III SA/Kr 213/06
WyrokWSA w Krakowie2007-02-06
Skład orzekający: Dorota Dąbek, Grażyna Danielec, Wiesław Kisiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego na cele reklamowe, powołując się na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, nawet jeśli reklama była wcześniej legalnie umieszczona na podstawie umowy cywilnoprawnej z poprzednim właścicielem gruntu?Ratio decidendi
Organ administracji może odmówić wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego na cele reklamowe, jeśli uzna, że taka reklama może zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Prawo administracyjne, a nie umowa cywilnoprawna z poprzednim właścicielem gruntu, wyznacza warunki wydania zezwolenia. Wcześniejsza legalna lokalizacja reklamy nie tworzy roszczenia do uzyskania zezwolenia na kolejny okres.Stan faktyczny
Spółka S. Sp. z o.o. wnioskowała o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego w celu umieszczenia tablicy reklamowej o wymiarach 12x3 metry, która była wcześniej legalnie umieszczona na podstawie umowy z poprzednim właścicielem gruntu. Teren ten został włączony do pasa drogowego po zakupie przez Gminę. Zarówno Prezydent Miasta, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły wydania zezwolenia, wskazując na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego ze względu na lokalizację na ruchliwym skrzyżowaniu i dużą powierzchnię reklamy. Spółka wniosła skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie NSA Grażyna Danielec, NSA Wiesław Kisiel spr. Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2007 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 30 listopada 2005 r nr: Kol. Odw.[...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego skargę oddala
wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 2007 r., sygn. akt III SA/Kr 213/06
Tablica reklamowa strony o wymiarach 12 x 3 metry została ustawiona na działce nr [...] i nr [...] położonej przy zbiegu ulic [...] - [...] - [...] w [...] Podstawą do zamontowania tej reklamy była umowa zawarta w dniu [...] 2000 r. między W. W. jako właścicielem, a spółką z o.o. S z siedzibą w [...] jako właścicielem reklamy. Umowę zawarto na okres 5 lat.
W 2001 r. działki, na której znajdowała się powyższa reklama zostały zakupione przez Gminę [...] i teren ten włączono do pasa drogowego węzła komunikacyjnego ul. [...]-[...]-[...].
Spółka z o.o. S w dniu [...] .2005 r. wystąpiła do Zarządu Dróg i Komunikacji w [...] z wnioskiem o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego na działce nr [...] przy ul. [...] w [...] celem dalszego umieszczenia na nim reklamy o powierzchni 12 x 3 m (36 m2), w związku z upływem z dniem [...] 2005 r. umowy dzierżawy zawartej z poprzednim właścicielem. Planowany okres zajęcia wynosił od [...].2005 r. do [...].2006 r. Negatywną opinię w tej sprawie wydał Zarząd Dróg i Komunikacji.
Decyzją z dnia [...].2005 r. Prezydent Miasta [...] odmówił wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w celu umieszczenia tablicy reklamowej na terenie skrzyżowań ul. [...], ul. [...] i ul. [...] po dniu [...] 2005 r. z uwagi na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Zgodnie z ustawą o drogach publicznych podstawowym przeznaczenie pasa drogowego jest ruch lub postój pojazdów. Udzielenie zaś zezwolenia na zajęcie pasa drogowego na inny cel, w tym na umieszczenie reklamy, jest wyjątkiem od tej zasady. Proponowane miejsce umieszczenia reklamy znajduje się w środku ruchliwego skrzyżowania, gdzie kierowcy muszą wybrać właściwe pasy ruchu i natężenie ruchu jest bardzo duże (ok. 500-1000 pojazdów/1 h). Kierowcy zwracając uwagę na reklamę stwarzają większe niebezpieczeństwo w ruchu drogowym. Wszystko powyższe wskazuje, iż lokalizacja urządzenia reklamowego we wnioskowanym miejscu pasa drogowego wpływałaby negatywnie na bezpieczeństwo uczestników ruchu drogowego w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej tablicy reklamowej.
W odwołaniu od powyższej decyzji strona powołała się na swą wcześniejszą umowę z dnia [...].2000 r. z poprzednim właścicielem działki. Od tamtego czasu rejon ulic wskazanych w decyzji podlegał przebudowie, a mimo to reklama pozostawała na swoim miejscu i nie stanowiła przeszkody lub zagrożenia dla ruchu drogowego i bezpieczeństwa pieszych. W decyzji nie wskazano precyzyjnie, na czym ma polegać zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym przez tablicę, będącą przedmiotem postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 30.11.2005 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazano, iż decyzja w sprawie zezwolenia podejmowana na podstawie art.39 ust.4 ustawy o drogach publicznych ma charakter uznaniowy. Uzasadnienie odmowy silnym natężeniem ruchu nie stanowi przekroczenia granic swobodnego uznania. Tablica reklamowa o wymiarach 12 * 3 m będzie dominować nad znakami drogowymi. Wcześniej tablica wnioskodawcy korzystała z ochrony prawnej, wynikającej z umowy zawartej z poprzednim właścicielem działki na okres od [...] 2001 r. do [...] 2005 r.
Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego żądając zmiany zaskarżonej decyzji. Skarżąca podtrzymała swe wcześniejsze stanowisko, że zamierzona reklama nie będzie zagrażała bezpieczeństwu kierowców, ponieważ skrzyżowanie ulic [...], [...] i [...] jest rozległym terenem. Reklama nie jest bardziej absorbująca niż np. walory krajobrazowe, drzewa lub przelatujące ptaki bądź też reklamy znajdujące się na przyczepach lub naczepach samochodowych o zbliżonych wymiarach. Gdyby zaś istotnie umieszczenie tej reklamy było szkodliwe dla bezpieczeństwa w ruchu, to należałoby zakazać wjazdu na skrzyżowanie przedmiotowych ulic samochodów ciężarowych z umiejscowionymi wielkoformatowymi reklamami na obudowie skrzyń ładunkowych. W dodatkowym piśmie z dnia [...] 2006 r. skarżąca w całości zacytowała treść decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] 2006 r., umarzającą w tym zakresie postępowanie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Pas drogowy jest wydzielonym liniami granicznymi gruntem wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą (takie jest zatem jego przeznaczenie (art.4 pkt 1 ustawy). Dokonywanie w tym pasie czynności, które mogłyby zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego jest zabronione, (art.39 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, jednolity tekst Dz. U. 2004, nr 204 poz.2086 z późn.zm.). W szczególności zabronione jest umieszczanie urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego (art.39 ust. 1 pkt 1 ustawy). Na odstąpienie od tych zakazów w indywidualnych przypadkach może zezwolić właściwy zarządca drogi (art.20 pkt 8, art.39 ust.3, art.40 ustawy). Zasadą jest niewykorzystywanie pasa drogowego dla celów nie związanych z ruchem drogowym, zaś ewentualna zgoda na umieszczenie reklamy jest od tej zasady wyjątkiem. Domniemywa się, iż reklama w pasie drogowym zagraża bezpieczeństwa ruchu drogowego. W istocie więc ustawa o drogach publicznych przerzuca na stronę ciężar dowodu, że wnioskowana reklama nie stanowi zagrożenia czynnego utrudnienia w ruchu drogowym. Takiego dowodu skarżący się nie przedstawił, ograniczając się do niczym nie popartego twierdzenia, iż jego tablica reklamowa nikomu nie zagraża.
Prawo nie definiuje przypadków, kiedy zarządca drogi publiczna może udzielić zgody, pozostawiając ocenie organu całość okoliczności faktycznych. Dlatego nie wszystkie wnioski reklamodawców załatwiane są pozytywnie przez zarządców dróg publicznych. Organ administracyjny może też dojść do wniosku, że zmieniły się warunki i potrzeby ruchu drogowego w miejscu planowanej lokalizacji.
Organy administracyjne orzekające w niniejszej sprawie w I i II instancji prawidłowo uzasadniły swą odmowną decyzję oceną organizacji i natężenia ruchu drogowego.
Dlatego w ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie wykazuje cech arbitralności wykluczonej przez art.7 Konstytucji RP i art.107 §3 K.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało istotne fakty, które obiektywnie patrząc na sprawę mogą przemawiać za decyzją negatywną.
Zaskarżona decyzja ma charakter uznaniowy, ale nie może być decyzją dowolną, arbitralną. Dlatego organ administrujący winien rozważyć wszystkie okoliczności faktyczne i prawne a następnie wykazać jakie powody przemawiały za takim a nie innym rozstrzygnięciem. Z powyższego obowiązku organy wywiązały się. "Biorąc pod uwagę wskazane liczby, a zwłaszcza znaczną powierzchnię reklamy, nie ma podstaw do wniosku iżby taka właśnie reklama umieszczona w ruchliwym punkcie miasta nie stwarzała zagrożenia dekoncentracji kierowców i pieszych, słowem nie powodowała zagrożenia w ruchu drogowym; zarządy dróg publicznych były i są odpowiedzialne za ochronę wskazanego dobra i od nich zależy ocena, czy występują w konkretnym przypadku oznaczone zagrożenia. Art.39 ust. 1 ustawy o drogach publicznych zabrania poczynań zagrażających wartościom w nim wskazanym, zatem analiza skutków powstałych zagrożeń nie mogła stanowić pozytywnej przesłanki wydania decyzji na podstawie art.39 ust.3 powołanej ustawy" (wyrok NSA z dnia 2 lutego 2005 r., OSK 1026/04, LEX nr 1711700).
Natomiast wcześniejsza umowa cywilnoprawna z poprzednim właścicielem działki oczywiście nie jest argumentem ani kryterium oceny zaskarżonej decyzji, gdyż warunki wydania decyzji w tej sprawie wyznacza prawo administracyjne (ustawa o drogach publicznych). Wcześniejsza lokalizacja tablicy w tym samym miejscu nie tworzy dla strony roszczenia do uzyskania zezwolenia na okres następny.
Strona nie postawiła żadnych zarzutów proceduralnych pod adresem zaskarżonej decyzji, a Sąd we własnym zakresie nie dostrzegł takich uchybień, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi na zasadzie art. 145 §1 pkt 1 lit.c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270, zm.: Dz.U. 2004, nr 162, poz.1692 oraz 2005, nr 94, poz.788 i nr 169, póz. 1417 i nr 250, poz.2118 oraz 2006, nr 38, poz.268 i nr 208, poz.1536).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło