III SA/Łd 631/05

WyrokWSA w Łodzi2005-12-14

Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Irena Krzemieniewska, Monika Krzyżaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można rozpoznać chorobę zawodową w postaci trwałego ubytku słuchu spowodowanego hałasem, jeśli od zakończenia narażenia zawodowego minęły ponad dwa lata, a stwierdzony ubytek słuchu nie osiąga wymaganego progu 45 dB?
Ratio decidendi
Choroba zawodowa w postaci trwałego ubytku słuchu spowodowanego hałasem może zostać rozpoznana tylko wtedy, gdy udokumentowane objawy wystąpią w ciągu dwóch lat od zakończenia narażenia zawodowego. Ponadto, ubytek słuchu musi być obustronny i wynosić co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. W przypadku niespełnienia tych kryteriów, nawet jeśli pracownik był narażony na hałas, nie można stwierdzić choroby zawodowej.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej w postaci obustronnego trwałego ubytku słuchu spowodowanego hałasem, wynikającego z wieloletniej pracy jako kierowca. Organy administracji obu instancji odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, wskazując na niespełnienie kryteriów diagnostycznych (niewystarczający próg ubytku słuchu, brak obustronności) oraz upływ dwuletniego terminu od zakończenia narażenia zawodowego. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, podtrzymując swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 14 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska,, Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant Asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2005 roku sprawy ze skargi J. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] Nr [...] znak [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę Decyzją nr [...] z dnia [...] (znak: [...]) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ł. nie stwierdził u skarżącego J. S. choroby zawodowej "pod postacią obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem", ujętej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. nr 132, poz. 1115). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że J. S. w latach 1972-1990 był zatrudniony w S. Przedsiębiorstwie Transportowym w Ł. na stanowisku kierowcy samochodów ciężarowych, natomiast w latach 1990-1997 pracował jako kierowca w transporcie prywatnym. Pismem, które — co wynika z akt administracyjnych sprawy — wpłynęło do Przychodni Konsultacyjno-Diagno-stycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł. w dniu 18 grudnia 2003 r., skarżący został skierowany na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej. W orzeczeniu z [...] nr [...] stwierdził brak podstaw do rozpoznania u skarżącego zawodowego uszkodzenia słuchu. W motywach orzeczenia wskazano, iż podstawą do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu jest stwierdzenie obustronnego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2, 3 kHz. U skarżącego stwierdzono co prawda ubytek słuchu typu ślimakowego w uchu prawym, jednak jego wielkość (23,3 dB) nie spełniła ww. warunków. W uchu lewym stwierdzono natomiast ubytek słuchu typu mieszanego z przewagą komponentu przewodzeniowego, którego wielkości nie da się obliczyć, ponieważ badany dla częstotliwości 3 kHz "nie podaje przewodnictwa powietrznego". Ubytek słuchu w uchu lewym nie spełnia również kryterium diagnostyczno-orzeczniczego. WOMP stwierdził ponadto, że badany od 1997 r. przebywa na zasiłku przedemerytalnym, co wyklucza możliwość rozpoznania choroby zawodowej. Zgodnie bowiem z załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, w przypadku ubytku słuchu wynosi 2 lata. Po rozpoznaniu odwołania od powyższego orzeczenia WOMP w Ł., Instytut Medycyny Pracy w Ł. w orzeczeniu z [...] nr [...] stwierdził, że występujące u skarżącego zmiany w narządzie słuchu nie wykazują klinicznych cech uszkodzenia słuchu spowodowanego hałasem, tj. takich zmian, które odpowiadałyby zapisowi zawartemu w pkt 21 wykazu chorób zawodowych. W uzasadnieniu zostało podniesione, że "zamiast obustronnego ubytku słuchu typu ślimakowego stwierdzono w uchu lewym ubytek słuchu typu mieszanego, który należy przyczynowo wiązać ze zmianami pozapalnymi ucha środkowego i nieżytem trąbek słuchowych." Organ I instancji w toku postępowania zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. o przekazanie dokumentacji dotyczącej pomiarów hałasu w kabinach kierowców w byłym Przedsiębiorstwie Transportowym Budownictwa w Ł., które było jednostką nadrzędną [...] Przedsiębiorstwa Transportowego w Ł.. Dokumentacja taka nie została odnaleziona. W tym stanie rzeczy organ I instancji stwierdził, że skarżący mógł pracować w narażeniu na działanie czynnika szkodliwego (halasu), jednak skutki, jakie miała taka praca dla jego zdrowia, nie wypełniają kryteriów przewidzianych w przepisach wspomnianego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych (...). Ponadto upłynął już okres 2 lat od momentu, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważniało do rozpoznania choroby zawodowej, przewidziany w przepisach wymienionego rozporządzenia Rady Ministrów. W dniu 7 czerwca 2005 r. J. S. złożył odwołanie od powyższej decyzji i wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy. Skarżący wskazał, że ma poważne problemy z lewym uchem oraz częściowo z prawym, w związku z czym musi korzystać z aparatu słuchowego. Ponadto wniósł o przeprowadzenie kolejnego badania w Instytucie Medycyny Pracy w S.. Decyzją z dnia [...] nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł.. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm. ) oraz roporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. nr 132, poz. 1115) oraz art. 138 par. 1 pkt 1 k.p.a. Organ odwoławczy w całości podzielił stanowisko zajęte przez organ I instancji. Odnosząc się do wniosku o przeprowadzenie kolejnych badań w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., organ odwoławczy stanął na stanowisku, iż wniosek taki jest bezzasadny, ponieważ przeprowadzone w toku postępowania przed organem I instancji badania były wnikliwe, szczegółowe i wyczerpujące. Organ II instancji wyjaśnił, że rozpatrując niniejszą sprawę przyjęto, że J. S. będąc 29 lat kierowcą, podczas prowadzenia pojazdów ciężarowych pracował w narażeniu na hałas. Jednocześnie organ podkreślił, że samo narażenia na czynnik mogący spowodować chorobę zawodową nie jest jednoznaczne z powstaniem choroby zawodowej, co potwierdziły specjalistyczne badania lekarskie przeprowadzone w wyżej wym. jednostkach służby zdrowia. Organ II instancji zaznaczył, że nie ma podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej, jeżeli właściwa placówka orzecznicza nie dokonała rozpoznania klinicznego tej choroby. Ponieważ w sprawie nie zostały spełnione wymogi zawarte w par. 2 ust. 1 wymienionego na wstępie rozporządzenia Rady Ministrów z 30 07.2002 r. zasadne było utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji. W skardze na powyższą decyzję J. S. stwierdził, że jego choroba słuchu nadal postępuje. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł., podtrzymując w całości stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie jest zasadna. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta, po myśli § 2 tegoż artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny nie rozpoznaje zatem spraw merytorycznie, a bada jedynie legalność zaskarżonej decyzji tzn. czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając zaskarżoną decyzję w tym zakresie sąd nie stwierdził by organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego bądź procesowego. Skarżący został skierowany na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej przez lekarza Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej A spółka cywilna w Dz., przy czym powyższe skierowanie wpłynęło do Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł. w dniu 18 grudnia 2003 r. Do sytuacji prawnej skarżącego znajdą zatem zastosowanie, obowiązujące w dniu wszczęcia postępowania w przedmiocie rozpoznania choroby zawodowej, przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. nr 132, poz. 1115). Zgodnie z treścią załącznika do powyższego rozporządzenia chorobą zawodową jest m.in. "obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz", przy czym "okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego" wynosi 2 lata. Do ustalenia, iż pracownik (były pracownik) cierpi na wyżej opisaną chorobę zawodową, konieczne jest zatem w szczególności ustalenie typu uszkodzenia słuchu oraz wielkości tego uszkodzenia, przy czym ubytek słuchu o wskazanej wyżej wielkości musi być obustronny. Ponadto uszkodzenie słuchu nie może zostać uznane za chorobę zawodową, o ile w okresie 2 lat od dnia zakończenia zatrudnienia (w warunkach narażenia zawodowego) nie zostało ono udokumentowane. W niniejszej sprawie stwierdzenie u J. S. choroby zawodowej w postaci uszkodzenia słuchu nie było możliwe przede wszystkim, dlatego że upłynął już okres 2 lat, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego. Narażenie zawodowe skarżącego ustało z chwilą zakończenia pracy zawodowej w charakterze kierowcy, co nastąpiło w 1997 r., natomiast skierowanie na badania zostało wydane dopiero w grudniu 2003 r., czyli już po upływie wyżej wymienionego dwuletniego terminu. Ponadto ubytek słuchu skarżącego nie osiągnął poziomu wskazanego w załączniku do rozporządzenia. Skarżący badany był dwukrotnie, najpierw w Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł., a następnie w Instytucie Medycyny Pracy w Ł.. Z obu opinii lekarskich wynika, iż ubytek słuchu w uchu prawym skarżącego nie spełnia kryterium wskazanego w rozporządzeniu tj. nie osiąga poziomu 45dB (w opinii WOMP ustalono go na poziomie 23,3 dB). Ta okoliczność — stosownie do powyższych rozważań — wyklucza zatem uznanie J. S. za osobę dotkniętą chorobą zawodową, niezależnie od stopnia uszkodzenia słuchu w drugim uchu. Podkreślić także należy że zgodnie z § 7 pkt. 3 wskazanego wyżej rozporządzenia,orzeczenie lekarskie wydane w wyniku ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia , w tym wypadku Instytut Medycyny Pracy, jest ostateczne. Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 151 ustawy 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło