II SAB/Gl 28/06

WyrokWSA w Gliwicach2007-03-22

Skład orzekający: Leszek Kiermaszek, Maria Taniewska-Banacka, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego pozostaje w bezczynności w sprawie odprowadzania ścieków, jeśli właściwość do prowadzenia tego postępowania przypada innemu organowi (np. Burmistrzowi), a organ nadzoru budowlanego prowadzi jedynie postępowanie dotyczące stanu technicznego osadnika?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie pozostaje w bezczynności w sprawie odprowadzania ścieków, jeśli właściwość do prowadzenia tego postępowania przypada innemu organowi. Postępowanie w sprawie odprowadzania ścieków, o ile nie wiąże się bezpośrednio ze stanem technicznym lub legalnością budowy osadnika, wykracza poza zakres właściwości organów nadzoru budowlanego i należy do kompetencji organów ochrony środowiska lub organów wodnoprawnych (np. Burmistrza). Bezczynność organu nadzoru budowlanego w tej kwestii nie zachodzi, ponieważ organ ten nie jest właściwy do prowadzenia takiego postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący J. D. wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w sprawie odprowadzania ścieków z osadników przydomowych do przydrożnego rowu. Skarżący uważał, że organ nadzoru budowlanego powinien prowadzić postępowanie w tej sprawie, powołując się na wyrok NSA z 2000 r. Organ nadzoru budowlanego argumentował, że właściwość do prowadzenia postępowania w sprawie odprowadzania ścieków przypada Burmistrzowi P., a organ nadzoru budowlanego zajmuje się jedynie oceną stanu technicznego osadnika.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na bezczynność.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędziowie Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.) Protokolant referent Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2007 r. sprawy ze skargi J. D. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w przedmiocie odprowadzania ścieków oddala skargę. Wyrokiem z dnia 28 października 2005 roku, sygn. akt II SA/Gl 217/04, wydanym po rozpoznaniu skargi J. D., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, uchylił decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]roku, Nr [...] w przedmiocie dokonania oceny stanu technicznego obiektu budowlanego. Decyzja ta utrzymywała w mocy decyzję z dnia [...]r. nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., mocą której organ ten umorzył w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. postępowanie w sprawie stanu technicznego osadnika bezodpływowego znajdującego się na posesji przy ul. [...] w S., będącej własnością R. P.. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, iż doszło do naruszenia przepisów proceduralnych, a także prawa materialnego, co spowodowało konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania w sprawie. Po tym wyroku [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] roku uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Pismem z dnia [...] roku skarżący J. D. wniósł za pośrednictwem organu pierwszej instancji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność tego organu w sprawie uzupełnienia postępowania i wydania decyzji administracyjnej. W uzasadnieniu tej skargi skarżący wskazał dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. W szczególności podkreślił, że przedmiotem jego żądań w stosunku do organów nadzoru budowlanego jest sprawa odprowadzania ścieków z osadników przydomowych do przydrożnego rowu przez R. P., a nie tylko jak to błędnie przyjmują organy – ocena stanu technicznego osadnika. Powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2000 roku, sygn. akt II SA/Ka 62/99. W treści tego wyroku skarżący dopatrywał się wytycznych, których do tej pory nie zrealizowały organy nadzoru budowlanego, w szczególności nie przeprowadziły postępowania w sprawie odprowadzania ścieków, do czego w jego ocenie były zobligowane. Wniesienie skargi poprzedzone zostało zażaleniem na nie załatwienie sprawy w terminie. Rozpoznając to zażalenie organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] roku wyznaczył organowi pierwszej instancji 30-dniowy termin załatwienia sprawy. Skarżący wskazuje, że postanowienie to błędnie ukierunkowało sprawę na wykonanie wyroku WSA z dnia 28 października 2005 roku, podczas gdy w jego ocenie winno wskazywać na wyrok NSA z dnia 14 listopada 2000 roku. W tym stanie rzeczy skarżący zwrócił się do organu drugiej instancji o sprostowanie uzasadnienia tego postanowienia, co jednak skutkowało wydaniem postanowienia z dnia [...] roku o odmowie sprostowania. W tym z kolei postanowieniu skarżący dopatruje się wyraźnego skierowania sprawy na ocenę stanu technicznego osadnika. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że po analizie akt sprawy oraz wyroku NSA z 14 listopada 2000 roku stwierdził, że właściwym organem do prowadzenia sprawy odprowadzania ścieków jest Burmistrz P.. Kwestia winna być bowiem w ocenie organu rozpatrzona w oparciu o przepisy dotyczące ochrony środowiska oraz w oparciu o ustawę Prawo wodne. W takim stanie rzeczy pismem z dnia [...]roku sprawa ta została przekazana Burmistrzowi P.. Z uwagi jednak na fakt wszczęcia i prowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania w sprawie oceny stanu technicznego osadnika, Burmistrz P. postanowieniem z dnia [...] roku, Nr [...] zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie odprowadzania ścieków do przydrożnego rowu do czasu zakończenia postępowania dotyczącego stanu technicznego osadnika. Dalej organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji wskazał, że postępowanie w sprawie stanu technicznego i postępowanie w sprawie odprowadzania ścieków to dwa różne postępowania należące do właściwości różnych organów. Sprawa odprowadzania ścieków nie obejmuje swym zakresem oceny stanu technicznego osadnika. Zatem skarga na bezczynność organu nadzoru budowlanego w przedmiocie odprowadzania ścieków nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na fakt, iż postępowanie w tym przedmiocie w ogóle nie jest przez ten organ prowadzone. W piśmie procesowym z dnia [...]roku skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wskazał dodatkowo, że w prowadzonym przez Urząd Miasta w P. postępowaniu w sprawie odprowadzania ścieków został pominięty jako strona, co uniemożliwiło mu wniesienie środków zaskarżenia. Stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do prowadzenia takiego postępowania przez Urząd Miejski. Ponadto w jego ocenie rozdzielenie sprawy na dwa odrębne postępowania pozostaje w sprzeczności z wiążącym organy wyrokiem NSA z 14 listopada 2000 roku. Dalej wskazuje, że w dniu [...] roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wydał decyzję w sprawie stanu technicznego osadnika, a ponadto że w dniu [...] roku wniósł skargę do Sądu Administracyjnego na ostateczną w tej sprawie decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu. Jak wynika z szeregu wyraźnych oświadczeń skarżącego w niniejszej sprawie oczekuje on od organów nadzoru budowlanego zakończenia postępowania również w sprawie odprowadzania ścieków z osadników przydomowych do przydrożnego rowu przez R. P., a nie tylko sprawy stanu technicznego tych osadników, co wynikać by miało z wyroku NSA z dnia 14 listopada 2000 roku. Zgodzić się przyjdzie ze skarżącym, że prawomocne orzeczenie sądu wiąże zarówno strony i sąd, który je wydał, jak również inne sądy i inne organy państwowe (art. 170 p.s.a.). Oznacza to, że w niniejszej sprawie zarówno organy, jak i Sąd rozpoznający sprawę są związane wyrokiem NSA z dnia 14 listopada 2000 roku, jak również innymi prawomocnymi orzeczeniami wydanymi w tej sprawie. Nie sposób jednak podzielić tego stanowiska skarżącego, w którym dopatruje się on zobligowania przez Sąd organów nadzoru budowlanego do prowadzenia postępowania w przedmiocie odprowadzania ścieków. W wyroku tym została jedynie postawiona teza, że o ile odprowadzanie ścieków do przydrożnego rowu byłoby wynikiem nieszczelności osadników względnie ich zrealizowania niezgodnie z przepisami prawa budowlanego, to likwidacja skutków takiego stanu rzeczy należy do właściwości organów nadzoru budowlanego w postępowaniu, którego przedmiotem jest w istocie ocena stanu technicznego tych osadników względnie likwidacja samowoli budowlanej. W takim ujęciu rzeczywiście nie może być mowy o dwóch odrębnych postępowaniach prowadzonych przez organ nadzoru budowlanego w stosunku do tego samego obiektu budowlanego. W taki też sposób miało być kontynuowane postępowanie, a w razie gdyby nadal jego wynik był sprzeczny z przepisami prawa, skarżącemu służą środki zaskarżenia tak w postępowaniu administracyjnym, jak i w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Jak zresztą wynika z oświadczeń skarżącego w sprawie prowadzonej przez organy nadzoru budowlanego została ponownie wydana ostateczna decyzja, którą skarżący zaskarżył do Sądu. W sprawie z tej skargi Sąd będzie dokonywał oceny legalności i kompletności postępowania prowadzonego w oparciu o przepisy prawa budowlanego. Odnośnie natomiast sprawy odprowadzania ścieków do przydrożnego rowu, to podzielić należy stanowisko organu, że w zakresie, w jakim nie wiąże się to z legalnością i ze stanem technicznym osadnika, to sprawa ta pozostaje poza zakresem właściwości organów nadzoru budowlanego. Właściwość tych organów wytyczają bowiem przepisy art. 81, art. 83 i nast. ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006 roku, Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.). Zgodzić się przyjdzie zatem ze stanowiskiem, że samo odprowadzanie ścieków do środowiska z pominięciem prawidłowo wykonanych urządzeń lub obiektów mających służyć temu celowi, stanowić może przedmiot postępowania administracyjnego prowadzonego w oparciu o przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku – Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz.U. z 2006 roku, Nr 129, poz. 902 z późn. zm.) względnie ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku – Prawo wodne (tekst jedn. Dz.U. z 2005 roku, Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.). Przepisy tych ustaw nie przewidują właściwości organów nadzoru budowlanego, zaś w przedmiotowej sprawie właściwym będzie Burmistrz P.. Z akt sprawy wynika, że postępowanie takie zostało wszczęte przez Burmistrza, a następnie zawieszone postanowieniem z dnia [...] roku do czasu zakończenia postępowania przed organami nadzoru budowlanego. Poza granicami niniejszej sprawy pozostaje ocena legalności tego postanowienia, jednak jak wynika z oświadczenia skarżącego postępowanie przed organami nadzoru budowlanego zostało zakończone wydaniem ostatecznej decyzji, a to w świetle art. 97 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego może stanowić przesłankę do podjęcia zawieszonego postępowania. Mając powyższe na uwadze stwierdzić przyjdzie, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. na obecnym etapie postępowania nie pozostaje w zwłoce i to zarówno w kwestii odprowadzania ścieków (gdyż nie on prowadzi to postępowanie), jak i w kwestii oceny stanu technicznego osadnika (gdyż w istocie wydał decyzję w tym przedmiocie po wniesieniu skargi). Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.s.a., a wobec treści orzeczenia Sąd nie mógł uwzględnić wniosku skarżącego o zwrot kosztów postępowania (art. 200 p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło