III SA/Lu 10/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita (sprawozdawca), Sędzia NSA Marek Zalewski, Protokolant Starszy inspektor Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 27 lutego 2007 r. sprawy ze skargi K.D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie zmiany w operacie ewidencji gruntów oddala skargę. Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu operatu opisowo - kartograficznego ewidencji gruntów i budynków obrębu K., w zakresie jednostki rejestracyjnej nr [...] obejmującej działkę nr [...]o powierzchni 0,2580 ha, stanowiącą własność K.D.. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 7b ust. 2 pkt 2, art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r. Nr 240 poz. 2027), § 36 pkt 1, pkt 5, pkt 6, § 46 ust. 2 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38 poz. 454) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późno zm.). W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że Starosta decyzją z dnia [...] września 2006 r. zatwierdził operat opisowo - kartograficzny ewidencji gruntów i budynków obrębu K., wykonany w 2003 r. w zakresie jednostki rejestrowej nr [...], obejmującej działkę nr [...]o pow. 0,2580 ha, stanowiącą własność K.D.. Starosta podał, że prace modernizacyjne prowadzono na podstawie opracowanego i zatwierdzonego projektu modernizacji istniejącej ewidencji gruntów i założeń ewidencji budynków. W stosunku do nieruchomości przyjęto stan prawny według zapisów w księgach wieczystych, danych z operatu ewidencji gruntów obrębu K. oraz danych uzyskanych z zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Dane opisowe do ewidencji budynków zostały uzyskane w wyniku pomiaru i inwentaryzacji budynków. Założono kartoteki budynków. W przeprowadzanym postępowaniu uwzględniono dokumentację z rozgraniczenia działki nr [...]i nr [...]. W wyniku uwzględnienia dokumentacji z rozgraniczenia działki [...]z działką nr [...]zmieniła się powierzchnia działki nr [...]z 0,2583 ha na 0,2580 ha. Pozostałe granice przyjęto według obowiązującego dotychczas operatu ewidencji gruntów przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego za nr [...]. Postępowanie w tym zakresie jest zgodne z § 36 pkt 1 i pkt 6 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38 poz. 454), który stanowi, że z urzędu wprowadza się zmiany wynikające m.in. z prawomocnych orzeczeń sądowych i opracowań geodezyjnych i kartograficznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian ewidencyjnych. Do tej kategorii należą dane uzyskane po odnowieniu ewidencji gruntów w 1986 r., w której na podstawie dokonanych obliczeń zmieniono z kolei wcześniejsze numery i powierzchnie działek. Działka nr [...] o powierzchni 0,2435 ha otrzymała nr [...], a obliczona dla niej powierzchnia wyniosła 0,2583 ha. W sporządzonym wówczas protokole uzupełniającym ustalenia i ogłoszenia stanu władania właścicielka przedmiotowej działki dokonała wpisu, że toczy się w stosunku do jej działki postępowanie rozgraniczeniowe. W związku z powyższym wykonawca odnowienia ewidencji gruntów przyjął do opracowania granicę działki 956 według dotychczasowej ewidencji i zgodnie z jej przebiegiem obliczył powierzchnię działki. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 roku o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. z 2001 r. Nr 124 poz. 1361 z późno zm.) w razie niezgodności danych z ewidencji gruntów i budynków z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej, sąd rejonowy dokonuje na wniosek właściciela sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie tej ewidencji. Organ stwierdził, że w związku z brakiem wniosku właścicielki o sprostowanie oznaczenia nieruchomości, wyniki odnowienia z 1986 r. nie zostały ujawnione w księdze wieczystej co spowodowało, że te nieaktualne dane znalazły się w akcie notarialnym z 1995 r., którym E.K. przekazała synowi K.D. przedmiotową działkę. Dodatkowo organ podkreślił, że zgodnie ze złożonym przed notariuszem oświadczeniem E.K. była właścicielką działki nr [...] o powierzchni 0,2435 ha, na dowód czego okazała odpis z księgi wieczystej KW [...] i tylko ta konkretna, cała działka była przedmiotem zawartej przed notariuszem umowy. W aktach sprawy znajduje się zawiadomienie o urządzeniu księgi wieczystej z dnia 10 kwietnia 1970 r. Dz.Kw.[...] świadczące o tym, że z księgi wieczystej p.n. K. hip nr 17, na wniosek z dnia 1 kwietnia 1970 r. odłączono nieruchomość zabudowaną o obszarze 28 arów i założono dla niej nową księgę wieczystą nr [...]. Po zbadaniu księgi wieczystej nr [...] Starosta stwierdził, że na wniosek E.K z dnia 27 marca 1980 r. zmieniono powierzchnię działki na podstawie opisu i planu nr karty 31 księgi wieczystej KW [...]. Na planie tym wpisano uwagę, że działka nr [...] o powierzchni 0,2435 ha, odpowiada działce zapisanej w księdze wieczystej KW [...] o powierzchni 2800 m2. Różnica w powierzchni powstała na skutek zmian granic użytkowania z upływem czasu oraz z uwagi na fakt, że wszystkie transakcje przeprowadzono bez pomiaru działek. Zatem odwoływanie się przez skarżącą do powierzchni działki ujawnionej pierwotnie w księdze hipotecznej nr 17 i żądanie odtworzenia granic, w sposób zapewniający osiągnięcie przez przedmiotową nieruchomość pierwotnej powierzchni naruszałoby własność (posiadanie) sąsiednich nieruchomości. Powierzchnia działki jest bowiem funkcją jej ustalonych granic, a nie odwrotnie. Dodatkowo podkreślono, że zgodnie z art. 39 pkt 2 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, wznowienia znaków granicznych dokonują na zlecenie zainteresowanych, podmioty prowadzące działalność gospodarczą i inne jednostki organizacyjne utworzone zgodnie z przepisami prawa, jeżeli przedmiot ich działania obejmuje prowadzenie tych prac. Ujawniony w ewidencji gruntów stan prawny musi ściśle odzwierciedlać dane zawarte w odpowiednich dokumentach, a organy administracji prowadzące ewidencje gruntów jedynie rejestrują istniejący stan prawny. W związku z powyższym decyzja wydana przez organ I instancji jest w ocenie organu odwoławczego prawidłowa. Pismem z dnia 18 grudnia 2006 r. E.K. działająca jako pełnomocnik K.D. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Lublinie skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, zarzucając jej naruszenie prawa poprzez pominięcie faktu, że księga wieczysta nr [...] została założona nieprawidłowo gdyż nie ujawniono w niej całego zapisu własności z księgi hipotecznej nr [...], czego konsekwencją był dalszy nieprawidłowy podział tej nieruchomości. W uzasadnieniu skargi stwierdziła, że nie zgadza się z decyzją Starosty z [...] września 2006 r. o zatwierdzeniu operatu opisowo kartograficznego ewidencji gruntów budynków obrębu K. w zakresie jednostki rejestrowej nr [...] obejmującej działkę nr [...]oraz działkę [...], gdyż przy jego opracowaniu nie został uwzględniony stan prawny ujawniony w księdze hipotecznej nr [...]. Niezgodność ta powstała już w momencie założenia księgi wieczystej nr [...], której treść różniła się od księgi hipotecznej nr [...]. Pełnomocnik skarżącego podkreśliła też, że organ administracji był zobowiązany przy opracowywaniu zatwierdzaniu operatu, brać pod uwagę całokształt zgromadzonej w sprawie dokumentacji. Odnosząc się do przytoczonego przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego art. 27 ust 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, zgodnie z którym w razie niezgodności danych ujawnionych w ewidencji gruntów budynków z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej sąd rejonowy dokonuje sprostowania oznaczenia nieruchomości na wniosek właściciela, E.K. podkreśliła, że przekazując działkę synowi K.D, zgodnie ze stanem sprzed odnowienia ewidencji, nie znała treści księgi hipotecznej nr [...], a nawet nie wiedziała o jej istnieniu. Dostęp do niej uzyskała dopiero po interwencji prokuratury. Jednocześnie podniosła, że Starosta o istnieniu księgi hipotecznej wiedział, jednak zawarte w niej informacje nie zostały uwzględnione w opracowanym i zatwierdzonym przez niego operacie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego Kartograficznego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wobec braku nowych okoliczności wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do żądania pełnomocnika skarżącego dotyczącego wznowienia granic własności stwierdził, że obowiązujące w tym zakresie regulacje prawne zawarte w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne przewidują, że wznowienie granic jest czynnością dokonywaną przez uprawnionych geodetów na zlecenie i koszt zainteresowanego właściciela nieruchomości. Wznowienie granic nie jest zatem postępowaniem administracyjnym w przeciwieństwie do rozgraniczenia nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Mając na uwadze art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżona decyzja jest prawidłowa, bowiem pozostaje ona w zgodności z obowiązującym prawem. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r., Nr 38, poz. 454). Zgodnie z art. 22 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i Kartograficzne (tj. Dz.U. z 2000 r., Nr 100, poz. 1086 ze zm.), ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Informacje jakie zawiera ewidencja gruntów i budynków wymienione są wart. 20 cyt. ustawy, zgodnie z którym w ewidencji tej zamieszcza się m.in. dane dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1, pkt 1). Sposób zakładania prowadzenia ewidencji, a także szczegółowy zakres informacji nią objętych, określa wcześniej powołane rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków. W rozporządzeniu tym, w § 44 zawarte jest unormowanie, zgodnie z którym do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy między innymi utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, okresowa weryfikacja danych ewidencyjnych oraz modernizacja ewidencji. Zgodnie z § 46 ust. 1 cyt. rozporządzenia dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na ,wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, których mowa w § 10 i 11. Zgodnie z § 46 ust. 2 z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych, opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian ewidencyjnych, dokumentacji architektoniczno - budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej oraz ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów. O dokonanych zmianach w danych ewidencyjnych starosta zawiadamia organy podatkowe, wydział ksiąg wieczystych właściwego miejscowo sądu rejonowego i właściwe miejscowo jednostki statystyki publicznej (§ 49 ust. 1). W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 18 października 1999 r., sygn. akt. [...] zmieniono postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 14 maja 1999 r., sygn. akt [...] w ten sposób, że ustalono granicę pomiędzy nieruchomościami położonymi w K. oznaczonymi numerami ewidencyjnymi: [...]- własność K.D. ujawniona w księdze wieczystej Kw [...] prowadzonej w Sądzie Rejonowym i nr [...]- własność J. i B. małżonków W. ujawniona w księdze wieczystej Kw [...] prowadzonej w Sądzie Rejonowym - według wariantu III opinii biegłego H.G., oznaczonego na mapie z dnia 27 lutego 1996 r., zaewidencjonowanej za numerem [...] kolorem zielonym i numerami 262-263-264-265-1045-1048-1054-1052-1049-1050-266-649 (k. 34). Zgodnie z tym wariantem opinii biegłego, powierzchnia działki nr [...]należąca do K.D., obliczona wg wskazanych tam granic, wyniosła 0,2580 m 2 (k.62). Wyżej wymienione orzeczenie stało się podstawą zmiany w określeniu powierzchni tej działki, dokonanej przez Starostę decyzją z dnia [...] września 2006 r. nr [...], co jest zgodne z przywołanym wcześniej § 46 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Niezależnie od powyższego, jak wynika z § 36 pkt,1 i 4 tego rozporządzenia źródłami danych ewidencyjnych są materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym oraz dane zawarte w innych ewidencjach i rejestrach, prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów przez sądy, organy administracji publicznej oraz państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne, natomiast § 36 pkt 1 stanowi, że przebieg działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego sporządzonej w postępowaniu rozgraniczeniowym. Jak wynika z akt sprawy Starosta prowadząc postępowanie w zakresie modernizacji ewidencji gruntów i budynków oraz wydając decyzję zatwierdzającą projekt operatu opisowo - kartograficznego ewidencji gruntów i budynków obrębu K., w zakresie jednostki rejestracyjnej nr [...] obejmującej działkę nr [...]oparł się na dokumentach i materiałach wymienionych w § 35 pkt 1 i 4 oraz § 35 pkt 1 cyt. rozporządzenia, tj na danych zamieszczonych w księdze wieczystej Nr KW [...] (k.89), danych z operatu ewidencji gruntów obrębu K. (k. 12, 18, 19) oraz na postanowieniu Sądu Okręgowego z dnia 18 października 1999 r. wydanym w sprawie o rozgraniczenie (k.34). Takie postępowanie jest z kolei zgodne z unormowaniami dotyczącymi modernizacji ewidencji, a mianowicie § 55 - § 57 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Mając na uwadze wyżej wymienione przepisy, zarówno ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, jak i rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż decyzje Starosty i Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego są zgodne z prawem. Na marginesie warto dodać, że specyfika postępowania w sprawach związanych z zakładaniem i prowadzeniem ewidencji gruntów i budynków polega na tym, iż czynności podejmowane w trybie określonym dla tego typu działań, nie wywołują skutków w postaci nabycia czy utraty praw własności. Są to czynności stricte techniczne i administracyjne, służące temu, by operat ewidencyjny spełniał wymogi przewidziane w przepisach prawa. Innymi słowy, owa ewidencja rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające, zaś jej zapisy nie są źródłem praw do nieruchomości. Z tych też względów oraz na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.