I SA/Łd 1788/06

Dnia 7 lutego 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Lubiński, Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Protokolant asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 lutego 2007 roku przy udziale - sprawy ze skargi T. F., C. K. i M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. oddala skargę I SA/Łd 1788/06 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] o znaku [...] Prezydent Miasta Ł., działając na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa oraz art. 2, art. 3, art. 4, art. 5, art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych, ustalił T. F., C. K., M. S., J. S., L. S. – J. i D. S. podatek od nieruchomości położonej w Z. przy ul. A, 52 w kwocie 392 złotych rocznie, płatny w ratach w określonych terminach. W uzasadnieniu organ wskazał, iż adresatki decyzji są współwłaścicielkami nieruchomości, a wysokość podatku ustalona została na podstawie złożonej informacji oraz danych wynikających z ewidencji gruntów. Od powyższej decyzji odwołanie złożyły T. F., C. K. i M. S., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i podnosząc zarzut naruszenia: 1) przepisów postępowania, tj. art. 180, art. 187 § 1 i § 3, art. 191 i art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; 2) przepisów prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez uznanie przedmiotu opodatkowania jako "grunty pozostałe". W uzasadnieniu odwołania wskazano, iż organ administracji uznał nieruchomość stanowiącą przedmiot opodatkowania za grunty pozostałe, a wysokość podatku ustalono na podstawie złożonej informacji (wykazu nieruchomości) oraz danych z ewidencji gruntu. Zdaniem odwołujących się nieruchomość niezasadnie została uznana przez organ podatkowy za "grunty pozostałe". W ich ocenie przedmiotowa działka stanowi grunt niezabudowany, stanowiący nieużytek, na którym nie jest prowadzona działalność gospodarcza i który powinien być zwolniony od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Organ I instancji kierował się wyłącznie ewidencją geodezyjną, podczas gdy powinien wziąć pod uwagę również stan faktyczny istniejący na tej nieruchomości. Strony zaznaczyły, iż do 1964 roku, do dnia wywłaszczenia, przedmiotowa nieruchomość figurowała w rejestrze gruntów jako grunt V i VI klasy. W chwili obecnej, od momentu jej zwrotu podatniczkom w 1994 roku, nieruchomość nie jest w żaden sposób użytkowana, stanowiąc nieużytek. Decyzją z dnia [...] o znaku [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c) i art. 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. W motywach orzeczenia organ II instancji wskazał, iż bezspornym jest, że podatniczki są współwłaścicielkami nieruchomości położonej przy ul. A, w Z.. Przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obciąża podatkiem od nieruchomości właścicieli nieruchomości. Przedmiotowa działka, jak wynika z ewidencji gruntów, oznaczona jest symbolem "Bp", co oznacza zurbanizowane tereny niezabudowane, podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Podatniczki nie kwestionują powierzchni gruntu, która została ustalona w oparciu o ewidencję gruntów oraz informacje w sprawie podatku od nieruchomości. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podstawę opodatkowania dla gruntów stanowi ich powierzchnia. Stawka podatku wynika natomiast z uchwały Rady MiastaZ. Nr [...] z dnia [...]w sprawie ustalenia stawek i zwolnień w podatku od nieruchomości na terenie miasta Z., zgodnie z którą stawka podatku wynosi 0,15 zł od 1 m2. Stawka ta mieści się w kwocie maksymalnej określonej w art. 5 ust. 1 lit. c) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Kolegium wyjaśniło także, iż nieruchomość zaznaczona jako "Bp" nie podlega podatkowi rolnemu, gdyż jak wynika z art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 2004 roku o podatku rolnym, opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione lub zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenia działalności gospodarczej, innej niż działalność rolnicza. Przepis ten koresponduje w ocenie organu odwoławczego z przepisem art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zgodnie z którym podatkowi od nieruchomości nie podlegają grunty sklasyfikowane m in. jako grunty rolne. Organ II instancji wskazał również, że okoliczność nieużytkowania gruntu pozostaje bez wpływu na ustalenie wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty stanowiące nieużytki, użytki ekologiczne, grunty zadrzewione i zakrzewione, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, jednakże przedmiotowy grunt został natomiast opodatkowany jako "grunty pozostałe". Podstawą wymiaru podatku są bowiem zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Zapisy w ewidencji decydują zatem o zaliczeniu gruntów do danej kategorii gruntów. Jeżeli grunt jest oznaczony w ewidencji gruntów symbolem "N" jest to nieużytek w rozumieniu § 67 pkt 5 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i w związku z powyższym korzysta ze zwolnienia od podatku od nieruchomości. Jednakże wypis z ewidencji gruntów jednoznacznie wskazuje, iż nieruchomość gruntowa oznaczona jako "Bp", co w świetle powołanego wyżej rozporządzenia oznacza "zurbanizowane tereny niezabudowane", co wyłącza możliwość zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uznało, iż organ I instancji dokonał prawidłowego obliczenia podatku od nieruchomości, w sposób znajdujący oparcie w przepisach prawa powszechnie obowiązującego i prawa miejscowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi T. F., C.K. i M. S. podniosły argumenty przywoływane w złożonym uprzednio odwołaniu od decyzji organu I instancji. Skarżące wskazały również, iż co prawda podstawę wymiaru podatku stanowi ewidencja gruntów, ale jest ona dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 194 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, co nie wyklucza przeprowadzenia przeciwdowodu, który podważyłby poprawność danych z niej wynikających w sytuacji braku jej dostosowania do stanu faktycznego istniejącego na przedmiotowej nieruchomości, co dopuszcza art. 194 § 3 ustawy. Strona skarżąca przytoczyła ponadto wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lutego 2006 roku o sygn. akt III SA/Wa 2957/2005), w którym stwierdzono, że dane, na których organ podatkowy opiera wymiar podatku muszą być ścisłe i precyzyjne, nie mogą wynikać z interpretacji tegoż organu. Jeśli w danych geodezyjnych nieruchomości zawarte są niejasne dane co do klasyfikacji gruntów, organ podatkowy może skorzystać z możliwości, jaką daje art. 181 ustawy Ordynacja podatkowa i powołać biegłego geodetę w celu wydania opinii konfrontującej jego wiadomości specjalne z danymi z rejestru gruntów i ze stanem faktycznym nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu. Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), lub stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu. Przeprowadzając kontrolę, Sąd zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie, niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż organy administracyjne nie dopuściły się uchybień, skarga zatem nie mogła być uwzględniona. Przede wszystkim należy wyjaśnić, iż podatek od nieruchomości należy do kategorii podatków majątkowych, czyli takich których przedmiotem opodatkowania jest majątek i został uregulowany w przepisach ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz.U. z 2002 roku Nr 9, poz. 84 z późn. zm.). Podatnikami podatku od nieruchomości są m. in., zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości, natomiast jeżeli nieruchomość stanowi współwłasność, z jaką to sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. Przedmiotem sporu jest istnienie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości od gruntu, stanowiącego współwłasność skarżących i uczestników postępowania. Skarżące wyrażają bowiem pogląd, iż posiadana nieruchomość jako grunt rolny nie podlega podatkowi od nieruchomości bądź też, jeżeli uznać, iż nie jest ona gruntem rolnym, podlega zwolnieniu od podatku jako nieużytek. Rozważenia zatem wymaga, czy organy podatkowe zasadnie zaklasyfikowały sporny grunt jako nieruchomość, z posiadaniem której związany jest obowiązek uiszczenia podatku od nieruchomości. Jak wynika z treści art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: 1) grunty; 2) budynki i ich części; 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Należy przy tym wskazać, iż stosownie do art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Ponadto, przepisy art. 7 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wymieniają kategorie gruntów, budynków i budowli, które podlegają zwolnieniu od podatku od nieruchomości. I tak, stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zwolnieniem objęte są m. in. grunty stanowiące nieużytki. Wypada zatem wyjaśnić, czy sporna działka gruntu stanowi jedną z nieruchomości, o których mowa w art. 2 ust. 2 bądź art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. z 2005 roku Nr 240, poz. 2027) położone na terenie kraju grunty podlegają, ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków, która stanowi jednolity dla kraju systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. W odniesieniu do gruntów ewidencja zawiera m.in. dane dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne). Jak wynika przy tym z treści art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatków. Wobec treści art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i braku w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych szczególnych reguł czy definicji, nakazujących klasyfikowanie nieruchomości dla celów tego podatku w sposób odmienny, niż wynika to z ewidencji gruntów i budynków oraz wobec wyraźnego odesłania do tej ewidencji w art. 2 ust. 2 ustawy, organy podatkowe zobowiązane były, dokonując ustaleń, uwzględniać dane wynikające właśnie z ewidencji gruntów i budynków. Sposób zakładania ewidencji gruntów i budynków, jej prowadzenia, wymiany danych ewidencyjnych i zakres informacji objętych ewidencją uregulowany został postanowieniami rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U.Nr 38 poz. 454). Jak wynika z przepisu § 67 rozporządzenia użytki gruntowe wykazywane w ewidencji dzielą się na: 1) użytki rolne; 2) grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione; 3) grunty zabudowane i zurbanizowane; 4) użytki ekologiczne; 5) nieużytki, oznaczone symbolem N; 6) grunty pod wodami; 7) tereny różne. Sporna nieruchomość, położona w Z. przy ul. A, 52 figuruje w ewidencji gruntów i budynków jako grunt oznaczony symbolem "Bp" (wynika to z załączonego do akt administracyjnych wypisu z ewidencji gruntów). W świetle zasad wynikających z rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków - § 68 ust. 3 pkt 4 – powyższym symbolem oznaczane są zurbanizowane tereny niezabudowane, należące do grupy gruntów zabudowanych i zurbanizowanych. Zaklasyfikowanie danej nieruchomości do grupy gruntów zabudowanych i zurbanizowanych, o której mowa w § 67 pkt 3 rozporządzenia oznacza, iż nie może ona tym samym być uznana za grunt, należący do grupy użytków rolnych, o której mowa w § 67 pkt 1 rozporządzenia ani grupy nieużytków, o której mowa w § 67 pkt 5 rozporządzenia. Jednocześnie należy podkreślić, iż dla uznania nieruchomości za nieużytek dla celów podatku od nieruchomości nie wystarczy stwierdzenie, iż nie jest ona w żaden sposób wykorzystywana przez jej właścicieli, nie są też istotne przyczyny, które doprowadziły do takiego stanu rzeczy, nie ma również znaczenia, czy nieruchomość ta przynosi dochód. Pojęcie nieużytku zostało bowiem zdefiniowane i jak to wynika z treści załącznika nr 6 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków nieużytki to m. in. niezakwalifikowane do użytków ekologicznych bagna (błota, topieliska, trzęsawiska, moczary, rojsty), piaski (piaski ruchome, plaże nieurządzone, piaski nadbrzeżne, wydmy), naturalne utwory fizjograficzne, takie jak urwiska, strome stoki, uskoki, skały, rumowiska oraz nieprzeznaczone do rekultywacji wyrobiska po wydobywaniu kopalin. Wprawdzie w doktrynie i orzecznictwie wskazuje się na pewną autonomię prawa podatkowego, autonomia ta nie ma jednak charakteru absolutnego. System prawa, zgodnie z zasadą państwa prawa, wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP musi się bowiem charakteryzować wewnętrzną spójnością. Jeżeli więc w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych ustawodawca nie zdefiniował pojęcia użytku rolnego czy nieużytku, to pojęciom tym nadać należy takie znaczenie, jakie wynika z przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisów wykonawczych do tej ustawy. Skoro zatem sporna nieruchomość nie stanowi użytku rolnego, nie znajduje zastosowania wyłączenie spod opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Natomiast z uwagi na fakt, iż nieruchomość nie kwalifikuje się do nieużytków organy podatkowe nie mogły uznać, iż przedmiotowa działka korzysta ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Prawidłowości ustaleń organów podatkowych w zakresie klasyfikacji gruntów na podstawie ewidencji gruntów i budynków nie podważają podnoszone przez skarżące w toku postępowania argumenty, iż w momencie wywłaszczenia nieruchomości (rok 1964) stanowiła ona grunty rolne V i VI klasy. Na uwadze należy mieć bowiem aktualne zapisy wynikające z ewidencji gruntów i budynków, a jak wskazano wyżej obecnie grunt ten nie jest zaliczony do użytków rolnych. Na marginesie należy także wspomnieć, iż dane, zawarte w ewidencjach założonych przed dniem 2 czerwca 2001 roku, zachowywały ważność tylko do czasu wykonania modernizacji ewidencji (§ 83 w zw. z § 89 cytowanego już wcześniej rozporządzenia). Skoro w ewidencji są już ujawnione inne (niż w dacie wywłaszczenia) dane, to znaczy, iż modernizacja ta została już dokonana, a dane zamieszczone w ewidencji po dokonanej modernizacji są wiążące w postępowaniu podatkowym. Zauważyć także należy, iż zgodnie z powołanym wcześniej art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, to ewidencja gruntów i budynków stanowi postawę planowania przestrzennego, zatem wskazywany w treści skargi fakt uchylenia planu zagospodarowania Miasta Z. nie może mieć wpływu na dane zawarte w ewidencji gruntów. Zaznaczyć również warto, iż organy podatkowe nie są uprawnione do weryfikowania w toku postępowania podatkowego danych zawartych w tej ewidencji. Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków (starosta) może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych i do niego, jako organu prowadzącego ewidencję należy zgłaszać wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów. Postępowanie podatkowe nie może prowadzić do zaliczenia gruntu – dla celów podatkowych - do innej, niż wynika to z ewidencji gruntów i budynków grupy użytków. Jeżeli podatnik uważa, iż klasyfikacja gruntu w ewidencji gruntów jest nieprawidłowa, winien doprowadzić, w trybie wskazanym w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne, do zmiany w niej stosownych zapisów. Abstrahując od powyższego Sąd stwierdza, iż w rozpoznawanej sprawie nie można organom podatkowym zarzucić naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a zwłaszcza wskazywanych w treści skargi przepisów art. 180, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa. Skarżące podniosły naruszenie powołanych przepisów ustawy Ordynacja podatkowe, które przejawiało się w tym, iż organy podatkowe rozstrzygając sprawę oparły się wyłącznie na zapisach ewidencji gruntów i budynków, podczas gdy nie zebrały materiału dowodowego świadczącego o faktycznym statusie nieruchomości. Jak już jednak wskazano wcześniej, organy podatkowe dla potrzeb podatku od nieruchomości opierają się na zapisach wskazywanej ewidencji gruntów i budynków, a zatem zarzut niezebrania całego materiału dowodowego należy uznać za nieuprawniony. Odnosząc się natomiast do przytoczonego w treści skargi orzeczenia WSA w Warszawie o sygn. akt III SA/Wa 2957/2005, wypada jedynie zauważyć, iż dotyczy on sytuacji, gdy zapisy ewidencyjne są niejasne, w rozpoznawanej sytuacji z taka okoliczność nie wystąpiła. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.