I OSK 926/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Joanna Runge-Lissowska (spr.) Sędziowie NSA Irena Kamińska Leszek Włoskiewicz Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 marca 2006r. sygn. akt SA/Sz 2453/03 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. przyznaje od Skarbu Państwa na rzecz adw. S. P. wynagrodzenie w kwocie 180 zł (sto osiemdziesiąt złoty) + 39,60 (trzydzieści dziewięć złoty i 60/100) podatku od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wyrokiem z dnia 22 marca 2006 r. sygn. akt SA/Sz 2453/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] nr [...], przyznająca skarżącemu zasiłek celowy specjalny w wysokości 20 zł na częściowe pokrycie kosztów zakupu bielizny osobistej jesienno-zimowej. W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd podał, że organy ustaliły przeprowadzając wywiad środowiskowy, że J. K. znajduje się w trudnej sytuacji materialnej spowodowanej niepełnosprawnością oraz długotrwałą chorobą, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo mające dochód w wysokości 583,14 zł, na który składa się renta (431,02 zł) i dodatek mieszkaniowy (152,12 zł), tj. przekraczające kryterium ustawowe na jedną osobę samotnie gospodarującą 461 zł. Sąd stwierdził, że w takiej sytuacji organy nie mogły przyznać J. K. zasiłku celowego, o którym mowa w art. 32 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.) ze względu na wyliczenie dochodu przekraczającego kryterium, ale mogły udzielić bezzwrotnej pomocy w formie zasiłku celowego specjalnego w myśl art. 31 tej ustawy. Zasiłek ten jest przyznawany w ramach uznania administracyjnego, a wobec tego przekroczenie ustawowego kryterium dochodowego nie jest jedynym uprawnieniem jego przyznania, ale konieczne jest ustalenie przez organy pomocy społecznej czy sytuacja życiowa osoby ubiegającej się o pomoc może być potraktowana jako szczególnie uzasadniony przypadek - kontynuował Sąd, stwierdzając, iż zasadnie organy oceniły sytuację i potrzebę J. K., przyznając mu zasiłek w ramach posiadanych możliwości finansowych, a zaskarżone decyzje nie naruszają prawa ani materialnego, ani procesowego. Skargę kasacyjną od tego wyroku złożył, reprezentowany przez adwokata z urzędu J. K., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj. przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.): – art. 106 § 3 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez całkowite pominięcie przedłożonych przez skarżącego dokumentów bez wskazania w uzasadnieniu wyroku przyczyny pominięcia, – art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wskazania stanowiska strony skarżącej, powołującej się na załączone dowody, dotyczące korzystania z pożyczki, okradzenia skarżącego i wykazujące istniejące zadłużenie, które to dokumenty wskazują na istnienie podstaw do potraktowania skarżącego w taki sposób, by mógł przezwyciężyć sytuację finansową w sposób godny, bez popadania w dalsze ubóstwo oraz przez brak wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, zgodnie z którą zdaniem Sądu tylko na skarżącym ciąży obowiązek udowodnienia istnienia podstaw do przyznania świadczenia zaś na organach nie spoczywa ten obowiązek, wbrew regułom art. 7, 35 § 2, 77 i 80 k.p.a. – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi wobec pominięcia naruszenia przepisów k.p.a.: 7, 35 § 2, 77, 80 i art. 107 § 3, których dopuściły się organy administracyjne, a polegające na przyjęciu, że organy nie mają obowiązku poszukiwania dowodów służących ustaleniu prawdy obiektywnej, niezgromadzenia pełnego materiału dowodowego, przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów. W uzasadnieniu podniesiono, że skarżący nie miał możliwości zakwestionowania wysokości przyznanego zasiłku, gdyż nie znał możliwości finansowych organu, bo takiego materiału dowodowego nie było w sprawie, a co powyższe skutkuje uchyleniem decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw. J. K. został przyznany specjalny zasiłek celowy, na podstawie art. 31a ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.). Przyznanie tego świadczenia nastąpiło z uwagi na to, że znajduje się on w trudnej sytuacji życiowej, jednak jego dochód przekraczał kryterium ustawowe, co zostało ustalone w wywiadzie środowiskowym. Przyznać należy, że pomoc została orzeczona w niewielkiej wysokości, jednak nie oznacza to, że rozstrzygnięcie co do tej sprawy jest niezgodne z prawem. Na takim stanowisku stanął też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, rozpoznając skargę J. K. i rozstrzygnięcie Sądu nie narusza prawa. Akta sprawy przedstawiały sytuację skarżącego, która, zdaniem Sądu, zasługiwała na uznanie, że skarżący znajduje się w szczególnych okolicznościach, uzasadniających przyznanie świadczenia, o którym mowa w art. 31a ustawy o pomocy społecznej, co Sąd podkreślił w wyroku, odnosząc się też do wysokości przyznanego świadczenia. Pominięcie natomiast okoliczności przedstawionej przez skarżącego, co do pożyczki, nie miało wpływu na rozstrzygnięcie, bowiem Sąd właściwie ocenił sytuację skarżącego w każdym jej aspekcie, a stanowisko swoje Sąd uzasadnił w wyroku. Wobec tego nie można wyrokowi zarzucić naruszenia art. 106 § 3 i art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wojewódzki Sąd nie naruszył również art. 145 § 1 pkt 1 lit. c tej ustawy, oddalając skargę, bowiem uznał, iż organy mając na uwadze sytuację skarżącego przyznały pomoc społeczną, choć w niewielkiej wysokości, działając w ramach uznania administracyjnego i z tą oceną należy się zgodzić. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 184 i art. 250 ww. ustawy.