II GSK 408/07

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-03-17

Skład orzekający: Tadeusz Cysek, Jan Bała, Andrzej Kuba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy udostępnienie dokumentacji technicznej wynalazku wyspecjalizowanej jednostce (np. Biuru Technicznemu Rejonu Gazowniczego) w celu uzyskania opinii lub wyceny, przy jednoczesnym braku dowodów na faktyczne ujawnienie szczegółów technicznych pozwalających na zastosowanie wynalazku przez znawcę, stanowi udostępnienie wynalazku do wiadomości powszechnej w rozumieniu przepisów o nowości wynalazku?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że samo udostępnienie dokumentacji technicznej wynalazku wyspecjalizowanej jednostce w celu uzyskania opinii lub wyceny, bez wykazania, że ujawnione dane były wystarczające dla znawcy do zastosowania wynalazku, nie stanowi udostępnienia do wiadomości powszechnej, które skutkowałoby utratą nowości wynalazku. Sąd uchylił zaskarżony wyrok, wskazując na potrzebę ponownego rozpoznania sprawy przez WSA, z uwzględnieniem konieczności wykazania, że ujawnione informacje pozwalały na zastosowanie wynalazku przez znawcę oraz że doszło do faktycznego udostępnienia informacji bliżej nieokreślonemu kręgowi osób.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła unieważnienia patentu na wynalazek "Podpora żelbetonowa". Urząd Patentowy RP unieważnił patent, uznając, że wynalazek nie spełniał wymogu nowości z uwagi na udostępnienie go przed zgłoszeniem do Urzędu Patentowego, w szczególności poprzez opinię Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "W.". Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę patentowych właścicieli. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że nie wykazano w sposób dostateczny, iż udostępnienie informacji było powszechne i ujawniało dane pozwalające znawcy na zastosowanie wynalazku.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Cysek Sędziowie NSA Jan Bała (spr.) Andrzej Kuba Protokolant Grażyna Zboralska po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K.Z. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 28 marca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 2228/06 w sprawie ze skargi M. M. i K. Z. M. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu na wynalazek 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz K. Z. M. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 9 grudnia 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1524/05 uchylił decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] czerwca 2005 r., którą na wniosek M.Z. i H.M. "M." s.c. unieważniono patent nr [...] na wynalazek pt."Podpora żelbetonowa", udzielony w dniu [...] listopada 2003 r. na rzecz M. i K. M., z okresem ochronnym rozpoczynającym się w dacie zgłoszenia, tj. dnia [...] lipca 1998 r. Sąd ocenił, że organ zbyt pochopnie przyjął wiarygodność przedstawionych przez wnioskodawców dowodów, nie podejmując próby ich weryfikacji. Tym samym sprawa powinna była być poddana ponownej szczegółowej analizie, z uwzględnieniem nowych okoliczności, które nie mogły być przedmiotem ustaleń w postępowaniu sądowym. Rozpoznając ponownie sprawę, Urząd Patentowy decyzją nr [...], wydaną w dniu [...] września 2006 r. na podstawie art. 10 i art. 11 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (Dz. U. z 1993 r. Nr 26, poz. 117 ze zm.), dalej: ustawa o wynalazczości, unieważnił sporny patent. Organ podał, że w świetle nowych dowodów powołanych przez wnioskodawców (tj. opinii z Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "W." z dnia [...] czerwca 1998 r., "Wyceny wykonania form metalowych do konstrukcji wsporczej pod szafki gazowe i energetyczne typ Z-4 i Z-5" ze stycznia 1998 r. dokonanej przez C.N.-B. i P.-H. "J." Sp. z o.o. oraz oświadczenia J.B., że w styczniu 1998 r. wykonał formy do produkcji podpór żelbetonowych według projektu uprawnionych) należało uznać, że opatentowany wynalazek nie spełniał wymogu nowości wynikającego z art. 10 i art. 11 ustawy o wynalazczości. Na skutek skargi wniesionej przez M. i K. M., sprawę rozpoznawał Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., który wyrokiem z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 2228/06 oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że Urząd Patentowy zasadnie unieważnił udzielony patent uznając, iż dowody, na które powołał się wnioskodawca, tj. opinia BT Rejonu Gazowniczego "W." i "Wycena wykonania form (...)", świadczą o ujawnieniu przedmiotowego wynalazku przez uprawnionych z patentu w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania przed zgłoszeniem tego wynalazku do Urzędu Patentowego. Odnosząc się do zarzutu zakwestionowania przez skarżących opinii jako dowodu potwierdzającego zarzut braku nowości wynalazku, Sąd uznał, że powyższa opinia była przedmiotem postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez Urząd Patentowy. Na rozprawie przed Kolegium Orzekającym UP jednoznacznie wskazano ją jako dowód podlegający ocenie, a skarżący nie zakwestionował wówczas wartości opinii w takiej formie, w jakiej została przedstawiona. Ponadto Sąd wskazał, że skarżący w skardze nie kwestionują samej opinii, lecz twierdzą jedynie, że nie może być ona dowodem na brak nowości rozwiązania. Sąd podzielił także stanowisko Urzędu Patentowego, że zgłoszony do ochrony patentowej wynalazek obciążony był wadą braku nowości, co skutkowało unieważnieniem udzielonego prawa. Zdaniem Sądu, nie ma wątpliwości co do tego, że na podstawie dowodów: opinii z BT Rejonu Gazowniczego "W." oraz "Wyceny wykonania form (...)", stanowiska pełnomocnika skarżących i wyjaśnień złożonych przez skarżącego na rozprawie administracyjnej przed Urzędem Patentowym, zasadnym było przyjęcie ustalenia, że skarżący udostępnili wynalazek przed zgłoszeniem go do Urzędu Patentowego. Sąd nie podzielił stanowiska skarżących, że dopiero po uzyskaniu opinii od fachowców zgłosili rozwiązanie do opatentowania oraz że opinia była konieczna, ponieważ "rozwiązanie było skomplikowane", a także, że opiniowane było inne rozwiązanie niż to, które zgłoszone zostało do ochrony. Odnosząc się do kwestii udostępnienia wynalazku 2 firmom: jednej w celu dokonania wyceny i drugiej w celu uzyskania opinii o przydatności i walorach wynalazku, Sąd uznał, że kwalifikuje się do uznania tego udostępnienia za udostępnienie "powszechne w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania", o czym stanowi art. 11 ustawy o wynalazczości. Sąd stwierdził także, iż podane w powyższym przepisie sposoby udostępnienia rozwiązania do wiadomości publicznej są tylko przykładowe. Termin "do wiadomości powszechnej" nie może być kojarzony wyłącznie z publikacją, czy wystawieniem, ale również z jakąkolwiek prezentacją rozwiązania ujawniającą dane do stosowania tego rozwiązania dla znawców. Rozwiązanie skarżących zostało zaprezentowane w Rejonie Gazownictwa "W.", poprzez przekazanie dokumentacji technicznej, a więc wśród znawców problematyki. Jednostka ta nie mogła być traktowana przez skarżących jako ewentualny producent wynalazku (nie zajmuje się taką działalnością), a jedynie jako potencjalny nabywca, użytkownik. Jak ustalono, prezentacja nie miała na celu tylko uzyskania opinii o wynalazku, ponieważ zawierała również informację cenową i mogła stanowić jeśli nie ofertę handlową, jak to przyjął organ w zaskarżonej decyzji, to wstępne rozpoznanie, czy podmiot realizujący usługi w zakresie gazownictwa będzie zainteresowany wyrobem skarżących. Powyższe zdaniem Sądu potwierdza, że Rejon Gazownictwa "W." był traktowany przez skarżących jako użytkownik wynalazku, zaś z treści opinii wynika, że z wynalazkiem zapoznano się oraz że jest wysoce