I SA/Go 1571/06

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2007-03-22

Skład orzekający: Stefan Kowalczyk, Dariusz Skupień, Barbara Rennert

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy odmawia wydania zaświadczenia o braku zaległości podatkowych, gdy podatnik twierdzi, że zobowiązanie wygasło na skutek zapłaty, mimo że decyzja określająca to zobowiązanie została uchylona, a następnie zaliczenie wpłaconej kwoty nastąpiło na poczet innych zobowiązań?
Ratio decidendi
Organ podatkowy wydaje zaświadczenie potwierdzające stan faktyczny lub prawny wynikający z posiadanych przez niego danych, rejestrów lub ewidencji. W postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ nie rozstrzyga kwestii merytorycznych, takich jak istnienie lub wygaśnięcie zobowiązania podatkowego. Jeśli dane posiadane przez organ wskazują na istnienie zaległości, organ nie może wydać zaświadczenia o ich braku, nawet jeśli podatnik kwestionuje zasadność tych danych lub twierdzi, że zobowiązanie wygasło. Kwestie te powinny być rozstrzygane w odrębnych postępowaniach merytorycznych.
Stan faktyczny
Spółka TL S.A. złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika I Urzędu Skarbowego odmawiające wydania zaświadczenia o braku zaległości z tytułu podatku VAT za grudzień 1995 roku. Spółka twierdziła, że zobowiązanie wygasło na skutek zapłaty w dniu 2 sierpnia 2002 roku, po czym nastąpiło uchylenie decyzji określającej to zobowiązanie i zaliczenie wpłaconej kwoty na poczet innych zobowiązań. Organ podatkowy odmówił wydania zaświadczenia, wskazując, że dane posiadane przez organ wskazują na istnienie zaległości, a kwestia wygaśnięcia zobowiązania nie może być rozstrzygana w postępowaniu o wydanie zaświadczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stefan Kowalczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień, Asesor WSA Barbara Rennert, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Garbacz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2007 r. sprawy ze skargi TL S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę. I SA / Go 1571 / 06 U Z A S A D N I E N I E TL S.A. złożyło skargę na postanowienie Dyrektora izby Skarbowej z dnia [...].07.2005 roku nr [...] którym to postanowieniem utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika I Urzędu Skarbowego odmawiającego wydania zaświadczenia o braku zaległości z tytułu podatku VAT za miesiąc grudzień 1995 roku. Z akt sprawy wynika że : Podatnik / skarżący / wniósł o wydanie zaświadczenia o braku zaległości z tytułu podatku VAT za grudzień 1995 roku / z wyjątkiem dodatkowego zobowiązania podatkowego / ponieważ zobowiązanie to wygasło na skutek zapłaty dnia 2.08.2002 roku. Naczelnik I Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...].04.2005 roku odmówił wydania zaświadczenia o braku zaległości z tytułu podatku VAT za miesiąc grudzień 1995 roku. W uzasadnieniu organ podatkowy wskazał iż decyzją z dnia [...].09.2000 roku I Urząd Skarbowy określił skarżącemu kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym podlegająca zwrotowi w w wysokości 1.956.635,0 złotych, kwotę zawyżenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w wysokości 902.013,0 złotych, zaległość podatkową w wysokości 902.013,0 złotych wraz z odsetkami od tej zaległości, zobowiązanie podatkowe powstałe na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy o podatku VAT w wysokości 71.239,0 złotych i związaną z nim zaległość podatkową w wysokości 71.239,0 złotych z odsetkami od tej zaległości, a także ustalił dodatkowe zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 1995 roku w wysokości 270.603,90 złotych. Na skutek odwołania skarżącego od powyższej decyzji, została ona uchylona decyzją Izby Skarbowej z dnia [...].12.2000 roku. Skarżący złożył wniosek do Ministra Finansów o stwierdzenia nieważności w / w decyzji, w wyniku czego Minister Finansów decyzją z dnia [...].07.2001 roku odmówił stwierdzenia jej nieważności, która została utrzymana w mocy decyzją z dnia [...].10.2001 roku.. Decyzja powyższa została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, tenże wyrokiem z dnia 13.02.2002 roku uchylił decyzję Ministra Finansów z dnia 2.10.2001 roku. Wobec takiego rozstrzygnięcia Minister Finansów uchylił swoją decyzję z dnia [...].07.2001 roku i stwierdził nieważność decyzji Izby Skarbowej z dnia [...].12.2000 roku. Wobec powyższego Izba Skarbowa wydała decyzją w dniu [...].08.2002 roku uchylając decyzję organu I instancji w części, określając kwotę zwrotu różnicy podatku w wysokości 1.956.517 złotych, kwotę zawyżenia zwrotu różnicy podatku w wysokości 902.131 złotych, zaległość podatkową w wysokości 902.131 złotych, odsetki od tej zaległości w wysokości 58.947,50 złotych i ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości 270.639 złotych w pozostałej części utrzymując decyzję w mocy. Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 7.11.2002 roku uchylił w całości wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13.02.2002 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Minister Finansów postanowieniem z dnia [...].01.2003 roku wznowił postępowania w sprawie zakończonej decyzją Ministra Finansów z dnia [...].06.2002 roku, stwierdzającą nieważność decyzji Izby Skarbowej z dnia [...].12.2000 roku, a następnie decyzją z dnia [...].12.2003 roku uchylił decyzję Ministra Finansów z dnia [...].06.2002 roku i utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...].07.2001 roku o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Izby Skarbowej w z dnia [...].12.2000 roku W konsekwencji Dyrektora Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...].02.2004 roku wznowił z urzędu postępowanie w stosunku do TL SA w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Izby Skarbowej z dnia [...].08.2002 roku. Minister Finansów w dniu [...].05.2004 roku utrzymał w mocy decyzją Ministra Finansów z dnia [...].12.2003 roku. Dyrektor Izby Skarbowej w dniu [...].09.2004 roku uchylił w całości decyzję Izby Skarbowej z dnia [...].08.2002 roku i umorzył postępowania w sprawie powtórnego rozpatrzenia odwołania z dnia 5.10.2000 roku Od tej decyzji podatnik / skarżący / złożył odwołanie, a po utrzymaniu w mocy decyzji przez Dyrektora Izby Skarbowej w dniu 7.02.2005 roku złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Organ podatkowy dokonał porównania aktualnej na dzień wydania postanowienia wysokości zobowiązania, oraz aktualnego stanu zapłat, w tym również zarachowań i stwierdził iż wydanie zaświadczenia nie jest możliwe, a powoływanie się podatnika na to iż zobowiązanie wygasło jest pozbawione podstaw. Na postanowienie Naczelnika I Urzędu Skarbowego z dnia [...].04.2005 roku podatnik / skarżący / złożył zażalenie wskazując iż zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług pobrano na podstawie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...].08.2002 roku, w dniu [...].08.2002 roku i w tym momencie one wygasły. Natomiast po tej dacie nie mogły być wydane zdaniem podatnika / skarżącego / żadne decyzje wymiarowe zwiększające wymiar podatku ze względu na upływ terminu przedawnienia. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...].07.2005 roku utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu wskazał że organ podatkowy wydaje zaświadczenie określone war t. 306 a § 2 ordynacji podatkowej tylko wtedy gdy żądanie strony dotyczy potwierdzenia faktów lub stanu prawnego wynikającego z ewidencji, rejestrów czy danych będących w posiadaniu organu. Wydając zaświadczenie organ podatkowy dokonuje oceny czy treść zaświadczenia o jakie występuje wnioskodawca jest zgodna ze stanem faktycznym i prawnym. Organ podatkowy wskazał iż w dniu wydania zaskarżonego postanowienia decyzja Izby Skarbowej z dnia [...].08.2002 roku jak i postanowienie I Urzędu Skarbowego z dnia 2.08.2002 roku nie funkcjonują w obrocie prawnym. Następstwem tego Naczelnik I Urzędu Skarbowego w dniu [...].04.2005 roku uchylił postanowienie z dnia [...].08.2002 roku orzekając jednocześnie o rozliczeniu kwoty uprzednio zaliczonej uchylonym postanowieniem na określone decyzją z dnia [...].08.2002 roku zaległości w podatku od towarów i usług za grudzień 1995 roku, na poczet wcześniejszych zobowiązań z tytułu tegoż podatku. Tym samym zaległość podatkowa dotycząca podatku od towarów i usług za grudzień 1995 roku, która została określona decyzją z dnia [...].12.2000 roku, a która to decyzja pozostała w obrocie prawnym, nie została uregulowana Tak więc zarzut podatnika / skarżącego / o wygaśnięciu zobowiązania okazał się nie uzasadniony. Zdaniem organu podatkowego nie jest zasadny również zarzut przedawnienia gdyż bieg tego terminu został przerwany na skutek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, które nie zostało zakończone. Nadto zobowiązanie to zostało zabezpieczone wpisem do hipoteki przymusowej, a to oznacza iż nie podlega ono przedawnieniu. Od powyższego postanowienia skargę do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego złożyła strona postępowania TL S.A. . W skardze skarżąca wskazała iż w dniu 1.08.2002 roku Dyrektor Izby Skarbowej wydał ostateczną decyzję w sprawie wymiaru odatku VAT za miesiąc grudzień 1995 roku, a w dniu 2.08.2002 roku Naczelnik I Urzędu skarbowego pobrał kwotę zobowiązania objętą tą decyzją. Zgodnie z art. 59 § 1 ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe wygasło na skutek zapłaty. Argumenty organów podatkowych zawarte w zaskarżonych decyzjach nie zasługują na uwzględnienie zdaniem skarżącego bowiem zobowiązanie podatkowe wygasło na skutek zapłaty w dniu 2.08.2002 roku. Natomiast zwrot przez organ podatkowy zapłaconej kwoty nie powoduje powstania zaległości podatkowej u podatnika. Zdaniem skarżącego brak jest podstaw prawnych do powtórnego powstania zaległości podatkowej ze względu napływ czasu od 1995 roku do 2004 roku. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy II instancji powtórzył argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Uzupełniając zarzuty skarżąca w piśmie z dnia 7.04.2006 roku wskazała ponownie iż zapłata kwoty zaległości w oparciu o decyzję z dnia [...].08.2002 roku zrodziła skutek wygaśnięcia zobowiązania, powołując się w tej mierze na orzecznictwo Sądu Najwyższego. Nadto w piśmie z dnia 20.03.2007 roku skarżąca wskazała iż Sąd jest obowiązany ustalić czy zapisy w rejestrach są zgodnie z stanem prawym i faktycznym na dzień wydania rozstrzygnięcia. Zdaniem skarżącej Sąd w sprawie ze skargi na postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia, nie może polegać na stwierdzeniach organu podatkowego iż istnieje zaległość podatkowa, a winien przeanalizować dokumenty na podstawie których dokonywano kolejnych wpisów i ocenić czy wpisy te są zgodne z stanem prawym i faktycznym czy też nie. Natomiast strona postępowania na podstawie rejestrów i podstawy wpisu ma możliwość wykazania iż wpisy są błędne czy też pozbawione podstawy prawnej Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga okazała się nie uzasadniona. Zgodnie z art. 306a § 2 ust. 2 ordynacji podatkowej organ podatkowy wydaje zaświadczenia na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, a także gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania, a organ wydaje je w granicach żądania wnioskodawcy. Organ podatkowy w przypadkach, o których mowa w art. 306a § 2, jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Zaświadczenie wydawane przez organy podatkowe potwierdza stan wiedzy tychże organów, co do tego czy podatnik posiada zaległości podatkowe, czy też ich nie ma. Natomiast w drodze wydania zaświadczenia organ nie może rozstrzygać kwestii merytorycznych m.in. np. czy dane zobowiązanie wygasło. Przepisy dotyczące trybu wydawania zaświadczeń bowiem nie zawierają norm regulujących możliwość ustalenia istnienia czy też nie istnienia zobowiązania podatkowego. Z tych też względów bezprzedmiotowe są twierdzenia skarżącej odnoszące się do wygaśnięcia zobowiązania, bowiem w postępowaniu wszczętym na skutek wniesienia wniosku o wydanie zaświadczenia organ podatkowy jak wskazano, nie ustala istnienia zobowiązania, a jedynie stwierdza iż jakiś fakt ma miejsce lub nie ma miejsca na podstawie stanu rzeczy wynikającego z danych posiadanych przez organ podatkowy. Stan wynikający z ewidencji czy też rejestrów lub z innych danych posiadanych przez organy podatkowe może nie być zgodny z życzeniami podatnika, może się również mijać z obiektywnym stanem rzeczy. Jednakże na skutek złożonego wniosku o wydanie zaświadczenia, organ podatkowy ujawnia w wydanym zaświadczeniu taki stan, jaki wynika z dokumentów i danych przez niego posiadanych. Załatwienie sprawy przez organ następuje poprzez wydanie zgodnie z żądaniem wnioskodawcy zaświadczenia, lub poprzez oddalenie wniosku w przypadku gdy istnieje rozbieżność między stanem wynikającym z danych posiadanych przez organ podatkowy, a żądaniem wnioskodawcy. Skarżąca podnosiła w toku postępowania iż zobowiązanie wygasło, wskazując na to iż na podstawie wydanej decyzji przez organ podatkowy, która to decyzja następnie została uchylona, na poczet zobowiązań podatkowych za grudzień 1995 roku, skarżący uiścił kwoty wynikające z tej decyzji. W związku z powyższym czynił wywody donoszące się do wygaśnięcia zobowiązania na skutek jego zapłaty. Jednakże jak wskazał organ podatkowy, co nie było sporne kwota nadpłaty początkowo zaliczona na poczet należności za grudzień 1995 roku, następnie po uchyleniu decyzji w tej materii została zliczona na poczet wcześniejszych zobowiązań. Skarżący winien więc wykazywać iż zobowiązanie podatkowe wygasło, a np. zaliczenie, wpłaconej kwoty jako zobowiązania za grudzień 1995 roku, na poczet zobowiązań za inne okresy jest błędne. Nastąpić to powinno w innych postępowaniach merytorycznych odnoszących się do zobowiązania podatkowego za grudzień 1995 roku, natomiast żądanie ustalenia nie istnienia zobowiązania na skutek ich wygaśnięcia, w postępowaniu o wydanie zaświadczenia nie jest możliwe. Wskazać należy również że skarżąca nie ujawniła z jakich przyczyn domaga się wydania zaświadczenia, a więc tym samym nie uzasadniła swojego żądania poprzez wskazanie przepisu prawa który nakazuje przedstawienie zaświadczenia, czy też swego interesu prawnego w żądaniu takiego zaświadczenia. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie powołanych przepisów wobec braku podstaw do uznania iż decyzje organów podatkowych naruszają prawo nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i zgodnie z art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił. Asesor WSA B. Rennert Sędzia WSA D. Skupień Sędzia WSA S. Kowalczyk

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło