I SA/Wa 2108/06

WyrokWSA w Warszawie2007-02-16

Skład orzekający: Jolanta Rudnicka, Daniela Kozłowska, Marek Stojanowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorstwo państwowe, które zarządzało nieruchomością Skarbu Państwa, posiadało legitymację procesową do wniesienia odwołania w postępowaniu o stwierdzenie nabycia tej nieruchomości z mocy prawa przez gminę?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył prawo, umarzając postępowanie odwoławcze bez należytego zbadania, czy przedsiębiorstwo państwowe, które zarządzało nieruchomością Skarbu Państwa, posiadało legitymację procesową. Brak wystarczających dowodów na tytuł prawny do zarządu nieruchomością oraz nieuwzględnienie specyficznych przepisów dotyczących przejmowania mienia państwowego po byłych kolei niemieckich przez przedsiębiorstwo państwowe "P." uniemożliwiły prawidłową ocenę statusu strony. Sąd uznał, że organy obu instancji nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dowodowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej umarzającej postępowanie odwoławcze w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę Miejską W. prawa własności nieruchomości. P. Spółka Akcyjna wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów prawa przez odmówienie jej statusu strony w postępowaniu. Spółka argumentowała, że nieruchomość stanowiła infrastrukturę kolejową i należała do przedsiębiorstwa państwowego "P.", wykonującego zadania o charakterze ogólnokrajowym, co wykluczało jej komunalizację. Organy obu instancji uznały, że P. nie wykazała tytułu prawnego do zarządu nieruchomością.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej i stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rudnicka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędzia NSA Marek Stojanowski Protokolant Magdalena Zając po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2007 r. sprawy ze skargi P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie nabycia mienia państwowego z mocy prawa przez gminę 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] września 2006 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania P. Spółki Akcyjnej Oddziału [...] w W. od decyzji Wojewody [...] dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez Gminę Miejską W. prawa własności nieruchomości położonej w W., oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie R., jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha umorzyła postępowanie odwoławcze. Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym sprawy: Wojewoda [...] w dniu [...] marca 2006 r., działając w trybie art. 61 § 4 kpa, wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. przez Gminę Miejską W. własności nieruchomości położonej w W., oznaczonej w ewidencji gruntów obrębu R. jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, zawiadamiając o powyższym Prezydenta Miasta W. oraz P. SA Oddział [...] w W. Pismem z dnia 1 kwietnia 2006 r. P. Spółka Akcyjna Oddział [...] w W. skierowanym do Wojewody [...] sprzeciwiły się komunalizacji przedmiotowej nieruchomości, podając że nieruchomość oznaczona w dacie 27 maja 1990 r., jako działka nr [...] położona w W. w obrębie R. została podzielona, na podstawie decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. o ustaleniu lokalizacji drogi, na działki o numerach: [...], [...] i [...]. Nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] stanowi czynną linię kolejową do stacji R. i w myśl ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz.U. Nr 86, poz.789 ze zm. ) stanowi infrastrukturę kolejową. Ponadto przedmiotowa nieruchomość jest integralnie związana z przylegającą nieruchomością ( działki nr [...], [...] i [...]) - kontynuacją linii kolejowej do stacji R., która została uwłaszczona decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2005 r., nr [...] P. zwróciły uwagę, że niezrozumiałym jest odmienne traktowanie identycznych pod względem prawnym i funkcjonalnym dwóch nieruchomości. Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...], Wojewoda [...] stwierdził nabycie z dniem 27 maja 1990 r. przez Gminę W. z mocy prawa własności nieruchomości oznaczonej, jako działka nr [...] położonej w W. w obrębie R. o powierzchni [...] ha. Organ pierwszej instancji wskazał, zgodnie z ustawą z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. 1989, Nr 14 , poz. 74 ze zm.) państwowe jednostki organizacyjne uzyskują grunty państwowe w zarząd na podstawie decyzji terenowego organu administracji państwowej albo na podstawie zawartej, za zezwoleniem tego organu, umowy o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi bądź umowy o nabywaniu nieruchomości. W dniu 27 maja 1990 r. przedmiotowa nieruchomość, zgodnie z zapisem w ewidencji gruntów obrębu R. stanowiła własność Skarbu Państwa we władaniu [...] Dyrekcji Okręgowej [...] w W. P. legitymują się tylko decyzją z dnia [...] lipca 1988 r. o naliczeniu opłat rocznych za zarząd, która nie stanowi wystarczającego dokumentu o przekazaniu nieruchomości w zarząd, a zatem P. nie legitymowały się tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości. W tej sytuacji dysponentem przedmiotowej działki był, w ocenie Wojewody, terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego. Wojewoda nadmienił również, że stosownie do decyzji z dnia [...] maja 2004 r. o ustaleniu lokalizacji drogi dla inwestycji polegającej na przebudowie ul. [...] działki nr [...] i [...] będą wchodziły w skład pasa drogowego. Z tych względów Wojewoda [...], na podstawie art. 5 ust. 1 w zw. z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) stwierdził nieodpłatne nabycie przez Gminę Miejską W. własności opisanej na wstępie nieruchomości . Od powyższej decyzji Wojewody [...]odwołanie złożyła Spółka Akcyjna P. podnosząc, że nieruchomość oznaczona w ewidencji gruntów jako działka nr [...] obrębu R. w części (działka nr [...]) stanowi czynną linię kolejową do stacji R. i infrastrukturę kolejową, jest integralnie związana z przylegającą nieruchomością (działki nr [...], [...] i [...]) -kontynuacją linii kolejowej do stacji R. W odwołaniu podkreślono również, że wskazany grunt nie może podlegać komunalizacji ponieważ nie zostały spełnione ustawowe przesłanki do nabycia mienia z mocy prawa przez właściwą gminę, bowiem przedmiotem skarżonej decyzji były składniki mienia ogólnonarodowego państwowego, które nie stały się mieniem komunalnym, gdyż należały do przedsiębiorstwa państwowego P., wykonującego zadania o charakterze ogólnokrajowym. Odwołująca podkreśliła również, że organ pierwszej instancji pominął obowiązujące w Polsce powojennej regulacje prawne dotyczące mienia poniemieckiego oddanego przedsiębiorstwu P. Będącą przedmiotem kwestionowanej decyzji nieruchomość P. przejęło w zarząd i użytkowanie po kolejach niemieckich, jako stanowiącą cześć kompleksu stacji kolejowej, w związku z czym działka ta służyła wraz z infrastrukturą kolejową przedsiębiorstwu państwowemu P. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] września 2006 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania P. Spółki Akcyjnej Oddziału [...] w W., umorzyła postępowanie odwoławcze, przyjmując, że skoro przedsiębiorstwo państwowe P. nie legitymowało się prawem zarządu, to nie przysługuje mu prawo strony w postępowaniu komunalizacyjnym. Stronami takiego postępowania są w szczególności Skarb Państwa i właściwa gmina oraz ewentualnie osoba legitymująca się prawem własności do przedmiotowego mienia. Przedsiębiorstwu P. nie przysługiwał też tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości w postaci prawa użytkowania lub zarządu, który uzasadniałby jego udział w charakterze strony. Zgodnie z art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 22, poz. 99) państwowe jednostki organizacyjne uzyskiwały grunty państwowe w zarząd na podstawie decyzji terenowego organu administracji państwowej albo na podstawie zawartej, za zezwoleniem tego organu, umowy o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, bądź umowy o nabyciu nieruchomości. Odwołująca się nie wykazała, że w dniu 27 maja 1990 r. rzeczona nieruchomość znajdowała się w zarządzie jej poprzednika prawnego przedsiębiorstwa państwowego "P.", zaś decyzja o ustanowieniu opłat nie może w postępowaniu komunalizacyjnym stanowić dowodu na ustanowienie zarządu. Skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] września 2006 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Spółka Akcyjna P. w W. działająca przez P. Spółkę Akcyjną [...] w W., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zarzucając naruszenie przepisów: art. 28 kpa - przez odmówienie przyznania jej statusu strony w niniejszym postępowaniu; art. 5 ust. 1 i art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych – przez ich wadliwe zastosowanie; § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 lipca 1990 r. w sprawie wykazu przedsiębiorstw państwowych i jednostek organizacyjnych, których mienie nie podlega komunalizacji (Dz. U. Nr 51, poz. 301) i art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - przez ich nieuwzględnienie i niezastosowanie; art. 16 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym PKP – przez jego niezastosowanie; art. 2, 3, 6 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 3, poz. 17) przez ich nieuwzględnienie; art. 7 i 77 kpa przez zaniechanie rozpatrzenia w sposób wyczerpujący zebranego w sprawie materiału dowodowego. W uzasadnieniu skargi wskazano, że organ odwoławczy nieuwzględnił istotnych w sprawie okoliczności, a mianowicie regulacji prawnych w oparciu, o które kolej przejmowała majątek byłych kolei niemieckich. W rozpatrywanej sprawie, według skarżącej, nie można "odciąć się" od przepisów, na bazie, których następowało przejmowanie majątku przez kolej, albowiem mają one zasadnicze znaczenie dla uznania, że P. przysługuje prawo do bycia stroną w postępowaniu komunalizacyjnym. W tej kwestii skarżąca przywołała przepisy ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz.U. Nr 3, poz. 17), wywodząc z treści przepisów art. 2, 3 i 6 tej ustawy, że P. przejęła, jako majątek byłych kolei niemieckich również przedmiotową nieruchomość. Ponadto skarżąca zarzuciła, że organ odwoławczy nie wziął pod uwagę, że tytuł prawny do nieruchomości mógł powstać także na mocy przepisów regulujących powstanie oraz funkcjonowanie państwowej jednostki organizacyjnej. Skarżąca powołała art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym PKP (w brzmieniu obowiązującym w dacie 27 maja 1990 r.), z którego wynika, że mienie PKP stanowiło wydzieloną część mienia ogólnonarodowego oraz, że mienie PKP stanowią środki będące w jego dyspozycji w dniu wejścia w życie ustawy i środki nabyte przez PKP w toku jego działalności. Dalej przepis ten stanowił, że PKP, gospodarując wydzielonym mu i nabytym mieniem zapewnia jego ochronę oraz racjonalne wykorzystanie oraz, że wykonuje wszelkie uprawnienia w stosunku do mienia będącego w jego dyspozycji, z wyjątkiem uprawnień przewidzianych w przepisach ustawowych. W ocenie skarżącej przedmiotowa nieruchomość nie może podlegać komunalizacji, gdyż przedmiotem skarżonej decyzji na dzień 27 maja 1990 r. były składniki mienia ogólnonarodowego państwowego, które nie stały się mieniem komunalnym, gdyż należały do przedsiębiorstwa państwowego "P.", wykonującego zadania o charakterze ogólnokrajowym (art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy komunalizacyjnej). Według skarżącej organy orzekające w sprawie nie rozpoznały jej w pełni, gdyż omawiana nieruchomość, w myśl ustawy o transporcie kolejowym, stanowi infrastrukturę kolejową. Na będącej przedmiotem postępowania działce nr [...] znajdowały się obiekty, które w myśl rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 22 maja 2001 r. służą do prowadzenia ruchu kolejowego i utrzymania linii kolejowej, a w związku z tym stanowią obiekty przynależne do linii kolejowej. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wnosiła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę, pod względem zgodności z prawem, zaskarżonych aktów, czynności organów administracji publicznej, przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznawania sprawy organy administracji nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd uznał, że miało miejsce tego rodzaju naruszenie prawa, które skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji. Skarga jest uzasadniona. Ustalenie interesu prawnego osoby uczestniczącej w postępowaniu administracyjnym następuje w wyniku konkretyzacji właściwego przepisu prawa materialnego. Łącznikiem między sferą stosowania prawa procesowego, a prawem materialnym jest pojęcie interesu prawnego pojmowanego ogólnie jako obiektywna, czyli rzeczywiście istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Interes prawny powinien być konkretny, indywidualny, dający się zaspokoić poprzez wydanie decyzji. Chodzi o interes prawny szeroko rozumiany, tzn. chroniony prawem powszechnie obowiązującym. Prawo do wnoszenia odwołań (art. 127 -140 kpa) jest rozwinięciem zasady dwuinstancyjności postępowania, wyrażonej w art. 15 kpa. Dla skutecznego wniesienia odwołania wystarczające jest przyjęcie tzw. subiektywnej wersji legitymacji procesowej strony, a zatem skuteczne powinno być odwołanie wniesione na podstawie przekonania podmiotu, że decyzja organu pierwszej instancji dotyczy jego praw i obowiązków. Jeżeli twierdzenie podmiotu nie zostanie przez organ odwoławczy pozytywnie zweryfikowane, to wydaje on decyzję o umorzeniu postępowania. Jednakże wydanie decyzji o umorzeniu postępowania wymaga analizy, czy istotnie nie istnieją podstawy do uznania, że wnoszący odwołanie nie posiada przymiotu strony. Analiza taka powinna być przeprowadzona przez organ odwoławczy na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wykładni przepisów prawa. Z akt sprawy wynika (wypisy z ewidencji gruntów), że w dniu 27 maja 1990 r. nieruchomość położona w W. w obrębie R., oznaczona jako działka nr[...], stanowiła własność Skarbu Państwa i była we władaniu przedsiębiorstwa państwowego P. Nieruchomość jest działką niezabudowaną, a na jej części, oznaczonej aktualnie, jako działka nr [...], przebiega czynna linia kolejowa do stacji R. Wymagało zatem wyjaśnienia, na jakiej podstawie przedsiębiorstwo państwowe P. władało przedmiotową nieruchomością w dacie 27 maja 1990 r. Kwestia ta nie została jednoznacznie wyjaśniona przez organ odwoławczy. W aktach sprawy brak jest nawet odpisu z księgi wieczystej, który zawierałby wskazanie podstawy nabycia przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa, a także mógłby zawierać wpisy odnośnie władania lub zarządu nieruchomością. Ustalenia dotyczące statusu mienia pozostającego we władaniu skarżącej organy obu instancji oparły jedynie na wypisach z ewidencji gruntów bez odniesienia się na jakiej podstawie mienie pozostawało we władaniu P., szczególnie w sytuacji, gdy organem założycielskim tego przedsiębiorstwa był naczelny organ administracji państwowej, a status przedsiębiorstwa był regulowany ustawowo. Należy też mieć na uwadze, że przedsiębiorstwo P. nie było utworzone w oparciu o przepisy ustawodawstwa zwykłego, lecz status jego był regulowany w drodze aktów szczególnych. Utworzone rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z 24 września 1926 r. (Dz. U. 1948, Nr 43, poz. 312) przedsiębiorstwo "P." prowadziło eksploatację wszystkich linii kolejowych, zarządzanych dotychczas przez Ministerstwo Komunikacji, obejmując je w zarząd i użytkowanie i nabywając na własność majątek ruchomy, ale dotyczyło to tylko tego majątku, który należał poprzednio do polskiego Ministerstwa Komunikacji. Przemawia za takim stanowiskiem treść art. 4 tegoż rozporządzenia, w którym ustawodawca stwierdził wprost, że chodzi o majątek zarządzany " dotychczas " przez Ministerstwo Komunikacji oraz brzmienie art. 6 według, którego cały majątek" oddany w myśl art. 4 przedsiębiorstwu "P." w użytkowanie i zarząd lub na własność przedsiębiorstwa, wyodrębnia się z ogólnego majątku Skarbu Państwa". Oznacza to, że jeśli przedmiotowa działka oddana została do eksploatacji P. , to z mocy prawa powstawał zarząd i użytkowanie tej nieruchomości. Z tego względu, jak należy przypuszczać, w ewidencji gruntów nieruchomość ta była wpisana jako własność Skarbu Państwa, we władaniu P.. W takim przypadku, gdy nie była wymagana decyzja stwierdzająca przejęcie tego mienia, a ustanowienie zarządu i użytkowania następowało z mocy prawa, przedsiębiorstwo nie mogło legitymować się dokumentem w tej sprawie. Rację ma skarżąca, gdy twierdzi, że organy orzekające w sprawie nie wzięły pod uwagę ustawodawstwa powojennego, a mianowicie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 sierpnia 1949 r. w sprawie przekazywania nieruchomości niezbędnych do realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz.U. Nr 47, poz. 354) oraz uchwały Prezydium Rządu z dnia 27 września 1950 r. w sprawie rozdysponowania mienia nierolniczego na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska. Według przepisów tegoż rozporządzenia przekazanie nieruchomości, gdy polega ono na oddaniu w zarząd i użytkowanie bez zobowiązania do dokonania inwestycji zastępczych dokonywało się w formie protokołu zdawczo – odbiorczego a w pozostałych przypadkach w drodze umowy zawartej w formie prawem przewidzianej (§ 9 ust.1). Natomiast w §15 przewidział ustawodawca przypadek szczególny, gdy Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania mógł w wyjątkowych wypadkach, uzasadnionych potrzebami inwestycyjnymi, upoważnić wykonawcę do objęcia nieruchomości przed wydaniem orzeczenia o przekazaniu. Należy też zwrócić uwagę na przepisy ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz.U. Nr 3, poz. 17). Według art. 2 tej ustawy na własność Państwa bez odszkodowania przechodzą przedsiębiorstwa: przemysłowe, górnicze, komunikacyjne, bankowe, ubezpieczeniowe oraz handlowe Rzeszy Niemieckiej i byłego Wolnego Miasta Gdańska, Obywateli Rzeszy Niemieckiej, niemieckich i gdańskich osób prawnych z wyłączeniem osób prawnych prawa publicznego, spółek kontrolowanych przez obywateli niemieckich albo przez administrację niemiecką lub gdańską. Przedsiębiorstwa niemieckich i gdańskich osób prawnych prawa publicznego przechodzą na własność odpowiednich polskich osób prawnych. Według art. 3 ust. 1 C za odszkodowaniem przejmuje Państwo przedsiębiorstwa komunikacyjne (kolei żelaznych normalnych i wąskotorowych, kolei elektrycznych, komunikacji powietrznej), przy czym przedsiębiorstwa przejęte na zasadzie przepisu art. 3 przechodzą na rzecz Państwa w całości wraz z majątkiem ruchomym i nieruchomym (art. 6 ). Według, zaś § 30 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1947 r. w sprawie trybu postępowania przy przejmowaniu przedsiębiorstw na własność Państwa (Dz.U. Nr 16, poz. 62) właściwy Minister ogłasza w Monitorze Polskim wykazy przedsiębiorstw górniczych, przemysłowych, komunikacyjnych i telekomunikacyjnych przejmowanych na własność Państwa na zasadzie art. 3 ust. 1 lit. C ustawy wyżej wymienionej. Przy przejmowaniu na własność przedsiębiorstw komunikacyjnych wyłączona została droga postępowania przed Komisją do Spraw Upaństwowienia Przedsiębiorstw, a o przejęciu orzekał właściwy Minister (§16 i 30 rozporządzenia z 30 stycznia 1947 r. w sprawie trybu postępowania przy przejmowaniu przedsiębiorstw na własność Państwa). W kontekście powyższych uregulowań prawnych zasadny jest zarzut skargi, że organ odwoławczy pominął regulacje prawne w oparciu, o które kolej przejmowała majątek byłych kolei niemieckich, co ma szczególne znaczenie w kontekście ustalenia interesu prawnego skarżącej w niniejszym postępowaniu. Skoro według akt sprawy przedmiotowa nieruchomość znajdowała się w dacie komunalizacji we władaniu P., a dodatkowo według twierdzeń skarżącej, część tej nieruchomości była zagospodarowana jako czynna linia kolejowa, to obowiązkiem organów orzekających w sprawie było odniesienie się do tych twierdzeń skarżącej. Organ powinien zatem ustalić, czy sporna nieruchomość była poprzednio częścią kolei niemieckiej i kiedy została objęta przez władze polskie oraz kiedy i w jaki sposób nastąpiło objęcie jej we władanie przez P.. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa czyniąc rozważania, czy skarżąca posiadała tytuł prawny do sprawowania zarządu poprzestała na stwierdzeniu, że zarząd mógł być ustanawiany w drodze decyzji terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego albo za zezwoleniem tego organu na podstawie umowy o przekazanie nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, bądź umowy o nabycie nieruchomości. Nie zostało natomiast wzięte pod uwagę przez organ odwoławczy, że tytuł prawny do konkretnej nieruchomości mógł powstać także na mocy przepisów regulujących powstanie oraz funkcjonowanie tej jednostki. W dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej z dnia 10 maja 1990 r. obowiązywała ustawa z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym " Polskie Koleje Państwowe" (Dz.U. Nr 26, poz. 138 ze zm.), która w art. 16 stanowiła, że: "PKP gospodarując wydzielonym mu i nabytym mieniem, zapewnia jego ochronę (ust. 1). Mienie P. stanowią środki będące w jego dyspozycji w dniu wejścia w życie ustawy oraz środki nabyte w toku jego działalności (ust. 2)" Z przepisu tego wynika zatem, że mienie PKP stanowi wydzieloną część mienia ogólnonarodowego, a Przedsiębiorstwo wykonuje wszelkie uprawnienia w stosunku do mienia będącego w jego dyspozycji, z wyjątkiem uprawnień wyłączonych w przepisach ustawowych. Orzekając o umorzeniu postępowania organ odwoławczy nie rozważył, czy uregulowania zawarte w powyższej ustawie, odnoszące się do mienia skarżącej, nie mają wpływu na ocenę jej legitymacji w postępowaniu komunalizacyjnym. Nietrafny jest natomiast, w ocenie Sądu, zarzut skarżącej naruszenia przez Krajową Komisję Uwłaszczeniową przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu, gdyż regulacje te dotyczą postępowania uwłaszczeniowego, a nie komunalizacyjnego. Biorąc pod uwagę wszystkie powyższe okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję nie przeprowadził w sposób należyty postępowania dowodowego, czym naruszył art. 7, 28 i 77 §1 kpa, przy czym uchybienia te miały istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia w sprawie. Mając powyższe na uwadze Sąd z mocy art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. c w związku z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło