant Joanna Szcześniak po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 grudnia 2005 r. sygn. akt III SA/Łd 495/05 w sprawie ze skargi W. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę kasacyjną
Decyzją z dnia 6 stycznia 2005r. Nr Kr-1807/04 Komendant Powiatowy Policji w [...], działając na podstawia art. 124 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 515 ze zm.), zarządził skierowanie W. J. na badanie psychologiczne przeprowadzane w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. W uzasadnieniu podał, iż W. J. w dniu 29 listopada 2004r. kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości.
W dniu 6 stycznia 2005r. Komendant Powiatowy Policji w [...] skierował też W. J. na badania lekarskie. Jako podstawę skierowania organ wskazał art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. a.b. ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) gdyż skarżący kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Zaznaczył, iż badanie lekarskie powinno zostać przeprowadzone w terminie 30 dni od dnia otrzymania skierowania.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta [...], działając na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) oraz art. 104 i 108 § 1 k.p.a., orzekł o cofnięciu W. J. uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi wg kategorii "BT" i nadał tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, iż 6 stycznia 2005r. wydane zostało przez Komendę Powiatową Policji w [...] skierowanie na badanie lekarskie, któremu skarżący powinien był się poddać w terminie 30 dni od dnia otrzymania skierowania. Do dnia wydania decyzji skarżący nie złożył żadnych wyjaśnień w sprawie, a w aktach sprawy brak jest orzeczenia potwierdzającego, że poddał się badaniu lekarskiemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym, starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie niepoddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5 ustawy, wobec czego zaistniały przesłanki do wydania decyzji o podanym wyżej rozstrzygnięciu.
W odwołaniu od tej decyzji W. J. podniósł, iż skierowanie na badanie lekarskie wystawione zostało w dniu 6 stycznia 2005r. zdarzenie natomiast miało miejsce 29 listopada 2004r., co oznacza, iż Komendant Powiatowy Policji w [...] przekroczył 30 dniowy, nieprzekraczalny termin, w którym zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2 poz. 15) mógł wystawić skierowanie. Zdaniem skarżącego, wobec tego, iż Komendant Powiatowy Policji nie miał uprawnień do wydania skierowania na badania, decyzja starosty jest niezasadna.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b i lit. c ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz. U. z 200lr. Nr 79, poz. 856 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, iż W. J. został skierowany na badania lekarskie w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym i nie poddał się tym badaniom, w związku z czym organ I instancji obowiązany był wydać decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. Kolegium dodało, iż organ I instancji pominął fakt, iż W. J. poza skierowaniem na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, otrzymał również decyzję o skierowaniu na badania psychologiczne w celu ustalenia, czy istnieją przeciwwskazania psychologiczne do kierowania pojazdami. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Komendanta Powiatowego Policji w [...] 30-dniowego terminu do wydania skierowania na badania lekarskie, organ stwierdził, iż termin ten nie jest materialnoprawnym terminem zawitym lecz ma charakter instrukcyjny i wobec tego jego przekroczenie przez organ policji nie powoduje nieważności tego skierowania.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe rozstrzygnięcie wniósł W. J. wywodząc, iż skierowanie go na badania lekarskie nie ma mocy prawnej, gdyż wystawione zostało po upływie 30-dniowego terminu, o którym mowa w § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2005r.
W ocenie skarżącego, termin do wystawienia skierowania na badania lekarskie przez organ policji jest matrialnoprawnym terminem zawitym.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, wyrokiem z dnia 7 grudnia 2005r. sygn. akt III SA/Łd 495/05 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] Nr [...] oraz orzekł, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Sąd stwierdził, iż w sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 140 § 1 pkt 4 lit. b i c ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2 poz. 15). Zgodnie z powołanym wyżej art. 140 § 1 pkt 4 lit. b i c ustawy Prawo o ruchu drogowym decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5 lub badaniu psychologicznemu w trybie określonym w art. 124 ust. 1 pkt 3 lub 4. W myśl natomiast art. 122 ust. 1 pkt 3 badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli uczestniczy w wypadku drogowym, w następstwie którego jest śmierć innej osoby lub ciężki uszczerbek na jej zdrowiu lub kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Art. 123 ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi ponadto, iż minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu, ministrem właściwym do spraw wewnętrznych oraz Ministrem Obrony Narodowej, uwzględniając zróżnicowane wymagania zdrowotne oraz konieczność przyjęcia obiektywnych i niezbędnych kryteriów oceny stanu zdrowia, określi, w drodze rozporządzenia szczegółowe warunki i tryb:
a) kierowania na badania lekarskie i ich przeprowadzania w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi oraz kierowania tramwajami,
b) wydawania orzeczeń lekarskich stwierdzających istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami,
c) odwoływania się od orzeczeń lekarskich,
d) uzyskiwania uprawnień przez lekarzy przeprowadzających badania lekarskie.