prawdopodobne, że mogła się z nim zapoznać bliżej nieograniczona liczba osób pracowników Rejonu i wykonawców sieciowych. Udostępniając dokumentację techniczną wynalazku podmiotowi zajmującemu się zawodowo usługami w zakresie dostarczania gazu, skarżący narazili ten wynalazek na utratę waloru nowości; nie można bowiem było założyć, że dokumentacja ta nie zostanie udostępniona oprócz osób zatrudnionych w przedsiębiorstwie również innym osobom z innych rejonów gazowniczych, wykonawcom usług sieciowych czy nawet usługobiorcom. Wniosek taki wynika z treści opinii BT Rejonu Gazownictwa "W.", zalecającej wprowadzenie wynalazku do stosowania na terenie tego rejonu przez wszystkich wykonawców sieciowych. W ocenie Sądu również chybiony jest argument skargi, że Urząd Patentowy nie ustalił żeby udostępnienie wynalazku miało faktycznie miejsce. Powszechna dostępność rozwiązania nie polega wszakże na możliwości łatwego zapoznania się z nim, ale na stworzeniu potencjalnych warunków dla jego poznania. Nietrafiona jest argumentacja dotycząca opinii i korespondencji prowadzonej między skarżącymi a BT Rejonu Gazownictwa "W.", że pisma te nie zostały podane do publicznej wiadomości i nie noszą cech listu otwartego, a więc nie mogą wpłynąć na nowość rozwiązania. Udostępnienie ma dotyczyć bowiem wynalazku i do tego wyłącznie ograniczać się powinno uzasadnienie dla twierdzeń nienaruszenia przymiotu nowości wynalazku. Sąd nie podzielił również zarzutu strony skarżącej, że organ nie zastosował się do zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 9 grudnia 2005 r. W powołanym orzeczeniu Sąd wskazał na konieczność ponownej analizy dowodów, w szczególności tych przedstawionych na rozprawie przed Sądem, tj. do opinii B.T. Rejonu Gazownictwa "W." i "Wyceny (... )", z czego organ wywiązał się. K.M. złożył skargę kasacyjną od powyższego wyroku, w której zaskarżył go w całości oraz wniósł o jego zmianę poprzez uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w innym składzie sądowi, który wydał zaskarżony wyrok. Skargę kasacyjną oparto na następujących podstawach kasacyjnych: a) mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszeniu art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. − Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., polegającym na: - braku konkretnych ustaleń dotyczących wykazania dostatecznego do stosowania wynalazku przez znawcę zakresu przedmiotowego ujawnienia danych, jako koniecznej przesłanki zniweczenia nowości rozwiązania /art. 89 ust.1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. − Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 508 ze zm.), dalej: p.w.p., w zw. z art. 10 i z art. 11 ustawy o wynalazczości/, - braku ustosunkowania się przez Sąd do zarzutu, który z powołaniem się na przepisy art. 89 ust. 1 p.w.p. w zw. z art. 10 i art. 11 ustawy o wynalazczości podniósł pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym datowanym 19.03.2007 r., w którym zarzucał, iż nie zostało wykazane, aby zakres przedmiotowy ujawnionych danych był dostateczny do stosowania wynalazku przez znawcę; b) mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszeniu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. − Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dalej. p.u.s.a., polegającym na braku kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z przepisem art. 89 ust. 1 p.w.p. w zw. z art. 10 i art. 11 ustawy o wynalazczości, w zakresie wykazania dostatecznego do stosowania wynalazku przez znawcę ujawnienia danych jako koniecznej przesłanki zniweczenia nowości rozwiązania, oraz braku kontroli prawidłowości dokonanych przez organ ustaleń w odniesieniu do dyspozycji przepisów postępowania, wskazanych w wyroku wydanym w niniejszej sprawie w dniu 9 grudnia 2005 r., tj. art. 7, 8, 77, 80, 107 § 3 k.p.a.; c) mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszeniu art. 153 p.p.s.a., poprzez niezastosowanie się do wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku wydanym 9 grudnia 2005 r. pod poprzednią sygnaturą VI SA/Wa 1524/05, dotyczących zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i wykazania należytej dbałości o dokładne wyjaśnienie faktycznego stanu sprawy, jak też oceny skutków dowodowych dokumentów prywatnych; d) naruszeniu przepisu art. 11 ustawy o wynalazczości, poprzez błędną, rozszerzającą wykładnię zawartego w treści tego przepisu warunku udostępnienia rozwiązania do wiadomości powszechnej (powszechność udostępnienia), polegającą na przyjęciu, że jest on równoznaczny z jakąkolwiek prezentacją rozwiązania, niezależnie od kręgu podmiotów, do którego ta prezentacja faktycznie została skierowana i który dzięki temu uzyskał dostęp do rozwiązania. W konsekwencji za udostępnienie do wiadomości powszechnej Sąd uznał udostępnienie rozwiązania do wiadomości indywidualnie wskazanym podmiotom, jeśli tylko nie da się wykluczyć hipotetycznej możliwości dalszego jego udostępnienia przez te podmioty bliżej nieokreślonej liczbie innych podmiotów/osób; e) naruszeniu przepisu art. 89 ust. 1 p.w.p. w zw. z art. 10 i art. 11 ustawy o wynalazczości, poprzez błędną subsumcję ustalonego stanu faktycznego z normą prawną zawartą w tych przepisach, pomimo iż ustalony stan faktyczny nie odpowiada dyspozycji tej normy. Uczestnicy postępowania M.Z. i H.M. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wnieśli o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z oparciem niniejszej skargi kasacyjnej na obydwu podstawach wymienionych w art. 174 p.p.s.a., rozpoznania w pierwszej kolejności wymagają podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Zarzuty odnoszące się do naruszenia prawa materialnego mogą być przedmiotem oceny wówczas, gdy skargi kasacyjnej nie oparto na drugiej podstawie lub dopiero, gdy podstawa ta okaże się "nieusprawiedliwiona" (art. 184 p.p.s.a.). Tylko poprawnie ocenione przez Sąd I instancji postępowanie administracyjne oraz prawidłowe proceduralnie postępowanie sądowoadministracyjne, pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odnieść się do zarzutu naruszenia prawa materialnego. W przypadku postawienia zarzutu naruszenia przepisów postępowania, strona wnosząca skargę kasacyjną obowiązana jest nie tylko dokładnie wskazać naruszony przepis, ale również wykazać, że wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, wymienione w pkt a) i b) petitum skargi, dają podstawy do przyjęcia, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem tych przepisów. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. należy stwierdzić, iż Sąd I instancji nie odniósł się w sposób wyczerpujący do zarzutu dotyczącego braku należytego ustalenia przez Urząd Patentowy, iż sporne rozwiązanie zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania w rozumieniu art. 11 w związku z art. 10 ustawy o wynalazczości i art. 89 ust. 1 prawa własności przemysłowej. Z zastrzeżeń patentowych dotyczących patentu pt. "Podpora żelbetowa" wynika, iż dotyczył on podpory żelbetowej znamiennej tym, że zbudowana jest z pionowego słupa, zwężonego w górnej części, zaś u dołu uformowanego w kształcie litery "T", na którym jest poziomo osadzony bloczek z otworem rozmieszczonym osiowo i otworami po bokach, zaś na górnej powierzchni bloczka są zamontowane bolce, przy czym szczelina pomiędzy słupem i bloczkiem jest uszczelniona, korzystnie pianką poliuretanową. Powyższe zastrzeżenia patentowe dotyczą określonych w nim cech budowy podpory żelbetowej, a nie samej formy podpory. Stąd też budzi wątpliwości pogląd Sądu, iż skoro skarżący zwrócili się o opinię do Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "W.", załączając dokumentację techniczną proponowanego rozwiązania (str. 4 skargi wers 13 i 14 od góry), to tym samym zasadnym było przyjęcie przez Urząd Patentowy, że skarżący udostępnili wynalazek przed zgłoszeniem go do Urzędu Patentowego. Do takich ustaleń niezbędne byłoby wykazanie, że przesłana przez skarżących dokumentacja techniczna − rysunki ujawniały szczegóły budowy podpory żelbetowej w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jej stosowania. Poza tym w aktach sprawy brak jest samego wniosku skarżących o wydanie opinii przez Biuro Techniczne Rejonu Gazowniczego "W.", a więc bezpośredniego dowodu na okoliczność merytorycznej zawartości tego wniosku. Sam uprawniony na rozprawie przed UP w dniu [...] sierpnia 2006 r. oświadczył, że nie posiada "pisma przewodniego z prośbą o ocenę do gazowni". Nie oznacza to jednak braku możliwości uzyskania tego pisma z Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "W.", skoro to Biuro w opinii z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] powołało się na "pismo przewodnie autorów opracowania". W sprawie tej nie podjęto jednak próby uzyskania tego pisma i przeprowadzenia z tego pisma dowodu. Zauważyć przy tym należy, że nawet załączone do powyższego "pisma przewodniego" rysunki konstrukcyjne (dokumentacja techniczna) mogły nie być wystarczające do oceny, że ujawniały one dla znawcy dostateczne dane do ich stosowania. Takie rysunki musiałyby bowiem zawierać pełne dane umożliwiające wykonanie wyrobu. Pośrednio taki wniosek wynika z korespondencji skarżących z Biurem Techniczno-Handlowym "F." i z Zakładem Projektowania i Mechaniki Maszyn (k−48 i 49 akt administracyjnych) dotyczącej szkicu "formy podstawy", załączonej do wniosku o unieważnienie patentu, w której stwierdzono, iż aby rysunek konstrukcyjny (szkice) umożliwiały wykonanie form, które mogłyby służyć do produkcji podpór żelbetowych, musiałyby zawierać szczegółowy opis techniczny, a w tym "technologię produkcji, klasę betonu, odchyłki wymiarowe, dopuszczalne pochylenia ścianek i przekroje, które pozwalałyby określić właściwy kształt wyrobu" (k-49 akt administracyjnych). Z omawianej wyżej opinii BTRG "W." z dnia [...] czerwca 1998 r., podpisanej przez kierownika Rejonu Gazowniczego i kierownika Biura Technicznego, nie wynika jakie szczegóły opisu technicznego wyrobu zostały ujawnione, a w szczególności czy zostały ujawnione dostateczne dane pozwalające znawcy na jego stosowanie. Opinia ta ma następującą treść "Przedstawiona do zaopiniowania żelbetowa konstrukcja wsporcza służąca do montażu przyłącza domowego z PE wraz z szafką Z-4 i Z-5 jest znakomitą alternatywą dla podstawy z tworzywa sztucznego, jak również dla cokołu wykonanego metodą tradycyjną (murowanie, wylewanie betonem). Potwierdzam wszystkie zalety ww. konstrukcji przedstawione w piśmie przewodnim przez autorów opracowania. Z informacji uzyskanych od producenta dodatkową zaletą konstrukcji może być jej stosunkowo niska cena 200 zł za kompletny element. Uważam za słuszne i celowe wprowadzenie do stosowania na terenie Rejonu Gazowniczego W. przez wszystkich wykonawców sieciowych". W opinii tej potwierdzono wprawdzie "wszystkie zalety ww. konstrukcji przedstawione w piśmie przewodnim", lecz nie odniesiono się do żadnych rozwiązań technicznych, a jedynie w sposób ogólnikowy do "zalet" konstrukcji opisanych w piśmie przewodnim. Wprawdzie w opinii tej jest mowa również o cenie wyrobu, która pokrywa się z ceną ustaloną w wycenie dokonanej przez C.N.-B. i P.-H. "J." Sp. z o.o. w styczniu 1998 r., lecz cena wyrobu odnosi się przede wszystkim do wartości materiałów i robocizny, a nie szczegółów rozwiązania technicznego. Na podstawie samej tylko ceny wyrobu trudno jest zatem ocenić, czy doszło do ujawnienia dla znawcy dostatecznych danych do stosowania wyrobu. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że na obecnym etapie postępowania nie można jednoznacznie stwierdzić, iż skarżący w sposób jasny i jednoznaczny ujawnili informacje dotyczące spornego patentu zawarte w opisie patentowym i jego zastrzeżeniach w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania. Zasługują na uwzględnienie również zarzuty skargi kasacyjnej, iż skarżący udostępniając informacje BT Rejonu Gazownictwa "W.", udostępnili je do wiadomości powszechnej. Zdaniem Sądu I instancji taka ocena wynika z treści opinii tego Biura, w której zalecono wprowadzenie wynalazku do stosowania na terenie tego rejonu przez wszystkich wykonawców sieciowych. Stad też według Sądu skarżący narazili wynalazek na utratę waloru nowości, nie można bowiem było założyć, że dokumentacja ta nie zostanie udostępniona oprócz osób zatrudnionych w przedsiębiorstwie również innym osobom z innych rejonów gazowniczych, wykonawcom usług sieciowych czy nawet usługobiorcom. Zdaniem Naczelnego Sadu Administracyjnego, z faktu, że w omawianej opinii zalecono stosowanie wyrobu na terenie rejonu przez wykonawców sieciowych wcale nie wynika, że te zalecenia zostały wydane bądź też mogły być wydane po uprzednim udostępnieniu "oprócz osób zatrudnionych w przedsiębiorstwie również innym osobom z innych rejonów gazowniczych, wykonawcom usług sieciowych czy nawet usługobiorcom", a więc bliżej nieokreślonej liczbie osób. Zalecenia zawarte w tej opinii są raczej wyrazem oceny tego wyrobu przez osoby podpisujące tę opinię. Dla sprawy istotną kwestią była natomiast ocena, czy samo udostępnienie rozwiązania (pod warunkiem oczywiście, iż rozwiązanie to ujawniało dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania) Biuru Technicznemu Rejonu Gazownictwa "W." spełniało przesłankę udostępnienia do wiadomości powszechnej w rozumieniu art. 11 ustawy o wynalazczości. W skardze kasacyjnej trafnie podnosi się (w ślad za Komentarzem do prawa wynalazczego, Wiesław Koterba, wyd. lipiec 1996 r.), że warunkiem uznania wcześniejszego udostępnienia rozwiązania za przeszkodę do udzielenia patentu jest jego udostępnienie do wiadomości powszechnej, w szczególności zgodnie z omawianym przepisem przez publikację, jawne stosowanie lub wystawienie na wystawie publicznej. Wyszczególnienie to jest przykładowe, niemniej może być wskazówką do właściwego rozumienia tego warunku. Stąd też decydujący jest fakt powszechnej dostępności do informacji o rozwiązaniu. Z kolei Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 24 października 1984 r., sygn. IV PRN 5/84 (WUP 1985 r. nr 4, s. 212) stwierdził, iż do podania wynalazku do wiadomości powszechnej dochodzi dopiero wtedy, gdy rozwiązanie było dostępne do nieograniczonego z góry kręgu osób, które mogły się z tym rozważaniem zapoznać poprzez własne obserwacje pozwalające na przyswojenie sobie reguł technicznego działania będącego przedmiotem wynalazku. W przedmiotowej sprawie (poza powołaniem się na treść opinii Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "W.") nie dokonano żadnych ustaleń pozwalających na przyjęcie, iż przekazanie BT Rejonu Gazowniczego "W." informacji na temat spornego patentu umożliwiało powszechną dostępność do tej informacji, w szczególności poprzez dostępność tego rozwiązania do potencjalnie nieograniczonego z góry kręgu osób. Nie zachodzi potrzeba ustosunkowania się do zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 10 i 11 ustawy o wynalazczości, gdyż o naruszeniu tego prawa można mówić − jak już o tym była mowa na wstępie niniejszych rozważań − dopiero wówczas, gdy ustalenia stanu faktycznego sprawy są bezsporne, bądź też nie zostały w skardze kasacyjnej skutecznie zakwestionowane, a takie okoliczności w niniejszej sprawie nie zachodzą. Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku na mocy art. 185 § 1 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 tej ostatniej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło