VII SA/Wa 787/05

WyrokWSA w Warszawie2005-12-08

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Bogusław Moraczewski, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy próby rozładunku i magazynowania nawozów sztucznych, prowadzone przed zakończeniem budowy bazy magazynowo-przeładunkowej, stanowią nielegalne użytkowanie obiektu budowlanego w rozumieniu art. 54 i 55 Prawa budowlanego, uzasadniające nałożenie kary pieniężnej z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zinterpretowały przepisy Prawa budowlanego. Stwierdzenie jakiegokolwiek przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na użytkowanie, nawet jeśli dotyczy prób i testów związanych z rozładunkiem, magazynowaniem i dystrybucją, obliguje organ do wymierzenia kary pieniężnej z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego. W okolicznościach sprawy, gdzie pozwolenie na budowę wymagało uzyskania pozwolenia na użytkowanie, a kontrole wykazały prowadzenie sprzedaży nawozów, organy były zobowiązane do nałożenia kary.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Spółki "K." Sp. z o.o. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej w wysokości 130.000 zł. Kara została nałożona za nielegalne przystąpienie do użytkowania budynku hali magazynowej i toru bocznicy kolejowej przed zakończeniem budowy, z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego. Spółka kwestionowała zasadność nałożenia kary, argumentując, że prowadzone czynności były jedynie próbami rozładunku i testami wydajnościowymi, a nie użytkowaniem obiektu.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia NSA Bogusław Moraczewski (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Marzena Godlewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi "K." Sp. z o.o. w B. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej skargę oddala. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2005 r., znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa, po rozpatrzeniu zażalenia K. Sp. z o.o. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z dnia [...] lutego 2005 r., którym [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 123 kpa oraz w oparciu o art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nałożył na K. Sp. z o.o. z siedzibą w B. przy ul. [...] karę w wysokości 130.000 złotych za nielegalne przystąpienie do użytkowania, z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 ustawy Prawo budowlane, budynku hali magazynowej oraz toru bocznicy kolejowej szerokotorowej, zlokalizowanych na działce nr [...] i [...] w S. gm. N. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż K. Sp. z o.o. wbrew dyspozycji zawartej w art. 54 i art. 55 Prawa budowlanego, przystąpiła przed zakończeniem budowy, do użytkowania obiektów budowlanych wchodzących w skład bazy magazynowo – przeładunkowej, budowanej w oparciu o decyzję Wojewody [...] o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 2004 r., nr [...]., czym wypełniła dyspozycję zawartą w art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego. Właściwy organ zobligowany był więc do wymierzenia określonej kary, która jest karą ustawową i nie podlega uznaniu administracyjnemu. Ponadto wskazał, iż argumenty skarżącej Spółki, sprowadzające się do tezy, że nie było nielegalnego użytkowania bazy magazynowo – przeładunkowej, lecz próba stanowiska rozładunku nawozów sztucznych, nie zasługują na uwzględnienie, bowiem zamierzenie inwestycyjne polegające na budowie zespołu urządzeń do rozładunku z wagonów objęte jest odrębną decyzją o pozwoleniu na budowę (decyzją Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r., nr [...]). Nadto próby stanowiska rozładunku, według organu nie są z całą pewnością elementem procesu budowy bazy magazynowo – przeładunkowej i nie mogą stanowić usprawiedliwienia dla rozpoczęcia jej użytkowania przed zakończeniem budowy, z oczywistym naruszeniem obowiązujących przepisów Prawa budowlanego. Ponadto bez znaczenia jest, zdaniem organu odwoławczego, wielkość rozładunku i czas jego trwania, wystarczy sam fakt stwierdzenia przystąpienia do jakiegokolwiek użytkowania obiektu budowlanego z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 prawa budowlanego, ażeby dla właściwego organu powstał obowiązek wymierzenia kary określonej w art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego. Skargę na powyższe postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła K. Sp. z o.o. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 57 ust. 7 w zw. z art. 54 i 55 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez niewłaściwą jego wykładnię oraz naruszenie art. 77 kpa poprzez dokonanie sprzecznych ustaleń z treścią zebranego materiału dowodowego. W uzasadnieniu wskazała, iż z wykładni przepisów art. 54, art. 55 i art. 57 Prawa budowlanego wynika, iż podstawą wymierzenia kary określonej w art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego może być jedynie: 1. przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego, którego budowa została zakończona, nie składając zawiadomienia do właściwego organu lub nie występując o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie; 2. przystąpienie do użytkowania obiektu, którego budowa została zakończona, po zawiadomieniu o przystąpieniu do użytkowania lub po złożeniu wniosku o wydanie pozwolenia na użytkowanie obiektu lecz przed upływem terminu na zgłoszenie sprzeciwu lub przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie; 3. przystąpienie do użytkowania obiektu, którego budowa została zakończona po zgłoszeniu sprzeciwu przez właściwy organ lub po wydaniu decyzji odmawiającej pozwolenia na użytkowanie. W niniejszej sprawie, zdaniem skarżącej, skoro budowa żadnego z budowanych obiektów nie została zakończona w momencie przeprowadzania prób stanowiska rozładunku nawozów sztucznych, zakwalifikowanych bezpodstawnie przez organy nadzoru jako przystąpienie do użytkowania obiektów budowlanych, o których mowa w art. 54 i art. 55 Prawa budowlanego, nie było uzasadnionych podstaw do zastosowania w zaistniałej sytuacji przepisów art. 54, art. 55 oraz art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego. Ponadto wskazała, iż przeprowadzenie czynności związanych z próbą stanowiska rozładunku nawozów sztucznych nie można uznać za przystąpienie do użytkowania, bowiem było ono niezbędne w celu prawidłowego ustawienia zespołu taśmociągów oraz w celu dokonania prób i testów wydajnościowych całej instalacji do rozładunku nawozów sztucznych. Skarżąca Spółka rozładowała jednorazowo jedynie 21 wagonów nawozów sztucznych, która to ilość mieści się w normie ilościowej nawozów, których rozładunek był niezbędny do wykonania prób i testów wydajności. Zaś dokonanie następnie magazynowania rozładowanych nawozów w budynku hali magazynowej oraz ich workowania było wyłącznie rezultatem dokonanego wcześniej rozładunku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiDz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zarówno zaskarżonemu postanowieniu jak i poprzedzającemu je postanowieniu organu I instancji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa. Stosownie do art. 54 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane do użytkowania obiektu, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem art. 55 i 57, po zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie zgłosi sprzeciwu w drodze decyzji. Wyjątek od tej ogólnej zasady został określony w art. 55, który stanowi, iż przed przystąpieniem do użytkowania obiektu budowlanego należy uzyskać ostateczną decyzję o pozwoleniu na użytkowanie. W omawianym przepisie przewidziano trzy przypadki, w których istnieje obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie poprzez: 1. wskazanie w ustawie kategorii obiektów budowlanych, wymagających takiego pozwolenia, 2. odesłanie do przepisów ustawy, przewidujących powstanie takiego obowiązku, 3. wskazanie możliwości przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych, pod warunkiem uzyskania takiej decyzji. Stosownie do art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem art. 54 i 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Zdaniem Sądu organy obu instancji prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy i dokonały właściwej interpretacji obowiązujących przepisów prawa. W przedmiotowej sprawie Wojewoda [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji, zobowiązał K. Sp. z o.o. w B. do uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 5 Prawa budowlanego. Ponadto inwestor mógł przystąpić do użytkowania obiektu przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych pod warunkiem uzyskania pozwolenia na użytkowanie, wydanego przez właściwy organ nadzoru budowlanego. Z akt sprawy wynika, iż kontrola przeprowadzona w dniach [...] stycznia 2005 r. i [...] stycznia 2005 r. przez organy nadzoru budowlanego jednoznacznie wykazała, iż pomimo, że roboty budowlane nie zostały zakończone, użytkowana jest baza magazynowo – przeładunkowa, a mianowicie: "na terenie budowy prowadzona jest sprzedaż nawozów sztucznych, [...] i [...]", "sprzedaż prowadzi wyznaczony pracownik firmy oddelegowany na bazę do prowadzenia tego typu działalności", "kontrahenci przyjeżdżający samochodami ciężarowymi byli załadowani towarem przeznaczonym do sprzedaży", "z informacji uzyskanych od osoby odpowiedzialnej za sprzedaż wynika, iż workowanie nawozów sztucznych następuje sukcesywnie w miarę potrzeb handlowych". W świetle powołanych przepisów Prawa budowlanego organy nadzoru budowlanego, w przypadku stwierdzenia jakiegokolwiek przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego prawem uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, były zobligowane do wymierzenia kary w wysokości określonej w przepisach prawa. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej, aby dla właściwego organu nadzoru budowlanego powstał obowiązek wynikający z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, wystarczy sam fakt stwierdzenia nielegalnego użytkowania obiektu, nie ma znaczenia czy przystąpiono do użytkowania obiektu przed zakończeniem robót budowlanych, czy po ich zakończeniu. Skarżąca Spółka chcąc przystąpić do użytkowania obiektu przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych winna była wystąpić o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu. Podnoszony w skardze zarzut, iż "przeprowadzenie czynności związanych z próbą stanowiska rozładunku nawozów sztucznych nie można uznać za przystąpienie do użytkowania" wydaje się być chybiony, wobec faktu, iż wszelkie "próby i testy wydajnościowe" związane z rozładunkiem, przeładunkiem, magazynowaniem i dystrybucją, jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie, wiążą się z użytkowaniem obiektu. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło