VII SA/Wa 2303/06
WyrokWSA w Warszawie2007-03-14
Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska, Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uchylił decyzję Wojewody o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, uznając, że inwestorem nie może być jednostka samorządowa, a także czy prawidłowo umorzył postępowanie organu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdzając, że organ ten bezzasadnie odmówił inwestorowi przymiotu strony. Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych jest jednostką samorządową realizującą zadania zlecone Marszałkowi Województwa, a zatem posiada legitymację do bycia inwestorem. Ponadto, sąd wskazał na naruszenia przepisów prawa przez organ odwoławczy, w tym na nieprawidłowe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 kpa i art. 105 § 1 kpa, a także na konieczność ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem przepisów Prawa budowlanego dotyczących sprawdzenia projektu i kompletności dokumentacji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Marszałka Województwa na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla "Modernizacji wałów przeciwpowodziowych rzeki [...]" oraz umorzyła postępowanie organu pierwszej instancji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że inwestorem nie może być Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych, ponieważ nie jest on podmiotem tożsamym z regionalnym zarządem gospodarki wodnej. Marszałek Województwa w skardze podniósł, że Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych jest jednostką samorządową i posiadał wymagane uzgodnienia oraz pozwolenia.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdza, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2007 r. sprawy ze skargi Marszałka Województwa [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2006r.,znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania K. I. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006r., nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budową dla [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych we W. Oddział w L. w zakresie zadania pod nazwą "Modernizacja wałów przeciwpowodziowych rzeki [...] w km 405 +000 - 410+000, gm. Z. " - uchylił zaskarżoną decyzję i umarzył postępowanie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że organ pierwszej instancji udzielił pozwolenia na budowę podmiotowi nie będącemu stroną w sprawie. [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych z mocy prawa nie może być inwestorem. Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zgodnie z art.92 ust.1 i ust. 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jednolity Dz. U. z 2005r. Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.) dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej jest organem administracji rządowej niezespolonej właściwym w sprawach gospodarowania wodami w regionie wodnym, a w ramach gospodarowania mieniem Skarbu Państwa, związanym z gospodarką wodną, realizuje w imieniu Prezesa Krajowego Zarządu zadania związane z utrzymywaniem wód lub urządzeń wodnych oraz pełni funkcję inwestora w zakresie gospodarki wodnej w regionie wodnym. Organ wskazał jako podstawę rozstrzygnięcia - przepis art. 105 § 1 Kpa.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Marszałek Województwa [...] , dochodząc uchylenia zaskarżonej decyzji.
Podniósł , że zaskarżona decyzja narusza prawo materialne tj. art. 75 ustawy z dnia 18 lipca2001 r. - Prawo wodne (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 - ze zmianami) oraz art.25 ust 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. z 1998, Nr 133, poz.872). [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych we [...] nie jest strukturą pomocniczą dyrektora regionalnego zarządu, bowiem na mocy art.25 ust 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. z 1998, Nr 133, poz.872) - z dniem 1 stycznia 1999 r. wojewódzkie zarządy melioracji i urządzeń wodnych zostały przejęte przez samorząd województwa. [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych we [...] jest samorządową jednostką budżetową działającą na podstawie uchwały Sejmiku Województwa [...], z dnia [...] sierpni 2003 r., nr [...]. [...] Zarząd realizuje powierzone ustawowo Marszałkowi Województwa żądania administracji rządowej oraz zadania własne Marszałka Województwa wynikające z przepisów Ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r.Nr 239, poz. 2019 - ze zmianami) w zakresie własności wód, gospodarki wodnej i melioracji oraz spółek wodnych.
Marszałek Województwa [...] podniósł też, że na etapie prac projektowych dokonano wymaganych prawem uzgodnień, w tym również z Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej we [...], uzyskano decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, wydaną przez Wójta Gminy Z. oraz decyzję o pozwoleniu wodnoprawnym, wydaną przez Wojewodę [...].
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o uchylenie decyzji obu instancji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że niezasadnie uznał, że [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych we [...] jest podmiotem tożsamym z regionalnym zarządem gospodarki wodnej nie zaś, jednostką samorządową powołaną dla realizacji zadań zleconych Marszałkowi Województwa z zakresu administracji rządowej . Organ wskazał, że w jego ocenie wadliwa jest też decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 20006r. Inwestor uzyskał pozwolenie na budowę na działce nr [...] , która nie była objęta jego wnioskiem, nie posiadał prawa do dysponowania nią na cele budowlane. Oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane złożył J. P. , który nie posiadał upoważnienia do reprezentowania osoby prawnej .Oświadczenie nie odpowiada rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003r. w sprawie wniosków: o pozwolenie na budowę(...) ( Dz. U. Nr120, poz. 1127).Decyzja o ustaleniu lokalizacji nie obejmowała całej inwestycji. Niedopuszczalnie określono też obszar oddziaływania obiektu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Stosownie do dyspozycji art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.nr153,poz.1269 ) sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja zapadła w okolicznościach naruszenia przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, przepisów prawa.
Zgodnie z przepisem art. 28. 2. ustawy Prawo budowlane, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Organ drugiej instancji bezzasadnie odmówił inwestorowi przymiotu strony, bowiem [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych we [...] jest samorządową jednostką budżetową działającą na podstawie uchwały Sejmiku Województwa [...], z dnia [...] sierpni 2003 r., nr [...]. [...] Zarząd realizuje powierzone ustawowo Marszałkowi Województwa żądania administracji rządowej oraz zadania własne Marszałka Województwa wynikające z przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 - ze zmianami) w zakresie własności wód, gospodarki wodnej i melioracji oraz spółek wodnych. Do marszałka województwa należy programowanie, planowanie, nadzorowanie wykonywania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, w trybie, o którym mowa w art. 74 ust. 2 w/w ustawy Prawo wodne, urządzeń melioracji wodnych podstawowych oraz utrzymywanie urządzeń melioracji wodnych podstawowych, czyli również wałów przeciwpowodziowych (art. 71 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo Wodne ).
Zdaniem Sądu powyższe okoliczności uzasadniają uchylenie zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając sprawę ponownie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego będzie miał na uwadze, że zasadą postępowania administracyjnego jest jego dwuinstancyjność. Organ odwoławczy zobowiązany jest ponownie rozpoznać i rozpatrzeć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji w jej całokształcie. Wynika to z przepisu art. 138 kpa, który przyznaje organowi odwoławczemu kompetencje merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a tylko w ograniczonym zakresie kompetencje kasacyjne. Przepis art.138§2 kpa, daje możliwość organowi odwoławczemu uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji tylko wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Konieczność przeprowadzenia dowodu lub nawet kilku dowodów mieści się w kompetencji organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego (art.136 kpa ), wyłączając dopuszczalność kasacji decyzji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zważy, że zgodnie z przepisem art.35.1 ustawy Prawo budowlane, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ ma obowiązek sprawdzenia zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, o której mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska; zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego będzie miał na uwadze, że w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie wyżej określonym właściwy organ, zgodnie z przepisem art. 35.3 ustawy Prawo budowlane nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia.
Dopiero po bezskutecznym upływie terminu nałożonego w wyżej opisanym trybie, organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Mając na uwadze powyższą argumentację Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art.145 §1 pkt 1 lit. a , oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153 poz. 1270 że zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło