II SA/Wa 2047/06

WyrokWSA w Warszawie2007-02-12

Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Joanna Kube, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego dla strażaka Państwowej Straży Pożarnej może być przyznana, gdy strażak nabywa lokal w drodze umowy darowizny?
Ratio decidendi
Pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego dla strażaka Państwowej Straży Pożarnej nie może być przyznana, gdy strażak nabywa lokal w drodze umowy darowizny, ponieważ przepisy regulujące tę pomoc przewidują odpłatny charakter nabycia lokalu i nie obejmują sytuacji, w której lokal jest nabywany nieodpłatnie. Nabycie lokalu w drodze darowizny oznacza, że strażak nie ponosi kosztów związanych z transakcją, co wyklucza możliwość dofinansowania ze środków publicznych.
Stan faktyczny
Skarżący W. U., strażak Państwowej Straży Pożarnej, otrzymał decyzję o przyznaniu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Następnie Komendant Wojewódzki PSP stwierdził nieważność tej decyzji, uznając, że pomoc została przyznana niezgodnie z przepisami, ponieważ skarżący nabył nieruchomość w drodze umowy darowizny. Komendant Główny PSP utrzymał w mocy decyzję o stwierdzeniu nieważności, podkreślając, że pomoc finansowa przysługuje tylko w przypadku odpłatnego nabycia lokalu. Skarżący wniósł skargę do WSA, argumentując, że umowa darowizny zawierała zobowiązanie do zapłaty określonej kwoty na rzecz osób trzecich i że przepisy nie wykluczają darowizny jako podstawy do przyznania pomocy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Asesor WSA Janusz Walawski, Protokolant Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2007 r. sprawy ze skargi W. U. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego oddala skargę [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. Komendanta Powiatowego PSP w S., na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), postanowił stwierdzić nieważność decyzji Nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. Komendanta Powiatowego PSP w S. w sprawie przyznania Panu W. U. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, wszczęte pismem Komendanta Wojewódzkiego PSP w K. nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podczas kontroli ustalono że ww. decyzja została wydana niezgodnie z przepisami ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2002 r., Nr 147, poz. 1271 ze zm.), oraz § 3 Rozporządzenia MSWiA z dnia 10 stycznia 1998 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu dla strażaka PSP (Dz. U. Nr12, poz. 68). Z akt sprawy wynika, że W. U. otrzymał umową darowizny nieruchomość położoną w S.przy ulicy [...] wraz z domem mieszkalnym o powierzchni 106,65 m. Jak wynikało ze złożonego w dniu 8 listopada 2004 r. wniosku w sprawie przyznania pomocy finansowej wnioskodawca starał się o pomoc finansową na uzyskanie domu o powierzchni 80 m położonego w S. przy ulicy [...]. Następnie organ podkreślił, że powołane przepisy nie przewidują udzielenia pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w przypadku, gdy strażak nabywa lokal w drodze umowy darowizny. Od decyzji W. U. złożył odwołanie, w którym wniósł o jej uchylenie. Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. –Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) w zw. z art. 83 ust. 5 i art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2006 r., Nr 96 poz. 667, oraz Nr 104, poz. 708 i 711) oraz § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 stycznia 1998 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu dla strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 15 poz. 68), po rozpatrzeniu odwołania W. U. od decyzji nr [...] [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] czerwca 2006 r. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. Komendanta Powiatowego PSP w S. przyznającej skarżącemu pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podał, że zgodnie z art. 74 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, obowiązującej w dacie wydania zaskarżonej decyzji "Strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych (...). Mimo przysługującego mu prawa do lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, lokalu tego nie otrzymał, a więc w takiej sytuacji na podstawie art. 80 ust. 1 ustawy przysługuje mu pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Dalej organ podkreślił, że ustawodawca wyraźnie wskazuje w tym przepisie na odpłatny charakter pozyskania lokalu. W przypadku Pana U. koszty na nabycie lokalu mieszkalnego nie zostały poniesione, gdyż lokal otrzymał bezpłatnie w wyniku zawartej umowy darowizny w formie aktu notarialnego wobec czego nieruchomość, weszła w skład jego majątku "za darmo". Wobec powyższych okoliczności organ wskazał, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie w której skarżący wniósł o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi wskazał, że lokal mieszkalny uzyskał na mocy umowy darowizny z dnia 12 października 2004 r., ale w § 9 umowy zostali z żoną zobowiązani do zapłacenia na rzecz siostry żony kwoty [...] zł. Podkreślił ponadto, że z art. 80 ustawy o Państwowe Straży Pożarnej nie wynika, aby pomocą finansową nie mógł być objęty lokal nabyty na podstawie umowy darowizny. Wobec powyższego kwestionuje, aby doszło do rażącego naruszenia prawa przy wydaniu przedmiotowej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje rozstrzygniecie zapadłe w sprawie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami dotyczącymi postępowania. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 85 ust 5 w zw. z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 96, poz. 667 ze zm.) oraz § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 10 stycznia 1998 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu dla strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 15, poz. 68). Zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy strażakowi który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale przysługuje pomoc finansowa. Natomiast wykonując delegację ustawową określoną w art. 80 ust. 2 powyższej ustawy – Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w rozporządzeniu z dnia 10 stycznia 1998 r. – w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu dla strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 51, poz. 15) określił szczegółowe zasady przyznawania tej pomocy. W § 1 ust. 2 cytowanego rozporządzenia określono, że pomocy finansowej nie przyznaje się strażakowi, który nie spełnia warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, zgodnie z art. 81 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej. Czyli w cytowanym artykule ustawodawca przewiduje ograniczenia w realizacji uprawnienia określonego w art. 80 ustawy. Natomiast z pkt 2 art. 81 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, wynika że strażakowi, który posiada w miejscu pełnienia służby lokal mieszkalny, dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy, nie przydziela się lokalu mieszkalnego. Konsekwentnie należy przyjąć, że pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego nie przyznaje się strażakowi, który posiada już taki lokal mieszkalny. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że skarżący posiada dom jednorodzinny, który w całości został przez niego nabyty w drodze umowy darowizny, zawartej w formie aktu notarialnego. W ocenie Sądu słusznie organ wywodzi, że pomoc finansowa przyznawana jest strażakowi, który nie posiada lokalu mieszkalnego przyznanego decyzją administracyjną i ponosi koszty nabycia lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej lub uzyskania domu jednorodzinnego na wolnym rynku. Wniosek taki można wyprowadzić również z § 3 ust. 2 pkt 2, który wskazuje, że do wniosku o przyznanie takiej pomocy finansowej należy dołączyć ...wyciąg z księgi wieczystej oraz umowę kupna lokalu (domu jednorodzinnego), sporządzoną w formie aktu notarialnego lub umowę przedwstępną. Przepis nie wymienia umowy darowizny, nie przez przeoczenie ustawodawcy ale z przyczyn oczywistych. Umowa darowizny ze swej istoty jest umową pod tytułem "darmym" i nie powoduje po stronie obdarowanego konieczności wzajemnego świadczenia, w szczególności ekwiwalentu pieniężnego na rzecz darczyńcy. W takiej sytuacji w ocenie Sądu jest oczywiste, że nie można dofinansować ze środków Skarbu Państwa transakcji nabycia lokalu mieszkalnego pod tytułem " darmym". Jak wynika z akt postępowania Pan W. U. złożył do Komendanta Powiatowego PSP w S. wniosek w sprawie przyznania pomocy finansowej i oświadczył w nim, że uzyska mieszkalny dom jednorodzinny w miejscu pełnienia służby w S. o powierzchni 80m, w którym zamieszka wraz z rodziną. Jako dowód uzyskania lokalu przedstawił wypis z aktu notarialnego, zgodnie z którym w dniu 12 grudnia 2004 r. wraz z żoną E. przyjęli darowiznę w postaci działki zabudowanej domem mieszkalnym o pow. 106,65 m. Nie ulega wątpliwości, że decyzja Komendanta Powiatowego PSP w S. z dnia [...] listopada 2004 r., przyznająca W. U. pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego, została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Na zakończenie należy podkreślić, że zobowiązania skarżącego względem osób trzecich nie mają żadnego znaczenia, gdyż nie wynikają wprost z umowy darowizny. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło