IV SA/Wa 933/05

WyrokWSA w Warszawie2006-01-10

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Alina Balicka, Małgorzata Miron

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności operatu pomiarowego, który został włączony do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w trybie bezdecyzyjnym (czynność materialno-techniczna)?
Ratio decidendi
Wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności operatu pomiarowego, który został włączony do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego jako czynność materialno-techniczna, jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych. Organ administracji publicznej nie może stwierdzić nieważności aktu, który nie jest decyzją administracyjną. W takiej sytuacji właściwe jest wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 157 § 3 k.p.a.
Stan faktyczny
Skarżący A. W. domagał się stwierdzenia nieważności operatu pomiarowego, który został włączony do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Organy administracji, począwszy od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, a skończywszy na Głównym Geodecie Kraju, odmawiały wszczęcia postępowania w tej sprawie, uznając, że sporządzenie i przyjęcie operatu do zasobu jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną, która mogłaby podlegać stwierdzeniu nieważności. Skarżący kwestionował to stanowisko, powołując się na przepisy dotyczące zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. W. na decyzję Głównego Geodety Kraju.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka,, sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10stycznia 2006 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności operatu pomiarowego 1/ oddala skargę; 2/ przyznaje adwokatowi A. M. z "K." s. c. w W. przy [...]od Skarbu Państwa –Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 240zł ( dwieście czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2004 r. nr [....] Główny Geodeta Kraju utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności operatu pomiarowego ze wznowienia granic działek Przedsiębiorstwa Drogowo – Mostowego w D. położonych w miejscowości C. przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] lipca 1996 r. pod numerem [...]. W odwołaniu od decyzji z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] A. W. podniósł m. in., iż organ I instancji rozpoznał sprawę niezgodnie z jego wnioskiem, a mianowicie wszczął postępowanie o stwierdzenie nieważności operatu nr [...] pomimo, że wnosił on o jego anulowanie. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia 24 października 2003r. A. W. wystąpił do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności operatu pomiarowego W odpowiedzi na ten wniosek organ wojewódzki pismem z dnia [...] listopada 2003 r. poinformował A. W., iż nie można stwierdzić nieważności operatu pomiarowego nr [...], ponieważ włączenie tego operatu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego nastąpiło w trybie bezdecyzyjnym. Wnioskodawca wystąpił do Głównego Geodety Kraju o zbadanie stanowiska organu I instancji. Organ centralny w piśmie z dnia [...] stycznia 2004r. wskazał, że sprawa dotycząca wniosku A. W. powinna zostać załatwiona poprzez wydanie decyzji, a przy odmowie wszczęcia postępowania może być zastosowany tryb określony w art. 157 § 3 kpa. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...], po rozpatrzeniu wniosku z 24 października 2003 r. oraz pisma strony z dnia 9 stycznia 2004 r., które zostało potraktowane jako kolejny materiał dowodowy, wydał decyzję z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności operatu pomiarowego. Główny Geodeta Kraju zwrócił uwagę, iż organ I instancji rozstrzygając sprawę poprzez wydanie decyzji w sprawie stwierdzenia nieważności operatu pomiarowego, postąpił zgodnie z żądaniem strony wyrażonym we wniosku z dnia 24 listopada 2003 r., które to żądanie zostało potwierdzone w piśmie z dnia 18 grudnia 2003 r. skierowanym do Głównego Geodety Kraju. Zdaniem organu fakt, że strona w późniejszym swym piśmie z dnia 9 stycznia 2004 r. nie wycofała swych wcześniejszych żądań, potwierdza jej żądanie wyrażone we wniosku, a zatem za nieuzasadniony należy uznać zarzut podniesiony w odwołaniu, że organ I instancji przeprowadził postępowanie administracyjne niezgodnie z żądaniem strony. Następnie Główny Geodeta Kraju odniósł się do kwestii odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wskazując, iż na podstawie art. 157 § 3 kpa organ orzeka o niedopuszczalności wszczęcia tego postępowania z przyczyn przedmiotowych i podmiotowych. Odmowa wszczęcia postępowania z przyczyn przedmiotowych ma miejsce, gdy strona żąda wznowienia postępowania w sprawie, w której organ działa w innej formie prawnej niż decyzja, np. umowy cywilnej, czynności materialno – technicznej lub w formie zaświadczenia. Organ wskazał, że w niniejszej sprawie na zlecenie Przedsiębiorstwa D. w D., Wojewódzkie Biuro Geodezji i Terenów Rolnych w T. wykonało wznowienie granic działek położonych w miejscowości C. Z czynności wznowienia granic został wykonany operat techniczny, który został włączony do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] lipca 1996 r. pod numerem [...]. Wskazując na obowiązujące wówczas przepisy (ustawa z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne – Dz. U. Nr 30, poz. 163 ze zm., rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15 maja 1990 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych oraz przekazywania materiałów i informacji powstałych w wyniku prac tych prac do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego – Dz. U. Nr 33, poz. 195), Główny Geodeta Kraju wskazał, iż przyjęcie do ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej operatu pomiarowego działek, będącego czynnością materialno – techniczną, nie było zatwierdzane żadną decyzją administracyjną. Ponadto organ stwierdził, iż brak jest przepisów, które umożliwiałyby "anulowanie operatu" przyjętego do zasobu. Wobec powyższego Główny Geodeta Kraju stwierdził, iż decyzja organu I instancji odmawiająca wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności operatu pomiarowego ze wznowienia granic, była zgodna z prawem. A. W. na wskazaną wyżej decyzję Głównego Geodety Kraju wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zakwestionował stanowisko organu, że brak jest możliwości prawnych wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności czy anulowania operatu pomiarowego ze wznowienia granic. Wskazał, że takie stanowisko jest sprzeczne z § 7 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie określenia rodzajów materiałów stanowiących zasób geodezyjny i kartograficzny, sposobu i trybu ich gromadzenia i wyłączania z zasobu oraz udostępniania zasobu (Dz. U. Nr 49, poz. 493). W odpowiedzi na skargę Główny Geodeta Kraju wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 157 § 3 kpa, który stanowi, że odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w drodze decyzji. Słusznie organy podniosły, że na podstawie wskazanego przepisu orzeka się co do niedopuszczalności z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych wszczęcia postępowania. Niedopuszczalność wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności z przyczyn przedmiotowych ma miejsce, gdy dotyczy postępowania, w którym organ działał w innej formie prawnej, np. umowy cywilnej, czynności materialno – technicznej itp. Ogólnie rzecz ujmując niedopuszczalność z przyczyn przedmiotowych ma miejsce wtedy, gdy strona żąda stwierdzenia nieważności w innej sprawie, aniżeli zakończonej orzeczeniem administracyjnym. Stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, gdy strona żąda stwierdzenia nieważności w sprawie, w której organ działał w innej formie prawnej niż decyzja administracyjna. Sporządzenie operatu pomiarowego, jak również przyjęcie go do ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej nie następuje w formie decyzji administracyjnej. Tak więc, wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności operatu pomiarowego włączonego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych. Trafne jest stanowisko prezentowane przez organy obu instancji, iż w przedmiotowej sprawie nie został wydany żaden akt administracyjny, który mógłby być wzruszony w trybie art. 156 § 1 kpa. Skoro tak, należało wydać decyzje w trybie art. 157 § 3 kpa, tj. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności operatu pomiarowego. Na marginesie należy zauważyć, że § 7 ust. 12 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie określenia rodzajów materiałów stanowiących zasób geodezyjny i kartograficzny, sposobu i trybu ich gromadzenia i wyłączania z zasobu oraz udostępniania zasobu (Dz. U. Nr 49, poz. 493), na który powołuje się skarżący, rzeczywiście pozwala na wyłączenie z zasobu pewnych materiałów. Jednakże do wystąpienia z wnioskiem o wyłączenie materiałów z zasobu uprawniony jest w świetle tego przepisu tylko kierownik właściwego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej. Zatem wskazany przez skarżącego przepis nie może być brany pod uwagę przy rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w pkt 1 sentencji. O wynagrodzeniu wyznaczonego pełnomocnika (pkt 2 sentencji) orzeczono stosownie do treści art. 250 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło