II GZ 14/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Zofia Borowicz po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Gminy [...] na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 2038/05 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi Gminy [...] na decyzję Ministra Środowiska z dnia 25 marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za wydobywanie kopalin z rażącym naruszeniem koncesji postanawia: oddalić zażalenie Zarządzeniem z dnia 22 listopada 2006 r. Gmina [...] została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi Gminy [...] o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 lipca 2004 r. sygn. akt 6 II SA 1683/03 w kwocie 12.511,00 zł. Jako podstawę prawną wydanego zarządzenia wskazano art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. oraz § 1 ust. 4 w zw. z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Zażalenie na powyższe zarządzenie wniosła Gmina [...], zarzucając mu: naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 138 w zw. z art. 167 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w szczególności poprzez nieoznaczenie osoby wydającej zarządzenie, b) art. 141 w zw. z art. 167 ww. ustawy poprzez niepodanie prawidłowego uzasadnienia, c) art. 163 w zw. z art. 167 ww. ustawy poprzez niepouczenie o sposobie wniesienia środka zaskarżenia. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zarzutów strona skarżąca podniosła, iż z zaskarżonego zarządzenia nie wynika kto je wydał, co narusza również art. 220 ww. ustawy, gdyż zgodnie z tym przepisem to przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia stosownej opłaty. Skarżąca zarzuciła też, że w zaskarżonym zarządzeniu brak uzasadnienia, a w szczególności nie wynika z niego w jaki sposób została obliczona kwota 12.511,00 zł oraz jaka wysokość należności pieniężnej jest objęta zaskarżonym aktem. Ponadto podniosła, że podano w zarządzeniu przepisy nieistniejące w rozporządzeniu w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. § 1 ust. 4). Skarżąca wywiodła też, że przedmiotem skargi o wznowienie postępowania (aktem zaskarżonym) jest orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 lipca 2004 r. sygn. akt 6 II SA 1683/03, który to akt nie obejmował żadnej należności pieniężnej. Konkludując skarżąca zarzuciła, że ustalenie kwoty wpisu sądowego nastąpiło w sposób wadliwy. Podniosła też, że wbrew treści art. 163 w zw. z art. 167 ww. ustawy nie została pouczona o sposobie wniesienia środka zaskarżenia na przedmiotowe zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Za bezzasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 138 w zw. z art. 167 p.p.s.a. Z treści art. 49 § 1 i art. 220 § 1 p.p.s.a. wynika, że co do zasady wezwanie do uzupełnienia braków formalnych pisma oraz uiszczenia opłaty winien wydać przewodniczący. Jednakże z § 21 ust. 2 pkt 1 Regulaminu wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (rozporządzenie Prezydenta RP z dnia 18 września 2003 r. – Dz.U. Nr 169, poz. 1646 - wydane w oparciu o art. 23 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz. 1269) wynika, że przewodniczący wydziału orzeczniczego jest uprawniony do przekazywania spraw do załatwiania sędziom stosownie do szczegółowych ustaleń kolegium sądu. Natomiast z § 36 ust. 1 tego regulaminu wynika, że sędzia sprawozdawca wydaje zarządzenie konieczne do sprawnego rozpoznania sprawy. W ramach tych uprawnień nie ma przeszkód, by przewodniczący posiedzenia czy sędzia sprawozdawca sprawy wzywał strony do uzupełnienia braków pisma, czy też uiszczenia należnego wpisu sądowego. Tym bardziej że z treści § 33 cyt. regulaminu wynika, iż wezwanie do uiszczenia wpisu powinno być połączone z wezwaniem do usunięcia braków formalnych pisma. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy, zarządzeniem przewodniczącego VI Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 listopada 2005 r. został wyznaczony sędzia sprawozdawca sprawy (sędzia referent) w osobie asesora WSA Piotra Borowieckiego (karta 77 akt). Sędzia sprawozdawca sprawy w dniu 22 listopada 2006 r. wydał zarządzenie, o którym stanowi art. 220 § 1 p.p.s.a., wskazując jednocześnie, że jego odpis wraz z pouczeniem o prawie i trybie zaskarżenia zarządzenia należy doręczyć stronie skarżącej. Zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu zawierało też oznaczenie akt sprawy, w której zostało wydane, datę wydania i podpis osoby, która je wydała z podaniem stanowiska służbowego oraz imienia i nazwiska (karta 190 akt). Z załączonego do akt sprawy odpisu pisma: "doręczenie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu" wynika, że w wykonaniu zarządzenia z dnia 22 listopada 2006 r. przesłano stronie skarżącej odpis tegoż zarządzenia oraz tzw. pismo informacyjne, które zawierało stosowne pouczenie, m.in. w punkcie 2 dotyczące trybu i terminu wniesienia zażalenia na przedmiotowe zarządzenie (karta 191 akt). Odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz stosowne pouczenie zostały doręczone stronie skarżącej w dniu 29 listopada 2006 r. (karta 193 akt). W tym stanie sprawy trudno uznać, że strona skarżąca otrzymała w dniu 29 listopada 2006 r. zarządzenie, które nie zawierałoby ww. elementów dotyczących oznaczenia osoby, która je wydała oraz prawidłowego pouczenia o sposobie i trybie złożenia zażalenia na przedmiotowe zarządzenie, bądź też, że zarządzenie to zostało wydane przez osobę nieuprawnioną. Tak sformułowane zarzuty zażalenia są także o tyle nietrafne, że skarżąca nie wykazała jaki miały wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że zażalenie na przedmiotowe zarządzenie strona skarżąca wniosła w ustawowym terminie. Tym samym za bezzasadny należało również uznać zarzut naruszenia art. 163 w zw. z art. 167 p.p.s.a. Także pozostałe zarzuty nie mogły skutkować uwzględnieniem zażalenia. Zarządzenie, o którym stanowi art. 220 § 1 p.p.s.a. wymaga nie tylko wskazania jaki brak, w jakim terminie oraz pod jakim rygorem strona winna uzupełnić, ale np. w przypadku wezwania do uiszczenia wpisu sądowego wymaga też krótkiego uzasadnienia wskazującego na podstawę żądania opłaty w wyznaczonej wysokości wynikającej z odpowiedniego przepisu. W zaskarżonym zarządzeniu została określona kwota stanowiąca wysokość należnego wpisu od skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Jako podstawę prawną tak określonej opłaty wskazano § 1 ust. 4 w zw. z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193) – dalej rozporządzenie. Trafnie zarzuca strona skarżąca, że § 1 rozporządzenia nie składa się z ustępów, gdyż paragraf ten składa się jedynie z czterech punktów. Zatem w zaskarżonym zarządzeniu błędnie wskazano § 1 ust. 4 rozporządzenia jako podstawę prawną określenia wpisu od skargi. Jednakże to uchybienie co do mylnego oznaczenia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, w sytuacji gdy wpis został obliczony prawidłowo, nie mogło skutkować uwzględnieniem zażalenia. Stosownie do § 3 rozporządzenia wpis od skargi o wznowienie postępowania wynosi połowę wpisu od skargi, nie mniej jednak niż 100 zł. Połowę wpisu, o której mowa w § 3 rozporządzenia oblicza się od kwot wymienionych w § 1 i 2 tegoż rozporządzenia w zależności od tego czy wpis od skargi ma charakter stosunkowy, czy stały. W § 1 zd. 1 rozporządzenia stwierdzono, że wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem, a następnie w poszczególnych punktach (a nie jak mylnie powołano w zaskarżonym zarządzeniu ustępach) tego paragrafu określono sposób obliczania wpisu w zależności od wartości przedmiotu zaskarżenia, określając przy tym tzw. wysokość minimalną oraz maksymalną wpisu stosunkowego. Z regulacji powyższej – przy uwzględnieniu treści art. 231 w zw. z art. 216 p.p.s.a. wynika, że w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną bądź stwierdzające jej istnienie, pobiera się wpis stosunkowy. Fakt, że skarga dotyczy wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, ma jedynie znaczenie dla ustalenia wpisu od tej skargi na podstawie § 3 rozporządzenia. Natomiast to czy skarga, która została wniesiona w sprawie, której obecnie dotyczy skarga o wznowienie postępowania, dotyczyła aktu lub czynności określającej lub ustalającej należność pieniężną, ma znaczenie dla ustalenia czy połowę wpisu, o której mowa w § 3 rozporządzenia oblicza się od kwot wymienionych w § 1 czy § 2 rozporządzenia. Dlatego za bezzasadne należy uznać stanowisko reprezentowane przez stronę skarżącą, że skoro skarga o wznowienie postępowania dotyczy orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które to orzeczenie (w związku z uchyleniem zaskarżonej decyzji) nie obejmowało żadnej należności pieniężnej, to brak podstaw do ustalenia wpisu od skargi o wznowienie postępowania, jako wpisu ustalonego od należności pieniężnej. W związku z tak sformułowanym zarzutem należy jedynie zauważyć, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie orzeka się o należnościach pieniężnych, gdyż kontroli podlega legalność aktów i czynności wymienionych w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a., w których takie należności zostały określone lub ustalone. Z tych względów uznać należy, że należność pieniężna w ścisłym tego słowa znaczeniu nie stanowi przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a należność pieniężną, co wynika z § 1 zd. 1 rozporządzenia, należy odnosić do należności pieniężnej objętej aktem lub czynnością stanowiących przedmiot zaskarżenia. Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego dotyczyła sprawy zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 lipca 2004 r. sygn. akt 6 II SA 1683/03 wydanym wskutek skargi wniesionej na decyzję Ministra Środowiska z dnia 25 marca 2003 r. nr [...] w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za wydobywanie kopalin z rażącym naruszeniem koncesji. Zaskarżona w tej właśnie sprawie ww. decyzja administracyjna obejmowała swym rozstrzygnięciem należność pieniężną w kwocie 2.502.122,40 zł (tj. 1.620.000,00 zł i 882.122,40 zł, vide: treść decyzji z 25.03.2003 r. załączonej do akt). Zatem wskazana w powyższy sposób kwota zaokrąglona do kwoty 2.502.123,00 zł (z uwagi na treść art. 215 § 2 p.p.s.a.) stanowiła należność pieniężną w rozumieniu § 1 zd. 1 rozporządzenia (wartość przedmiotu zaskarżenia). Wpis stosunkowy obliczony na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia od tak określonej kwoty wynosi 25.021,23 zł, a połowa tej kwoty, czyli 12.511,00 zł (przy uwzględnieniu art. 219 § 2 p.p.s.a.) stanowi wpis obliczony na podstawie § 3 w zw. z § 1 pkt 4 rozporządzenia. Zaskarżonym zarządzeniem strona skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w kwocie 12.511,00 zł, czyli w wysokości obliczonej zgodnie z § 3 w zw. z § 1 pkt 4 rozporządzenia. Z przyczyn wyżej wskazanych Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie, jako pozbawione uzasadnionych podstaw, oddalił na mocy art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a.