II SA/Rz 939/05

WyrokWSA w Rzeszowie2007-03-09

Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Maria Zarębska-Kobak, Krystyna Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania, wydane na podstawie art. 134 k.p.a. z powodu ostateczności decyzji organu I instancji, jest zgodne z prawem, gdy strona, która nie brała udziału w postępowaniu, dowiedziała się o decyzji po terminie do jej zaskarżenia?
Ratio decidendi
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania jest zgodne z prawem. Decyzja organu I instancji stała się ostateczna w rozumieniu art. 16 k.p.a. z powodu jej wcześniejszego doręczenia Zarządowi Pracowniczego Ogrodu Działkowego. Strona, która nie brała udziału w postępowaniu i dowiedziała się o decyzji po terminie, nie może wnieść odwołania, a jedynie skorzystać z nadzwyczajnych trybów jej wzruszenia, np. wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Stan faktyczny
M. S. wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 2003 r. udzielającej zezwolenia na wycięcie drzew, podkreślając, że bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. stwierdziło niedopuszczalność odwołania, uznając decyzję organu I instancji za ostateczną z powodu jej wcześniejszego doręczenia Zarządowi Pracowniczego Ogrodu Działkowego. M. S. zaskarżyła to postanowienie do WSA, argumentując, że decyzja nie mogła stać się ostateczna, gdyż wniosła odwołanie w terminie od daty dowiedzenia się o jej istnieniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak WSA Krystyna Józefczyk /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 9 marca 2007 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sprawie zezwolenia na usunięcie drzew -skargę oddala- Postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania M. S. od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 2003 r., Nr [...] stwierdziło niedopuszczalność odwołania powołując jako podstawę prawną przepis art. 134 k.p.a. Jak wynika z akt administracyjnych wnioskiem z dnia 15 września 2003 r. Zarząd Pracowniczego Ogrodu Działkowego "K." w R. zwrócił się do Urzędu Miasta – Wydział Ochrony Środowiska i Rolnictwa o wydanie zezwolenia na wycięcie wymienionych szczegółowo drzew rosnących na terenie ogrodu działkowego. Prezydent Miasta R. uwzględnił wniosek i decyzją z dnia [...] października 2003 r., Nr [...]: 1) udzielił zezwolenia na wycięcie drzew wymienionych w załączniku do wniosku, 2) ustalił, iż usunięcie drzew nie podlega opłacie na rzecz Gminnego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Decyzję tą doręczono jedynie Prezesowi Zarządu Ogrodów Działkowych. Odwołanie od tej decyzji złożyła M. S. 7 czerwca 2005 r., podkreśliła iż bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie. Decyzję organu I instancji wywieszono na działkowej tablicy ogłoszeń w dniu 24 maja 2005 r. a odwołanie wniesiono w dniu 6 czerwca 2005 r. zachowując 14-to dniowy termin do wniesieni odwołania, licząc od daty wywieszenia, zgodnie z pouczeniem z decyzji. Wstępną czynnością po otrzymaniu odwołania jest kontrola jego dopuszczalności. Fakt znacznie wcześniejszego doręczenia decyzji jedynie organowi, który złożył wniosek a to Zarządowi Pracowniczego Ogrodu Działkowego spowodował, iż stała się ona decyzją ostateczną w rozumieniu art. 16 k.p.a. Niezależnie od przyczyn niedoręczenia decyzji M. S., która niewątpliwie ma interes prawny w sposobie załatwienia sprawy, to decyzja ta uzyskała status ostatecznej. Wzruszona może być jedynie w trybie nadzwyczajnym, zaś wniesienie odwołania jest niedopuszczalne. Omówione na wstępie postanowienie M. S. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jego uchylenie. W motywach skargi podkreśliła, iż decyzja z dnia [...].10.2003 r. nie mogła stać się ostateczna ponieważ "ma przymiot strony a odwołanie wniosła w terminie 14-tu dni licząc od daty gdy dowiedziała się o jej istnieniu". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w jego motywach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 109 k.p.a. organ jest zobowiązany doręczyć decyzję administracyjną stronom na piśmie, a tylko wyjątkowo może ogłosić ją ustnie. Od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzje stają się aktem zewnętrznym, wiążą wydający je organ i strony. Od tego czasu wzruszenie decyzji wymaga zachowania przewidzianej w Kodeksie postępowania administracyjnego procedury. Instytucją służącą do wzruszenia decyzji organu I instancji w trybie zwykłym jest odwołanie, które strona może wnieść w terminie 14-tu dni od dnia doręczenia jej lub ogłoszenia decyzji /art. 127 § 1 k.p.a. i art. 129 § 2 k.p.a./. W terminie tym może wnieść odwołanie również osoba mająca uprawnienia strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym i której organ nie doręczył i nie ogłosił decyzji a o wydaniu jej dowiedziała się z innych źródeł. W razie nieskorzystania przez strony z odwołań w powyższym terminie decyzja w myśl art. 16 § 1 k.p.a. staje się ostateczna, niezależnie od tego czy organ doręczył lub ogłosił ją wszystkim stronom. Decyzja ostateczna może być wzruszona tyko w trybie nadzwyczajnym uregulowanym w rozdziałach 12 i 13 działu II k.p.a. Strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu i dowiedziała się o wydaniu decyzji, gdy ta była już ostateczna przysługuje wniosek na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., nie przysługuje jej zaś wniosek o którym mowa w art. 58 § 1 k.p.a. /patrz: wyrok NSA z dnia 5 grudnia 1997 r., sygn. I SA 1329/95/. Podobne stanowisko podtrzymuje wyrok NSA z dnia 16 lipca 2002 r. II SA 2230/00: "Stronie, która nie brała udziału w postępowaniu I-instancyjnym, przysługuje prawo do wniesienia odwołania wówczas, gdy podmiot ten, któremu organ nie doręczył ani nie ogłosił decyzji wnosi odwołanie w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Po upływie tego terminu stronie przysługuje jedynie wniosek o wznowienie postępowania n podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ rozpoznając odwołanie w toku tzw. czynności zastępczych winien ustalić, czy możliwość jego rozpoznania nie jest wyłączona z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania mamy do czynienia z niedopuszczalnością odwołania w związku z wyłączeniem możliwości wniesienia środka odwoławczego w administracyjnym toku instancji. Fakt wcześniejszego doręczenia decyzji Zarządowi Pracowniczego Ogrodu Działkowego spowodował, iż stała się ona ostateczna w rozumieniu art. 16 k.p.a. Niezależnie od przyczyn niedoręczenia decyzji M. S. mającej przymiot strony powoduje, że decyzja ta ma walor decyzji ostatecznej. Zatem uznanie, iż rozpoznanie odwołania M. S. jest niedopuszczalne ma oparcie w przepisach obowiązującego prawa. Z tych względów na zasadzie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm./ Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło