III SA/Wa 2878/06
WyrokWSA w Warszawie2007-03-29
Skład orzekający: Joanna Tarno, Krystyna Kleiber, Hieronim Sęk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zobowiązanie podatkowe przedawnia się, jeżeli termin przewidziany w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego?Ratio decidendi
Zobowiązanie podatkowe przedawnia się, jeżeli termin przewidziany w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego. W przypadku, gdy ogłoszenie upadłości nastąpiło przed wejściem w życie ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie Ordynacji podatkowej, ogłoszenie to nie przerywa biegu przedawnienia, a termin ten biegnie do końcowej daty przedawnienia, chyba że zostanie przerwany wydaną w stosownym czasie decyzją.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług dla spółki O. S.A. w upadłości. Naczelnik Urzędu Celnego wydał decyzję określającą należności podatkowe, uznając zgłoszenie celne za nieprawidłowe. Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że zakaz dochodzenia wierzytelności po ogłoszeniu upadłości nie dotyczy postępowania podatkowego. Syndyk masy upadłości zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów o przedawnieniu, ponieważ decyzja została wydana po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Tarno, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Kleiber (spr.), Asesor WSA Hieronim Sęk, Protokolant Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2007 r. sprawy ze skargi O. S.A. w upadłości z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Decyzją z [...] grudnia 2004 r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W., na podstawie art. 207 oraz art. 13 § 1 pkt 1, art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) - dalej jako "Ordynacja", art. 11 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 2, art. 6 ust. 7, art. 15 ust. 4 i 4c w zw. z art. 11 c ust. 2 i 4 ustawy z 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) - dalej jako "ptu", art. 26 ustawy z 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 623) oraz art. 38 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535) - dalej jako "uptu", określił należności podatkowe dla O. SA w upadłości w wysokości [...] zł. W uzasadnieniu organ podatkowy I instancji wyjaśnił, iż w wyniku przeprowadzonej kontroli postimportowej ustalono, że zgłoszenie celne zawarte w SAD z dnia [...] września 1999 r. Nr [...] było nieprawidłowe w zakresie wartości celnej i wymiaru cła. W tym stanie została wydana decyzja Nr [...] określająca prawidłową wartość celną towaru. Stosownie zaś do art. 11 ust. 2 ptu, skoro w wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego organ celny stwierdził, że kwoty podatków zostały wykazane nieprawidłowo, Naczelnik Urzędu Celnego miał obowiązek wydać decyzję określającą podatki w prawidłowej wysokości.
W odwołaniu z 23 grudnia 2004 r. Syndyk Masy Upadłości O. SA zarzucił decyzji z [...] grudnia 2004 r. naruszenie przepisów art. 150, art.203 i art. 204 Rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe/Dz.U. z 1991 r.Nr 118 poz.512/ ponieważ Urząd Celny mógł zgłosić wierzytelność jedynie w postępowaniu upadłościowym, a nie po jego zakończeniu.
Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2006 r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji w zw. z art. 2 ust. 2, art. 6 ust. 7, art. 11 c ust. 2 i 4, art. 15 ust. 4 i ust. 4c ptu oraz art. 33 ust. 2 i art. 38 ust. 1 uptu, utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. Jego zdaniem wynikający z art. 62 Prawa upadłościowego zakaz dochodzenia przeciwko syndykowi, już po ogłoszeniu upadłości, wierzytelności podlegającej zgłoszeniu do masy upadłościowej, nie dotyczy postępowania podatkowego wszczętego z tytułu zobowiązań podatkowych, powstałych przed ogłoszeniem upadłości. Zdaniem Dyrektora decyzja taka nie konstytuuje nowej wierzytelności upadłego, lecz stanowi jedynie formalne potwierdzenie wierzytelności podatkowej, istniejącej jeszcze przed ogłoszeniem upadłości. Dopiero decyzja podatkowa umożliwi organowi podatkowemu zgłoszenie wierzytelności do masy upadłości sędziemu komisarzowi. Dyrektor Izby Celnej zwrócił też uwagę na to, że pismem z [...] lutego 2005 r. skierowanym do Sędziego Komisarza Sądu Rejonowego W. Wydział [...], zgłosił do masy upadłości O. SA wierzytelność wynikającą z decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2 sierpnia 2006 r. Syndyk O. SA wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] czerwca 2006 r. zarzucając wydanie tej decyzji z naruszeniem art.70 § 1 Ordynacji, to jest wydanie jej po upływie terminu przedawnienia. Przywóz towaru na polski obszar celny miał miejsce 6 września 1999 r., zobowiązanie podatkowe, które powstało we wskazanej dacie, przedawniło się z upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności, a więc z dniem 31 grudnia 2004 r. Syndyk zwrócił uwagę, iż zaskarżona decyzja została wydana [...] czerwca 2006 r., zatem po upływie terminu pięciu lat.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy, zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów, w tym wypadku decyzji administracyjnej zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Zgodnie z art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej jako u.p.p.s.a. - Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Na mocy § 3 przywołanego przepisu bieg terminu przedawnienia przerywa ogłoszenie upadłości, a biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu uprawomocnienia się postanowienia o ukończeniu postępowania upadłościowego. Przepis § 3 został wprowadzony ustawą z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 169, poz. 1387). Ustawa obowiązywała od dnia 1 stycznia 2003 r. przy czym w art.20 zawierała postanowienie iż do przedawnienia zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem wejścia jej w życie stosowane miały być przepisy w treści nowoukształtowanej z tym, że o ile poprzednio obowiązujące określały korzystniejsze zasady i terminy przedawnienia zobowiązań podatkowych, stosować należało przepisy obowiązujące przed dniem wejścia jej w życie.
Sąd zauważa, że, jak wynika z akt podatkowych, ogłoszenie upadłości spółki O. nastąpiło na mocy postanowienia Sądu Rejonowego dla W. sygn. [...], [...], w dniu [...] sierpnia 2002 r., a więc przed wejściem w życie ustawy z dnia 12 września 2002 r. Oznacza to, że ogłoszenie upadłości nie mogło przerwać biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego Spółki i termin ten biegł aż do końcowej daty przedawnienia, a mógł zostać przerwany jedynie wydaną w stosownym czasie decyzją.
Skoro zobowiązanie podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług powstało w dacie dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym [...]zgłoszonej dokumentem JDA Nr [...], w dniu [...] września 1999 r., to mając na uwadze, że zobowiązanie w tym podatku powstaje z mocy prawa, w wyniku zaistnienia zdarzenia stanowiącego podstawę do opodatkowania, datą początkową przedawnienia był dzień 1 stycznia 2000r., a końcową 31 grudnia 2004 r. Do daty tej postępowanie nie zostało zakończone, decyzja ostateczna została wydana w dniu [...] czerwca 2006 r. Wydanie przez organ podatkowy pierwszej instancji decyzji w dniu [...] grudnia 2004 r. nie spowodowało skutecznego przerwania biegu przedawnienia bowiem stosownie do uchwały 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2003, sygn. akt FPS 8/03 /ONSA 2004/1/7/ "Zobowiązanie podatkowe przedawnia się, jeżeli termin przewidziany w art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego." Ponieważ Dyrektor Izby Celnej pominął tak istotną okoliczność, naruszając tym analizowany przepis art.70
§ 1 Ordynacji, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i art. 152 u.p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło