I OSK 1794/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-02-20

Skład orzekający: Maria Wiśniewska, Zbigniew Rausz, Barbara Skrzycka – Pilch

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Skarb Państwa, reprezentowany przez naczelnika urzędu skarbowego, ponosi koszty przechowywania pojazdu na parkingu od momentu, gdy pojazd stał się jego własnością z mocy prawa (po upływie 6 miesięcy od usunięcia z drogi), czy dopiero od dnia uprawomocnienia się decyzji naczelnika urzędu skarbowego o przejęciu pojazdu?
Ratio decidendi
Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdu na parkingu od dnia, w którym pojazd stał się jego własnością z mocy prawa, tj. po upływie 6 miesięcy od dnia jego usunięcia z drogi publicznej. Decyzja naczelnika urzędu skarbowego o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, potwierdzając jedynie przejście własności, które nastąpiło z mocy ustawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wynagrodzenia za dozór pojazdu usuniętego z drogi publicznej, który przeszedł na własność Skarbu Państwa z mocy prawa po upływie 6 miesięcy od usunięcia. Spółka prowadząca parking domagała się zapłaty za okres od dnia, w którym Skarb Państwa stał się właścicielem pojazdu, do dnia jego odbioru. Organy administracji odmówiły uwzględnienia wynagrodzenia za część tego okresu, argumentując m.in. opóźnieniem w otrzymaniu dokumentów przez urząd skarbowy oraz stosowaniem stawek uchwalonych przez radę miejską, które nie miały bezpośrednio dotyczyć Skarbu Państwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie organu odwoławczego, uznając, że Skarb Państwa powinien ponosić koszty od dnia przejścia własności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wiśniewska /spr./, Sędziowie NSA Zbigniew Rausz, Barbara Skrzycka – Pilch, Protokolant Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 maja 2006 r. sygn. akt I SA/Łd 501/06 w sprawie ze skargi Zakładu D. Sp. z o.o. z/s w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia wynagrodzenia za dozór pojazdu na parkingu za wskazany dodatkowy okres 1. oddala skargę kasacyjną 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi na rzecz Zakładu D. Sp. zo.o. kwotę 120 zł ( sto dwadzieścia ) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego Wyrokiem z dnia 18 maja 2006 r., sygn. akt I SA/Łd 501/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpoznaniu skargi Zakładu D. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia [...], [...] w przedmiocie nieuwzględnienia wynagrodzenia za dozór pojazdu na parkingu za wskazany dodatkowy okres oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi na rzecz Zakładu D. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu powyższego wyroku zawarto następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi po rozpoznaniu zażalenia Zakładu D. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] od postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...], znak [...], którym na podstawie art. 102 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968, ze zm.) oraz art. 123 § 1 K.p.a. przyznano spółce wynagrodzenie za dozór usuniętego z drogi publicznej przez Policję pojazdu marki Fiat 126p, nr rej. [...] za okres od dnia 16 czerwca 2004 r. (data otrzymania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] o przejściu na własność Skarbu Państwa pojazdu) do dnia odbioru samochodu z parkingu w wysokości 353,75 zł - uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przyznał wynagrodzenie za dozór pojazdu, za okres od dnia 27 października 2004 r. do dnia 19 października 2004 r., w wysokości 17.950 zł. Organ pierwszej instancji wskazał, że z akt administracyjnych wynika, że z uwagi na nieodebranie przedmiotowego pojazdu przez właściciela w okresie 6 miesięcy, Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] decyzją z dnia 11 maja 2004 r. na podstawie art. 104 K.p.a. i art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2003 r., Nr 58, poz. 515, ze zm.) orzekł o przejściu na rzecz Skarbu Państwa przedmiotowego pojazdu. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2004 r. orzekł o jego sprzedaży. Pojazd w dniu 19 października 2004 r. został sprzedany i odebrany z parkingu. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z dnia [...] organ odwoławczy stwierdził, że okres naliczania opłat za przechowywanie pojazdu na parkingu, płatnych z budżetu Państwa może być liczony dopiero od dnia otrzymania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] odpowiednich dokumentów do dnia odbioru pojazdu z parkingu. Jednocześnie organ uznał, że opłata za parkowanie przedmiotowego samochodu winna być ustalona w oparciu o stawkę w wysokości 50 zł za dobę, wynikającej z uchwały Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] (nr [...]), będącą jego zdaniem aktem prawnym, o którym mowa w art. 130 § 6 Prawa o ruchu drogowym. Przedmiotowe postanowienie w części nieuwzględniającej przyznanie wynagrodzenia za dozór pojazdu za okres od dnia 21 sierpnia 2003 r. do dnia 26 października 2003 r. stało się przedmiotem skargi Zakładu D. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W skardze zarzucono rażące naruszenie art. 130a ust. 1, ust. 2 i ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem strony skarżącej Skarb Państwa stał się właścicielem samochodu z mocy prawa po upływie sześciu miesięcy od dnia usunięcia pojazdu z drogi publicznej i Urząd Skarbowy winien ponieść koszty parkowania samochodu za cały okres od kiedy Skarb Państwa stał się właścicielem tego samochodu. Spółka podniosła także, że przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów nie nakładają na podmiot prowadzący parking obowiązku składania Urzędowi Skarbowemu jakichkolwiek dokumentów poza powiadomieniem, o którym mowa w § 7 ust. 2 tego rozporządzenia. Dyrektor Izby Celnej w Łodzi w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. W powołanym na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi skargę uwzględnił na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.). Sąd co do zasady podzielił stanowisko skarżącego Zakładu D. Sp. z o.o. z siedzibą w Łodzi, że Skarb Państwa reprezentowany przez odpowiedni organ skarbowy winien ponieść koszty związane z przechowywaniem pojazdu na parkingu, prowadzonym przez skarżącą spółkę począwszy od dnia, w którym stał się właścicielem przedmiotowego pojazdu. Niemniej jednak Sąd stwierdził, że nie jest władny dokonać zmiany zaskarżonej decyzji przez uwzględnienie żądania przyznania wynagrodzenia za dozór pojazdu za wskazany przez skarżącego dodatkowy okres, albowiem tego rodzaju orzeczenie nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego, określonej w przepisach ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz ustawy P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że z treści obowiązującego od dnia 1 stycznia 2002 r. przepisu art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) wynika jednoznacznie, iż pojazd usunięty z drogi publicznej w trybie określonym w ust. 1 lub 2 (m.in. z powodu nieokazania przez kierującego dokumentu stwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub stwierdzającego opłacenie składki tego ubezpieczenia) i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się i pojazd taki przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. W art. 130a ust. 11 powołanej ustawy zawarte zostało upoważnienie dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych do określenia w drodze rozporządzenia m.in. trybu postępowania w zakresie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz.U. Nr 134, poz. 1133 ze zm.) o takim przejęciu orzeka naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego. Przed wydaniem orzeczenia należy powiadomić właściciela pojazdu o wszczęciu postępowania w sprawie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Sąd uznał, że orzeczenie naczelnika właściwego urzędu skarbowego o przejściu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa ma charakter wyłącznie deklaratoryjny, gdyż nie kreuje własności, a jedynie stwierdza o takim przejściu z chwilą wystąpienia zdarzenia, z którym ustawa Prawo o ruchu drogowym wiąże to przejście. W takim przypadku Skarb Państwa, reprezentowany przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego stał się właścicielem pojazdu usuniętego w powyższym trybie z drogi publicznej z dniem upływu terminu 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu i w ocenie Sądu trzeba uznać, że co najmniej od tego dnia obciążają Skarb Państwa wszelkie opłaty związane z przechowywaniem takiego pojazdu. W ocenie Sądu powoływanie się przez organy podatkowe na okoliczność, że Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] otrzymał z Komendy Miejskiej Policji w [...] dokumenty niezbędne do wszczęcia postępowania w sprawie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa z pewnym opóźnieniem, nie może zwalniać organu reprezentującego Skarb Państwa od pokrycia należnych opłat związanych z przechowywaniem pojazdu na parkingu prowadzonym przez skarżącą spółkę. Sąd wskazał, że stosownie do § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów jednostka prowadząca parking w przypadku nieodebrania pojazdu w terminie określonym w art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym jest obowiązana do powiadomienia o tym właściwego urzędu skarbowego oraz podmiot, wydający dyspozycję usunięcia pojazdu, który to obowiązek w rozpoznawanej sprawie również skarżąca spółka wykonała z pewnym opóźnieniem. Sąd zauważył także, że odmowa organów podatkowych przyznania skarżącej spółce wynagrodzenia za wskazany dodatkowy okres (mimo braku takiego stwierdzenia w sentencji rozstrzygnięć) wynika jednoznacznie z treści uzasadnień postanowień organów obu instancji (stanowiących integralną część rozstrzygnięć), a także z treści zażalenia strony na orzeczenie organu pierwszej instancji. W ocenie Sądu żądanie spółki zapłaty przez Skarb Państwa kosztów przechowywania pojazdu w wysokości wyliczonej w oparciu o stawkę ustaloną w uchwale Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] w sprawie wysokości opłat za usuwanie pojazdów z dróg i przechowywanie tych pojazdów nie znajduje wystarczającego uzasadnienia zarówno prawnego jak i faktycznego. Wyznaczenie bowiem przez Prezydenta Miasta [...] parkingu prowadzonego przez skarżącą spółkę do przechowywania pojazdów usuniętych z dróg oraz ustalenie przez Radę Miejską w [...] opłat za usuwanie pojazdów i ich przechowywanie zostało dokonane na podstawie m.in. art. 130a ust. 6 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, który to przepis zdanie pierwsze (łącznie z ust. 5 art. 130a ustawy) wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 czerwca 2005 r., sygn. akt K 23/04 został uznany za niezgodny z art. 2 i art. 22 Konstytucji RP z tym, że wymienione przepisy tracą moc obowiązującą z dniem 30 czerwca 2006 r. Ponadto na podstawie przepisów art. 130a ust. 1 - ust. 7 ustawy Prawo o ruchu drogowym Sąd przyjął, że opłaty za usunięcie pojazdów z drogi i ich parkowanie, o których mowa w ust. 6 tego artykułu oraz w powołanej przez stronę uchwale Rady Miejskiej dotyczą właścicieli pojazdów, którym pojazdy są odbierane, natomiast nie dotyczą Skarbu Państwa, na rzecz którego pojazd przechodzi w trybie ust. 10 wymienionego artykułu. Sąd stwierdził, że do przechowywania pojazdu na parkingu prowadzonym przez skarżącą spółkę i związanych z tym należności winny zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 50, poz. 449) mieć zastosowanie przepisy działu II rozdziału 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 ze zm.), a w szczególności art. 102 tej ustawy, określający obowiązki dozorcy oraz wydatki i wynagrodzenie związane z wykonywaniem dozoru nad ruchomością, która przeszła na własność Skarbu Państwa. Ponadto Sąd pierwszej instancji uznał za błędny pogląd organu odwoławczego, że podstawę prawną do zastosowania w rozpatrywanym przypadku przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi § 3 ust. 1 lit. a powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów, albowiem przepis ten dotyczy wyłącznie ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie prawomocnego orzeczenia o przepadku, wydanego w wymienionych postępowaniach, która to sytuacja nie zachodzi w tej sprawie. Taką podstawę prawną stanowi przepis § 3 ust. 1 lit. c rozporządzenia, odnoszący się do ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie m.in. zrzeczenia się własności lub objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej. Sąd mając na uwadze zakres wniesionej skargi oraz postanowienia art. 134 § 1 i 2 P.p.s.a. uznał za niemożliwe uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia Dyrektora Izby Skarbowej. Od powyższego wyroku Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W ramach pierwszej z podstaw kasacyjnych przewidzianych w art. 174 pkt 1 P.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie prawa materialnego w szczególności art. 130a ust.10 w zw. z art. 130a ust. 11 Prawa o ruchu drogowym oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów, polegające na jego błędnej wykładni poprzez przyjęcie, że Skarb Państwa, reprezentowany przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego, stał się właścicielem pojazdu usuniętego z drogi publicznej z dniem upływu terminu 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu podczas, gdy z treści przepisu wynika, iż z upływem 6 miesięcy od usunięcia pojazdu i nieodebrania go przez właściciela, pojazd "uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się" i że przepis przesądza jedynie zasadę, zgodnie z którą pojazd porzucony z zamiarem wyzbycia się przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Ponadto poprzez przyjęcie, że Skarb Państwa jest zobowiązany zwrócić dozorcy konieczne wydatki za dozór pojazdu, które przeszły na rzecz Skarbu Państwa z upływem 6 miesięcy od dnia jego usunięcia, a nie od dnia uprawomocnienia się decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa podczas, gdy wydanie tej decyzji musi być poprzedzone wyczerpaniem przewidzianej przez przepisy procedury przejęcia. W ramach drugiej z podstaw kasacyjnych przewidzianych w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. organ zarzucił naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. w szczególności: 1) art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 134 § 1 i 2, w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną nie wyszedł poza jej granice i nie stwierdził nieważności zaskarżonego postanowienia pomimo, iż w sprawie zachodziły przesłanki do stwierdzenia jego nieważności. Sąd mimo, że zaistniały te przesłanki przesądził, że nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, jako związany zakazem reformationis in peius, 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. polegające na rozbieżności pomiędzy podstawą prawą rozstrzygnięcia i treścią uzasadnienia wyroku, gdyż Sąd uchylił zaskarżone postanowienie zamiast stwierdzić jego nieważność. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ wskazał, że ocena wyrażona przez Sąd w zaskarżonym wyroku uzasadnia wniosek, że doszło do rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. W konsekwencji Sąd powinien stwierdzić nieważność zaskarżonego postanowienia, gdyż oparto je na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w którym brak jest uregulowań dotyczących opłat za parkowanie pojazdów, które przeszły na rzecz Skarbu Państwa. W tej sytuacji w ocenie organu nieuprawnione i sprzeczne z treścią art. 134 § 2 P.p.s.a. jest także stanowisko Sądu, że nie mógł wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego. Zastosowanie w sprawie przepisu, który zobowiązuje organ likwidacyjny do pokrywania opłat za parkowanie pojazdu w wysokości 50 zł za dobę i który, jak stwierdził Sąd, nie ma zastosowania do Skarbu Państwa, zamiast przepisu z zupełnie innej ustawy, który zobowiązuje organ likwidacyjny do zwrotu dozorcy koniecznych wydatków, stanowi niewątpliwie rażące naruszenie prawa, które uzasadniało stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości. Organ podniósł, że z treści powołanego przez Sąd przepisu wynika, że z upływem 6 miesięcy od dnia usunięcia z drogi publicznej pojazd uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Przepis ten stanowi, że pojazd taki przechodzi z mocy ustawy na rzecz Skarbu Państwa, nie wskazuje jednak terminu, z jakim następuje przejście własności. Zasadnym jest zatem stanowisko, że dopiero po wyczerpaniu przez naczelnika urzędu skarbowego szczegółowej procedury możliwe jest wydanie decyzji w sprawie przejęcia pojazdu przez Skarb Państwa, a stanowisko Sądu, że przejście własności następuje automatycznie z upływem 6 miesięcy jest nieuprawnione. W konsekwencji powyższego, od momentu uprawomocnienia się decyzji w sprawie przejęcia pojazdów dopuszczalne jest obciążenie organu likwidacyjnego koniecznymi wydatkami związanymi z dozorem pojazdu. Nieodzownym warunkiem przed wydaniem orzeczenia w sprawie przejścia na rzecz Skarbu Państwa pojazdów usuniętych z drogi jest skuteczne skierowanie do właściciela wezwania do odebrania pojazdu oraz informacja, że wezwany nie zastosował się do jego treści bądź zrzekł się prawa własności. Dopiero wtedy pojazd może być uznany za porzucony z zamiarem wyzbycia się i taka sytuacja umożliwia wydanie przez naczelnika urzędu skarbowego decyzji o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, który staje sie pierwotnym właścicielem tego pojazdu. W konkluzji skargi kasacyjnej organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W związku z regulacją zawartą w art. 183 P.p.s.a. należy podkreślić, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania z uwzględnieniem przesłanek określonych w § 2 tegoż artykułu. Przytoczone podstawy kasacyjne determinują więc kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wychodząc z tego założenia, należy wstępnie podkreślić, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa, przy czym stwierdza, że zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej nie są trafne. W sprawie bezsporne jest, że podstawę prawną rozstrzygnięcia orzeczenia organów administracyjnych stanowi art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 z późn. zm.). W myśl tego przepisu organ egzekucyjny przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Stwierdzić należy, że jednak ani ten przepis, ani żaden inny przepis powołanej ustawy nie określa jak należy ustalić przedmiotową należność. Nie ulega natomiast wątpliwości, że należność ta powinna odpowiadać wydatkom poniesionym przez podmiot wykonujący dozór na wykonywanie dozoru, w tym przypadku na utrzymanie i eksploatację parkingu oraz wynagrodzenie za sprawowany dozór mienia przechowywanego na parkingu. Zgodzić się należy z poglądem zarówno Sądu pierwszej instancji jak i wnoszącego skargę kasacyjną, że opłaty za parkowanie, jakie ustala rada powiatu na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym odnoszą się do właścicieli (innych niż Skarb Państwa) pojazdów usuwanych z dróg publicznych i umieszczanych na parkingach w trybie przewidzianym przepisami art.130a powołanej ustawy i wprost nie mają zastosowania do Skarbu Państwa, który stał się właścicielem pojazdu przechowywanego na parkingu z uwagi na wystąpienie przesłanek określonych w ust. 10 art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego jeśli organ administracyjny przy ustalaniu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór w trybie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji posiłkując się – jak w tym przypadku – ustaleniami uchwały rady powiatu – tu Rady Miasta [...] z [...], nr [...] w sprawie wysokości opłat za usuwanie pojazdów z dróg i przechowywanie tych pojazdów – zastosuje stawkę opłat za parkowanie wynikającą z tej uchwały to nie stanowi to podstawy do stwierdzenia nieważności orzeczenia organu. Należy bowiem mieć na uwadze, że powołana uchwała określa stawki opłat właśnie za parkowanie na wyznaczonych parkingach pojazdów, o których wyżej mowa, które muszą ponieść właściciele a więc należy sądzić, że organ stanowiący powiatu ustalając ją wziął pod uwagę wydatki poniesione przez prowadzącego parking związane z wykonywaniem dozoru na jego parkingu oraz należne mu z tego tytułu wynagrodzenie. W sytuacji, gdy organ administracyjny uznał, że stawka z uchwały odzwierciedla wydatki związane z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór to nie ma podstaw do żądania stwierdzenia nieważności jego orzeczenia z tego tylko powodu, że zastosował stawkę opłat z uchwały, która nie odnosi się bezpośrednio do Skarbu Państwa, bowiem nie oznacza to, że ustawa ta nie odpowiada kosztom przechowywania pojazdu stanowiącego własność Skarbu Państwa. Wskazać ponadto należy, że wnoszący skargę kasacyjną w żaden sposób nie wykazał, że wyliczone przy zastosowaniu omawianej stawki opłaty za parkowanie należności dla dozorującego odbiegają od rzeczywistych kosztów parkowania pojazdu Skarbu Państwa. Podniesiony przez organ w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 130a ust. 10 w zw. z art. 130a ust. 11 Prawa o ruchu drogowym oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów przez błędną wykładnię tych przepisów jest bezzasadny. Skarga kasacyjna podważa ustalony przez Sąd Wojewódzki termin, od którego Skarb Państwa powinien ponosić koszty związane z parkowaniem pojazdu, który na podstawie art. 130a ust. 10 powołanej ustawy przeszedł na własność Skarbu Państwa. Zdaniem skarżącego organu obowiązek ponoszenia przez Skarb Państwa przedmiotowych kosztów powstaje z dniem przejścia własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, z tym że przejście na rzecz Skarbu Państwa własności usuniętego i nieodebranego przez właściciela pojazdu, a tym samym i powstanie obowiązku pokrycia spornych kosztów, następuje nie jak stwierdził Sąd pierwszej instancji z dniem upływu 6-miesięcznego terminu od jego usunięcia, ale z dniem kiedy decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa stała się ostateczna. W świetle stanu prawnego regulującego tę kwestię jest do pogląd błędny. Przepis art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi, że pojazd usunięty w trybie w tym przepisie określonym i nieodebrany przez osobę uprawnioną w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Upływ 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu powoduje zatem, że nieodebrany w tym terminie pojazd staje się własnością Skarbu Państwa z mocy samego prawa. Wprawdzie w § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz.U. Nr 134, poz. 1133 z późn. zm.) jest mowa, że o "przyjęciu" na rzecz Skarbu Państwa (art. 130a ust. 10 natomiast stanowi, że pojazd "przechodzi" z mocy ustawy na rzecz Skarbu Państwa) orzeka naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego co mogłoby sugerować, że decyzja wydana w omawianym trybie ma dla powstania po stronie Skarbu Państwa tytułu własności pojazdu znaczenie konstytutywne, ale w świetle postanowień przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym nie ulega wątpliwości, że decyzja ta ma wyłącznie charakter deklaratoryjny bo może potwierdzać tylko to co nastąpiło z mocy ustawy. Należy zatem uznać, że stanowisko Sądu pierwszej instancji wyrażone w tej sprawie, że terminem początkowym ponoszenia przez Skarb Państwa spornych kosztów parkowania jest dzień, w którym upłynął 6-miesięczny okres liczony od dnia usunięcia pojazdu jest prawidłowe. Podkreślenia wymaga, że dla ustalenia początkowego terminu od jakiego Skarb Państwa winien ponosić opłaty za parkowanie pojazdu nie ma zatem znaczenia, kiedy organ skarbowy otrzymał dokumenty niezbędne do wszczęcia procedury dotyczącej wydania decyzji o przejściu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Z przytoczonych wyżej względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło