IV SA/Wa 2415/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Otylia Wierzbicka, Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski,, asesor WSA Danuta Szydłowska (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2007 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewody (...) z dnia (...) października 2006 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wymeldowania z pobytu stałego - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia (...) października 2006 r. Wojewoda (...) po rozpatrzeniu odwołania S. K. od decyzji Prezydenta W. z dnia (...) września 2006 r. orzekającej o odmowie wymeldowania W. B. wraz z małoletnim synem S. K. z pobytu stałego z lokalu nr (...) przy ul. (...) w W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z aer. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż S. K. wniósł o wymeldowanie byłej żony W. B. z lokalu nr (...) przy ul. (...) w W. argumentując, iż od 21 listopada 2003 r. nie mieszka ona w przedmiotowym lokalu albowiem przebywa na stałe w K. Podniósł, iż organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające. Jak wynika z pisma Ambasady Rzeczpospolitej Polskiej w K. z dnia 19 kwietnia 2006 r. W. B. wraz z synem S. K. przebywa legalnie w K. na podstawie wizy pobytowej ważnej do dnia 11 stycznia 2008 r. W piśmie z dnia 28 kwietnia 2006 r. Zespół Państwowych Szkół Muzycznych nr (...) w W. poinformował, iż W. B., zatrudniona w Państwowej Podstawowej Szkole Muzycznej w okresie 2003 r.-2007 r., przebywa na urlopie bezpłatnym w związku z podjęciem pracy w ramach rządowego kontraktu z Ministerstwem Wyższej Edukacji w K. jako wykładowca w W. W przedmiotowej sprawie przesłuchano świadków: R. B., W. L., którzy zeznali, iż W. B. zamieszkiwała w przedmiotowym lokalu do 2003 r., M. S. która oświadczyła, iż w/w często wyjeżdżała i przyjeżdżała oraz A. P., która widziała w/w wraz z synem w przedmiotowym lokalu w wakacje w 2005 r. a także A. B. z zeznań której wynika, iż W. B. zamieszkuje w lokalu w okresie wakacji a w mieszkaniu, do którego posiada klucze, ma wszystkie swoje rzeczy. P. B.-pełnomocnik W. B., oświadczył, iż przebywa ona jedynie na kontrakcie w K. a w czasie wakacji mieszka w przedmiotowym lokalu, w którym ma swoje i syna rzeczy osobiste. W. B. zeznała, iż jej pobyt w K. ma charakter czasowy i wiąże się z wykonywaną pracą. Przeprowadzone oględziny lokalu wykazały, iż W. B. wraz z synem mieszka w przedmiotowym lokalu i znajdują się w nim jej i syna rzeczy osobiste. Taki stan rzeczy potwierdziła także kontrola przeprowadzona w dniu 5 lipca 2006 r. S. K. oświadczył, iż była żona w mieszkaniu " składa wizyty " w czasie wakacji. W myśl art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ administracji wydaje decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie sądowo-administracyjnym przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego jest spełniona wówczas, gdy opuszczenie miało charakter trwały i dobrowolny, przy czym obie te przesłanki muszą być spełnione łącznie. Trwałość opuszczenia lokalu ma miejsce wyłącznie w sytuacji, gdy osoba wyraża wolę zerwania wszystkich związków z lokalem stałego miejsca pobytu i ześrodkowania interesów życiowych w innym miejscu. Dobrowolność zaś oznacza jednoznaczny zamiar strony nie zmuszonej okolicznościami faktycznymi lub zachowaniem innych osób. W ocenie organu odwoławczego z przeprowadzonego postępowania administracyjnego wynika, że W. B. wraz z małoletnim synem nie opuściła miejsca pobytu stałego na stałe a przebywa jedynie czasowo w K., co związane jest z jej pracą. Nie doszło zatem do opuszczenia miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a więc nie zaistniała przesłanka do wydania decyzji o wymeldowaniu. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. K., zwany dalej skarżącym, wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i wymeldowanie W. B. z lokalu stanowiącego jego własność. W uzasadnieniu skargi wskazał, iż decyzja Wojewody narusza art. 6, art. 9 i art. 15 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Była żona może jedynie za jego zgodą być gościem w jego lokalu z meldunkiem na pobyt czasowy. Nadto W. B. pierwsze zgłoszenie wyjazdu przedstawiła dopiero w 2005 r. i zgodnie z art. 15 ustawy straciła wówczas prawo do korzystania z uprawnień wynikających z tego przepisu i organ administracji powinien wymeldować ją z urzędu. Wojewoda (...) w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, iż art. 6 w/w ustawy definiuje pobyt stały, art. 9 dotyczy sposobu dopełnienia obowiązku meldunkowego a art. 15 wymeldowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153 z 2002 r. poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem1 jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji nie zaś według kryteriów słusznościowych. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1270- dalej zwaną p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów skarga nie jest zasadna. Na wstępie wskazać należy, iż nie jest możliwe rozstrzygnięcie o treści żądanej przez skarżącego w zakresie orzeczenia przez Sąd o wymeldowaniu W. B. z przedmiotowego lokalu. Sąd administracyjny stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153. poz. 1269 ) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest realizowana jedynie co do oceny legalności zaskarżonej decyzji. Sąd nie jest uprawniony do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Tak więc Sąd jest władny jedynie uchylić zaskarżoną decyzję ( bądź stwierdzić jej nieważność ), nie jest zaś uprawniony do jej zmiany. Podstawą matehalno-prawną zaskarżonej decyzji jest art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2001 r., nr 87, poz. 960 ze zm.) w myśl którego organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Stosownie do art. 10 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych pobyt stały w danym lokalu oznacza zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów (por. wyrok NSA z dnia 14 maja 2001 r. sygn. akt V SA 1496/00 - LEX nr 54454). Opuszczenie lokalu jest to nie tylko fizyczne nieprzebywanie ale i zamiar opuszczenia danego lokalu, z jednoczesnym zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym i założenie w nowym ośrodku swoich osobistych i majątkowych interesów. Zamiar taki określa się na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, iż przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu powołanego przepisu jest spełniona, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Dla zaistnienia przesłanki "opuszczenia miejsca pobytu stałego" konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w innym miejscu, niż miejsce pobytu stałego, towarzyszył zamiar stałego związania się z tym innym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego (por. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r, sygn. akt V SA 3169/00, niepublikowany, zamieszczony w LEX nr 50123; wyrok NSA z dnia 10 lutego 1989 r, sygn. akt SA/Wr 789/88, ONSA 1989/2/72).O opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić tylko wtedy, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w określonym lokalu i ma zamiar opuszczenia tego lokalu na stałe, a zamiar ten związany jest z założeniem w nowym miejscu ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny - poprzez złożenie stosownego oświadczenia, ale także w sposób dorozumiany - poprzez zachowanie, które w sposób nie budzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu. Tak więc o opuszczeniu stałego miejsca zamieszkania można mówić tylko wówczas, gdy jest ono dobrowolne i ma charakter trwały. Zaniechanie wykonania obowiązku zgłoszenia wyjazdu za granicę, nałożonego art. 15 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, nie ma żadnego wpływu na ustalenie przesłanek z art. 15 ust. 2 tej ustawy do wymeldowania z pobytu stałego. Wyjazd za granicę nie jest bowiem równoznaczny z opuszczeniem dotychczasowego miejsca pobytu stałego, uzasadniającym wymeldowanie. W rozumieniu omawianej ustawy meldunek ma charakter jedynie rejestracyjny i nie wiąże się z prawem do lokalu. Na etapie czynności zameldowania i wymeldowania nie bada się więc tytułu prawnego do lokalu. Wyrokiem z dnia 27 maja 2002 r., sygn. akt K. 20/01 ( Dz. U. z 2002 r. nr 78, poz. 716 ) Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 9 ust. 2 tej ustawy (obecnie: Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) jest niezgodny z art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Konsekwencją orzeczenia TK o niekonstytucyjności przepisu art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych było także nieobowiązywanie części przepisu art. 15 ust. 2 tej ustawy, odnoszącej się do uprawnień do przebywania w lokalu. W toku postępowania administracyjnego przeprowadzonego w przedmiotowej sprawie ustalono, iż W. B. wraz z synem przebywa czasowo w K. co związane jest z wykonywaniem przez nią pracy. Wiza pobytowa ma ważność do dnia 11 stycznia 2008 r. a więc nie jest to trwałe opuszczenie miejsca zamieszkania. W postępowaniu administracyjnym W. B. twierdziła, iż wciąż ma zamiar zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu do którego powraca w okresie wakacyjnym i w którym ma swoje i syna rzeczy osobiste. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podziela stanowisko organów I i II instancji, iż w przedmiotowej sprawie nie doszło do opuszczenia przez W. B. i jej syna miejsca stałego pobytu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960 ze zm.), gdyż opuszczenie przez nią lokalu przy ul. [..] nie miało charakteru trwałego. Zdaniem Sądu fakt, iż posiada ona nadal klucze do lokalu, że znajdują się tam jej rzeczy osobiste i korzysta z mieszkania w czasie pobytu w Polsce, co potwierdzili przesłuchani w toku postępowania wyjaśniającego świadkowie a także oględziny i przeprowadzony wywiad środowiskowy- świadczy o tym, iż nie zrezygnowała ona z uprawnienia do przebywania w tym lokalu i zamierza do niego powrócić. W związku z powyższym należy zgodzić się ze stanowiskiem organów orzekających, iż - wbrew twierdzeniom skarżącego - w ustalonym stanie faktycznym brak jest podstaw do wymeldowania W. B. i jej małoletniego syna z pobytu stałego w mieszkaniu nr (...) przy ul. (...) w W. Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić. Reasumując powyższe na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ) Sąd orzekł jak w sentencji.