W wykonaniu powyższej delegacji ustawowej, dnia 7 stycznia 2004r. Minister Zdrowia wydał rozporządzenie w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2 poz. 15). W § 2 ust. 2 podanego wyżej rozporządzenia, zawarta została regulacja, iż kierującemu pojazdem, o którym mowa w art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy skierowanie na badanie lekarskie wydaje komendant powiatowy Policji w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia, w którym nastąpił wypadek drogowy, albo od dnia w którym kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Kserokopię skierowania komendant powiatowy Policji przesyła do właściwego starosty.
Zdaniem składu orzekającego w rozpoznawanej sprawie, pogląd organów nie zasługuje na uwzględnienie. Biorąc pod uwagę literalne brzmienie przepisu § 2 ust 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2 poz. 15), należy uznać, iż intencją ustawodawcy było wprowadzenie sztywnego ograniczenia czasowego dla możliwości wystawiania skierowania na badania lekarskie przez komendanta powiatowego policji. W ocenie Sądu, upływ tego terminu powoduje, iż wygasa uprawnienie organów Policji do wystawienia skierowania na badanie lekarskie w trybie, o którym mowa w art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy. Świadczyć o tym może również fakt, iż § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 19 października 1999r. w sprawie kierowania na badania lekarskie przeprowadzane w celu istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 88, poz. 994), obowiązującego do końca roku 2003, stanowił, iż kierującemu pojazdem, o którym mowa w art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy skierowanie na badanie lekarskie wydaje komendant powiatowy policji w terminie 30 dni od dnia, w którym nastąpił wypadek drogowy. Skoro ustawodawca zastąpił zapis "w terminie 30 dni" zapisem: "w terminie nie dłuższym niż 30 dni", oznacza, iż chciał ustalić górną granicę czasową dla organów policji do wystawiania takich skierowań. Za takim rozumieniem tego terminu przemawiają również względy celowościowe omawianych regulacji. Nie można bowiem uznać za zasadną koncepcji, iż wystawienie skierowania na badanie lekarskie, o którym mowa w art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy, możliwe jest również po upływie np. 6 miesięcy od dnia, w którym stwierdzono, iż kierujący pojazdem był w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Takie rozumienie tego terminu wypaczałoby sens przeprowadzania badań lekarskich, o których mowa w art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy oraz powodowałoby powstanie nieograniczonego w czasie stanu niepewności dla kierowcy.
Prawo o ruchu drogowym, w art. 122 ust 1 pkt 5, przewiduje również możliwość skierowania na badanie lekarskie przeprowadzane w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami decyzją starosty. Ma to miejsce w przypadkach nasuwających zastrzeżenia, co do stanu zdrowia kierującego pojazdem. Natomiast art. 129 ust. 2 pkt 13 ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi, iż policjant w związku z wykonywaniem czynności określonych w ustępie 1 jest uprawniony do występowania w uzasadnionym przypadku z wnioskiem o ocenę stanu zdrowia kierującego pojazdem. Z § 2 ust. 4 pkt 2 i ust. 6 rozporządzenia w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami wynika, iż osobie, o której mowa w art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy, decyzję o skierowaniu na badanie lekarskie wydaje starosta w przypadku otrzymania wniosku od organu kontroli ruchu drogowego o stwierdzonych w trakcie wykonywania czynności służbowych zastrzeżeniach, co do stanu zdrowia osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdem. Starosta wydaje takie skierowanie w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania wniosku, zawiadomienia lub informacji. Powyższe oznacza, iż po upływie 30-dniowego terminu, o którym mowa w § 2 ust. 2 rozporządzenia, organ policji może wystąpić z wnioskiem do właściwego starosty o wydanie skierowania na badania lekarskie dla kierowcy, co do którego posiada zastrzeżenia odnośnie stanu jego zdrowia. Skierowanie takie będzie jednak wtedy posiadało formę decyzji starosty, w której będzie musiało się znaleźć uzasadnienie odnoszące się do przyczyn powstałych zastrzeżeń co do stanu zdrowia kierowcy, a strona będzie miała możliwość polemiki z takim stanowiskiem w drodze odwołania.
Z uwagi na powyższe, Sąd uznał, iż skierowanie na badania lekarskie Nr Rd. 5315-135/04 z dnia 6 stycznia 2004r., wystawione zostało przez Komendanta Powiatowego Policji w [...] z naruszeniem przepisów prawa, a zwłaszcza § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, a wobec tego niepoddanie się przez skarżącego badaniom lekarskim w oparciu o powyższe skierowanie nie może skutkować cofnięciem uprawnienia do kierowania pojazdami.
Za zasadne należy również uznać stanowisko skarżącego, iż niepoddanie się badaniom psychologicznym w trybie art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym nie może stanowić podstawy do wydania przez starostę decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w oparciu o art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. c. tej ustawy. Przepis ten stanowi bowiem, iż decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się badaniu psychologicznemu w trybie określonym w art. 124 ust. 1 pkt 3 lub 4 ustawy, a przecież skarżący był skierowany na badania psychologiczne w trybie art. 124 ust. 1 pkt 2 tego aktu. Przypadek niepoddania się badaniu psychologicznemu na podstawie decyzji wystawionej przez organy kontroli ruchu drogowego nie został więc ujęty przez ustawodawcę w przesłankach upoważniających starostę do wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami. Brak jest również podstaw do rozszerzenia enumeratywnego katalogu przypadków, o których mowa w art. 140 ust. 1 ustawy o sytuację przewidzianą w art. 124 ust. 1 pkt 2. Wobec tego, podniesiona przez organ drugiej instancji dodatkowa okoliczność, iż skarżący nie poddał się badaniu psychologicznemu w trybie art. 124 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie może stanowić podstawy do wydania przez starostę decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi. Warto zresztą zauważyć, iż organ pierwszej instancji w podstawie prawnej swojej decyzji z dnia [...], w ogóle nie podał art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. c ustawy jako prawnej przesłanki do wydania decyzji o cofnięciu skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami, a w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania z dnia 14 lutego 2005r. nie zostało zaznaczone, iż postępowanie toczy się także w związku z niedostarczeniem przez skarżącego orzeczenia o poddaniu się badaniu psychologicznemu.
Mając powyższe na uwadze, Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270), dalej: p.s.a. orzekł jak w sentencji (...).
Wyrok powyższy zaskarżył w całości pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zarzucając mu naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie:
- § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 2 poz. 15) poprzez przyjęcie, że ustalony w nim termin 30 dni na wydanie skierowania na badanie lekarskie przez komendanta powiatowego Policji jest terminem zawitym, którego upływ powoduje wygaśnięcie uprawnienia organów Policji do wystawienia powyższego skierowania;
- art. 140 ust.1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) poprzez niezastosowanie tego przepisu, pomimo spełnienia określonej w nim przesłanki, niepoddania się badaniom lekarskim przez W. J..
Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.
Stanowisko Sądu bowiem jest całkowicie chybione. Przede wszystkim nie sposób przyjąć, iż intencją ustawodawcy było wprowadzenie ograniczenia czasowego na wystawianie przez komendantów powiatowych Policji skierowań na badania lekarskie, bowiem ustawodawca nie ustalił żadnego terminu w ustawie z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (...).
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej stanowi w art. 10 ust. 2, iż władzę ustawodawczą sprawują tylko Sejm i Senat, a przecież 30-dniowy termin na wystawianie skierowań na badania lekarskie dla komendantów powiatowych Policji wyznaczył Minister Zdrowia. Chociaż działał on z upoważnienia art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (...), to z upoważnienia tego wynika przede wszystkim konieczność przyjęcia w rozporządzeniu obiektywnych i niezbędnych kryteriów oceny stanu zdrowia. Brak w nim delegacji do ustalenia takiego trybu kierowania na badania lekarskie, w którym upływ terminu w nim określonego, powoduje wygaśnięcie uprawnienia do skierowania na badanie lekarskie, tym bardziej, że wygaśnięcie tego uprawnienia uniemożliwia staroście wydanie decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania, pomimo spełnienia przez kierowcę przesłanek wynikających z art.140 ust. 4 lit b ustawy.(...). Termin ten ma niewątpliwie charakter procesowy a nie materialnoprawny. Do kategorii terminów procesowych należą również tzw. terminy instrukcyjne, zastrzeżone dla czynności organu rozpatrującego sprawę, mające zapewnić sprawność jego działania (...). Upływ tego terminu nie został zastrzeżony żadnym rygorem, a gdyby miał on charakter materialnego terminu zawitego, wydanie orzeczenia lekarskiego przez uprawnionego lekarza podmiotu odwoławczego po upływie 30 dni skutkowałoby nieważność tego orzeczenia. Oznaczałoby to naruszenie prawa osoby badanej do korzystania z trybu odwoławczego od orzeczeń lekarskich.
Zdaniem Sądu meriti, po upływie 30-dniowego terminu o którym mowa w § 2 ust.2 rozporządzenia, organ Policji na podstawie art.129 ust.2 pkt 13 ustawy Prawo o ruchu drogowym, może wystąpić z wnioskiem do właściwego starosty o wydanie skierowania na badania lekarskie dla kierowcy, co do którego posiada zastrzeżenia odnośnie jego stanu zdrowia. Rzecz w tym, że przepis ten upoważnia policjanta w związku z wykonywaniem czynności określonych w art.129 ust.1 ustawy, a nie organ Policji, do wystąpienia z wnioskiem o ocenę stanu zdrowia w uzasadnionym przypadku. Przepis ten nie nakłada więc takiego obowiązku. Natomiast art.122 ust.1 pkt 3 ustawy nakłada na organ ruchu drogowego obowiązek skierowania na badania lekarskie kierującego pojazdem, który uczestniczy w wypadku drogowym, w następstwie którego jest śmierć innej osoby lub ciężki uszczerbek na jej zdrowiu kierującego pojazdem w stanie nietrzeźwości oraz w przypadku kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu.
Uchybienie przez komendanta powiatowego Policji 30-dniowemu terminowi na wydanie skierowania na badanie lekarskie, zgodnie z zaskarżonym wyrokiem, zwalniałoby ten organ od wykonania obowiązku nałożonego przepisem art.122 ust.1 pkt 3 ustawy, co z pewnością nie było intencją ustawodawcy.
Naczelny Sąd Administracyjne zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi nie naruszył bowiem ani przepisu § 2 ust. 2 wspomnianego rozporządzenia w sprawie badań lekarskich (...), ani art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. "b" Prawa o ruchu drogowym, który stanowi podstawę cofnięcia przez starostę uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie niepoddania się badaniom lekarskim w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3 – 5. Przepis art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b mówi zaś, iż badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Z przepisu § 2 ust. 2 wspomnianego rozporządzenia wynika przy tym, iż kierującemu pojazdem, o którym mowa w art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy, skierowanie na badanie lekarskie wydaje komendant powiatowy policji w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia, w którym nastąpił wypadek drogowy, albo od dnia, w którym kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Kserokopię skierowania komendant powiatowy Policji przesyła do właściwego starosty. Rozporządzenie to zostało wydane na podstawie upoważnienia ustawowego szczegółowo określonego w art. 123 Prawa o ruchu drogowym. Ustawodawca pozwolił w nim w drodze rozporządzenia ustanowić m.in. szczegółowe warunki i tryb kierowania na badania lekarskie i ich przeprowadzenia w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi oraz kierowania tramwajami. Minister Zdrowia władny był zatem uregulować kwestie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami tak, jak to uczynił w cytowanym akcie prawnym. W obrębie wyrażenia "szczegółowe warunki i tryb kierowania na badania lekarskie" mieści się niewątpliwie i termin, w jakim do takiego skierowania powinno dojść. Przy tym wbrew temu, co o jego charakterze sądzi skarżący jest to bez wątpienia termin prawa materialnego z natury swej nieprzywracalny. Termin nie dłuższy niż 30 dni od dnia, w którym nastąpił wypadek drogowy, albo od dnia, w którym kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu, może być uznany za porządkujący postępowanie organu administracyjnego, ale jego istotę należy upatrywać w czym innym. Jeśli art. 123 Prawa o ruchu drogowym, a w ślad za nim § 1 ust. 1 pkt a wspomnianego rozporządzenia wskazuje jako cel badania lekarskiego stwierdzenie istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi oraz kierowania tramwajami to oczywistym się staje, że cel ten może być osiągnięty tylko takim badaniem, które ze względów ściśle dotyczących badanego, zostanie przeprowadzone w czasie wskazanym w rozporządzeniu.
Naruszenie tego terminu przez wydającego skierowanie usuwa możliwość decydowania przez starostę o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym. Przepis bowiem art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. "b" Prawa o ruchu drogowym mówi o trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5, przepis ten z kolei dotyczy kierującego pojazdem skierowanego na badania przez organ kontroli ruchu drogowego, a szczegółowe warunki i tryb kierowania na badania lekarskie i ich przeprowadzenia określiło powyższe rozporządzenie. Cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym może nastąpić zatem gdy warunki te i tryb zostają zachowane. Tym samym nie można upatrywać w sytuacjach ujętych w § 2 ust. 6 i § 13 ust. 1 rozporządzenia w których pracodawca również określił 30-dniowy termin, uzasadnienia poglądu, że termin z § 2 ust. 2 ma jedynie charakter instrukcyjny i dla bytu postępowania ujętego w art. 140 ust. 1 jest obojętny. Takie zapatrywanie wyraził natomiast skarżący.
Na podstawie art. 184 p.s.a. skarga kasacyjna podlegała zatem oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło